VOV4.Jarai- Ma Hồng, mơnuih [ôn sang djuai K’Ho, [ơi plơi Ka Đô phrâo mrô 2, să Ka Đô, tơring glông Đơn Dương, tơring ]ar Lâm Đồng, jing sa ]ô đah bơnai thâo rông rơgơi rơmô mă ia tơsâo.

 

Amai sa ]ô đah bơnai djuai ania [ia\ tal blung ama\ng să, rông rah mơmô laih anun pla rah tiu, ba glăi boh than tu\ yua.

 

Hlâo adih, sang ano\ amai Ma Hồng, ăt kah hăng hơdôm sang ano\ pơ\ kon mơn ama\ng să, pla a`a\m hơbơi pơtơi, rông rơmô ngă a`a\m.

 

Tơdơi kơ anun [uh kơ sang ano\ pơ\ kon rông rơmô mă ia tơsâo, hơmâo prăk hrim hrơi, hơmâo prăk hloh kơ rông rơmô mă ngă a`a\m, amai pơs^t hdai rông rơmô mă ia tơsâo.

 

Hduah sem lăng tơlơi rông rơmô ia tơsâo rơmô, thun 2014, amai Ma Hồng nao ]an prăk sang măk ksai gah hơmua pơdai, laih anun pơđ^ kyar plơi pla, ama\ng tơring glông 600 klăk prăk, ba glăi rông.

 

Tal blung 6 drơi rơmô mă ia tơsâo , tơdơi kơ 2 thun, ]em rông hăng wai lăng, pu\ rơmô mă ia tơsâo mơng amai truh 12 drơi laih, ama\ng anun 6 drơi mă ia tơsâo laih.

 

Ama\ng sa hrơi amai s^ brơi kông ty Vinamilk 100 lít, nua `u mơng 10- 14 rơbâo prăk, hrim blan amai pơhrui glăi 30 klăk prăk.

 

Tơlơi tu\ yua mơng amai, hơmâo yua mơng pran jua gir run tơlơi lông lăng, hrăm tui tơlơi boh thâo ia rơgơi phrâo.

 

Amai Ma Hồng brơi thâo tui anai:

 

“Kâo gir run rông rơmô, kâo ăt bơngơt mơn, yua dah rơnôh prăk prong đơi, laih anun kâo kiăng rông kiăng găn gao h^ tơlơi rin rơpa.

 

}em rông rơmô tơnăp đơi, truh mă ia tơsâo `u, hu^ kơ ara\ng [u blơi. Dưi hơmâo gong gai plơi pla gum djru, gah hơp tac să Ka Đô nao djru brơi hră k^ pơkôl hăng kông ty sữa Vinamilk.

 

Mơng anun kah kâo huăi bơngơt tah, hơđong pran jua rông rơmô brơi hiam klă, kiăng ia sâi rơmô hiam jơman”.

 

Kiăng rông rơmô plên prong hiam, mă ia tơsâo hiam jơman, s^ prăk lu, amai [u pơdơi ôh nao hrăm hla tui mơng hdôm sang ano\ găn gao thâo thăi rông mơng hlâo adih, hơmâo pran jua nao hrăm, yua khul ngă hơmua pok anih hrăm, laih anun hmư\ bro\, tivi, hră pơhing....

 

Gơnang thâo ]em rông rơmô, anun yơh rơmô amai huăi ruăi klin, brơi ia sâo rơmô hiam jơman dơng.

            {uh kơ hơmâo tu\ yua, mơng ngă tui boh thâo ia rơgơi, amai pơblih h^ lon mơng 1,8 ha jua\t pla a`a\m hơbơi pơtơi, hdai pla phun tiu.

 

Blung hlâo, thun 2010, amai kơnong pla 200 phun tiu, hrim thun, amai pla dơng hdôm rơtuh phun tiu phrâo.

 

Truh ră anai amai hơmâo rơbeh 1000 phun tiu laih, ama\ng anun 600 phun tiu hơmâo pe\ boh laih.

 

Gơnang ngă tui djơ\ tơlơi boh thâo ia rơgơi brơi phun tiu, anun yơh phun tui bluh đ^ hiam mơta na nao, amai Ma Hồng brơi:

 

“ Ama\ng hrơi blan pơ\ ana\p anai, kâo ăt rông rơmô mă ia tơsâo hăng pla tiu  đô] .

 

Kâo [u pla tah a`a\m hơbơi pơtơi. Kâo [u tơlơi rông rơmô, pla tiu, huăi rơngia\ hrơi mông đơi ôh, samơ\ sang ano\ kâo hơmâo prăk hrim hrơi đô], tơolơi hd^p mda hđong kjăp”.

 

Yua tơlơi triăng mă bruă, gir rum tui mơng ara\ng kơ amai Ma Hồng, hơmâo ba glăi tu\ yua mơng rông rơmô hăng pla tiu, jing sa boh sang ano\ ba hlâo, pơblih djuai pla gah hơmua pơdai, nga\ hro\m hăng tơlơi pla phun tiu.

 

Ơi Nguyễn Hữu Tài, kơ iăng khua g^t gai gah hơmua pơdai să Ka Đô brơi thâo tui anai:

 

“ Amai Ma Hồng, khin rông rơmô, pơblih djuai pla, hlô rông.

 

Tui ha\ng jơlan hdră pơđ^ kyar rông rơmô mă ia tơsâo mơng să anai, anai le\ hơ bo# bruă ba glăi tu\ yua hloh.

 

Yua dah ama\ng tơlơi pơblih, neh met wa aka\  hơmâo hrăm hlâo ôh, hăng kh^n ngă tui.

 

Hasa tơlơi yôm hloh le\, amai gir run hrăm tui mơng ara\ng, amai gleng nao bruă ]em rơmô, laih anun pla tiu.

 

Pioh lu mông tuh pơ alin hăng abih  pran jua, tui anun yơh sang ano\ amai hơmâo ba glăi tu\ yua kah ha\ng ră anai”.

 

Lu thun na nao, amai Ma Hồng, sa ]ô đah bơnai, rơgơi mă bruă rông rơmô ama\ng să Ka Đô.

 

{u djơ\ ngă pơdrong brơi kơ pô đô] ôh, amai pơtô ba amai adơi ama\ng plơi pla, hur har ngă bruă ama\ng phung đah bơnai, djru ba neh met wa pơđ^ kyar tơlơi bơwih [o\ng huă.

 

Lăi kơ amai Ma Hồng, ơi K’Đim, kơ iăng khua g^t gai khul ngă hơmua tơring glông Đơn Dương brơi thâo:

 

 “ Amai Ma Hồng, mơnuih hmư\ hing hloh ama\ng kual  plơi pla mơnuih [ôn sang djuai ania [ia\, ngă tui tơlơi pơtrun mơng ping gah.

 

Amai le\ pô ngă gru hlâo, hơmâo pran jua hur har tơlơi mă brua\.

 

Amai Ma Hồng  pô djru ba amai adơi đah bơnai, kual plơi pla mơnuih [ôn sang djuai ania [ia\ [ơi anai, lu mơnuih hrăm hla tui, ngă tui, dơng mơng anun yơh pơđ^ kyar tơlơi bơwih [o\ng huă [ơi pla pla mơnuih [ôn sang djuai ania [ia\”.

 

Thun 2016, amai Ma Hồng le\ hasa ]ô đah bơnai djuai ania [ia\, dưi apah bơni hdră pơ plông khăp kơ lon ia, mơng tơring glông Đơn Dương, tơring ]ar Lâm Đồng.

 

Thun phrâo truh, pơ pu\ đ^ amai, hro\m hăng abih băng phung đah bơnai K’ho amra mă bruă ba glăi tu\ yua, kjăp hđong, pơs^t pô ama\ng tơlơi hd^p mơda phrâo, kiăng abih băng plơi pla kual }ư\ siang pơđ^ kyar hloh dơng.

Rơluch Xuân: Pô ]ih hăng pôr