VOV4.Jarai-{ơi lu plơi pla kual ataih, kual tơnap tap, bruă pơgang wai lăng tơlơi suaih pral kơ mơnuih [on sang lăi hrom laih anun tơlơi suaih pral kơ [ing đah kơmơi hăng ]ơđai muai hnun mơn bưp tơlơi tơnap biă mă.

Dơ\ng mơ\ng thun 2010 truh ră anai, hrom hăng tơlơi gir run mơ\ng anom bruă ia jrao Việt Nam hăng lu khul anom bruă jar kmar, amăng anun hơmâo khul pơlir hơbit kual Mi ko# EU, khul ngă nai ia jrao mă [uai amăng plơi pla dưi hrăm bruă ia jrao djơ\ hơdră.

Anai le\ [ing mơnuih gum hrom [u [iă ôh amăng bruă pơgang tơlơi suaih pral kơ [ing am^ hăng ană nge phrâo tơkeng amăng kual tơnap tap dêh ]ar ta hơđong [iă.

Sa tơlơi bơhmutu [ơi tơring ]ar Kontum, [ing ta amra thâo rơđah hloh kơ tơlơi anai.

Amai Y Sương hăng ană bă `u do\ jum dar go\ asơi tlam.

Lăng [uh mơak mơn, yua hơmâo amai Y Nga sa ]ô nai ia jrao mă [uai pơ să Ngọc Tụ, tơring glông Đak Tô, tơring ]ar Kontum, dua wơ\t djru kơ amai Y Sương đih apui, hlong jing h^ mơnuih juăt kah hăng kơnung djuai amăng sang ano\:

‘’Hlâo adih, kâo mă [uai kơ amai Sương dua ]ô ană. Sa ]ô tơkeng thun 2011, sa ]ô tơkeng thun 2014.

Lơ\m anun, kâo aka [u hruaih đơi ôh amăng bruă mă, aka [u thâo hơdră mă [uai djơ\, samơ\ kâo nao hrăm kiăng thâo hơdră wai pơgang tơlơi suaih pral kơ adơi amai amăng plơi, yua dah adơi amai pơ anai tơnap tap biă mă, [u hơmâo prăk nao tơkeng pơ sang ia jrao ôh’’.

Hơdôm tơlơi amai Y Nga phrâo lăi anun jing tơlơi pơtrut `u khom nao hăm ngă nai ia jrao, mă [uai kơ plơi pla thun 2015, [ơi sang hră hrăm bruă ia jrao tơring ]ar Kontum.

Laih hrăm tal anun, amai Y Nga thâo mă ưyua ia jrao, gơnam yua gah ia jrao pioh mă [uai, pơjrao tơlơi tơkeng ană bă, laih dơ\ng djru pơtô pơblang kơ adơi amai đah kơmơi pi kian, ]em rông ană bă, pơtô pơblang, jak iâu gơ`u nao pơkă lăng re se tơlơi suaih pral pơ sang  ia jrao să…

Laih anun 20 ]ô ]ơđai phrâo tơkeng [ơi să Ngọc Tụ laih tơkeng rai suaih pral, găng a`răng soh hăng hơmâo tơlơi khawp djru mơ\ng plă tơngan amai Y Nga hrom hăng [ing nai ia jrao pơ anai soh.

Amai Y Vân- sa ]ô đah kơmơi hơmâo ană thun do\ dra đô], hơmâo  amai Y Nga yơh djru kơ `u dơ\ng mơ\ng hrơi blan pi kian truh kơ tơkeng ană hle blung a, `u lăi:

‘’Tơdơi kơ hơmâo amai Nga pơtô brơi, kâo thâo hơdră răk rem drơi jăn pô, thâo pơkă hơnong [ong mơ`um djop, ngă bruă djong, lăp hăng mơnuih pi kian, [u mă bruă kơtra#o đơi ôh’’.

Ơi ia jrao Lê Thị Nguyệt, Khua sang ia jrao să Ngọc Tụ, tơring glông Đak Tô, tơring ]ar Kontum lăi le\, nai ia jrao mă [uai, Y Nga ră anai jing anih ưh kơnang kơ lu adơi amai amăng kual:

‘’Amai Nga jing nai ia jrao mă [uai hur har biă mă. R^m blan `u lăi pơthâo mrô rơnoh mă bruă tum te] biă mă.

~u ăt juăt đuăi hyu pơtô lăi kơ mơnuih [on sang. {ing đah kơmơi pi kian, tơdah aka [u klă le\ Y Nga pơtô brơi, nao pơkă lăng pơ sang ia jrao prong.

Y Nga [u djơ\ kơnong djru kơ sang ia jrao să đô] ôh, do\ jing anih ưh kơnang kơ mơnuih [on sang pơ anai dơ\ng’’.

Tơlơi glăm ba mơ\ng [ing nai ia jrao mă [uai kah hăng amai Y Nga le\ [uh rơđah yơh.

Mơnuih ngă bruă, nai ia jrao mă [uai amăng plơi pla jing mơnuih djuai ania [iă, yua kơ mơnuih [on sang pô ruah brơi nao hrăm bruă, gơ`u thâo hluh gru grua, tơlơi phiăn plơi pla pô, anun yơh puăi tom, ră ruai tơdruă amu` hloh, kiăng pơtô lăi, pơ]râo brơi jơlan hơdră kơ adơi amai [ă [em ]em rông ană bă rơnuk rơnua…

{ing nai ia jrao mă [uai amăng plơi arăng pơhmutu kah hăng pô djru bruă tơngan hnuă kơ anom bruă ia jrao, djru pơhro\ [iă tơlơi djai bru\ amăng mông tơkeng ană bă pơ kual ataih, kual tơnap tap.

Hăng hơdôm tơlơi thâo thăi hơmâo hrăm laih, yua kơ Khul pơlir hơbit kual Mi ko# djru, lu nai ia jrao mă [uai amăng kual plơi pla hơmâo hrăm, thâo bruă, glăi djru ană plơi pla, ba tơlơi thâo pô pơgang tơlơi suaih pral kơ [ing đah kơmơi pi kian, pơgang hơđong tơlơi găng a`răng kơ am^ hăng ană phrâo tơkeng.

Mơ\ng thun 2014-2016, Khul pơlir hơbit kual EU djru pơtô hrăm kơ 530 ]ô đah kơmơi ngă nai ia jrao mă [uai amăng plơi pla tơnap tap amăng 10 boh tơring ]ar amăng Việt Nam kah hăng:

Lào Cai, Yên Bái, Sơn La, Hà Giang, Điện Biên, Cao Bằng, Lai Châu, Kontum, Gialai, Daknông. Yap truh ako\ thun 2017, hơdră anai djru kơ bruă ia jrao ]răn tal 2 yua EU djru, hơmâo pơtô hrăm rơbêh 200 ]ô dơ\ng, đah kơmơi ngă nai ia jrao mă [uai pơ kual plơi pla.

Tơlơi hok mơak mơ\ng [ing am^, tơlơi mơak amăng plơi pla lơ\m hơmâo lu ]ơđai nge laih tơkeng suaih pral, jing sa tơlơi pơtrut pran jua [ing ngă nai ia jrao mă [uai do\ pơ kual plơi pla, gơ`u kret kruai mă bruă, khă tơnap tap hai, ăt gir run yua kơ ană plơi pla.

Gơ`u jing mơnuih lăp ngă anih ưh kơnang mơ\ng ană plơi pla. Hơdră djru kơ [ing nai ia jrao mă [uai plơi pla kual ataih, kual mơnuih [on sang djuai ania [iă dưi pok pơhư prong, amra djru hrom djă hơnong ngă tui tơlơi pơtrun pơđ^ kyar hơđong kjăp, djru kơ [ing đah kơmơi hơmâo ană bă anet hăng ]ơđai nge truh thun 2030 mơ\ng Việt Nam tu\ yua sit nik.

Nay Jek: Pô ]ih hăng pôr