VOV4.Jarai- Khă do\ [ơi kual ataih biă mă mơng tơring glông Kon Plong, Kontum. Samơ\ hrơi mông c\ơkă Tê|t ăt dik dăk mơ\n hăng 59 boh sang ano\ plơi Đăk Tăng, să Đăk Tăng.
Jai hrơi giăm Tê|t ngă yang thun phrâo Mậu Tuất, mơnuih [on sang amăng plơi jai jec\ amec\ kih rơmet jơlan plơi pla, pơhrôp glăi sang ano\ agaih agong, hiam klă.
Amăng lăm sang kyâo Jarai gru đưm, hơdôm boh c\eh tơpai hyuh đ^ tơpơi laih.
Hro\m hăng ngă giong hmua pơdai, neh met wa ăt nao blơi gơnam, pre lui gơnam tam, mơnong [ong huă kiăng yôm amăng sang ano\.
Ayong A Hương, sa c\ô mơnuih amăng plơi brơi thâo:
‘’Thun sô rơgao, thun phrâo truh, sang ano\ [ing gơmơi ăt kah hăng neh met wa amăng plơi Đăk Tăng hlơi hlơi lêng kơ jec\ amec\ pre c\ơkă Tê|t.
Pre mơng blung a le\, sang ano\ lêng hơmâo braih [l^. kiăng hơmâo asơi huă jơman le\ ta kho\m pre lui đing djrao c\i ngă asơi brông.
Ri\m sang ano\ lêng kơ pơđar tơdăm nao pơ rưng koh đing djrao glông, hiam. Giong mơng anun pre lui gơnam [ong huă.
Sang ano\ hlơi hlơi lêng hơmâo mơnu\, un, bi\p. Sang ano\ pơdrong [iă le\ hơmâo un, sang ano\ hlơi kơ[ah le\ hơmâo mơnu\, bi\p.
Thun anai ăt kah hăng hơdôm thun hlâo mơ\n, sang ano\ pơdrong le\ [ong tê|t prong, sang ano\ kơ[ah le\ [ong tê|t anet đôc\.
Pre lui thun phrâo sang ano\ lêng kơ mơ-ak. Lu sang ano\ gir hyu hơduah e\p gơnam [ong huă mơng djuai ania pô c\i pô| gơ gơyut gơyâo amăng bơyan tê|t, kah hăng bơmao glai, rơbung c\ư\, tơdu\ huai.
Tui hăng Ping gah, tui hăng Kơnuk kơna hro\m hăng dêh ]ar ta prăp rơmet c\ơkă Tê|t thun phrâo, mơ-ak biă’’.
Hrom hăng mơnuih [on sang amăng dêh ]ar ta, mơnuih [on sang djuai ania Bahnar plơi Đe Roh, să Lơpang, tơring glông Mang Yang, tơring ]ar Gialai ăt glăk dik dăk prăp lui kơ hrơi ngă yang thun phrâo [ong tết.
Thun hlâo, adai ayuh hyiăng [ơi anai gêh gal, mơnuih [on sang pla kơphê, tiu, hơbơi plum, kơtor, pơdai lêng kơ mơboh jor soh.
Yua kơ anun, hrơi ]ơkă thun phrâo jai mơak tui, trơi pơđao hloh. Ơi Blưk, Khua git gai ping gah plơi Đe Roh, lăi:
‘’Hlâo kơ tết, djop sang ano\ prăp lui tơpai ]eh, blơi gơnam [ong huă, ia mơ`um pioh jak iâu tơdruă rai ngui mơ`um hok mơak adoh suang thun phrâo.
Samơ\ blung hlâo le\, [ing gơmơi juăt pơphun ngă yang hrom amăng plơi, sa hrơi hlâo truh tết, hơmâo năng ai `u 20 boh ]eh tơpai, gơnam [ong huă djop djel kơ ha boh plơi [ong mơ`um ngui ngor, atông ]ing ring hơgor.
Yak nao amăng thun phrâo mơnuih [on sang gir run hloh bơwih [ong huă, pơkơtưn nao rai mă bruă, ngă hmua pla pơjing, ako\ pơdong plơi pla trơi pơđao yâo mơak kjăp kơtang’’.
Am^ Lyna, do\ [ơi [uôn {rah, să C|ư\ Dliê Mnông, tơring glông C|ư Mgar, Daklak ăt glăk prăp rơmet lui hrơi Tê|t.
Tui hăng Am^ Lyna, c\i pơjưh lui thun sô, laih anun c\ơkă thun phrâo, bruă rơmet rơmot sang ano\ jing bruă [u dưi pơgao lui ôh.
Thun anai, sang ano\ `u c\ơkă tê|t thâo pơkrem hloh laih anun c\ang rơmang abih bang lêng kơ hiam drơi jăn pran jua, mơ-ak amăng thun phrâo.
‘’Sang ano\ [ing gơmơi pre c\i c\ơkă tê|t ngă yang thun phrâo 2018. Sang ano\ [ing gơmơi amra anung [a` tek.
Sang ano\ kâo tơnap tap mơ\n yua anun amra c\ơkă tê|t thâo pơkrem tui hăng sang ano\ hơmâo.
Rơkơi bơnai gơmơi blơi brơi ană bă sum ao phrâo. Amăng mông c\ơkă tuai, kơnung djuai rai ngui sang ano\ gơmơi pre lui un, mơnu\, a`ăm pơtam laih.
Sang ano\ gơmơi [u hyu ngui ataih ôh, amra do\ [ong tê|t hro\m hăng kơnung djuai, c\ang romang hlơi hlơi lêng kơ mơ-ak soh amăng bơyan bơnga anai’’.
Prăp lui ]ơkă thun phrâo, [ong têt, sang ano\ ama Thua, pơ [on Ol, să Dak Drô, tơring glông Krông Knô, Daknông hơmâo blơi lu gơnam yua phrâo dơ\ng.
~u ]ang rơmang thun phrâo hơmâo lu tơlơi gêh gal hloh amăng bruă mă hơdip mơda, kiăng hơđong hloh:
‘’Thun 2018 ]ang rơmang le\ adai hyuh hyiăng gêh gal hloh pioh pla kơtor, pla kơsu, kơphê pơđ^ kyar, tơlơi hơdip mơda đah mơ\ng hơđong hloh.
Tết anai, sang ano\ gơmơi amra blơi go\ asơi phrâo, blơi tivi phrâo. Ngă yang thun phrâo [ong tết bưp adơi ayong, kơnung djuai, mơnuih [on sang ngui ngor [ong mơ`um mơak mơai’’.
Tơlơi gêh gal lo\n tơnah, ayuh hyiăng, lu neh met wa djuai ania K’ho [ơi plơi K’Long, să Hiệp An, Đức Trọng, Lâm Đồng lêng hơdip hăng bruă pla a`ăm – bơnga tui boh thâo ia rơgơi.
Ơi K’Rốt, Khoa apăn jơnum min bruă djo\p djuai ania plơi K’Long brơi thâo, thun rơgao, yua pơlir hơbit hăng anom bruă brơi gơnam tam, yua anun bruă ngă hmua mơng mơnuih [on sang pơhrui glăi lu prăk kăk, jai hrơi pơdrong asah.
Sang ano\ hlơi hlơi lêng anung [a` c\ưng, blơi gơnam tam amăng sang ano\ c\i mơ`um [ong amăng 3 hrơi tê|t:
‘’Neh met wa djuai ania [ing gơmơi hrăm tui yuăn pla a`ăm, bơnga, biă mă `u le\ bơnga amăng bơyan tê|t, yua anun tơlơi hơdip mơda [ing gơmơi jai hrơi hơmâo [ong hơmâo huă.
Neh met wa ăt pơphun [ong tê|t kah hăng yuăn mơ\n, [ong tê|t hro\m hơbit, mơ-ak biă.
Lơpang le\ să tơnap tap hloh tơring glông Mang Yang, tơring ]ar Gialai. Giăm 100% amăng mrô 1000 boh sang ano\ mơnuih [on sang djuai ania Bahnar soh.
Tui hăng ơi Đinh Bu\i, Khua să Lơpang, thun 2018, gong gai kơnuk kơna amăng să Lơpang gir run ako\ pơdong tơlơi hơdip mơda trơi pơđao, bơwih [ong huă pơđ^ kyar hloh.
Amăng bơyan [ong tết anai, să gleng nao kơ mơnuih [on sang mơak [ong tết. Biă mă `u sang ano\ hơmâo anăn kơnuk kơna djru, sang ano\ [un rin hăng tơlơi kiăng djop mơnuih [ong têt mơak mơai trơi pơđao soh:
‘’Să gơmơi hơmâo 8 boh plơi. Prăp lui thun phrâo mơnuih [on sang hok mơak pre lui braih huă, gơnam [ong mơ`um kiăng djop amăng hrơi ngă yang thun phrâo.
Hơdôm sang ano\ kơnuk kơna djru, sang ano\ [un rin hơmâo ping gah, kơnuk kơna djru, kơnong să gơmơi ju\ yap glăi ]ih anăn mơ-it đ^ pơ tơring glông brơi git gai ngă tui.
Têt anai, gơmơi pơpu\ kơ mơnuih [on sang, boh nik `u hơdôm sang ano\ hơmâo anăn kơnuk kơna djru, mơnuih [on sang amăng plơi pla hăng tơlơi pơpu\, hơ-ơ] hmưi hiam drơi jăn, mơak mơai, thun phrâo hơmâo lu boh tơhnal pơhrui glăi hloh’’.
Ngă tui kơc\ăo bruă prăp rơmet hrơi Tê|t ngă yang thun phrâo kơ [ing tơdăm dra mut phung, mơnuih mă bruă, Khul pơlir hơbit mơnuih mă bruă Daklak glăk hur har pran jua pok pơhai bruă mă [ơi hơdôm khul mut phung.
Ơi Trần Tuấn Anh, Khoa Khul pơlir hơbit mơnuih mă bruă tơring ]ar Daklak lăi tui anai:
‘’Bơyan Tê|t pơ[ut hơmre mơnuih mơnam [ơi Anih tuh tia pơkra pơjing Hoà Phú iâu pơthưr rơbêh 300 c\ô công nhân nao pơhmư\ jơlan hơdră pơsit bruă wai lăng kơ hlăk ai tơdăm dra, mơnuih tơpuôl mă bruă amăng thun 2017, mơnuih mă bruă pơbưp nao rai laih anun brơi gơnam kơ [ing mă bruă’’.
Gong gai kơnuk kơna djop tơring ]ar pok pơhai hơdră djru kơ mơnuih [on sang [ong tết kiăng trơi pơđao yâo mơak.
Găn rơgao tơlơi tơnap tap yua lo\n adai ngă, mơnuih [on sang pla kơphê, tiu, hơbơi plum, kơtor, pơdai lêng kơ hơmâo hmăi mơn anun [ong tết mơak mơai.
Mơnuih [on sang kual }ư\ siăng Dap kơdư do\ gleng nao kơ bruă pơđ^ kyar ]ơkă
tuai amăng plơi pla pô.
Yua mă bruă triăng, sang ano\ ayong R]om Ty thun hlâo hơmâo man pơdong sang prong rơhaih hiam klă pơ plơi {êtel, să Ia Rong, tơring glông }ư\ Pưh, Gialai.
}ơkă thun phrâo Mậu Tuất 2018 anai, ayong R]om Ty hăng sang ano\ kih rơmet set pưk sang, đang hmua laih anun dăp glăi bruă mă pioh ]ơkă mơak thun phrâo:
‘’Thun phrâo, sang ano\ gơmơi prăp lui boh troh, bơnga, tơdah hơmâo dơ\ng ]uh un, bui, tơdah [u hơmâo ngă anet đô] tu\ jum adơi ayong rai ngui.
Rơngiao kơ anun, sang ano\ gơmơi hăng hơdôm sang ano\ pơko\n amra hyu ngui pơ drai ia, anih anom hiam amăng tơring ]ar’’.
Amai Rahlan H’Punh, [ơi tơring kual C|ư\ Ty, tơring glông Đức Cơ, Gialai, pre lui bruă hyu ngui Tê|t, ba ană bă nao pơ anih gru blah ngă đưm C|ư\ Bồ, [ơi să Ia Kla, tơring glông Đức Cơ.
Amai c\ang rơmang [ing ană bă gơ`u lêng thâo hluh tơlơi yôm pơphăn mơng bruă blah dưi [ơi C|ư\ Bồ hăng bruă pơklaih rơngai kual C|ư\ Siăng, pơklaih rơngai kual dơnung, pơlir hơbit dêh ]ar ta thun 1975, kiăng thâo hơdor, khăp hăng man pơdong tơlơi hơdip mơda hiam klă hloh:
‘’Bơyan Tê|t thun anai, kâo hăng sang ano\ gơmơi nao c\uă anih gru đưm C|ư\ Bồ.
Kâo c\i lăi pơthâo brơi gơyut gơyâo mơng ataih glăi c\uă anih gru đưm hăng tơlơi blah truh kih mơng Sư đoàn 320, Quân đoàn 3 amăng tal blah ayăt Mi.
Gru đưm [ơi anai hơmâo pơtâo kac\ anăn, anih dưm pơtâo kac\ anăn. {ơi anai pơsit gru kơđo\m blah truh kih yôm mơng ling tơhan dêh ]ar ta, kiăng pơklaih rơngai anih hơkru\ yu\ pơyu\, pơphun blah truh kih tơdơi kơ anun dong c\i pơklaih rơngai abih bang kual C|ư\ Siăng.
Kâo c\ang rơmang neh met wa thâo hluh hloh dong kơ tơlơi yôm pơphăn mơng tal blah wang [ơi Cư\ Bồ anai’’.
Hrom hăng bruă ngă hmua pla pơjing, mơnuih [on sang djuai ania Mnông pơ [on Jun, tơring kual Lak, tơring glông Lak, Daklak, do\ pơphun bruă ]ơkă tuai do\ amăng sang ano\ pô lơ\m plơi pla pioh pơhrui glăi prăk kăk.
Hơdôm boh sang gru đưm, song nan ngă hăng kyâo laih anun pu\ rơman pơgiăng hyu tuai apah prăk, hơmâo hmăi soh, djru pôr pơthâo gru grua đưm djuai ania Mnông.
}ơkă thun phrâo Mậu Tuất anai, mơnuih [on sang [on Jun ăt pok prong bah amăng ]ơkă tuai, atông ]ing kơ tuai hmư\. Y Tlap {uôn Dap, Khua [on Jun, brơi thâo:
‘’Pơ [on gơmơi thun 2017 tơlơi hơdip mơda mơnuih [on sang đ^ đăi laih pơkă hăng hơdôm thun hlâo, yua hơmâo ping gah, kơnuk kơna gleng nao, king hmua, ia hnoh djop ia rô, djru kmơ\k kơ mơnuih [on sang ngă hmua hơđong bơwih [ong huă.
Têt thun anai [ing hlăk ai tơdăm dra amăng plơi atông ]ing brơi tuai lăng hăng hmư\ sit rai ngui pơ plơi pla.
Thun tơdơi kâo ]ang rơmang ană plơi pla gum pơgôp hloh, kiăng pơđ^ kyar bơwih [ong huă, tơlơi hơdip mơda hiam klă hloh kơ thun hlâo, ngă bruă pơjing mơnong mơnuă đang hmua hơmâo nua [iă’’.
Siu H’Mai-Nay Jek: Pô ]ih hăng pôr
Viết bình luận