VOV4.Jarai-Puih kơđông Ling tơhan pơgang guai dêh c\ar Ia Lôp, Anom bruă git gai Ling tơhan tơring ]ar Gialai, thun blan rơgao gum hro\m gong gai hăng mơnuih [on sang pơđ^ kyar bơwih [ong huă, man pơdo\ng plơi pla phrâo, ako\ pơjing tơlơi mut hro\m kơplah wah ling tơhan hăng mơnuih [on sang, pơgang hơđong guai lo\n ia.

Glăk hro\m hăng ană tơc\ô glăm kơsăk pơdai mơ\ng rơdêh kông nông ba mut amăng sang, ơi Siu Biu tlao hok mơ-ak hăng lăi, thun anai sang ano\ gơmơi hăng mơnuih [on sang amăng plơi Klah, să Ia Mơr bơyan hơpuă yuă hmâo hmăi, hơmâo pơdai pioh [ong djop amăng 1 thun.

Ơi Siu Biu lăi dơ\ng, neh met wa amăng plơi Klah dưi hơmâo tui ră anai le\, yua kơ tơlơi gum pơgôp mơ\ng ling tơhan pơgang guai dêh c\ar Ia Lôp.

Yua kơ hlâo anun, mơnuih [on sang amăng plơi juăt ngă hmua [u hơđong ôh, hyu c\ông jơnah jah glai kiăng tơju\ pơdai.

Pơdai pơhrui hơmâo hă [u\ hluai tui ayuh hyiăng anun yơh ngă rơmon akon rin mơ\n. Mơ\ng hrơi tơhan pơgang guai dêh c\ar Ia Lôp pơtô pơblang brơi neh met wa kơ bruă sai hăng ngă pơdai [iă hrơi, pơdai pơhrui lu tui mơ\ng anun mơnuih [on sang dưi pơklaih mơ\ng rin rơpa, laih anun dơ\ng hơmâo asơi [ong hăng pơdai djă pioh.

Ră anai, [ơi plơi Klah hơmâo man pơdo\ng lu sang pơprong, lu sang ano\ blơi măi mok, rơdêh yua ngă đang hmua:

‘’Ling tơhan pơgang guai lo\n ia pơtô pơblang brơi neh met wa bruă sai pơdai, laih dơ\ng pruai kơmơk kiăng pơdai mơboh. Yua pơjeh pơdai phrâo, pơjeh amăng 3 blan đôc\.

Hro\m hăng anun, pơjeh phun pla pơko\n neh met wa hơmâo phun `ông’’.

Djuai ania Jarai [ơi să Ia Mơr juăt mơ\ng đưm hlâo r^m boh sang ano\ rông prưh 1 truh 2 drơi rơmô [ơi tơgu\ sang.

Samơ\ lơ\m hơmâo [ing apăn bruă, ling tơhan pơgang guai dêh c\ar Ia Lôp pơtô pơblang ngă war rap bơbung, ataih mơ\ng sang do\ hăng tlâ|o ia jrao pơgang klin tưp brơi rơmô, mơ\ng anun yơh lu sang ano\ hơmâo pơđ^ kyar phung rơmô mơ\ng 20 truh pơ 30 brơi hăng jing ba glăi prăk pơhrui phun amăng sang ano\.

Thun 2017, Ling tơhan pơgang guai dêh c\ar Ia Lôp hơmâo rơkâo gum brơi 2 boh sang ano\ [un rin hơmâo djru hơkru\ lo\n ia amăng plơi H’Nát.

Tui hăng anun, anom bruă kah mă [ơ[iă mơ\ng prăk blan [ing mơnuih apăn bruă, tơhan kiăng pơkra ming sang do\, [ơk brơi r^m boh sang ano\ rơmô ania hăng kơnô, djru brơi 20 klăk prăk blơi pơjeh brơi 2 ektar phun `ông anai le\ gơnam djru brơi [ing gơ`u găn rơgao [un rin.

Hơdôm thun giăm anai, Ling tơhan pơgang guai dêh c\ar Ia Lôp ăt rơkâo djru brơi plơi pla ala [on amăng bruă Ia jrao, pơtô pơhrăm hăng pơgang rơnuk rơnua mơnuih mơnam hăng Jơlan hơdră tui Hơnong pơkă mơ\ng Kơnuk kơna amăng bruă Man pơdo\ng plơi pla phrâo. Ơi RahLan Chim, Khoa Jơnum min mơnuih sang să Ia Mơr brơi thâo:

‘’Hơdôm hrơi blan rơgao, tơlơi gơgrong mơ\ng Ling tơhan pơgang guai dêh c\ar Ia Lôp klă biă mă.

Mơta sa le\ bruă pơgang guai lo\n ia, hơđong tơlơi hơdip mơda kơ mơnuih [on sang amăng bruă bơwih [ong huă; hyu pel e\p mơnuih mut do\ hăng tơbiă mơ\ng plơi lăp djơ\. Mơnuih amăng plơi kah hăng mơnuih mut rai mơ\ng kual pơko\n lêng kơ sem lăng, kho\m hơmâo hră pơ-ar mut rai do\ hăng tơbiă mơ\ng kual giăm guai lo\n ia anai.

Dua le\, [ing gơmơi gum hro\m kah hăng pơphun brơi tha plơi, khoa plơi, mơnuih arăng đăo gơnang hyu sem lăng hơdôm gong pơkă guai lo\n ia kiăng thâo guai kơplah wah dêh c\ar Việt Nam hăng Kur, hu\i găn rơgao nao lo\n ia arăng’’.

Amăng 10 thun rơgao, Ling tơhan pơgang guai dêh c\ar Ia Lôp hơmâo djru man pơdo\ng hơdôm pluh boh sang brơi sang ano\ kơnuk kơna djru, sang ano\ gum hơkru\ lon ia [ơi să Ia Mơr.

Hro\m hăng anun, anom bruă gum hro\m hăng pơphun hơdôm pluh tal nao pơkă lăng tơlơi duam ruă, [ơk brơi jrao mơ`um kơ neh met wa djop plơi pla.

Pơ ala glăi tơlơi anai, mơnuih [on sang ăt djru abih pran jua brơi ling tơhan amăng bruă pơgang guai lo\n ia.

Truh ră anai, [ơi 5 [ut plơi hăng rơbêh 600 boh sang ano\ [ơi să Ia Mơr hơmâo k^ tơlơi [uăn gum hro\m pơgang guai lo\n ia, hơđong [ơi guai dêh c\ar amăng rơnuk phrâo.

Mơ\ng anun, ako\ pơdo\ng 5 gru\p pơgang mă pô kơtuai tui guai dêh c\ar kah hăng gong pơkă guai.

Kơnong amăng thun 2017, hơdôm gru\p pơgang mă pô anai hơmâo hyu sem lăng giăm 200 wo\t, lăi pơthâo kiăng djru pơsir hơdôm pluh c\ô mơnuih hyu kle\ do\p kông ngăn, ngă prung prăng tơlơi hơdip, pơdu\ pơgiăng kyâo pơtâo [u djơ\ tơlơi phiăn [ơi kual guai lo\n ia anai. Thiếu tá Nguyễn Văn Quang, Khoa kơđi c\ar Ling tơhan pơgang guai lo\n ia brơi thâo:

‘’Amăng hơdôm thun rơgao, anom bruă gum hro\m hăng gong gai hăng mơnuih [on sang pơ[ut lu mơnuih, gơnam tam djru mơnuih [on sang pơđ^ kyar bơwih [ong huă.

Ling tơhan pơgang guai lo\n ia ăt hơmâo tơlơi đing nao, ngă gêh gal mơ\ng gong gai kah hăng mơnuih [on sang să Ia Mơr. Ling tơhan pơgang guai lo\n ia hăng gong gai [on lan laih dơ\ng neh met wa hơmâo tơlơi rô nao rai mơ-ak klă biă mă’’.

Tơlơi rô nao rai mơ-ak klă, kjăp phik mơ\ng mơnuih [on sang hăng Ling tơhan pơgang guai dêh c\ar Ia Lôp, Anom bruă git gai Ling tơhan pơgang guai lo\n ia tơring c\ar Gialai [u djơ\ kơnong ngă hiam tui gru grua mơ\ng đưm hlâo mơ\ng Ling tơhan dêh c\ar Việt Nam đôc\ ôh mơ\ ăt jing ako\ phun amăng bruă pơgang lo\n ia [ơi kual giăm guai dêh c\ar tơring glông C|ư\ Prong, tơring c\ar Gialai hơđong kjăp tui dơ\ng.

Pô c\ih hăng pôr: Siu Đoan