Thun phrâo-Tơlơi hơdip mơda phrâo [ơi kual lo\n }ư\ siăng
Thứ bảy, 00:00, 28/01/2017

  

 

VOV4.Jarai-Pơkơtưn mă bruă pơđ^ kyar bơwih [ong huă, djă pioh gru grua thâo thăi đưm djuai ania, lu mơnuih [on sang djuai [iă kual }ư\ siăng hơmâo laih tơlơi hơdip mơda trơi pơđao yâo mơak. }ơkă thun phrâo Đinh Dậu, mơnuih [on sang pơtă pơtăn lu mơta tơlơi khom pơ kjăp tui dong tơlơi gum pơgôp djuai ania, hrom hơbit djru pran jua ako\ pơdong tơlơi hơdip mơda jai hrơi hiam klă hloh.

 

Yua triăng mă bruă, ngă hmua, ba yua boh thâo phrâo ia rơgơi pla pơjing, mơnuih [on sang Jarai ta [ơi plơi ~ing, să Nghĩa Hưng, tơring glông }ư\ Pah, tơring ]ar Gialai, hơmâo hrưn đ^ mă bruă dưi pơklaih mơng tơlơi [un rin tơnap tap, ako\ pơdong plơi pla, jơlan glông, [on [ut, pưk sang đang hmua hiam ro#, rơgoh hơdjă.

 

}ơkă thun phrâo 2017, tha plơi ơi Myui pơpu\ kơ mơnuih [on sang ta thâo gum pơgôp, pơđ^ kyar bơwih [ong huă, plơi pla ala [on [rư\ hrơi trơi pơđao yâo mơak:

 

Têt thun 2017 anai, kâo pơpu\ kơ ană plơi pla bưp lu tơlơi tơphă, sang ano\ trơi pơđao yâo mơak, mă bruă hơmâo lu boh tu\ yua hloh, huăi ư\ rơya rơpa mơhao, [un rin. Kâo rơkâo pơpu\ kơ ană plơi ta thâo gum pơgôp hrom hơbit pơđ^ kyar tơlơi bơwih [ong huă, kiăng dưi trơi pơđao khom pla kơphê, ngă hmua ia bơyan phang. Kâo ]ang rơmang kơnuk kơna ping gah djru lu hloh kơ ană plơi kiăng lo\m lui tơlơi ư\ rơpa, pơklaih mơng [un rin hơđong kjăp, kiăng pơdrong asah trơi pơđao yâo mơak hloh”.

 

Hăng plơi Têa Djê, să Đak Rơnga, tơring glông Đak Tô, Kontum, tơlơi hơdip mơda mơnuih [on sang djuai ania Hơdang ăt glăk bơplih laih mơn pơkă hăng hlâo. Lu sang pơdong, bơbung ngă hăng [rik soh, lăng hiam biă mă, mriah hơ hêm djop anih amăng plơi, jum dar đang kơphê, đang kơsu, phun bơr mơtah mơda rơ-ơ\ rơ-iom.

 

Hăng yă Y Ui, do\ pơ plơi Têa Djê, hlâo kơ truh bơyan [ong têt sang ano\ gơ`u phrâo man pơdong giong sang phrâo, prong, hiam biă mă. Thun phrâo, yă Y Ui ]ang rơmang hơmâo lu tơlơi bơplih phrâo hiam mơak hloh:

 

“Thun phrâo anai, kâo đăo kơnang biă mă mơnuih [on sang amăng plơi thâo gum pơgôp nao rai, pơtum pran jua ai hơtai mă bruă pơđ^ kyar tơlơi hơdip mơda. Sang ano\ gơmơi ăt nao ngă hmua, pok prong đang phun pla kiăng hơmâo mơnong [ong huă, pơđ^ tui tơlơi hơdip, rông ană bă trơi pơđao, thâo rơgơi. }ang rơmang djop mơnuih suaih pral, hơdip sui.

 

Thun phrâo, tui tơlơi phiăn đưm, gơmơi mơ`um tơpai ]eh, ]ơkă thun phrâo hrom amăng dêh ]ar, pơpu\ kơ [ing tha rơma, ]ơđai muai, ană tơ]ô ngui ngor mơak, hrom hăng ơi yă am^ ama, plơi pla thâo gum pơgôp, tơlơi hơdip hơđong rơnuk rơnua.

 

Pơplông mă bruă hrom hăng mơnuih [on sang Jarai ta, [ơi Gialai, mơnuih [on sang djuai ania Sêdang [ơi tơring ]ar Kontum, mơnuih [on sang djuai ania Êđê, M’nông [ơi Daklak, Daknông ăt glăk gir run bơwih [ong huă.

 

Am^ Linh, pơ [on Kana B, să }ư\ Mgar, tơring glông }ư\ Mgar, Daklak ngă hmua đang, ]em rông rah hlô mơnong, hmua `u 3 ektar đang kơsu, 5 ar phun pla [iă thun, rông rah bê, un ania hăng klơi dơnao amăng đang giăm ia rông akan.

 

Amăng thun 2016, khă adai ayuh hyiăng [u gêh gal ôh, hơnong boh troh hmua đang pơhrui glăi [u lu ôh, samơ\ yua kơ ngă lu bruă, hơbo# pơjing rai sa anih lu mơta anun pơhrui glăi hơmâo mơn kơmlai, ha thun rơbêh 60 klăk prăk. Truh thun 2017, sang ano\ am^ Linh kiăng pok prong hơdră pla bơmao, am^ Linh ]ang rơmang:

 

Truh thun phrâo anai, sang ano\ gơmơi kơtưn mă bruă bơwih [ong huă pơđ^ kyar hloh laih anun hơđong, hlâo adih rông bê, rông un ania hăng rông akan. Ră anai, kâo kiăng ngă hrom pla bơmao yua dah kâo [uh hơdră anai `u gêh gal hăng kâo, boh tu\ yua lu mơn. Tơdah hơdră pla bơmao anai tu\ yua le\, kâo ăt kiăng mơnuih [on sang ngă tui hơbo# anai, pioh pơgôp hrom bruă ngă pơ hơđong tơlơi hơdip mơda yua mơng bruă pla mơbao anai.

 

Mă bruă triăng, tu\ a` kơ tơlơi tơnap tap, hơduah e\p hrăm tui mơng arăng tơlơi thâo mă bruă hmua, pla kơphê, sang ano\ am^ Hạnh, pơ [on Dak Prí, să Nậm N’dir, tơring glông Krông Knô, Daknông hơmâo gơnam [ong mơnong djă pioh, pơdong pưk sang prong, blơi gơnam yua djop, laih anun brơi ană bă nao hrăm hră truh kih. Hăng 3 ektar kơphê s^ mơdrô laih, phrâo anai sang ano\ gơ`u pơhrui glăi 11 tơn kơphê asar krô. Aka tu\ ôh hơdôm anun, am^ Hạnh lăi sang ano\ `u gir hloh dong pơ anăp anai:

 

Thun hlâo adai pơ-iă không phang, kâo pơmin gir ngă tui pơkrem ia bruih, wai lăng đang kơphê, anun sang ano\ gơmơi ăt pơhrui glăi thun anai lu hloh thun hlâo adih. Thun adih 10 tơn kơphê, thun anai 11 tơn. Samơ\ thun hlâo ayuh hyiăng [u hơđong, pla kơphê tơnap biă mă. Kâo khom gir run abih pran jua, hrăm tui mơng arăng wai lăng đang kơphê kiăng klă, thun pơ anăp pơhrui glăi lu hloh

 

Amăng thun laih rơgao, wơ\t tơdah adai ayuh hyiăng [u klă ôh, samơ\ yua gir run mă bruă anun kơphê sang ano\ amai Su Nròng Thoại, pơ thôn 3 să Đinh Trang Thượng, tơring glông Di Linh, Lâm Đồng ăt pơhrui glăi 4 tơn kơphê asar krô. Thun anai, sang ano\ `u ]ơkă thun phrâo djop mơnong yua, ia mơ`um hloh kơ thun hlâo. ~u prăp lui laih gơnam yua mă bruă, kmơ\k proai, ia jrao kơ đang hmua amăng thun phrâo kiăng boh lu hloh. Amai Su Nròng Thoại lăi:

 

Thun  sô rơgao, thun phrâo truh, pơpu\ kơ abih bang [ong têt mơak mơ-ai, mă bruă pơđ^ kyar. Mơnuih [on sang [ong têt ăt thâo pơkrem mơn, [u ngă phăk phai ôh, hyu ngui rơnuk rơnua sang ano\ bưp lu tơlơi tơphă bưng băi. }ang rơmang mơnuih [on sang amăng thun phrâo anai ngă hmua pơdai jor kơtor lu, kơphê mơboh mơn, gơnam pơhrui glăi lu hloh kơ thun hlâ.

 

Thun 2016, ru\ glăi mơng tơlơi răm [ăm ayuh hyiăng [u hơđong, sang ano\ Y Drich Kmăn pơ să Bông Krang, tơring glông Lak, Daklak, hơmâo gleng nao kơ bruă pla tiu, ngă hmua pơdai, rông rơmô, rông bê, laih pơhlưh h^ prăk tuh pơ alin do\ kơmlai kơ pô 40 klăk prăk. Thun phrâo anai, `u pơkra hơdră  pơđ^ kyar rơđah rơđong biă mă kơ sang ano\ `u. Y Drich Kmăn lăi:

 

Amăng thun 2017 anai, sang ano\ gơmơi amra pơđ^ kyar tơlơi bơwih [ong huă tui hơdră răk rem phun kơphê, tiu hiam, kiăng boh lu, wai lăng klă pu\ rơmô, bê. Truh thun phrâo anai pơpu\ kơ ơi pang yă dôn hiam drơi jăn, mă bruă jai hrơi pơđ^ kyar hloh.

 

Lu thun hăng anai laih, ơi A Jar, plơi Don, phường Quang Trung, plơi prong Kontum, tơring ]ar Kontum hyu hơduah e\p tơlơi akhan hri đưm, tơlơi pơtưh mơng djuai ania pô. Thun 2016, ơi A Jar ]ih pioh 10 mơta tơlơi akhan djuai ania Bahnar, Sêdang, Jarai…~u thâo hluh lu tơlơi phiăn đưm djuai [iă, laih anun hơmâo kơnuih hiam hăng ană plơi pla, anun `u dưi hơmâo sang phat kơđi plơi prong Kontum đăo kơnang brơi ngă pô krăp pơblang amăng mông phat kơđi mơnuih djuai ania [iă. Lăi nao kơ bruă mă thun phrâo, ơi A Jar lăi:

 

Thun 2016, sang phat kơđi plơi prong Kontum, tơring ]ar hơmâo jak iâu kâo nao ngă pô krăp pơblang hăng tơlơi pơhiăp djuai ania pô [ơi anih phat kơđi mơnuih soh jing mơnuih djuai ania [iă, Jơlơng, Rơngao, Sêdang, Bahnar hăng Jarai, yua gơ`u [u thâo tơlơi Yuan. Khă thun tha baih, samơ\ thun pơ anăp kâo ăt amra gir hrăm lu hloh, kiăng thâo tơlơi phiăn kơnuk kơna, tơlơi phiăn djuai ania [iă ta [ơi Kontum, pioh djru bruă krăp pơblang amăng mông phat kơđi pơdjơ\ nao kơ mơnuih djuai ania [iă đah mơng djru djrăi ană plơi ta pô.

Nay Jek: Pô ]ih hăng pôr

Tags:

Viết bình luận

TIN CÙNG CHUYÊN MỤC