Tơlơi pơhing phrâo amăng dêh ]ar ta :

****Klăm tơm brơi lơ 22/12, [ơi [irô ma\ bruă ping gah dêh ]ar ta, ơi Nguyễn Phú Trọng, khua g^t gai ping gah dêh ]ar ta, hơmâo jum khua mua pơ pro\ng mơng ding jum wai lăng tơhan hkru\  dêh ]ar Cu Ba, yua thượng tướng Lê-ô-pôn-đo-Xinh-tra Fri-át, khua ding kơna ding jum kđi ]ar, khua ding kơna kơnuk kơna, khua ding kơna Ding jum khul tơhan hkru\ dêh ]ar Cu Ba, hơmâo rai ]ua\ jơmư s^t nik dêh ]ar Việt Nam ta. Đ^ pơhiăp [ơi mông jum, ơi Nguyễn Phú Trọng, khua g^t gai ping gah dêh ]ar ta đăo gơnang bia\ ma\ tơlơi rai ]ua\ mơng khul khua ding kơnqa gah khul tơhan hkru\ dêh ]ar , amra hgum gôp tơlơi ngă giăng mah kplah wah tơhan dêh ]ar Việt Nam – Cu Ba. {rô djơ\ hrơi ngă lơ phet hdơr glăi 70 thu\n, hrơi ako\ pơdơng khul tơhan mơnuih [ôn sang dêh ]ar Việt Nam, laih anu\n 58 thu\n  hrơi gru grua khul tơhan  dêh ]ar Cu Ba. ơi Nguyễn Phú Trọng, khua g^t gai ping gah dêh ]ar ta, pơ pu\ bơni kơ khul tơhan dua boh dêh ]ar Việt Nam ha\ng Cu Ba adơi ayo\ng, lăp pơ pu\ đăo gơnang laih anu\n jao brơi dua ping gah, dua mơnuih [ôn sang dua boh dêh ]ar./.

****Tôm brơi lơ 22/12, [rô djơ\ tal h’dor glăi 70 thun Hrơi pơdo\ng Khul ling tơhan deh ]ar Việt Nam, lu m’nuih [ôn sang, ling tơhan h’đăp mơng djo\p anih anom amăng lon ia nao pơ\ sang ano# Đại tướng Võ Nguyên Giáp pơ\ mrô 30 jơlan Hoàng Diệu, [ôn prong Hà Nội, tu^ `ang kơ Đại tướng. {ơi anăp sang rơgom ơi Võ Nguyên Giáp, lu m’nuih dăp glông, kơkuh ako# pơdah pran joa h’dor kơ Đại tướng hăng abih pran joa pơ pu\. Lu m’nuih [ôn sang, mơng [ing ]ơđai sang hră, [ing hrăm đại học truh [ing tha rơma, h’dôm ]ô m’nuih [ơi tring ]ar ataih nao pơ\ plơi prong jưh jom, abih bang leng kơ sa pran joa anăp nao Đại tướng hăng sa tơlơi hning rơngo#t biă mă. Lu m’nuih [ôn sang [ơi h’dôm tring ]ar ataih [u hu^ kơ ataih kiăng dưi nao ]oa\ Đại tướng Võ Nguyên Giáp./. 

****{rô djơ\ hrơi ngă lơ phet hdơr glăi 70 thu\n, hrơi ako\ pơdơng khul tơhan mơnuih [ôn sang dêh ]ar Việt Nam, klăm hrơi tơ\m brơi lơ 22/12, kơ iăng khua mir sir dêh ]ar ta, yă Nguyễn Thị Doan, pơbưp [o# mta khul tơhan hđăp gru grua đưm Trường Sơn – Jơlan Hồ Chí Minh. {ơi mông pơbư\p [o# mta, khul tơhan hđăp đưm, hdơr glăi tơlơi gru grua kh^n htai đưm tơhan Trường Sơn. Wơt glăi tơdơi kơ tơlơi pơblah ngă , hdôm tơhan hđăp Trường Sơn anai, ăt do\ hgum gôp pran htai pô brơi man pơdơng lo\n ia. 3 thu\n rơgao, khul gru\p gru grua hđăp Trường Sơn – Jơlan Hồ Chí Minh, hơmâo iâo pơthưr pơ]ruh gôp man pơdơng brơi rơbeh kơ 1700 boh sang do\ tơlơi khăp pap, djru ba gơyut gơyâo lơm lui tơlơi rơmon kon rin, [ơk pha prăk hrăm thâo rơgơi ana\ ba\ gơyut gơyâo tơnăp tăp. Pơ\ ala brơi ping gah, kơnuk kơna, kơ ia\ng khua mir sir dêh ]ar ta, yă Nguyễn Thị Doan, pơ pu\ bơni kơ hdôm tơhan hđăp đưm hiam drơi jăn, sang ano\ hyôk hyan, [u djơ\ hjăn kh^n htai ama\ng tơlơi pơblah ngă đô] ôh, samơ\ ama\ng tơlơi hơd^p rim hrơi, khul tơhan Trường Sơn hđăp đưm, hơmâo lu tơlơi pơ]eh, hgum gôp yua mơnuih [ôn sang pơdro\ng asah, lo\n ia ktang./.         

****Hrom hăng h’dôm anih anom amăng đơ đam deh ]ar ta, mơgoah tôm brơi, tring ]ar Dak Lak ngă lơphe\t yôm phăn h’dor glăi 70 thun Hrơi pơdo\ng Khul ling tơhan deh ]ar Việt Nam, 25 thun Hrơi abih bang m’nuih [ôn sang pơgang lon ia. Amăng mông ngă lơphe\t, [ing khoa pơ ala lok glăi phiăn juăt hur har mơng Khul ling tơhan deh ]ar Việt Nam, lom pơdo\ng, bơblah, tlaih rơngai hăng jing bruă, dưi mă tơlơi dưi pô kơ djuai ania hăng pơgang lon ia Việt Nam djo\p m’nuih m’nam dưm k’nar. Hrom hăng bruă pơhra\m bruă bơblah, h’dôm thun rơgao, khul ling tơhan [ơi tring ]ar Dak Lak hmâo laih h’dôm tơlơi gum h’go#p yôm phăn djă pioh h’đong bruă k’đi ]ar, h’đong pơhlôm m’nuih m’nam, pơke\ hăng m’nuih [ôn sang, pơdo\ng bruă abih bang m’nuih [ôn sang pơgang lon ia k’jăp k’tang. Amăng 5 thun [ing apăn bruă ling tơhan, [ing ling tơhan djru laih rơbeh kơ 2 klai 500 klăk prăk gum pơdo\ng pơkra sang do# djru h’dôm bôh sang ano# tơnap tap, pel e\p pơjrao tơlơi ruă [u mă prăk, djru lu hrơi bruă hăng phun pla, hlô rông kơ m’nuih [ôn sang … H’dor glăi Hrơi pơdo\ng Khul ling tơhan deh ]ar Việt Nam, [ing ling tơhan h’đăp, khoa apăn bruă, ling tơhan [ơi tring ]ar Dak Lak ăt pơdah pran joa pơs^t hrưn đ^ yăk tui jơlan phiăn juăt khul ling tơhan hur har./.

****{rô djơ\ hrơi ngă Nôel thu\n 2014, klăm tơ\m brơi lơ 22/12, khul khua mua [irô g^t gai kual }ư\ Siang, yua ơi Trần Việt Hùng, kơ ia\ng khua g^t gai [irô anai ba ako\ nao ]ua\, pơ pu\ bơni,  kơ hdôm khua g^t gai gah tơlơi đăo khop, hro\m ha\ng neh met wa tui đăo khop [ơi tar [ar tring ]ar Kon Tum. {ơi sang kho\p pro\ng Kon Tum, khul khua mua pơ pu\ bơni kơ hdôm khua g^t gai tơlơi đăo khop, hro\m ha\ng neh met wa tui đăo kho\p ]ơ kă Nôel thu\n 2014, laih anu\n ]ơ kă thu\n phrâo 2015 rơnuk rơnua, mơak mơai. Khul khua ding kơna, hmâo dja\ pioh hdôm tơlơi hgum gop mơng khul khua g^t gai tơlơi đăo khop, ama\ng bruă iâo pơthưr mơnuih [ôn sang hd^p hiam tui tơlơi đăo, hgum gop pơđ^ kyar tơlơi bơvih [o\ng huă mơnuih mơnam, laih anu\n wai lăng kơjăp tơlơi rơnuk rơnua plơi pla; ]ang rơmang hdôm khua g^t gai tơlơi đăo khop anai, nga\ lar hyu lu anih dơng, gah bruă lơm lui tơlơi rơmon kon rin, ako\ pơdơng tơlơi hd^p pơblih phrâo. Hơk mơak [ơi ana\p mơng khul khua mua [irô g^t gai kual }ư\ Siang, khul khua g^t gai tơpơi đăo khop anai brơi thâo, amra nga\ hro\m ha\ng go\ng gai plơi pla, pơtô ba phung đăo hd^p hiam tui ha\ng tơlơi đăo, pơ pu\ kơ khua yang ơi adai, nga\ tui hiam jơlan hdră mơng ping gah, trơlơi phiăn mơng kơnuk kơna./.

****{irô ding jum wai lăng bruă s^ mdrô phrâo pơkra glăi noa ia xăng, ia jâu. Kiăo tui anun, pơ phun mơng 3 mông tlăm tôm brơi lơ 22/12, noa ia xăng RON 92 dưi pơkra hro\ trun 2050 prăk lom sa l^t, hro\ trun noa s^ [ơi anih raih daih do# 17.880 prăk lom sa l^t. Hăng ia jâu diezen dưi pơkra hro\ trun 1.420 prăk lom sa l^t, noa s^ raih daih amra kơnong kơ do# 16.990 prăk lom sa l^t. Noa ia jâu madut hro\ trun 1690 prăk lom sa kg, [ơi anih s^ raih daih le\ 13130 prăk lom kg. Ia apui hro\ trun 1570 prăk lom sa l^t hăng amra hmâo noa s^ raih daih le\ amăng rơnoh 17.400 prăk lom sa l^t./.

****Khua kơnuk kơna dêh ]ar ta hơmâo g^t gai tru\n kơ  [irô Ding ju\m wai lăng gah hơmua pơdai, pơđ^ kyar plơi pla dêh ]ar ta, [ơk pha đô], huăi ma\ prăk ôh 30 tấn jrao hóa ]ât Chlorine 65%, jing gơnam pơkrem mơng lo\n ia, djru ba tring ]ar Cà Mau, pơgăn brơi tơlơi ruă klin [ơi akan hdang. Khua kơnuk kơna dêh ]ar ta rơkâo [ơk pha, wai lăng tơlơi yua jrao hóa ]ât lăi [ơi ngo\ anai, tui ha\ng tơlơi pơtru\n./.

Tơlơi pơhing phrâo dêh ]ar ta] rơngiao :

****Khua g^t gai hdôm công ty dêh ]ar Japan, hlăk hơmâo kơ]a\u bruă ba tơlơi bơvih [o\ng huă dêh ]ar anai truh tơlơi prăk truh thu\n 2030, hơmâo pơđ^ kyar rim thu\n 2,6%. Đua\i tui anu\n, dêh ]ar Japan kho\m ga\n gao h^ tơlơi lông lăng, mrô mơnuih tru\n, laih anu\n prăk kak yua brơi tơlơi hd^p mda đ^ tui; hdôm công ty kho\m ngă tui tơlơi boh thâo măi mok phrâo, nao bơvih [o\ng huă, tuh pơ alin [ơi hdôm lo\n ia phrâo đ^, gleng nao tuh pơ alin man pơdơng pưk sang đang jơlan [ơi dêh ]ar ta] rơngiao, laih anu\n ba s^ gơnam mơng hơmua pơdai pơ\ dêh ]ar ta] rơngiao. Hdôm công ty lăi tui anai, kơnuk kơna dêh ]ar Japan kho\m pơhro\ h^ prăk ma\ jia hdôm công ty, laih anu\n pơđ^ h^ tơlơi nga\ giăng mah ha\ng dêh ]ar ta] rơngiao, kiăng djru brơi hdôm công ty ama\ng lo\n ia nao bơvih [o\ng huă [ơi dêh ]ar ta] rơngiao. Khul gru\p bơvih [o\ng huă dêh ]ar Japan lăi tui anai, ha\ng hdôm jơlan hdră phrâo lăi [ơi ngo\ anai, tơlơi tuh tia pơkra pơjing rai gơnam mơng sang măi dêh ]ar Japan amra hmâo rơbeh 1.700 klai đôlar my truh thu\n 2030./.

****Khoa mir sir deh ]ar Ukraina, ơi Petro Poroshenko bơk’toai laih hăng Khoa mir sir deh ]ar Belarus ơi Alexander Lukashenko glăk do# ]oa\ [ơi Kiev. Dua gơ`u gleng nao bơk’toai laih tơlơi gum hrom dua bơnah amăng lu bruă kah hăng apui yoa, tơlơi rơnuk rơnoa… {rô djơ\ tal anai, Khoa mir sir deh ]ar Belarus ơi Lukashenko lăi rơđah, deh ]ar Belarus amra djru deh ]ar Ukraina, hăng djru abih pran joa kiăng pơsir h’dôm tơlơi mơng go\ng gai Kiev. Deh ]ar Belarus jing [ing go\p giam hloh mơng deh ]ar Nga, samơ\ ăt djă pioh mơn tơlơi rô nao rai k’jăp hăng deh ]ar Ukraina. Lom blan 9 phrâo rơgao, deh ]ar Belarus pơ phun bơk’toai  mơak klă laih kơplah wah sa gru\p Bư\p jar k’mar glăk gir run pơsir tơlơi rung răng [ơi kual Ngo\ deh ]ar Ukraina./.

****Mơnuih [ôn sang [ơi tar [ar ro\ng lo\n tơnah anai, hơmâo ako\ pơjing dik dăk yơh, ]ơ kă Nôel amra truh 2 hrơi dơng. Rơngiao kơ bruă ma\ mơak hlăk anu\n, pơdah rai pran jua kha\p, kiăng ba hrơi Nôel truh pơ\ abih ba\ng mơnuih. Lơ 21/12, năng ai hmâo 500 ]ô ơi tha  Nôel bơyan puih rơo\t ( Father Frost), ara\ng lăi ơi Tha Nôel kơ mơnuih dêh ]ar Nga, hơmâo pơ lông đuăi [ơi jơlan plơi pro\ng jưh jo\m Moscow, kiăng iâo pơthưr tơlơi pơ]uh brơi hdôm sang ia jrao pơjrao phung ]ơ đai muai. Rim pô ]ih ana\n nao pơ plông đuăi, pơ]ruh hro\m 600 prăk ru\p, ha\ng tơlơi ]ang rơmang djru brơi ]ơ đai pơjrao duăm ruă [ơi sang ia jrao mơak hrơi Nôel hiam bia\./.

****Sa bruă pơ plông đuăi pioh kơ tơlơi gum djru tui anun ăt pơ phun mơn [ơi [ôn prong Sydney, deh ]ar Australia, kiăng iâu pơthưr gum h’go#p prăk kơ h’dôm khul gru\p gum djru yoa kơ ]ơđai moai. Rơbeh kơ 3 rơbâo 500 ]ô ơi tha Noel pơ phun mơng tơdrun tum pan Darling Harbour. Gơ`u đuăi rah soang rah hăng adoh rah lơi kơ truh [ơi anih jưh le\ Sang adoh soang Opera. H’dôm khul gru\p brơi thâo, mrô prăk dưi pơhrui amra djru [ing ]ơđai [u bưng bo#t, [ing ]ơđai duam ruă… amăng djo\p lon ia Australia./.

            ****{ơi dêh ]ar My, ama\ng hrơi ngui ngor mơak mơai tu\ mơng Connecticut truh pơ\ California, ama\ng hdôm mlăm hlâo kơ hrơi Nôel. Abih ba\ng mơnuih mơng phung tha rơma truh pơ\ phung ]ơ đai muai, leng ngui ngor phara phara kơ pô, pioh ]ơ kă mơak Nôel. {ơi Britain, Con-nêch ti-cát, yă tha Rita Giancola, 90 thu\n, hmaoa pơkra sang do\ ]rih ]rang, [u dưi kơ[ah ôh bai bơnga Nôel. Tơlơi hơr  mơng yă tha Rita Giancola, ama\ng hrơi Nôel ama\ng sang ano\ pô, tơlơi ngă Nôel mơak brơi abih ba\ng mơnuih. Yă tha Rita Giancola hơr ngă bruă anai hdôm pluh thu\n ha\ng anai laih, ara\ng pơ pu\ iâo ana\n yă le\ “ Yă tha Nôel” ./.

                   }ih pơblang hăng pôr : R]om H'Ly-Siu H'Prăk-Rơluch Xuân