Tơlơi pơhing phrâo amăng dêh ]ar ta :
****Klăm to\m brơi, lơ 28/10, [ơi sang bruă khua git gai pơ ala mơnuih [ôn sang dêh ]ar ta mă bruă, ơi Nguyễn Sinh Hùng, Khua git gai wai lăng pơ ala mơnuih [ôn sang dêh ]ar ta hơmâo ]ơkă jum Khua mir sir dêh ]ar Tanzania, ơi Jakaya Mrisho Kikwete glăk rai ]uă dêh ]ar ta, tui hăng tơlơi jak iâu mơ\ng ơi Trương Tấn Sang, Khua mir sir dêh ]ar ta. Ơi Nguyễn Sinh Hùng ho\k mơak dưi ]ơkă jum khua mir sir dêh ]ar Tanzania rai ]uă Việt Nam, [rô djơ\ hơtal dua bơnah hơdor glăi 50 thun hrơi ngă jiăng mah laih anun lăi, Việt Nam lăng yom na nao tơlơi ngă jiăng mah gơyut gơyâo mơ\ng đưm hlâo, ngă hro\m kiăng dua bơnah hơmâo pơhrui glăi ano\ tu\ yua kar kăi soh hăng hơdôm dêh ]ar kuăl châu Phi, amăng anun dêh ]ar Tanzania. Dua bơnah kho\m kơtưn amăng bruă đang hmua, s^ mơdrô, pơtô hrăm ano\ gêh găl baih hlâo. Ơi Jakaya Mrisho Kikwete pơdah pran jua ho\k mơak dưi rai ]uă dêh ]ar Việt Nam, lơm `u ngă khua mir sir dêh ]ar Tanzania laih anun lăi, tơlơi ]uă jơmư anai kiăng pơtrut tui tơlơi ngă pu\ [ăn đơr hơr, hlom bom hloh kơ dua bơnah dêh ]ar, ep tơlơi gêh găl phrâo ngă hro\m pơ anăp anai ../.
****Rơnu\] mông tlăm tôm brơi lơ 28/10, [ơi {irô mă bruă Go\ng gai deh ]ar ta, ơi Nguyễn Xuân Phúc, Kơiăng Khoa deh ]ar ta tu\ jum Gru\p khoa pơ ala gưl glông {irô mă tơlơi pơhing Pa-thết, deh ]ar Lao yoa kơ Khoa {irô ơi Xủn-thon Khăn-tha-vông ngă khoa Gru\p glăk do# ]oa\ hăng mă bruă [ơi deh ]ar Việt Nam. Amăng mông tu\ jum, ơi Nguyễn Xuân Phúc pơs^t yôm bôh tơhnal mă bruă kơplah wah {irô mă tơlơi pơhing deh ]ar Việt Nam hăng gru\p khoa pơ ala kơ {irô mă tơlơi pơhing deh ]ar Lao. Laih anun, pơs^t yôm tơlơi gum hrom bruă mă kơplah wah {irô mă tơlơi pơhing dua bôh deh ]ar amăng h’dôm thun rơgao Kơiăng Khoa deh ]ar pơs^t, bruă gum hrom kơplah wah dua bôh deh ]ar amra ngă gal brơi klă hloh kiăng pơtô juăt, pơhra\m brơi tơlơi Yoan hăng tơlơi Lao kơ h’dôm rơnuk ]ơđai, [ing hrăm đại học, cao đẳng, [ing ]ih tơlơi pơhing mơng dua bôh deh ]ar kiăng dua bơnah amra djru nao rai tơdroă amăng bruă pôr tơlơi pơhing… Ơi Xủn-thon Khăn-tha-vông, Khoa {irô mă tơlơi pơhing Pa-thết deh ]ar Lao brơi thâo, thun 2015 pơ\ anăp le\ thun mơ\ deh ]ar Lao hmâo lu tơlơi gal bruă k’đi ]ar yôm phăn. Laih anun, pơdah pran joa ]ang rơmang Go\ng gai hăng {irô mă tơlơi pơhing deh ]ar Việt Nam djru [irô mă tơlơi pơhing deh ]ar Lao gah m’nuih mă bruă, hăng h’dôm anih anom mă bruă ]i kiăng pioh lăi pơthâo tơlơi pơhing klă hloh kơ bruă yôm phăn anai./.
****Klăm to\m brơi, lơ 28/10, [ơi plơi prong jưh jom New Delhi, ơi Nguyễn Tấn Dũng, Khua dêh ]ar ta hơmâo bơkơtoai laih hăng ơi Narendra Modi, Khua dêh ]ar India. {ơi mông bơkơtoai, ơi Nguyễn Tấn Dũng, Khua dêh ]ar Việt Nam hăng ơi Narendra Modi Khua dêh ]ar India pơs^t [uăn ngă tui djo\p tơlơi k^ pơkôl hro\m ngă gơyut gơyut lu bruă yom kơ dua bơnah; laih dơ\ng tu\ ư nao rai kơ hơdôm bruă mă pơ anăp laih anun hơdră prong kiăng pơtrut tui tơlơi ngă pu\ [ăn kiăng jai hrơi kjăp hloh, tu\ yua, biă mă `u amăng bruă kơđi ]ar, tơlơi bơvih [o\ng huă, pơgang rơnuk rơnua, boh thâo phrâo ia rơgơi hăng gru grua pơtô hrăm. Dua bơnah kơtưn djru nao rai bruă khua mua dua bơnah ]uă jơmư trư găn, hrăm tơdroă tơlơi thâo thăi amăng bruă mă, tui hăng jơlan ping gah, [ing pơ ala mơnuih [ôn sang hăng pơtruh nao rai mơnuih [ôn sang, pơphun na nao tơlơi jơnum ano\m bruă ngă hro\m Kơnuk kơna, tơ`a hơduah amăng bruă kơđi ]ar, ]uă jơmư gah ling tơhan, ano\m bruă s^ mơdrô…/.
****Mơgoah tôm brơi lơ 28/10, Jơnum min m’nuih [ôn sang tring ]ar Dak Lak hmâo laih mông bư\p hăng mă bruă hăng gru\p hyu mă bruă mơng Sang prăk rong lon tơnah [ơi deh ]ar Việt Nam kơ bruă pơđ^ tui tơlơi h’d^p m’da hăng agaih anih anom do# kơ neh wa djuai ania kual dưr hăng kual }ư\ Siăng. {ơi mông mă bruă, Kơiăng Khoa Jơnum min m’nuih [ôn sang tring ]ar Dak Lak ơi Đinh Văn Khiết lăi pơthâo kơ gru\p hyu mă bruă lo\k mă tơlơi bơvih [o\ng- m’nuih m’nam mơng tring ]ar. Ră anai [ơi tring ]ar hmâo 47 djuai ania do# h’d^p m’da hrom, hăng mrô m’nuih [ôn sang rơbeh kơ 1 klăk 800 rơbâo ]ô m’nuih, amăng anun 35% le\ mrô neh wa djuai ania [ia\. Lu phiăn juăt [u hmâo bôh tu\ yoa djă pioh ngă bơdjơ\ nao prong biă [ơi anih anom do#. Truh ră anai phrâo hmâo 57% mrô sang ano# hmâo sang joă dlai, samơ\ mrô sang joă dlai djơ\ hăng tơhnal pơkă akă lu; rơbeh kơ 90% mrô sang hră, sang ia jrao dưi tuh pơ plai laih kơ sang joă dlai pơhlôm tơlơi kiăng; djah tuh akă [u pơsir ăt do# lu mơn, biă `u [ơi kual plơi pla./.
****To\m brơi, lơ 28/10, Jơnum min wai lăng djo\p phung mơnuih mơnam Việt Nam tring ]ar Dak Nông jak iâu ngă tui hrơi blan “yua kơ mơnuih [un rin”. Ră anai, Dak Nông do\ 20 rơbâo boh sang ano\ [un rin, amăng anun 2.300 boh sang ano\ do\ amăng sang tơ\i rơ\i. Mơ\ng ako\ thun truh ră anai, ano\m bruă wai lăng djo\p phung mơnuih mơnam Việt Nam tring ]ar hơmâo jak iâu gum truh kơ 3 klai prăk djru man pơdo\ng hăng hrêp glăi pưk sang kơ 72 boh bơbung sang gum pơgôp laih anun jao brơi 1.150 anung gơnam kơ sang ano\ [un rin, pơsir bruă mă kơ 1000 ]ô mơnuih tơnap tap. Ơi Lê Đình Nhung, Kơ-iăng Khua ano\m bruă wai lăng khul hlăk ai kơsung nao hơđăp, tring ]ar Dak Nông brơi thâo:
Hơmâo tơlơi djru mơ\ng gong gai kơnuk kơna laih anun tơlơi gir run mơ\ng hơdôm sang ano\ tơnap tap anun ră anai khul hơmâo ngă pơgiong bruă djru ba [iă kơ sang ano\ [un rin pơdo\ng sang. Boh nik `u, hrơi anai, hăng hơdôm rơnoh prăk djru brơi kơ 10 ]ô mơnuih ngă ding kơna khul hră pơkrem prăk, lơm sa pok 3 klăk prăk…Anai le\, tơlơi pơ alum pran jua pơtrut [ing ding kơna khul, gêh găl hơmâo prăk pơplai kơ bruă ngă hmua pla pơjing pơđ^ tui tơlơi hơdip mơda./.
****Phrâo tôm dih anai, [ơi lan sang khôp Ka Đơn, tring glông Đơn Dương, tring ]ar Lâm Đồng pơ phun laih hrơi jơnum ngui bơk’toai bôh thâo kơplah wah dua djuai ania K’ho hăng Chru do# h’d^p m’da [ơi h’dôm bôh să amăng tring glông. Anai le\ tal kiăng djo\p djuai ania pơdah h’dôm ]ra\n bôh thâo pha ra mơng djuai ania pô kah hăng adoh tơlơi adoh đưm, soang, tông ching h’gor, ayu\p đing de\k, laih anun lăi pơthâo h’dôm m’ta mơnong [o\ng tui phiăn juăt, gru hiam bôh thâo m’nong [o\ng huă mơng 2 dua djuai ania. Hloai tui hrơi jơnum ngui bơk’toai bôh thâo, neh wa dưi bơk’toai, doăh e\p hăng ngă tui h’dôm gru bôh thâo pha ra mơng djuai ania pô. Mơng anun djru pơgang, ngă tui h’dôm bôh yôm bôh thâo phiăn juăt klă hiam mơng djo\p djuai ania [ia\ [ơi tring glông Đơn Dương./.
****Jơnum min mơnuih [ôn sang tring glông Lý Sơn, Quảng Ngãi hơmâo blơi 50 tơn braih kiăng djru kơ mơnuih [ôn sang nao mă akan hơdang sui hrơi amăng ia rơs^. Hăng rơnoh braih anai, giăm 22 rơbâo ]ô mơnuih do\ amăng bul pơtâo ia rơs^ anai huăi bơngo\t kơ [ah braih do\ng tah, lơm [u dưi pơtruh nao rai hăng kuăl lo\n hang amăng bơyan hơjan kơthel ngă hru\p hơdôm thun hlâo. Ră anai, gong gai kơnuk kơna tring glông bul pơtâo Lý Sơn pơtă kơ mơnuih [ôn sang blơi pơđôm lui braih, pơdai gơnam [o\ng huă amăng bơyan kơthel thun anai./.
Tơlơi pơhing phrâo dêh ]ar ta] rơngiao :
****Jơnum bơkơtoai tơlơi bơvih [o\ng huă khul đăo Islam iâu klah ]un WIEF hơtal 10 to\m brơi, lơ 28/10, pơphun [ơi dêh ]ar Dubai, hơdôm dêh ]ar gum hơb^t A Rập, hơmâo rơbeh 2.700 khul rai mơ\ng rơbeh 100 boh lo\n ia amăng ro\ng lo\n tơnah, kiăng bơkơtoai nao rai tơlơi pơdah thâo ngă bruă yua kơ tơlơi pơđ^ kyar bơvih [o\ng huă. Bruă kơ`ăm mơ\ng tơlơi jơnum anai thun anai kiăng ngă gêh găl pơđ^ kyar amăng dêh ]ar khul đăo Islam đô] ôh do\ djru kơ tar [ar ro\ng lo\n tơnah ./.
****Tôm brơi lơ 28/10, deh ]ar Đức iâu pơthưr k’tưn tơlơi gum djru hăng h’dôm bôh deh ]ar giam deh ]ar Syria, anih anom glăk hmâo tơlơi blah ngă, ngă h’dôm klăk ]ô m’nuih khom đuăi nao pơ\ h’dôm bôh deh ]ar jum dar kah hăng Libang, Jordan hăng Thổ Nhĩ Kỳ kiăng be\ tơlơi blah ngă. Pơhiăp [ơi anăp Bruă jơnum jar k’mar kơ m’nuih deh ]ar Syria [ơi plơi prong jư\h jom Berlin, deh ]ar Đức, Khoa Ding jum pơtôm hiăp deh ]ar Đức ơi Frank Walterr Steinmeier iâu pơthưr, jar k’mar khom gleng nao pha ra kơ tơlơi h’đong mơng h’dôm bôh deh ]ar tu\ mă m’nuih đuăi hyu yoa kơ blah ngă./.
****To\m dih lơ 27/10, Khua ding jum pơtôm hiăp dêh ]ar Nga ơi Sergei Lavrov brơi thâo, dêh ]ar anai amra tu\ yap boh tơhnal ple\ hră ruah [ing pơ ala mơnuih [ôn sang dêh ]ar Ukraina pơphun hlâo kơ truh blan pơkă, wo\t tơdah tơlơi ple\ hră anai [u pơphun amăng tar ]ar lo\n ia Ukraina. Ơi Lavrov ]ang rơmang, [ing pơ ala mơnuih [ôn sang gưl phrâo amra dưi pơsir kơđi rung răng dêh ]ar anai glăk bưp laih anun kơnuk kơna phrâo dêh ]ar Ukraina amra pơphun bruă mă bưp jơnum nao rai gum pơgôp djuai ania tui hăng tơlơi tu\ ư [ơi Minsk blan hlâo adih./.
****Mơgoah tôm brơi lơ 28/10, [ơi plơi prong jư\h jom Vientian, deh ]ar Lao, po\k pơhai Bruă jơnum gơnong bruă prăk kak thun 2013-2014, kiăng pơs^t bôh tơhnal dưi ngă mơng gơnong bruă prăk kak amăng h’dôm thun rơgao hăng ba tơbiă jơlan gah k’]ăo bruă pơ\ anăp. Pơhiăp amăng mông jơnum Khoa deh ]ar Lao ơi Thoong-sỉng Thăm-ma-vông hơ-ư\] hơmưi hăng bơni gơnong bruă prăk aka deh ]ar Lao dưi ngă laih h’dôm bôh than prong amăng h’dôm hrơi rơgao, amăng anun hmâo bruă pơsir hnư\h do\ng hăng dưi pơsir h’dôm mrô prăk mă yoa ]i kiăng./.
****To\m dih lơ 27/10, [ing khua mua tơhan djo\p ano\m bruă dêh ]ar India pơđuăi mơnuih [ôn sang hăng pơđôm lui gơnam [o\ng huă kiăng prăp lui pơhlôm hlâo kơthel kơtang anăn Nilofar ]ơdo\ng truh [ơi kuăl yu\ dêh ]ar anai. Tui hăng ano\m bruă lăi lui hlâo tơlơi truh ayuh hyiăng dêh ]ar India brơi thâo, kơthel Nilofar jua kơtang truh 125 km lơm sa mông, amra pưh nao pơ kuăl ala ]ar Gujarat dêh ]ar India amăng lơ 1/11. Ră anai, mơnuih [ôn sang do\ kơtoai hang ia rơs^ kuăl ala ]ar Gujarat arăng brơi pơđuăi dơ\ng mơ\ng hrơi to\m brơi lơ 28/10. Rơngiao kơ anun, ling tơhan dêh ]ar India ăt brơi pre lui hlâo ngă bruă djru mơnuih [ôn sang [ơi kuăl ala ]ar Gujarat amăng bruă bo\ng glăi hăng kơthel anai./.
****Tôm brơi lơ 28/10, sa tơlơi truh [ơi jơlan nao rai prong biă pơ\ [ôn prong Sa Paulo deh ]ar Brazil ngă [ia\ biă `u 10 ]ô m’nuih djai 20 ]ô m’nuih rơka ruă. Tơlơi truh lom rơdeh pơgiang [ing ]ơđai sang hră hyu ]oa\ ngui tlă djơ\ rơdeh pơgiang gơnam tam. Rơdeh pơgiang ia rơmă apui [o\ng tơdơi kơ tlă djơ\. Khul pơgang apui [o\ng khom rơngiă dua mông kah mơng dưi pơgăn apui [o\ng. Tơhan polis [ơi anai brơi thâo, ră anai akă dưi pơs^t ôh anăn păn 10 ]ô m’nuih djai, amăng mrô m’nuih djai hmâo 6 ]ô ]ơđai hăng 4 ]ô nai. H’dôm ]ô m’nuih rơka ruă dưi ba nao pơ\ sang ia jrao pơjrao laih./.
}ih pơblang hăng pôr : R]om H’Ly-Siu H’Prăk-Nay Jek
Viết bình luận