Tơlơi pơhing phrâo amăng dêh ]ar ta:
****Mơguah hrơi anai, hrơi rơma lơ 10-10, Jơnum hơdor glăi hơtal 60 thun Pơklaih rơngai plơi prong jưh jom lơ 10/10/1954-lơ 10/10/2014 pơphun jơnum [ơi sang Jơnum prong dêh ]ar ta ]i Mỹ Đình-Hà Nội. Amăng mông ngă lơphet anai, khua mua ping gah, Kơnuk kơna ta amra jao miđai Hồ Chí Minh kơ mơuih [ôn sang hăng [ing khua mua [ôn prong Hà Nội. Laih dơ\ng, khua mua [ôn prong amra pơpu\ bơni Mơnuih klă bruă mă hiam hăng mơnuih [ôn sang plơi prong jưh jom Hà Nội thun 2014. Tui hăng jơlan hơdră, Khua git gai Ping gah dêh ]ar ta, Khua mir sir, Khua dêh ]ar, Khua git gai pơ ala mơnuih [ôn sang dêh ]ar, Khua Jơnum min wai lăng djo\p djuai ania mơnuih mơnam dêh ]ar amra [uh [o# mơta amăng mông jơnum prong anai. Khua mir sir dêh ]ar ta, ơi Trương Tấn Sang, amra pơ ala kơ khua mua ping gah, Kơnuk kơna jao miđai Hồ Chí Minh kơ mơnuih [ôn sang hăng [ing khua mua apăn bruă [ôn prong Hà Nội. Ơi Hồ Quang Lợi, Khua ano\m bruă pơtô bruă ping gah [ôn prong Hà Nội brơi thâo, gơnong dlông dêh ]ar ta hơmâo pơtrun brơi jơnum hơdor glăi 60 thun Hrơi pơklaih rơngai plơi prong jưh jom jing hrơi jơnum prong kơ dêh ]ar ta thun 2014:
{ôn prong Hà Nội amra pơ ala kơ abih bang mơnuih [ôn sang amăng dêh ]ar pơphun jơnum prong hơdor glăi 60 thun hrơi pơklaih rơngai plơi prong jưh jom. Bruă hơdor hrơi pơklaih rơngai plơi prong jưh jom lơ 10/10/1954 jing gru kơnăl bơnga] na nao amăng rơnuk hơkru\ kơ lo\n mơ\ng djuai ania ta yua kơ Ping gah Việt Nam git gai laih anun Wa Hồ [ing ta khăp [u-eng [u pơphun. Lơ 10/10/1954 Hà Nội, ho\k kơdo\k djo\p anih buă kơ hla gru đơ đhet pưh por ]ơkă khul ling tơhan mơng tơdron blah dưi pơ wo\t glăi kiăng pơklaih rơngai plơi prong jưh jom./.
****Mo\t lơ 9/10, Khua dêh ]ar Vanuatu, ơi Joe Natuman pơ pe\ đuăi mơng [ôn pro\ng Hồ Chí Minh, pơjưh h^ tơlơi ]ua\ s^t nik dêh ]ar Việt Nam, mơng lơ 5-9/10/2014 tui ha\ng tơlơi jak iâo mơng khua dêh ]ar ta, ơi Nguyễn Tấn Dũng. {ơi mông pơbư\p nao rai ha\ng khua g^t gai pơ pro\ng dêh ]ar ta, dua bơnah hơmâo lăi pơthâo nao rai gah tơlơi rim boh lo\n ia, pơdah rai pran jua mơak tơlơi ngă jăng mah hiam klă kplah wah 2 boh lo\n ia thu\n blan laih rơgao; hơmâo lăi tui anai dua boh dêh ]ar hmâo lăi pơthâo nao rai hdôm tơlơi pơmin hro\m, bôh nik `u dua djuai ania leng găn gao tơlơi pơblah ngă gleh glăn, bơrơxoa tơlơi pơklaih rơngai brơi kơ djuai ania. Khua g^t gai 2 boh dêh ]ar leng kơ lăi tui anai, Việt Nam hăng Vanuatu hơmâo lu tơlơi ngă hro\m hơb^t, tu\ ư hro\m hrơi blan pơ\ ana\p anai, kho\m pơtrut kơtang, ]ua\ nao rai khua pơ pro\ng, djo\p gơnong bruă, laih anu\n pơhư] tơlơi pơbư\p nao rai mơnuih [ôn sang dua boh lo\n ia, kiăng pơđ^ h^ tơlơi thâo hluh, tơlơi đăo gơnang nao rai./.
****Klăm to\m brơi, lơ 9/10, Kơ-iăng Khua dêh ]ar ta, ngă rah Khua ding jum pơtôm hiăp ơi Phạm Bình Minh hơmâo ]ơkă jum ơi Evgeny Vladimirnovich Lukyanov, Kơ-iăng Khua ]ih pioh Tơlơi rơnuk rơnua dêh ]ar Nga. Dua bơnah hơmâo bơkơtoai nao rai bruă mă [ơi kuăl Châu Á-Thái Bình Dương laih anun tu\ ư kiăng djru nao rai re se pơpha tơlơi pơhing phrâo kơ tơlơi rơnuk rơnua [ơi mông jơnum amăng kuăl hăng jar kmar, biă mă `u amăng kuăl ASEAN hăng hơdôm bơnah gah, jơnum prong Đông Á, APEC hăng sang gum hơb^t djo\p dêh ]ar, yua kơ tơlơi tu\ yua kơ r^m boh dêh ]ar, yua tơlơi rơnuk rơnua hăng pơđ^ kyar amăng kuăl hăng amăng ro\ng lo\n tơnah./.
****{irô kơnuk kơna phrâo hơmâo pơtru\n hră pơar pơtă glăi tơlơi g^t gai mơng kơ iăng khua dêh ]ar ta, ơi Vũ Văn Ninh, gah bơbo# bruă ma\ sang dăng kong. Kơ iăng khua dêh ]ar ta, ơi Vũ Văn Ninh g^t gai tru\n sang mak ksai kơnuk kơna Việt Nam, tui ha\ng tơlơi dưi pơtô brơi, bruă ngă tui mơng sang dăng kong LienVietPostBank, tui ha\ng tơlơi pkă kơja\p ten tui ha\ng hdôm tơlơi pơkă, tơlơi jao ako\ pơjing ma\ bruă, mơnuih ma\ bruă, ma\i mok, wai lăng tơlơi truh [u bưng...Kiăng hơmâo rơnuk rơnua, tu\ yua ama\ng bruă ma\ mơng Lien VietPostBank, laih anu\n djơ\ tui ha\ng tơlơi ma\ bruă mơng sang dăng kong, bơvih bơvăng brơi mơnuih [ôn sang, bôh nik `u [ơi kual plơi pla ataih braih kơbưi./.
****Tui hăng tơlơi git gai mơ\ng Kơ-iăng Khua dêh ]ar ta ơi Nguyễn Xuân Phúc, [ing apăn bruă djo\p ano\m bruă ]ar [ôn prong Hồ Chí Minh ngă hro\m djo\p tring ]ar je\ giăm, djơ\ to\m kho\m phă pơrai khul mơnuih soh sat s^ mơdrô do\p, gơnam mơdrô ngă mă anăn mơ\ng anih pơko\n ba nao pơ [ôn prong Hồ Chí Minh s^ mơdrô [udah pơdu\ nao pơ anih pơko\n. {ôn prong Hồ Chí Minh ngă tui hơtal suh mă [ing soh sat s^ mơdrô do\p, s^ mơdrô ple] [lor mơ\ng ră anai truh kơ hrơi ]ơkă thun phrâo pơ anăp thun Ất Mùi 2015, kơtưn sem hơduah, tơ`a lăng, ngă hro\m lu sang bruă kơnuk kơna kiăng thâo anih ano\m [ing ngă bruă s^ mơdrô do\p, [ing soh sat do\, biă mă `u [ing ngă soh lu phung, tơpuôl, ngă soh ma túy kiăng hmao pơgăn h^, pơrai khul ngă soh lu mơnuih, hơmâo grup tơpuôl, s^ mơdrô gơnam pơkra ngă mă, biă mă `u gơnam s^ mơdrô hăt dju\p, tơpai, gơnam [o\ng huă./.
****Tơm brơi lơ 9/10, [irô jơnum min mơnuih [ôn sang tring ]ar Dak Nông, ako\ pơjing tơlơi jơnum lăng glăi, tu\ ư ring bruă kơ ]ău brua\ pơđ^ kyar phu\n kyâo boh mắc ca [ơi tring glông Tuy Đức, mơng thu\n 2014-2020. Đuăi tui anu\n, abih băng lo\n pla tui ha\ng kơ ]a\u bruă pla phu\n kyâo boh mắc ca [ơi tring glông Tuy Đức le\ rơbeh 14.600 ha [ơi 5 boh să: Dak R’Tih, Quảng Tâm, Quảng Tân, Quảng Trực, Dak Bu So. Hơdôm djuai pla kyâo boh mắc ca ba nao pla le\ OC, 246, 816, 849, 842, 741, 800, 900 laih anu\n djuai 695. Rơnoh prăk tuh pơ alin rơbeh 1.133 klai prăk. Tui ha\ng tơlơi ju\ yăp mơng ring bruă anai, boh mắc ca pơboh 2,5 tân/ha/thu\n jơh ha\ng pla sa djuai, 1 tấn asar krô/ha/thu\n jơh hăng pla hro\m djuai pla pơ\ ko\n, laih anu\n 0,5 tân asar krô/ha/thu\n jơh ha\ng pla raih daih lu anih./.
****Ngă tui Hră pơtrun mrô 2472/QĐ-TTg mơ\ng Khua dêh ]ar ta kơ bruă djru hră pơhing phrâo, hră kơnăl kơ kuăl plơi pla mơnuih [ôn sang djuai [iă, kuăl ]ư\ siăng tơnap tap mơ\ng thun 2012-2015, mơ\ng ako\ thun truh ră anai tring ]ar Dak Lak hơmâo [ơk brơi soh 22 mơta hră pơhing phrâo, hră kơnăl tơlơi pơhing phrâo kơ mơnuih [ôn sang djuai [iă, [ing tha plơi khua [ôn rơbeh 750 rơbâo pok hră. Bruă [ơk brơi soh hră pơhing phrâo kơ kuăl mơnuih [ôn sang djuai [iă djru kiăng pơtruh brơi tơlơi pơhing phrâo bruă kơđi ]ar, kiăng pơ kjăp tơlơi min, bruă mă djru hro\m pơđ^ kyar tơlơi hơdip mơda mơnuih [ôn sang tring ]ar./.
****Klăm mo\t tơ\m brơi lơ 9/10, [ơi lu anih ama\ng [ôn pro\ng Hồ Chí Minh hmâo lu anih ia ling l^p, yua kơ ia blai đ^. Tui ha\ng [irô pơgăn rơbu\ kthel laih anu\n hyu hơduah pơklaih mơnuih hơmâo tơlơi truh [ôn prong Hồ Chí Minh, lu anih ia l^p dlăm, yua ia mơng kong pơdôh ia bluh đ^, laih anu\n yua ia rô mơng lu kong pơđoh ia, ia krông Sài Gòn ha\ng ia Krông Đồng Nai, samơ\ huăi hơmâo ôh bơnư\ ia pơ]ah, laih anu\n huăi răm truh ana\ mơnuih ôh. [irô pơgăn rơbu\ kthel laih anu\n hyu hơduah pơklaih mơnuih hơmâo tơlơi truh hơdôm phường să amra hơmâo tơlơi truh ia ling da#u, amra brơi nao mơnuih pre lui hlâo hu^ hơmâo tơlơi truh sat ba rai./.
Tơlơi pơhing phrâo dêh ]ar ta] rơngiao :
****Khua dêh ]ar Thái Lan ơi Prayuth Chanocha to\m brơi, lơ 9/10 hơmâo nao ]uă dêh ]ar Mianmar, ]uă jơmư sit nik dêh ]ar anai. Anai le\, hơtal nao ]uă jơmư gưl Kơnuk kơna blung a mơ\ng ơi Prayuth Chanocha yap mơ\ng hrơi pơblư\ kơnuk kơna dêh ]ar Thái Lan lơ 22/5 rơgao. Tui hăng ako\ bruă, amăng dua hrơi do\ ]uă dêh ]ar Mianmar, Khua dêh ]ar Thái Lan amra bưp hăng Khua mir sir dêh ]ar Mianmar ơi U Thein Sein hăng [ing khua mua dêh ]ar anai, kiăng pơtrut tơlơi ngă hro\m bơvih [o\ng huă, s^ mơdrô nao rai dua bơnah kiăng hơmâo tơlơi tu\ yua soh./.
****Ama\ng hasa tơlơi pơdjơ\ truh ara\ng ngă lơ greo “ Bơrơxoa ma\ [irô ma\ bruă [ôn pro\ng” [ơi lo\n ia Hồng Kông, mo\t hrơi tơ\m brơi lơ 9/10. yă Carrie Lam, khua g^t gai [irô mă bruă Hồng Kông, hling hlang pôr pơthâo lui h^ tơlơi bơkơtuai ha\ng khul sinh viên Hồng Kông, min hlâo amra ako\ pơjing klăm hrơi anai, lơ 10/10. Tơlơi yă Carrie Lam brơi rai, pơ\ ala brơi go\ng gai kơnuk kơna Hồng Kông brơi rai anu\n le\; hơdôm tơlơi pôr pơthâo mơng khul sinh viên Hồng Kông brơi rai 2 hrơi giăm ha\ng anai, `u phara bia\ ma\ ha\ng tơlơi tu\ ư nao rai jing dua bơnah hơmâo k^ pơkol, jing atur tơlơi đăo gơnang nao rai, [ơi mông bơkơtuai [u jing, yua kơ anun yơh go\ng gai kơnuk kơna Hồng Kông pơs^t lui h^ jăng jai tơlơi bơkơtuai nao rai anai hăng khul sinh viên, laih anu\n yă Carrie Lam ăt iâo pơthưr hơdôm mơnuih ngă lơ greo jơlah h^ be\, pok glăi jơlan rơhaih rơhuông./.
****Khua dêh ]ar Ukraina ơi Arseny Yatsenyuk brơi thâo, dêh ]ar anai amra mă yua 66 klăk prăk ơ rô, jing dưm dưm hăng 83 klăk 500 rơbâo đô lar Mi kơ bruă man pơdo\ng pơnăng dlông 2.295 km kơtoai goai dêh ]ar hăng Nga. Kơ]ăo bruă anai dưi hơmâo Kơnuk kơna pơdah thâo mơng ako\ blan 9 rơgao, kiăng pơgăn tơlơi djru mơ\ng dêh ]ar Nga brơi kơ [ing tơhan hơkru\ pơkơdo\ng glăi dêh ]ar Ukraina gah kuăl Ngo\. Ơi Yatsenyuk lăi, bruă sua glăi anih wai lăng giăm goai dêh ]ar hăng Nga jing anih yom kơ ako\ bruă pơsir tơlơi rơnuk rơnua kơ dêh ]ar Ukraina. Him lăng truh blan 4 /2015, bruă man pơdo\ng pơnăng goai dêh ]ar anai amra giong./.
****Hrơi tơ\m brơi lơ 9/10, mơnuih [ôn sang tar [ar dêh ]ar Lào nao truh pơ\ hang ia Krông Mê Kông. {ơi plơi pro\ng jưh jo\m Viêng Chăn, rai lăng ara\ng pơ plông awaih song, anai le\ tơlơi ngui ngor, ngă yang yôm ama\ng thu\n, lăi pơthâo tơlơi kơnal pơjưh h^ bơyan ngă yang ư\ kơ asơi, tui ha\ng tơlơi đăo phât dêh ]ar Lào. {ơi 7 boh sang Phât do\ [ơi treng pơ hang ia krông Mê Kông, ama\ng plơi pro\ng jưh jo\m Viêng Chăn, hơmâo dik dăk mơnuih [ôn sang rai ngă yang phât, iâo lăi brơi tơlơi rơnuk rơnua, trơi pơđao yâo mơak, hiam drơi jăn, bơvih [o\ng hua\ pơđ^ kyar./.
****Sa boh [at tô anet pơgiăng 49 ]ô mơnuih kơdrăm h^ amăng ia rơs^ tring ]ar ngo\ Java, dêh ]ar Indonesia, ngă kơ 11 ]ô mơnuih djai hăng hơdôm pluh ]ô do\ rơngiă. Khua ano\m bruă hơduah ep mơnuih hơmâo tơlơi truh tring ]ar Ngo\ Java, ơi Moch Hernanto brơi thâo, tơdơi kơ hmư\ hing hơmâo tơlơi truh, [ing tơhan nao djru mơnuih hơmâo tơlơi truh hlong truh pơ anih hơmâo tơlơi truh mơtam, 6 ]ô arăng hơmâo pơklaih brơi dưi hơdip. Ră anai bruă hơduah ep mơnuih rơngiă ăt do\ ngă đô]. Tơlơi truh anai lăi yua kơ pông waih ia [at tô joh h^ anun [at tô kơdrăm./.
****Hơmâo [ia\ hloh 2 ]ô mơnuih djai laih anu\n 7 ]ô mơnuih rơka rơka], ara\ng k’sung blah ha\ng boh grar nat [ơi sa boh sang jơnum, gah kual kdưr tring ]ar Cotabato, kual dơnu\ng dêh ]ar Philipin, pô glơ\m boh grăng nat đuăi do\p, tơdơi nga\ pơtuh. Ră anai aka thâo ôh khul gru\p hlơi ksung blah lăi [ơi ngo\ anai. Khul hkru\ đăo Isalam ha\ng khul hkru\ gah ieo yơh juăt k’sung blah kah ha\ng anai kdơng glăi kơnuk kơna, laih anu\n gơ`a\m nao mơnuih [ôn sang, samơ\ [ia\ đô] ksung blah nao sang jơnum./.
Pơblang hăng pôr : Nay Jek –Rơluch Xuân-Siu H’Prăk
Viết bình luận