Tơlơi pơhing phrâo amăng dêh ]ar ta :
****To# tui h’dôm bruă amăng tal nao ]oa\ gưl Kơnuk kơna pơ\ deh ]ar Hàn Quốc, to\m brơi lơ 2/10, [ơi plơi prong jưh jom Seoul, deh ]ar Hàn Quốc, Khoa g^t gai Ping gah deh ]ar ta ơi Nguyễn Phú Trọng hmâo laih h’dôm bruă bơk’toai hăng h’dôm ]ô khoa moa deh ]ar Hàn Quốc amăng anun hmâo Khoa deh ]ar Hàn Quốc ơi Chung Hong-won; Khoa Khoa g^t gai wai lăng m’nuih [ôn sang deh ]ar Hàn Quốc ơi Chung Ui-hwa; bơk’toai hăng Khoa Ping gah rong lon tơnah phrâo apăn bruă Kim Moo Sung hăng pơhiăp [ơi Sang hră Đại học k’sem min jar k’mar Hàn Quốc. Tơdơi kơ lăi pơthâo kơ bôh tơhnal bruă bơk’toai hăng yă Pak Geun-hye Khoa mir sir deh ]ar Hàn Quốc, Khoa g^t gai Ping gah Ping gah deh ]ar ta ơi Nguyễn Phú Trọng rơkâo Khoa deh ]ar Hàn Quốc ơi Chung Hong-won gleng nao g^t gai kiăng gum hrom hăng bơnah deh ]ar Việt Nam ta` ngă tui bruă pơđ^ tui Jơnum min pơlir h’b^t Kơnuk kơna kiăng g^t gai ba glăi bôh tơhnal bruă rô nao rai kơplah wah dua bôh deh ]ar pơ\ anăp anai. Khoa g^t gai Ping gah deh ]ar ta ơi Nguyễn Phú Trọng hăng Khoa deh ]ar Hàn Quốc ơi Chung Hong-won ăt lăi mơn, dua bôh deh ]ar hmâo lu tơlơi gal đ^ kyar gum hrom prong hloh; tu\ ư hrưn đ^ ngă giong bruă bơk’toai Tơlơi pơkôl s^ mdrô kơplah wah deh ]ar Việt Nam hăng Hàn Quốc amăng thun anai kiăng ngă dưm k’nar hăng pơtru\t đ^ kyar prăk pơhrui glăi mơng gơnam tam s^ mdrô nao rai, anăp nao tơhnal pơkă pơhrui glăi 70 klai dolar Mi amăng thun 2020./.
****Mguah to\m brơi lơ 2/10, ơi Nguyễn Thiện Nhân, khua g^t gai [irô djo\p djuai ania Việt Nam, hơmâo nao jơnu\m pro\ng djo\p djuaia nia [ia\ tring ]ar Bắc Giang tal 2, rơvang păn bruă mơng thu\n 2014 – 2019. Đ^ pơhiăp [ơi mông jơnum prong, ơi Nguyễn Thiện Nhân, khua g^t gai [irô djo\p djuai ania Việt Nam bơni bôh than tu\ yua mơng hơdôm gơno\ng bruă go\ng gai, mơnuih [ôn sang djo\p djuai ania [ia\ tring ]ar Bắc Giang hmâo ngă gio\ng, hơgum gôp boh tơhnal hro\m tơlơi pơđ^ kyar tơlơi bơvih [o\ng huă – mơnuih mơnam mơng tar [ar dêh ]ar ta. Lăi yôm kơ bruă tơlơi ]ih đ^ pơhiăp [ơi mông jơnum pro\ng anai. Ơi Nguyễn Thiện Nhân ]ang rơmang, neh met wa djuai ania [ia\, ăt kah ha\ng mơnuih [ôn sang ngă hơmua gir kơtưn đ^ găn gao h^ tơlơi rơmon kon rin kơja\p hơđo\ng ha\ng bruă ngă djuai pla, hlô mơno\ng rông ba ako\ tơlơi pơđ^ kyar tơlơi bơvih [o\ng huă. {irô djo\p djuai ania, djo\p gơno\ng bruă kho\m hyu pơtô hdôm hơbo# bruă tơlơi bơvih [o\ng huă rơgơi, kiăng neh met wa hrăm, nga\ hla tui...Ơi Nguyễn Thiện Nhân rơkâo hơdôm gơnong bruă kơđi ]ar – mơnuih mơnam, hơduah jơlan hdră pơtrut ta`, pơhro\ mrô sang ano\ mơnuih [un rin ama\ng thu\n blan pơ\ ana\p anai, gleng nao hdôm jơlan hdră pơhro\ tơlơi rin rơpa kơja\p hơđong jơh ha\ng hơdôm să, plơi pla tơnăp tăp, pơđ^ kyar tơlơi hơmâo hơđa\p [ơi plơi pla, kah ha\ng pơđ^ kyar tơlơi ]ua\ ngui, rông kơbao, rơmô, mơnu\ b^p, pla kyâo bôh troh, djru brơi sang ano\ mơnuih [ôn sang [un rin ]an prăk pơđ^ kyar bơvih [o\ng huă./.
****Tlăm to\m brơi lơ 2/10, [ơi Anom pơtui joa pơhiăp deh ]ar, 58 Quán Sứ, Hà Nội, Khoa phun akha Go\ng phun joa pơhiăp deh ]ar Việt Nam ơi Nguyễn Đăng Tiến tu\ jum Khoa anih jư\h pơ ala kơ deh ]ar Áo [ơi deh ]ar Việt Nam ơi Thomas Loidl hăng Gru\p por pơhing RTL CBS Asia rai ]oa\ hăng mă bruă. Ơi Nguyễn Đăng Tiến lăi rơđah, deh ]ar Việt Nam hăng deh ]ar Áo hmâo laih tơlơi rô nao rai rơbeh kơ 40 thun. Hloai tui tơlơi rô nao rai anun, amra pơdo\ng bruă gum hrom kơplah wah h’dôm gơnong bruă, biă `u gơnong bruă pôr pơhing. Amăng jơlan gah đ^ kyar bruă pôr pơhing lu m’ta măi mo\k mă yoa, ră anai, Go\ng phun joa pơhiăp deh ]ar Việt Nam hmâo 2 glông pơdah ru\p. Amăng anun hmâo sa glông pơdah dơlăm amăng tơlơi pơhing lăi nao kơ jơlan nao rai hăng h’dôm tơlơi pơhing lăng kiăng mơak pran joa hăng Glông pơdah ru\p gah tơlơi pơhing Khoa pơ ala m’nuih [ôn sang amra lăi nao bruă mă mơng Khoa pơ ala m’nuih [ôn sang hăng Khul wai lăng m’nuih [ôn sang h’dôm gưl amăng đơ đam deh ]ar. Bơ\ bruă đ^ kyar pơ\ anăp anai, Go\ng phun joa pơhiăp deh ]ar Việt Nam amra đ^ kyar glăi gru\p pôr pơhing lu m’ta kiăng djơ\ hăng tơlơi kiăng mơng djo\p m’nuih./.
****To\\m brơi lơ 2/10, [ơi Hà Nội, ping gah kông an kơnuk kơna ta, ako\ pơjing tơlơi jơnum ngă tui tơlơi pơtru\n mrô 36 mơng Ding jum kơđi ]ar ( gưl 11) gah tơlơi jơnum pro\ng ping gah djo\p gơno\ng bruă, pre lui hlâo tơlơi jơnum pro\ng Ping gah tar [ar dêh ]ar ta gưl 12, laih anu\n jơnu\m lăng glăi 5 thu\n nga\ tui kơ]a\u bruă mrô 42 mơng Ping gah kông an kơnuk kơna, gah pơtrut kơtang ngă tui jơlan hdră khua mua mơng tơhan kông an mơnuih [ôn sang truh kơ thu\n 2020. Đại tướng Trần Đại Quang, khua ding jum công an dêh ]ar ta g^t gai tơlơi jơnum, đ^ pơhiăp klah tru\n tơlơi jơnum anai, Đại tướng Trần Đại Quang lăi rơđah, ngă tui tơlơi pơtru\n mrô 36 mơng Ding jum kơđi ]ar, pơ]râu brơi [irô ako\ pơjing kơnuk kơna, laih anu\n ping gah kông an kơnuk kơna, ăt kah ha\ng hdôm bruă mă mơng kông an plơi pla, kiăng ako\ pơjing kơ]a\u bruă ngă tui gio\ng hdôm bruă rơkâo, tơlơi pơtru\n./.
****Tlăm to\m brơi lơ 2/10, [ơi tring kual Dak Mâm, tring glông Krông Nô, tring ]ar Dak Nông, Gru\p Khoa pơ ala m’nuih [ôn sang tring ]ar Dak Nông hmâo mông bư\p m’nuih [ôn sang [ơi tring glông. Amăng mông tu\ jum, tơdơi kơ hmư\ m’nuih pơ ala mơng Gru\p Khoa pơ ala m’nuih [ôn sang lăi pơthâo kơ bôh yôm pơkă hlâo mơng tal jơnum lok 8, Khoa pơ ala m’nuih [ôn sang tal 13, m’nuih [ôn sang hmâo laih tơlơi rơkâo đ^ bơdjơ\ nao h’dôm tơlơi [ơi tring ]ar. Tơdơi kơ hmư\ h’dôm tơlơi rơkâo đ^, Gru\p Khoa pơ ala m’nuih [ôn sang tring ]ar hăng Khoa pơ ala h’dôm gru\p, gơnong bruă, tring glông, [ôn prong lăi glăi laih sa dua m’ta tơlơi gum pơhiăp, rơkâo đ^ mơng m’nuih [ôn sang; laih anun djă pioh, tu\ mă, klăh ]un mă mơ^t kơ h’dôm [irô apăn bruă mơng Deh ]ar truh tring ]ar pel e\p, pơsir hăng lăi glăi tơlơi tơ`a mơng m’nuih [ôn sang amăng h’dôm hrơi ta` hloh./.
****Sang bruă than ngan Viettel Dak Lak, phrâo ako\ pơjing ngă lơ phet hdơr glăi 10 thu\n ako\ pơjing. Hro\m ha\ng bruă ma\ bơvih [o\ng huă ba glăi tu\ yua, rim thu\n pơ]ruh mơng 40 – 80 klai prăk brơi ngan drap kơnuk kơna, anih anâm anai hơmâo djru ba mơnuih mơnam. Anai le\ sang bruă ba ako\ kual }ư\ siang, pơhrui glăi prăk kăk gah sang dang kong, sa thu\n rơbeh kơ 1.100 klai prăk, pơ]ruh brơi kơnuk kơna rơbeh 80 klai prăk. Hro\m ha\ng bruă nu\n, sang bruă anai gum djru ba mơnuih mơnam, kah ha\ng man pơdơng brơi sang tơlơi khăp pap brơi sang ano\ mơnuih [ôn sang [un rin, pơ]ruh keh prăk yua mơnuih [un rin, keh prăk mơnuih duăm ruă djơ\ jrao hret, djru 46 ]ô ]ơ đai duăm ruă htai mơng ana\ nghe, ako\ pơjing khăm, pơjrao đô] huăi ma\ prăk brơi mơnuih [ôn sang djuai ania [ia\, [ơk pha prăk hrăm rơgơi ]ơ đai [un rin, ako\ pơjing tơlơi ngui ngor plơi pla }ư\ siang, pioh pơ pu\ đ^ tơlơi gru grua phiăn juăt djo\p djuai ania [ia\ ./.
Tơlơi pơhing phrâo amăng dêh ]ar ta :
****To\m brơi lơ 2/10, Khoa deh ]ar Thái Lan ơi Prayuth Chan-ocha tu\ jum Kơiăng Khoa {irô ding jum pơtôm hiăp deh ]ar Japan ơi Minoru Kiuchi glăk do# ]oa\ deh ]ar Thái Lan. Ơi Minoru Kiuchi mơ^t laih hră điện mơng Khoa deh ]ar Japan hơ-ơ] hơmưi kơ ơi Prayuth Chan-ocha [rô djơ\ tal `u phrâo đ^ ngă Khoa deh ]ar Thái Lan, laih anun jăk iâu ơi Prayuth Chan-ocha nao ]oa\ deh ]ar Japan. Amăng bruă bư\p, dua bơnah tu\ ư pơtru\t dơng tơlơi rô nao rai gum hrom tui rơ-wang bruă Pơkôl gum hrom bơvih [o\ng Thái Lan hăng Japan, biă `u gah bruă s^ mdrô, tuh pơ plai hăng toai ]oa\ ngui dua bơnah./.
****Dêh ]ar Japan hăng deh ]ar Hàn Quốc tôm brơi lơ 2/10, [ua\n hơdai gum kjăp hloh dơng pơ anăp pioh hdor glăi 50 thu\n mơak nao rai jang mah dua bơnah amăng thu\n dơi. Anai le\ sa tơlơi phrâo hôh amăng tơlơi gir mơak glăi jang mah plah wah 2 boh deh ]ar Đông Bắc Á anai. Pơhiăp amăng tal bơ bư\p, kơ-ia\ng khua tal sa Ding jum pơtôm hiăp deh ]ar Hàn Quốc ơi Cho Tae Yong hăng Khua pơtôm hiăp deh ]ar Japan ơi Fumio Kishada brơi thâo , dua bơnah amra gir hơdor glăi 50 thu\n mơak nao rai jang mah dua bơnah. Gah nhu le\, ơi Cho Tae Yong hay ăt [uh mơn tơlơi ngă jang ha\ng dêh ]ar Japan do\ lu ano# gleh tơnăp, anu\n pơdah rai tơlơi ]ang hơmang kia\ng mơak nao rai hăng kơjăp tui dơng pơ thu\n dơi./.
****NATO amra djru deh ]ar Thổ Nhĩ Kỳ tơdah deh ]ar anai hmâo tơlơi ara\ng k’sung blah. Anai le\ tơlơi lăi pơto\ng yoa kơ Khoa ]ih pioh Khul NATO ơi Jen Stoltengberg ba tơbiă amăng lơ 1/10. Pơhiăp amăng mông jơnum hăng m’nuih mă tơlơi pơhing blung a tơdơi kơ đ^ apăn bruă Khoa ]ih pioh NATO, ơi Jen Stoltengberg brơi thâo, h’dôm [ing go\p lăi pơthâo laih amrom phao apui ayuh Patriot [ơi Thổ Nhĩ Kỳ kiăng k’tưn bruă pơgang rơhuông adai mơng deh ]ar anai k’do\ng glăi tơhnal amra hmâo tơlơi k’sung blah mơng deh ]ar Syria./.
****Lơ 1/10, khua deh ]ar Austraylia ơi Tony Abbot brơi thâo rơdeh por deh ]ar anai amra tôm gum dôm tơlơi blah ha\ng rơdeh por mơng djo\p ling tơhan yua deh ]ar My djă ako# kơdong glăi kơnuk kơna đăo Islam pơ deh ]ar Iraq. Amăng rơ wang hrơi tơjuh rơgao, rơdeh por My hơmâo pơnah traih laih khul kơnuk kơna đăo Islam rong pơana\n mă hăng khul gru\p ngă [ai pơko\n, pơ deh ]ar Syria hong tơlơi gum djru mơng dôm deh ]ar ngă go\p Arâp, laih dơng pơnah traih dôm anih anom kơnha\m nao, pơ dêh ]ar Iraq dơng mơng blan 8. Dôm dêh ]ar châu Âu ăt gum tôm laih mơn pơblah pơ Iraq. samơ\ aka pơblah ôh pơ Syria./.
****Kơnuk kơna deh ]ar Nga phrâo pơs^t pơ pe\ đuăi mơng h’dră bruă pơplih nao rai ]ơđai sang hră hăng Mi hăng [om h’dôm ]ô m’nuih g^t gai h’dră bruă ngă soh phiăn h’dôm tơlơi pơkă lom brơi sa ]ô tơdăm ngek m’nuih deh ]ar Nga do# glăi [ơi deh ]ar Mi tơdơi kơ h’dră bruă pơđu\t. H’dră bruă djă anăn “Pơplih nao rai khoa g^t gai pơgi k’dih anai”, dưi ngă tui mơng thun 1992 truh ră anai djru ba laih năng ai `u 8 rơbâo ]ô hlăk ai deh ]ar Nga nao hrăm [ơi rơbeh kơ 50 bôh ala ]ar amăng deh ]ar Mi. Khă hnun hai, tui hăng khoa [irô pơgang ba ]ơđai moai deh ]ar Nga ơi Pavel Astakhov, [ia\ biă mă `u 15 ]ô ]ơđai dưi mơ^t nao pơ\ Mi tui h’dră bruă pơplih nao rai anai [u po\t glăi pơ\ deh ]ar pô./.
Pơblang hăng pôr : Nay Jek-Siu H’Prăk-Rơluch Xuân
Viết bình luận