VOV4.Jarai - Do\ng amăng krah đang hngô [ơhư\t kơ angin [ơi ]ư\ Langbiang, plơi prong Đà Lạt, tơring ]ar Lâm Đồng le\ sa anih anom tuai ]ua\ ngui pơdơi pơdă ba jơlan hlâo mơng dêh ]ar Việt Nam.

Yua ano# hiam hling hlang mơng dlai klô yơh jing ano# gal pioh pơlar bruă tuai ]ua\ ngui mơng Đà Lạt – Lâm Đồng.

Hăng tơring ]ar Lâm Đồng ăt hmâo pơsit mơn anai le\ gơnong bruă bơwih [ong yôm phăn, bơdjơ\ nao pơtrut hơdôm gơnong bruă bơwih [ong pơkon hrom hăng pơđ^ kyar, djru klă amăng tơlơi pơđ^ kyar bơwih [ong – mơnuih mơnam [ơi anai hăng amănhg kual.

Khă hnun hai, gơnong bruă tuai ]ua\ ngui mơng Đà Lạt – Lâm Đồng ră anai ăt akă pơlar djơ\ hăng tơhnal gal mơn hăng tơlơi hmâo hơđăp, anun glăk bo\ng glăi hăng lu tơlơi tơnap, tơlơi lông kiăng ta` hmâo bruă pơtlaih pioh pơtrut pơđ^ kyar djơ\ hăng ano# gal hăng tu\ yua prong prin dưi hmâo dlai klô klă hiam djru brơi.

Ră anai [ơi tơring ]ar Lâm Đồng hmâo lu anih anom hiam hmư\ hing hmâo noa yôm gah ano# hiam, gru grua hăng bôh thâo glăk [ơ [rư\ ]i răm tui, ngă [u pơhư\\] đơi ôh kơ tuai ]ua\ lăng hăng pran bơkơtưn, ngă hơdư\ h^ pơhư\] tuai ]uă ngui kah hăng: Kual tuai ]ua\ ngui Langbiang, drai ia Cam Ly, dơnao Than Thở, drai ia Prenn, drai ia Voi, Pongour, Amăng drong Cọp…

Bôh than yua kơ [ing tuh pơ plai kơnong kơ mă yua anăn păn hăng ano# gal hmâo hơđăp pioh mă yua mơ\ kơ[ah tơlơi tuh pơ plai, pơkra ming, pơkra glăi bruă bơwih phrâo.

{ơi anăp bôh nik anai, sa ]ô mơnuih hmâo ha tal nao mă bruă sui thun amăng gơnong bruă tuai ]ua\ ngui mơng tơring ]ar Lâm Đồng bơngot:

“Bruă dlai klô djru brơi kơ Đà Lạt jing sa tơlơi yôm phăn biă, samơ\ ăt jing tơlơi anun mơn hmâo ba truh sa tơlơi [u klă kơ bruă tuai ]ua\ ngui mơng Đà Lạt, yua anun yơh [u đing nao, hluai tui kơ dlai klô mơ\ [ia\ bơwih brơi.

Ră anai, djơ\ mơng lăi le\ Đà Lạt akă hmâo sa rơwang bruă hơpă iâu le\ rơwang bruă ba jơlan hlâo pioh ngă pơhư\] tuai ]ua\ ngui.   

Lom anun, ano# yôm hloh mơng Đà Lạt le\ dưi hmâo dlai klô djru brơi pioh ngă pơhư\] tuai ]ua\ ngui le\ pung kơ [u dưi hmâo wai lăng ba truh răm rai tui, ngă tuai jai hrơi jai puêr ro\ng hăng [ing ta”.

Tơlơi [u kơja\p amăng bruă wai lăng hơdôm bruă mă wai lăng tuai ]ua\ ngui mơng Đà Lạt – Lâm Đồng ăt ba truh rơngiă anih ]ua\ ngui amăng pran jua tuai ]ua\ ngui.

Anun le\ tơlơi ara\ng hyu dui [ing tuai ]uă ngui ba truh [u mơ-ak, ngă gun tuai ]ua\ ngui, đa ba truh tơlơi pơhu^ hăng kơtư\ juă [ing tuai dong.

Hmâo mơnuih đa pơtô brơi tuai hyu ]ua\ ngui hmâo ara\ng taih amang yua kơ hơngah ba gru\p tuai hyu ]ua\ ngui nao pơ\ anih blơi mứt tui tơlơi jak iâu.

Tui hăng ayong Trần Trí Dũng, sa ]ô mơnuih pơtô brơi kơ tuai hyu ]ua\ ngui – pô hmâo ha tal hmâo sa gru\p mơnuih hyu dui tuai [ơi Đà Lạt taih amang rơka ruă kơtang yua kơ hơngah [u ba tuai nao blơi mứt, tơdah tơlơi anai akă pơđut thơ, amra [u hmâo hlơi khin nao Đà Lạt ]ua\ ngui dong tah:

“Bơdjơ\ nao yua anun tơlơi anai tơdah [u pơsir thơ sit `u amra do# hmâo lu tơlơi truh dong. {u djơ\ anai le\ tal sa, tal dua ôh mơ\ `u hmâo do# glăi laih amăng lu thun hăng anai, [u djơ\ sa thun dua thun ôh.

Ră anai adơi ayong pơtô brơi tuai mơng [ing gơmơi hual kơdual biă. Lăi hrom gơ`u hu^ rai pơ\ anai amra hmâo ara\ng taih, gơ`u hu^ pô amra jing hơdôm mơnuih tal dua, tal 3 to# tui”.

Hrom hăng tơlơi hyu dui tuai le\ Đà Lạt do# hmâo tơlơi s^ blơi tui hăng xã hội đen anun biă. Tuai amra hmâo ara\ng taih hơbin [u thâo ôh, yap wot amăng krah sang ]ơ hai.

Sa tơlơi hmâo sa ]ô đah kơmơi mơng Kiên Giang hmâo pô s^ gơnam [ơi Đà Lạt taih truh kơ djai hwat [ơi sang ]ơ kơnong kơ yua [u tu\ ư hăng nao s^ blơi pioh glăi tơlơi sat amăng pran jua tuai ]ua\ ngui.

Khă hơdôm tơlơi anai kơnong kơ hmâo tơhnal raih daih mơn, biă `u hăng leng kơ dưi hmâo [irô apăn bruă [ơi anai pơsir laih, samơ\ `u biă pioh glăi laih ano# [u klă `u, ngă Đà Lạt – sa plơi prong dưi pơ anăn le\ klă hiam, thâo jum tuai, hmâo h^ tơlơi sat tui anun.

Tui hăng ơi Trần Xuân Đức, sa ]ô mơnuih bơwih [ong gah bruă wai lăng tuai ]ua\ ngui [ơi Lâm Đồng, tơdah [irô apăn bruă [ơi anai [u hmâo bruă mă kơja\p thơ, gơnong bruă tuai ]ua\ ngui mơng Đà Lạt – Lâm Đồng amra ngă rơngiă drơi pô mơtăm yơh:

“Bơngot biă, mơnuih hyu ]ua\ ngui lăng nao anun thơ gơ`u lăi lăng Đà Lạt ră anai [u hmâo hơget dong tah pioh nao ]ua\ lăng.

Tui hăng kâo, tơdah hơdôm [irô apăn bruă gưl dlông [u hmâo jơlan gah pơsir pơđut, klă thơ amra bơdjơ\ nao sat biă, hăng rim hrơi gru ru\p Đà Lạt amra [ơ [rư\ rơngiă tui”.

{ơi anăp bôh nik anai, ơi Trần Đức Quận, Kơ-iăng Khoa git gai Ping gah tơring ]ar Lâm Đồng lăi le\, tơdah [u hmâo kơtưn khul mơnuih wai lăng pioh pơsir thơ, anih anom tuai ]ua\ ngui mơng Đà Lạt amra bơdjơ\ nao prong biă:

“Anai le\ tơlơi lăng ruă ako# hlâo biă yua kơ `u ngă tơnap hloh, lom anun mơnuih mă bruă ră anai kơ[ah.

Yua anun hmâo rơkâo laih kông ang tơring ]ar kơsem min, pel e\p, pơhrua nao dong mơnuih mă bruă. Bơ\ tơdah ta ngă [u klă tơli anai hă bơdjơ\ nao truh anih anom tuai ]ua\ ngui biă./.

Siu H’ Prăk: Pô ]ih pơblang