Dalam dom harei ini, di sa kieng mblang anak sang sa-ai Đổng Thị Mỹ Tiên daok di palei Hamu Craok, xa Ninh Phước, tinh Khanh Hoa (labik huyen Ninh Phuoc, tinh Ninh Thuan klak), dom ghoi haluk lan hu dal pataom jeng mbuk, vin taom dan dom urang kamei daok tapat haluk lan piah ngak jeng dom baoh kalaok, dom baoh mbinh, gaok glah lan am.

Sa-ai Tiên brei thau, taong abih dom janih ndap ndap lan am Hamu Craok hu ngak tabiak meng tangin abih. Tui dua palak tangin gheih ghang di dom urang ngak, dom ndap nda lan am nan lac dom baoh mbinh, kalaok haong rilo janih biak gheih meta. Mai meng bruk rivang ma-in dak harei dak cak rok patagok, dom janih lan am labik ini hu yaih khan dalam prong prang. Bilan Katê thun 2026 ini, kadha bui sambai di dom urang ngak lan yau hu pambak jeng dua kayua hu Harei roya Lan am Hamu Craok mbang ka sa.

“Lan cam urak ini patagok rilo thaik thaot lan ngak gheih saong pablei sỉ lac rilo abih. Bingun harei Kate ngak tabiak rilo jang piah pablei ka tuai damuai. Bruk urak ini lac ramik hacih sa-at sang danaok, labik parang piah srap gap raok tuai.”

Daok di HTX Lan am Cam Hamu Craok, dom urang ngak jeng daok jan van piah ngak salah blaoh dom janih ndap ndap gaok glah lan am bahrau piah duh ka tuai damuai mai rivang iek. Ong Phú Hữu Minh Thuần, Akaok HTX Lan am Cam Hamu Craok brei thau, Harei roya Lan am Cam Hamu Craok mbang ka I rah tabiak njauk tame tukvak masa harei Katê, yau nan ye HTX jeng brei rilo urang ngak piah ngak lan. Langiu di nan, meda hu mbaok tame bruk ngak brei mong ilamu ngak lan.

“Ini lac kein lagaih piah bangsa Cam pambuak gauk, bac tangi saong jum tangin khik ilamo bhap bini. HTX jeng hu mbaok tame langyah ka jirah rivang bhap bini, yaih khan dom bruk hu angan je di bangsa Cam. Dom nghe nhan brei tapak ngak iek bruk ngak lan piah pambak makna di bruk khik ramik yaom kaom ilamo. Ini jeng lac bingun piah HTX ngak jirah rivang”.  

Tui danak dak, Harei roya Lan am Hamu Croak xa Ninh Phuoc mbang ka I thun 2026 rah tabiak meng harei 10 tal harei 12/10, ngan haong quy mo pakat xa peih prong, hu mbaok di dom puk palei jaik taphia, hu gam binah ngak adat saong binah nyaom ma-in raya.

Binah ngak adat hu adat peih bambang kalan Pô Klong Can (palei Hamu Craok) – hatai jia meng kan mai di bhap bani bangsa Cam, piah pahadar, ba-yar dhar phol ka Pô Klong Can, urang caik menek tabiak saong tacei pato bruk ngak gaok glah lan am; gam haong nan likau hu angan siam hajan laghaih, pala hagait hu nan, palei ngak cak rok patagok khang kajap. Harei peih pakak saong peih talaih hu peih ngak di Mblang bein rahra bhap bini Ninh Phuoc.

Binah harei raya nyaom ma-in hu rilo bruk ngak ilamo, rivang iek saong yaih khan bruk rivang ma-in, gam haong nan lac darak pasa kaya mbang, parang iek ndap nda OCOP saong dom janih pandap biak karei di puk palei.

Amuk Chế Hoàng Thu Hảo, Phaok akaok UBND xa Ninh Phuoc, tinh Khanh Hoa, brei thau, urak ini puk palei daok pataom tame ngak salah blaoh danak dak, labik parang iek, dom bruk ngak rivang ma-in saong ngak iek bruk ngak gaok glah lan am; gam haong di nan kuhria caga biak tani tanat brei ka dom bruk hacih sa-at alam moi truong, mbang menyum, an ninh trat tu,...

Amuk Hảo daok brei thau, tapa mbang padang peih harei roya ini, puk palei caong khin dahlau abih nan brei iek prong pok glaong yaom di bruk ngak gaok glah lan am Cam Hamu Craok saong dom urang daok khik ramik bruk ngak ini meng palak tangin, hataung hatai saong bruk ngak hadah krah di drei.  

“Harei roya oh sa janih lac piah yaih khan ndap nda blaoh daok brei ka tuai damuai thau lac gah likuk yaok janih ndap nda gaok glah lan am blaoh daok khin dak dalikan ka ilamo, ka bhap bani saong ka bruk patui pambuak ilamo di rilo rai rah. Tapa di nan, caong khin ba lan am Cam Hamu Craok mai jaik haong tuai damuai saong darak pasar, pambuak pagam ilamo haong bruk rivang ma-in, peih prong bruk pablei tabiak ndap nda saong ba bruk mbang angui khang kajap brei ka urang ngak lan; pamedeih hatai hadah meta, hatai ranam bruk ngak dalam rai rah dam dara”.

Tui UBND xa Ninh Phuoc, tinh Khanh Hoa, tapa pasang iek duah thau, urak ini dalam palei hu jaik 151 urang ngak gaok glah lan am, 2 HTX saong labaih 100 labik ngak tabiak ndap nda gaok glah lan am, baoh sang pablei salih hu mbaok tame bruk ngak tabiak, pablei salih dom janih ndap nda gaok glah lan am.

Thun 2022, UNESCO brei angan Ilamu ngak lan di urang Cam di tinh Ninh Thuan (urak ini lac Khanh Hoa) saong Binh Thuan (urak ini lac Lam Ndong) tame Talei angan inem krung ilamo oh mboh di meta brei biak caik hatai caong khin pacang khik samar drah.

Amuk Dương Thị Anh urak ini daok ngak bruk di Cuc Inem krung Ilamo – Mentri Ilamo, padhih saong jirah rivang ma-in brei thau, bruk UNESCO brei angan ngak brei pambak prong dalam bruk pathau khan, paglaong jalan saneng di karja puk palei, bhap bani saong rahra ka kadha siam laghaih di bruk pacang khik inem krung ilamo oh mboh di meta.

Tui amuk Anh, bruk peih Harei roya lan am Cam Hamu Craok ngak brei paglaong akaok saneng, bruk ngak di bhap bani dalam bruk khik ramik, patagok khang kajap yaom inem krung, dak harei dak ba inem krung tabiak truh di bruk caong khin pacang khik samar drah capat.

"Dalam palei ye dom urang nan jeng hu tacei pato ka dom rai rah harei hadei. Amuk pato brei ka amaik, amaik pato jao brei ka anek meng nan ngak jeng bruk njauk ngak dalam palei. Dom urang ranaih mboh chreih chai jang meng nan gilac mai haong bruk ngak di mikva dalam palei, di sang drei."

Piah dalah apui di bruk ngak gaok glah lan am Cam Hamu Craok hu patui tacei pato jao ba brei ka dom rai rah, rilo urang ngak gaok glah lan am jeng ye bhap bani bani mikva bangsa Cam di labik ini caong khin Harei roya Lan am Cam Hamu Craok mbang ka sa meda hu jeng sa bruk ngak ilamu bhian thun, rik binah ba lan am Cam Hamu Craok jeng sa inem krung ilamo – rivang ma-in jirah biak praong glaong karei di xã Ninh Phuoc, tinh Khanh Hoa./.