Dữ liệu đủ tin cậy để chính sách đi vào thực chất

Chính sách bình đẳng giới chỉ có thể phát huy hiệu quả khi cơ quan quản lý nắm được phụ nữ đang được thụ hưởng những gì và còn gặp những rào cản nào trong thực tế. Tuy nhiên, hiện nay, số liệu về giới vẫn còn phân tán, chưa phản ánh đầy đủ kết quả thực hiện chính sách.

Đại biểu Quốc hội Trần Lan Phương, Phó Chủ tịch Thường trực Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam cho rằng, thống kê về bình đẳng giới không nên chỉ dừng ở việc đếm số lượng phụ nữ tham gia hoặc thuộc diện thụ hưởng chính sách. Điều quan trọng hơn là phải đo lường được hiệu quả thực tế: phụ nữ có việc làm với chất lượng ra sao, thu nhập được cải thiện thế nào, khả năng tiếp cận nguồn vốn và các dịch vụ công có thực sự bình đẳng hay không.

Từ thực tế này, yêu cầu sửa đổi toàn diện Luật Bình đẳng giới được đặt ra, trong đó cần quy định rõ trách nhiệm của từng bộ, ngành trong việc thu thập, cập nhật và cung cấp thông tin. Khi dữ liệu còn thiếu hoặc phân tán, việc đánh giá hiệu quả chính sách sẽ khó tránh khỏi những khoảng trống. Chính sách có thể được triển khai trên diện rộng, nhưng nếu không đo được mức độ thụ hưởng và những thay đổi trong đời sống của phụ nữ thì rất khó xác định chính sách đã thực sự đi vào cuộc sống hay chưa.

Từ kỹ năng số đến thay đổi nếp nhà

Với phụ nữ vùng cao, có thêm kiến thức và kỹ năng sử dụng công nghệ sẽ mở ra nhiều cơ hội trong học tập, sản xuất và kinh doanh. Tuy nhiên, định kiến giới và điều kiện tiếp cận internet còn hạn chế vẫn là những rào cản, nhất là với trẻ em gái và phụ nữ ở vùng sâu, vùng xa.

Bí thư Tỉnh đoàn Hà Tĩnh Nguyễn Ny Hương cho rằng cần quan tâm hơn đến việc trang bị kỹ năng số cho nữ thanh niên ở nông thôn, miền núi. Khi biết sử dụng công nghệ, phụ nữ có thêm cơ hội tìm kiếm thông tin, học hỏi cách làm mới, quảng bá sản phẩm và tiếp cận khách hàng.

Không chỉ cần thêm kiến thức, phụ nữ cũng cần được chia sẻ và tạo điều kiện ngay trong gia đình. Tại Ngân Sơn, tỉnh Thái Nguyên, cuộc vận động "5 không, 3 sạch, 3 an" đang được triển khai với sự tham gia của các hội viên phụ nữ. Từ sự vận động của những hội viên nòng cốt như bà Doanh Thị Hiếu, nhiều chị em đã chủ động hơn trong sản xuất, biết áp dụng kỹ thuật mới, giữ gìn vệ sinh nhà cửa và phân loại rác thải.

Nội dung "3 an" cũng hướng đến những vấn đề thiết thực trong đời sống: an toàn trong gia đình, an tâm trong cuộc sống và bảo đảm an sinh. Bởi phụ nữ khó có thể yên tâm phát triển kinh tế nếu vẫn phải chịu bạo lực, thiếu sự chia sẻ trong công việc gia đình hoặc không có tiếng nói trong những quyết định chung. Thay đổi từ nhận thức và cách ứng xử trong mỗi gia đình vì thế cũng là một phần quan trọng của bình đẳng giới.

Phụ nữ mở rộng cơ hội phát triển kinh tế

Khi có thêm kiến thức, kỹ năng và cơ hội tiếp cận nguồn vốn, ngày càng nhiều phụ nữ mạnh dạn khởi nghiệp, mở rộng sản xuất, kinh doanh. Các cấp Hội Phụ nữ cũng đóng vai trò kết nối, hỗ trợ hội viên tiếp cận các nguồn vốn vay, tìm kiếm thị trường và phát triển sản phẩm.

Tại Cà Mau, phụ nữ hiện làm chủ hơn 2.000 doanh nghiệp. Đáng chú ý, 66 chủ thể nữ đang điều hành 155 sản phẩm OCOP, chiếm gần 50% số sản phẩm đạt 3-4 sao của toàn tỉnh. Những con số này cho thấy sự tham gia ngày càng rõ nét của phụ nữ trong hoạt động sản xuất, kinh doanh và phát triển kinh tế địa phương.

Tuy nhiên, theo bà Trịnh Thị Hương (Bộ Tài chính), phần lớn doanh nghiệp do phụ nữ làm chủ vẫn có quy mô nhỏ và siêu nhỏ, gặp khó khăn trong tiếp cận nguồn lực tài chính và ứng dụng công nghệ. Đây là những trở ngại cần được quan tâm trong giai đoạn 2026-2030, để phụ nữ không chỉ có cơ hội khởi nghiệp mà còn có điều kiện duy trì, mở rộng hoạt động sản xuất, kinh doanh và nâng cao thu nhập./.