VOV4.Jarai - Yap mơng hrơi pơ phun truh ră anai, bruă pơsur hrăm hăng ngă tui gru hiam pran jua Hồ Chí Minh jing laih bruă bơkơtưn amăng hơdôm gưl, hơdôm gơnong bruă, djop gưl m[s. Hrim ]ô mơnuih mă sa bruă pha ra samơ\ leng kơ hmâo hơdôm hơdră hrăm hăng ngă tui Wa sit nik, ba glăi bôh tu\ yua.

            Hăng lu mơnuih, biă `u gưl mơnuih mă bruă [ơi anăp mă bruă [ơi hơdôm sang bruă, sang măi, bruă ngă tui gru hiam pran jua mơng Wa jing jơlan pơmin, tơlơi juăt amăng tơlơi hơd^p mơda hrim hrơi. Hăng ayong Trần Văn Quyền, mơnuih mă bruă [ơi Sang bruă pơdo\ng amăng luh go\ hul 1 gah Gru\p sang măi hơdăng bôh pơtâo – Lon ]oah dêh ]ar Việt Nam rơbêh kơ 15 thun bruă mă amăng gơnong bruă hơdăng, [ơi anăp mă bruă [ơi lu anom go\ hul, tal gum hrom klơi amăng luh hrom hăng khul djru pơtlaih pioh pơtlaih brơi 12 ]ô mơnuih mă bruă do# đôm amăng tơlơi glưh amăng luh drai apui Dă Dâng, tơring ]ar Lâm Đồng rơnu] blan 12 thun 2014 amra jing tơlơi hơdor pioh [u wor bit. Lom mu\t amăng lăm luh ane\t, [u thâo suă jua, lon bôh pơtâo amra glưh trun hơbin [u thâo ôh, ayong Quyền hrom hăng sa dua ]ô adơi ayong gum djru mơng Quảng Ninh nao pơ\ tơring ]ar Lâm Đồng, [u hmao pơmin nao ôh tơlơi pơhlôm mơng drơi pô mơ\, kơnong kơ bơngot kơ mơnuih do# đôm amăng lăm glăk do# tơguan khul mơnuih pơtlaih nao pơtlaih brơi. Ayong Trần Văn Quyền hơdor glăi: “Lom anun kâo mu\t nao laih kâo [uh [u hu^ hơge\t ôh yua kơ pơmin pô ta nao pơtlaih brơi ara\ng. Hơdôm bôh pơtâo le\ prong go\ le\ ane\t, kơnong kơ sa ]ô mơnuih đu] dưi rô nao rai, e\p jơlan klơi ta` hloh pioh djru pơtlaih mơnuih. Năng ai `u 6-7 mông mơguah le\ dưi djru pơtlaih mơnuih tơbiă, hơk mơ-ak biă, do\ng [ơi bah amăng go\ hăng ]ơkă hrim ]ô mơnuih, hrim ]ô mơnuih tơbiă”.

            Hăng tơlơi gir run gum hrom pơtlaih amăng tơlơi glưh amăng luh drai apui lơtr^k Dă Dâng, ayong Quyền dưi hmâo Gru\p sang măi hơdăng lon ]oah bôh pơtâo dêh ]ar Việt Nam, {irô ding jum wai lăng bruă s^ mdrô hăng Khul hlăk ai rơnuk Hồ Chí Minh dêh ]ar ta [ơk hră bơni. Phrâo tom dih anai, `u ăt dưi hmâo Ping gah Khul anom bơwih [ong dêh ]ar ta [ơk hră bơni amăng bruă hrăm hăng ngă tui gru hiam pran jua Hồ Chí Minh. Hăng mơnuih mă bruă hmâo drơi jăn greh greun djơ\ pơ-iă [ong hăng tơngan gra` kơ ara\ anun kơnong kơ bruă mă tui tơđar mơng pô đu] hăng `u hmâo bruă gơgrong khom ngă.

            Ayong Văn Công Hoà, Mơnuih mă bruă [ơi Sang bruă pơkra pơsơi Nhà Bè ăt pơmin mơn, hrăm tui Wa Hồ mơng hơdôm bruă mă hrim hrơi. Giăm 30 thun mă bruă gah sang măi, `u hyu hơduah e\p, kơsem min hăng hmâo lu tơlơi pơ]eh phrâo hăng pơkra rai măi mok pioh yua kơ bruă [o#p ia, ayong Hoà djru laih kơ Sang bruă pơkrem hơdôm rơtuh klak prak. Hơdôm tơlơi pơ]eh phrâo anun ăt djru ngă brơi mơn kơ bruă mơng mơnuih pơkra măi mok plai [ia\ dleh tơnap. {u djơ\ kơnong gir run, a` kơ tơnap hăng hor kơ bruă mă ôh mơ\, ayong Hoà do# gum djru ba na nao dong adơi ayong amăng bruă pơkra rai gơnam tam. Hrim hrơi, `u hyu pel e\p hrim mơta măi mok hăng ]ih glăi amăng hră pơ-ar bruă pel e\p măi mok anun mă yua hiưm hơpă, răm [ơi hơpă hăng pơsir hiưm `u. Adơi ayong mă bruă hluai tui anun pioh mă tu\ tơlơi găn gao lom mă bruă. Ayong Văn Công Hoà lăi pơthâo, hăng hơdôm mơnuih mă bruă [ơi anăp pơkra gơnam tam kah hăng `u, hrăm hăng ngă tui Wa Hồ le\ lăng yôm tơlơi pơmin pơ phun bruă, phiăn mă bruă hăng bruă gơgrong prong bruă mă mơng pô: “Hrăm tui mơng Wa khom hrăm tui lu, anun le\ triăng, ta pơmin hyu hơduah e\p, triang hăng bruă mă hrim hrơi. Hrơi anai ta ngă [u dưi le\ glăi pơ\ sang ta gir run kơsem min ngă glăi. Ta ngă sa bruă hơge\t le\ khă ane\t samơ\ lom dưi thơ ta [uh mơ-ak biă. Kâo ăt kah hăng [ing adơi ayong amăng sang bruă mơn, gir run na nao kiăng pơjing rai tơlơi pơ]eh phrâo ăt kah hăng hơdôm bruă hơpă pioh pô ngă hăng hmâo bôh tu\ yua kơ sang bruă gah bruă pơkra rai gơnam tam”.

            Hơdôm ayong Trần Văn Quyền hăng Văn Công Hoà kơnong kơ 2 amăng mrô lu mơnuih mă bruă găn rơgao tơlơi tơnap, ngă gru, ba jơlan hlâo amăng bruă mă, jing hơdôm gru ba jơlan hlâo amăng bruă mă, jing hơdôm gru amăng bruă hrăm hăng ngă tui tơlơi Wa Hồ pơtô. Ngă tui Tơlơi ]râo ba mrô 03 mơng Khoa kơđi ]ar kơ to# tui pơtrut kơtang bruă hrăm, ngă tui gru hiam pran jua Hồ Chí Minh, 5 thun rơgao, bruă hrăm, ngă tui tơlơi Wa Hồ  jing laih bruă bơkơtưn hur har amăng djop gưl m[s. Ơi Mai Văn Ninh, Kơ-iăng Khoa Gru\p pơtô juăt bruă Ping gah dêh ]ar, Khoa gơgrong djru bruă }râo ba mrô 03 mơng dêh ]ar ta lăi le\, hrăm tui Wa [u djơ\ pơ phun mơng hơdôm bruă prong prin ôh mơ\, anun le\ hrăm tui [ơi hơdôm tơlơi amu` ame\, dôl hyôl hloh. Pơ\ anăp anai, Gru\p pơtô juăt bruă Ping gah dêh ]ar ta amra ruah mă pơdo\ng hơdôm ako# bruă phun kơ tơlơi pơmin, pran jua, kơnuih Hồ Chí Minh pioh ngă hiưm hơpă amu` thâo hluh, amu` hơdor pioh, amu` ngă tui hăng mu\t amăng tơlơi hơd^p mơda, djơ\ hăng tơlơi pơkă [ơi mơta mơng hrim plơi pla, anom bruă hăng hrim ]ô mơnuih. Ơi Mai Văn Ninh lăi: “Bruă hrăm tui tơlơi pơmin mơng Wa, lu tơlơi gum pơhiăp lăi hyu lu biă, [u dưi hrăm tui abih bang ôh, anun amăng rơwang bruă 12 anai amra gir run ruah mă pơdo\ng hơdôm ako# bruă phun hăng ăt khom ba mu\t jing bôh yôm jơnum mơng hơdôm gưl Ping gah, gong gai hăng khul gru\p glông bruă kơđi ]ar mơng [ing ta. Hrăm le\ dưi dăi laih, tal anai amra ngă tui to\ng ten hloh, khom ngă sit nik. Tal anai ba mu\t amăng bruă mă hăng jing h^ na nao. Tơlơi anai amra hmâo bruă ]râo ba lom hmâo tơlơi ]râo ba, [u pơgo# ôh mơ\ jing h^ rong ngă mă pô”.

            Hơdôm hrơi blan 5 anai, hơdor kơ Khoa mir sir Hồ Chí Minh kiăng khăp, hrim ]ô mơnuih [ing ta [u djơ\ kơnong kơ hơdor kơ khoa git gai prong prin hmâo ruah laih kơ bruă tlaih rơngai djuai ania mơ\ gru ba jơlan hlâo pran jua mơng ~u do# prong hloh mơng hơdôm tơlơi amu` ame\, hmâo amăng tơlơi hơd^p mơda hrim hrơi mơ\ hlơi hlơi leng kơ dưi hrăm tui hăng ngă tui pioh ngă klă drơi pô, djru hơdôm bruă mă ba glăi bôh tu\ yua kơ mơnuih mơnam.

                                                               Siu H’ Prăk: Pô ]ih hăng pôr