Lôch n’glăp nsum đah n’gor Bình Định ơm, n’gor Gia Lai mhe geh ntŭk hun hao dĭ hvi, bah dor yôk jŭr dak lêng n’hanh gôl dak, njêng nău dơh uĕh mha êng an hun hao pâl nđaih, đah ăp ndơ geh ƀư âk mpưm rlong uănh saơ, ntêng lêng nkual. Năl kloh ntŭk hôm soih geh nê, n’gor Gia Lai hŏ ơm ntrŏng trong rƀŏng hăn na nê̆, ndơ̆ pâl nđaih jêng ngoăy tâm prăm bôk trong wăng sa khlay tâm let năp tay, nkre đah hun hao n’hanh mât njrăng dak lêng, joi geh trong rêh nuĭh ƀon lan n’hanh rnoh tât hun hao jŏ jong.

Ơm ôi nar kêng dŭt khay sial puh, yuh Rơ Châm Trư, ƀon Kép 1, xã Ialy, n’gor Gia Lai thơ lvơ mpôih jâng gung bah năp mpông jay, rgum lha rŭng, nchrăp wơt năch pâl nđaih. Rnăk ƀư rhŏ dŏng homestay, jêng hŏ ơm kât bar pe yăng ndrănh way ơm. Ta jay ŭnh hŏ ơm geh blân tăng, biăp bri n’hanh ăp dĭng ngâr gay prung mƀêt. Yuh Rơ Châm Trư an gĭt, âk rnăk ƀon lan ta ƀon Kép aƀaơ hŏ gĭt ƀư pâl nđaih gay n’hao geh wăng sa, lah gay nkoch mbơh, mât nâp văn hóa bah rnoi nuĭh he.

"Năch pâl nđaih lăp âk, 2 hê ur sai geh nău mĭn lah nkra tay jay nkơng prêh gay wơt năch manh gŭ tay mô lah wơt năch gŭ sa ta aơ dĭl; lôch nê mbra an năch rlong uănh pâl ntŭk gŭ rêh văn hóa way ơm. Ƀon hên geh âk văn hóa uĕh ngăn".

Pâl nđaih nsum mpôl mô dơn hun hao ngăch ta ăp nkual yôk bri bah n’gor Gia Lai dơm, ma njok kơh dak lêng mpeh luh nar bah n’gor, ăp ƀon seng jal, xã gôl dak… jêng khuh n’gôr đŏng. Ndrel mpôl năch pâl nđaih bah Thái Nguyên hăn rlău bar pe rbăn cây số hăn tât xã gôl dak Nhơn Châu, nô Nguyễn Sơn Triều an gĭt, lĕ ma mpôl ndrât ndal bah năp rup uĕh bri dak ta aơ: dak lêng rsang ư̆r, ntŭk aih hvi, nău rêh rngân uĕh, ƀah ngai đah nău rsĭk n’gôr way saơ ta ăp ntŭk pâl nđaih dak lêng. Tâm njăr trong hăn uănh pâl gôl dak, nô Triều n’hanh ăp băl weh khâl chông hải đăng dơi rdâk bah kêng dŭt rôk năm 19; chŭp rup ta N’gâng cờ Thanh niên; hăn uănh saơ dâng lŭ Thảo Nguyên đah ăp njăr lŭ rup uĕh êng.

“Rđĭl đah dak lêng meng dak lêng mpeh Bắc, ri ta aơ dak lêng geh chrêk ư̆r mha êng rsang lơn. Uănh dak lêng mbra saơ ka re ta dak. Mpôl hăn geh âk păng rup chŭp nkah tay gay nkơnh n’hơ kơh dak lêng ta aơ đah rup gui nuĭh ƀon lan seng jal gŭ rêh ta dak lêng dja lah dŭt uĕh, dŭt geh ngăn."

Lôch n’glăp nsum nhih pah kan, Gia Lai lor bôk năp rgum tŏng ăp ndơ geh “bri- dak lêng- dor yôk- drăp ndơ ơm yău ntlơi an tay”. Ta mpeh nhâp nar lah dor yôk dĭ hvi đah ăp “lha klơm soh ư̆r” kơt Nkual rnă ntêm sinh quyển lam ntŭr neh Cao nguyên Kon Hà Nừng, Bri mât gưl neh dak Kon Ka Kinh, Nkual mât ndray mpô mpa bri Kon Chư Răng. Ndrel đah nê lah ăp ntŭk tât mha êng đêt ntŭk êng geh kơt yôk ŭnh Chư Đăng Ya, Biển Hồ, leng dak n’hanh bri krŏng, njêng suan wăch tât đah năch pâl nđaih ŭch hăn bri, joi gĭt n’hanh rlong saơ. Ta mpeh luh nar, ntŭk dak lêng pơk hvi đah trong kơh dak lêng jong rlău 135 km, đah ăp ntŭk tât ntoh lư kơt Kỳ Co, Eo Gió, djut Thị Nại. Dak lêng ư̆r, choih n’glang ndrel âk ntil ndơ geh meng kơh dak lêng njêng ntŭk soih têh gay hun hao pâl nđaih rlu rlău, thể thao dak lêng n’hanh pâl nđaih bri dak.

Măt êng, Gia Lai hôm dŏng geh tâng jru văn hóa săk ntơr êng đŏng, Ntơm bah ntŭk tŭr chĭng goh gong Tây Nguyên tât ăp drăp ndơ ơm yău mô mpơl săk kơt Bài Chòi, mprơ Bội, võ way ơm, ndrel lam ntŭk drăp ndơ ơm yău Chăm Pa lam ăp ntŭk. Wa Trần Việt Anh – Kruanh Hiệp hội Pâl nđaih n’gor Gia Lai an lah, aơ mbra lah ntŭk nsing gay rƀŏng trong an ndơ geh ƀư pâl nđaih ta ntŭk:

Mpôl hên mbra ƀư nkre đah ăp doanh nghiệp mô dơn bah n’gor Gia Lai mhe mbra ndrel ăp doanh nghiệp tâm n’hanh bah dih dak mbra joi gĭt ăp trong hăn pâl mpôl gay mhâm ƀư gay tâm ban ma ntêng lêng nkual rlong uănh saơ dơi ăp ntil ndơ I dŭt uĕh bah dak lêng n’hanh ăp ntil ndơ I dŭt uĕh bah bri neh têh hvi".

Năm 2025, pâl nđaih Gia Lai sĭt jêng tay ngăch, wơt rlău 12 rkeh tơ̆ năch. Đại hội Đảng bộ n’gor Gia Lai lor bôk năp (năm kan 2025 - 2030) hŏ ntrŏng pâl nđaih lah ngoăy tâm prăm n’gâng kan wăng sa tơm khlay, ndơ̆ luh tât năm 2030 wơt nklăp 18,5 rkeh tơ̆ năch, tâm nê geh rlău 1,1 rkeh tơ̆ năch dak bah dih; hun hao pâl nđaih tĭng trong rƀŏng nđĭr uĕh, nâp dăng, geh rnoh khlay hao.

Wa Nguyễn Thị Kim Chung - Groi Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao n’hanh Pâl nđaih Gia Lai an gĭt: Gia Lai dơi đăng cai Năm Pâl nđaih gưl neh dak 2026 đah nkô̆ “Gia Lai – Wăch rgum săk tơm, ring lam nđĭr uĕh”, đah rêng nar kan khlay ƀư ntơm bah khay 3 tât khay 12/2026.

"Sở hŏ nsŏng kơl n’gor rdâk njêng n’hanh wat jêh đề án hun hao pâl nđaih n’gor Gia Lai lvang năm 2025 - 2030. Tâm nê hŏ ƀư jêng ngăn ngăn mpeh ăp ntil ndơ pâl nđaih n’hanh rƀŏng tât ntŭk hun hao pâl nđaih tât nkơnh n’hơ ntrŭt ntrôl ngăch hun hao pâl nđaih, ăp trong tĭng hun hao pâl nđaih tâm let năp tay kơt mbra dăn đă rdâk njêng trong kơl mpeh hun hao pâl nđaih nsum mpôl, pâl nđaih tuch tăm, ntop kơl, ntĭm nti, kơt năp nău gĭt blău tơm nuĭh kan ƀư suan ntrôl rhŏ dŏng an năch pâl nđaih dak bah dih”.

Khay năm mhe dôl tât ta dor yôk n’hanh gôl dak, nsĭt tâm râp nău rêh mhe, n’hâm rêh mhe an ntŭk pâl nđaih Gia Lai. Tâm săk ntơr năm mhe nê, bri nđĭr – dak lêng chrêk mô dơn lah rup uĕh măt uănh, ma dôl jêng suan ntrôl hun hao, pơk luh du njăr trong hun hao nâp dăng an nkual neh dja.