Năm 18 tuổi, Đặng Thị Phương rời quê ở thôn Tân Hạ, xã Thông Nguyên, tỉnh Tuyên Quang, xuống Hà Nội với vài bộ quần áo và 2 triệu đồng bà ngoại vay mượn. Phương vẫn quyết định đi, bởi em muốn tiếp tục học tập sau khi phải nghỉ học giữa chừng vì hoàn cảnh gia đình.

Một mình tới giảng đường đại học

Trong gian phòng học sáng đèn của lớp Ngôn ngữ Trung K29, Khoa Ngoại ngữ, Trường Đại học Đông Đô, tiếng đọc bài vang lên đều đặn. Ngồi ngay bàn đầu tiên, cô sinh viên năm thứ 3 Đặng Thị Phương đang cặm cụi lật từng trang sách, nét viết chữ Hán nắn nót, ngay ngắn trên trang giấy trắng.

Giấc mơ đại học tưởng chừng có lúc bị dập tắt bởi nghịch cảnh. Ngày em cất tiếng khóc chào đời trong căn nhà nhỏ, bà ngoại Lý Thị Hương là người đã ẵm bồng, tắm rửa và che chở cho em. Thiếu đi nửa cánh tay trái, trong mắt bà ngoại, Phương như “chú chim nhỏ” không thể cất cánh bay.

Năm Phương 8 tuổi, bố mẹ ly dị. Khi mẹ lấy dượng, Phương theo mẹ sống trong gia đình mới. Tai họa ập đến, dượng bị tai nạn, ngã giàn giáo từ tầng 5 rồi mất sức lao động. Mọi lo toan, gánh vác dồn lên vai người mẹ trẻ. Tài chính kiệt quệ. Năm lớp 11, chị Vương Thị Thắm - mẹ Phương, gạt nước mắt bảo con nghỉ học.

Không chấp nhận buông xuôi, khát vọng được đến trường trong Phương chưa bao giờ tắt. Trong một lần tình cờ đọc được một bài viết chia sẻ trên mạng xã hội từ người chị đồng hương Triệu Mùi Moang, Phương biết đến TS Bàn Tuấn Năng - Trưởng ban đại diện nhóm “Người Dao ở Việt Nam - Gắn kết từ bản sắc”, người đang dang tay giúp đỡ những học sinh dân tộc thiểu số đặc biệt khó khăn.

Thông qua sự kết nối của TS Bàn Tuấn Năng và nhóm “Người Dao Việt Nam - Gắn kết từ bản sắc”, cùng sự lan tỏa của Báo Dân trí, một sổ tiết kiệm hơn 500 triệu đồng do các mạnh thường quân giúp đỡ, bảo đảm cho 4 năm học của em.

Trường Đại học Đông Đô cũng miễn toàn bộ học phí, hỗ trợ ký túc xá và trợ cấp sinh hoạt phí, đưa Phương đến với ngành Ngôn ngữ Trung.

Bắt đầu học ngôn ngữ Trung như một “tờ giấy trắng”, chậm hơn các bạn hai tuần, Phương từng trải qua những đêm dài áp lực, lo lắng. Nhưng bằng nghị lực vươn lên, em đã biến khó khăn thành động lực. Trên giảng đường Đại học Đông Đô, cô gái người Dao Áo Dài không chỉ vượt qua mặc cảm để ngồi những dãy bàn đầu tiên, mà còn vươn lên đứng trong tốp đầu của lớp.

Từng bước tự lập giữa Thủ Đô

Trên giảng đường đại học, Đặng Thị Phương đã chiến thắng sự tự ti và khoảng cách xuất phát điểm bằng những điểm số xuất sắc ở tốp đầu. Để có thể đứng vững ở Thủ đô, cô thiếu nữ người Dao Áo Dài ấy còn phải bước vào giảng đường của sự bươn trải và mưu sinh.

Không trông chờ sự thương hại hay thụ động hưởng thụ hỗ trợ từ cộng đồng, Phương chọn cách lao vào dòng đời để tự rèn giũa bản thân.

“Khi em bắt đầu quen với cái đường xá Hà Nội rồi em có đi làm siêu thị, làm thu ngân. Em làm tầm 5 - 6 tháng em, đổi sang bán quần áo, kiêm cả livestream”.

Qua những bài học trường đời thử thách ấy, cô sinh viên năm thứ 3 đã không ngừng lột xác. Bước ngoặt lớn đến khi Phương được Phó Viện trưởng Đậu Thanh Tùng đón nhận, tạo điều kiện cho vừa học vừa làm, thực tập tại Viện Khoa học Xã hội và Đổi mới Sáng tạo. Từ một người "mù tịt" về tin học văn phòng, Phương đã từng bước vượt qua các rào cản của cuộc đời mình. Phương được nhận 3 triệu đồng tiền lương mỗi tháng.

“Có những lúc cảm thấy kiệt sức, nhưng chưa bao giờ em muốn bỏ về. Em cảm thấy nó chỉ là một phần nhỏ của việc em nỗ lực đi được đến đại học. Điều giúp em vượt qua tất cả là em muốn thoát nghèo. Em muốn gia đình có một cuộc sống tốt hơn. Em chỉ muốn thay đổi được cái hoàn cảnh gia đình thôi. Và chỉ có học thì nó mới thay đổi được cái điều đó”.  

Gieo “mầm thiện” - lan tỏa yêu thương

Vượt qua khó khăn để tự lập giữa Thủ đô, cô gái Đặng Thị Phương chưa bao giờ quên khát vọng giản dị thuở ban đầu. Điều đọng lại sâu sắc nhất ở Phương không chỉ là nghị lực vươn lên. Em còn có một trái tim luôn biết ơn và muốn sẻ chia. Nhận được bao nhiêu ân tình từ cộng đồng, Phương lại trao đi bấy nhiêu ấm áp.

Trở về căn phòng ký túc xá nhỏ sau một ngày bươn trải, người "chị cả" ấy lại kiên nhẫn, tận tình kèm cặp tiếng Trung cho các em khóa dưới.

Sống cùng nhau gần hai năm nay, trong mắt Hà Thị Hương không chỉ là một tấm gương kiên cường mà còn là một chỗ dựa tinh thần ấm áp.

Nhìn sự trưởng thành từng ngày của Đặng Thị Phương, TS Bàn Tuấn Năng - người thầy, người cha tinh thần của em không giấu được niềm vui khi thấy những “mầm thiện” đang đơm hoa kết trái. 

Trong tương lai, sau khi tốt nghiệp, đi làm, Phương sẽ đồng hành lập quỹ dành cho sinh viên dân tộc thiểu số bị khuyết tật, giúp đỡ những mảnh đời khó khăn khác.

Muốn trao đi yêu thương, trước hết bản thân phải có đủ sức mạnh. Với Phương, tri thức chính là đôi cánh duy nhất giúp em tự đứng vững trên đôi chân của mình, để rồi từ đó chìa bàn tay còn lại ra nâng đỡ những mảnh đời bất hạnh khác./.