Ngày cưới, cô dâu mặc trang phục truyền thống. Cổ và tay đeo vòng bạc. Đầu trùm chiếc khăn đỏ to thêu hoa văn sặc sỡ. Theo quan niệm của người Dao Đỏ, trước khi bước chân về nhà chồng, cô dâu luôn được trùm kín khăn trên đầu để giữ gìn may mắn.
Đoàn nhà gái đưa dâu sang nhà trai, gọi chung là đoàn Săn cha, từ trẻ đến già đều ăn mặc chỉnh tề theo trang phục truyền thống của dân tộc mình, dọc đường đi, cô dâu được phù dâu cầm ô che, vì người Dao Đỏ quan niệm che ô là thể hiện sự đầy đủ đàng hoàng khi đi làm dâu không thiếu thứ gì.
Nếu dọc đường đi mà gặp miếu thì phải dừng lại vái lạy, nếu qua mương, qua suối thì phải mua hoa bằng cách thả tiền giấy, đồng xu, nếu phải lội nước thì cô dâu phải có người cõng qua.
Trên đường đi qua các bản làng, người thổi kèn thổi các bài ca chào bản làng, bài ca mừng đám cưới.
Khi đoàn nhà gái về gần đến nhà trai, họ thổi kèn báo hiệu. Nhà trai cử 1 đoàn kèn trống ra đón, đội kèn nhà trai thổi bản nhạc chúc tụng nhà gái, vừa thổi kèn vừa tiến về phía nhà gái.
Thầy chủ lấy ra hai bông hoa bạc cài lên mũ cô dâu thay cho một lời chúc phúc để cô dâu xây dựng gia đình, gặp nhiều may mắn.
Khi gặp nhau, người thổi kèn 2 bên thổi thêm 1 đoạn rồi cúi chào nhau 3 lần. Sau đó đoàn nhà trai vừa thổi kèn vừa khéo léo đón lấy kèn của nhà gái. Nhà trai thổi kèn vòng quanh đoàn nhà gái 6 lần, hàm ý vòng đến đâu khách của nhà gái được đón chào vào nhà.
Sau lần thổi cuối cùng, trước cửa nhà trai, cô dâu đứng quay lưng vào nhà, xung quanh là đoàn Săn Cha. Mục đích để thầy mo làm lễ trừ ma. Ông thổi nước lá bưởi qua đầu cô dâu. Tiếp theo là nghi thức cắt tiết gà với ý nghĩa loại bỏ những điều không may mắn, loại bỏ các loại ma, ngoại thần bám theo cô dâu trên đường đi.
Và tại cửa nhà chồng, nghi thức rửa chân đón dâu diễn ra vô cùng trang trọng. Bà Bàn Mùi Liều, người Dao Đỏ ở Nguyên Bình, tỉnh Cao Bằng cho biết, gia đình nhà trai sẽ đặt một chậu nước tại cửa. Một người đại diện bên nhà chú rể sẽ phụ trách rửa chân và đi giày cho cô dâu rồi dắt cô vào vái lạy tổ tiên.
“Rửa chân trước khi vào nhà là rửa đi những điều không may mắn, rước an lành vào nhà”. – Bà Bàn Mùi Liều nói.
Trước bàn thờ gia tiên, cô dâu chú rể vái lạy tổ tiên. Chủ hôn làm lễ trình báo, kể từ giây phút này gia đình có thêm một người mới. Cầu mong tổ tiên phù hộ cho con cái làm ăn thuận lợi, gia đình sung túc, mạnh khỏe, bình an.
Bước vào cuộc sống gia đình, người phụ nữ Dao Đỏ ngày trước từng phải tuân thủ rất nhiều nguyên tắc khắt khe từ việc dâng nước rửa mặt cho đến các quy tắc ứng xử trên mâm cơm với họ hàng nhà chồng. Nhưng ngày nay, những phong tục ấy cũng đã thay đổi.
Theo bà Bàn Mùi Liều, cô dâu không còn phải tuân thủ những quy định như trước trong bữa cơm hay cách đi đứng, ăn mặc. Nhưng nghi thức rửa chân trước khi vào nhà chồng vẫn được lưu giữ trong phần tái hiện đám cưới, cho thấy cách cộng đồng gìn giữ những phong tục gắn với quan niệm về cuộc sống gia đình./.

Viết bình luận