Kơtăn kố ai 50 hơnăm, hneăng Blong plâ [ă xông tơtrâ xâ a Rơnó Hơngui Mậu Thân 1968 tung dế kơpho# ki kân peăng Hdroh cho môi tơdroăng ki kân, pro hơ’lêh tâi tâng tơdroăng xông pơplâ xâ Mih to\ng xo dêi tơnêi têa. 50 hơnăm hiăng luâ, la ki pơxúa [ă [ai hriâm dêi Hneăng Blong plâ [ă xông tơtrâ xâ xuân u ối tiah mê, mê cho vâ mơhno tối ‘na hiâm mơno pói vâ châ tơniăn krê, tơ’lêi hlâu [ă pro hơniâp le\m ăm Tơnêi têa, cho hiâm mơno ki loi tơngah khât tung tơdroăng pơkuâ ngăn dêi Đảng [ă pôa Hồ Chí Minh, Kăn xiâm hnê ngăn tơnêi têa hneăng hdrối, cho hiâm mơno ki vâ rak vế tơniăn, tro tiô hiâm tuăn dêi kuăn pơlê, rơkê ple\ng tung troăng hơlâ [ă pơkuâ ngăn [ă hnê tối ‘na troăng hơlâ pêi pro krá ton.

Pôa Nguyễn Thiện Nhân, Kăn pơkuâ hnê ngăn Pơlê kong kân Hồ Chí Minh xông tơpui a roh leh tơbâ

Mê cho ivá ki ó rơdêi dêi tơru\m cheăng pơla hdroâng kuăn ngo, tơru\m ivá cheăng dêi hdroâng kuăn ngo tiô chal nếo, cho hiâm mơno tơru\m tung lâp plâi tơnêi ki kal kân khât.

{ă mâu um méa, phim xi-nê chal ton nah, roh leh mê hiăng pro mơhno mâu roh ki ó rơdêi dêi mô đo#i pin hiăng tơku\m tâi tâng blong plâ a mâu đông ki kân dêi xâ.

A 1 chôu 45 phut kơxo hâi lơ 31/1/1968, cho hâi má 2 Tết Lo hơnăm nếo, Kăn pơkuâ dêi mâu khu [ie#t đo#ng hiăng blong plâ xâ tơdrêng. Tung kơpho# Sài Gòn tơdro tơdre\ng ó khât xua to mâu răng kơno\ng, [ă hên h^n mâu pháu hơnêa ki ê hiăng pe\ng tơdrêng tâi tâng. Khu lêng [ie#t đo#ng hiăng plâ châ tơbriât pơkuâ Rơ’jíu Sài Gòn, Khu xiâm hnê mơhno cheăng dêi Sài Gòn, Dinh Độc Lập, Khu xiâm ngăn ‘na lêng tuk [ă hên tíu ki ê.

Ai mâ a hâi leh mê, Đăi tă Trần Minh Sơn, 92 hơnăm, dó inâi Bảy Sơn, hdrối nah cho Kăn pho\ pơkuâ ngăn lêng Kuân khu Sài Gòn-Chợ Lớn-Gia Định, hnối pro Ngế ki pơtâng tối tơdroăng kal dêi [ie#t đo#ng Sài Gòn, cho ngế ki pơkuâ má mơ’nui dêi khu lêng [ie#t đo#ng Sài Gòn dế nôkố xuân ối rêh, ôh tá kâi kơtôa dêi tơdroăng rơ-rêk hiâm mơno, lo têa mâ. Tơdế rơxông hdrối nah, la rêm hdroh tơbâ troh mâu ngế nho\ng o ki hiăng hlâ rêh [ă dêi tơná, pôa Bảy Sơn xuân ôh tá la lâi pơtê drêng lo têa mâ. Chôu vế troh roh lăm plâ a Dinh Độc Lập, pôa Bảy Sơn tối:

‘’Drêng mê nah, á pâ dêi khu lêng ngin hiăng prôk ing kơpho# Nguyễn Du mot peăng pá hơ’va dêi Dinh Độc Lập kố, tơplâ bú ai môi khu lêng rơxế thap yap, klêi mê, xâ pe\ng 8 ngế nho\ng o ngin hlâ. Ai mâu ngế lêng ngin drêng mê nah xiâm 17 hơnăm, la xuân ôh tá xâu kơ hlâ, xuân ôh tá préa ki klâi’’.

Mơđah hơdruê xuâng tơbâ Hneăng Blong plâ [ă Xông pơplâ xâ a Rơnó Hơngui Mậu Thân 1968

Tơdroăng ki pro mơđah a plông kân xuân hiăng châ pơtâp hriâm pro krip krih ó tơru\m cheăng rơkê khât [ă tơdroăng ki pro pơro, mơhno tơbleăng tơdroăng ki ai kơdrâm kơdre\ng mơngế a kơpho# Sài Gòn tung mâu hâi Mậu Thân chal mê nah.

Mê cho um méa dêi mơngế nôu, ngế nâ Bàn Cờ, kơpeăng ko\ng ki hrế xuân ối pơtroh hlá kơthơ, kơtôa ăm mâu sinh viên pêi tơdroăng cheăng kăch măng, ôh tá bê xâu xía tơdroăng ki tro rup, ôh tá xâu kơ hlâ. Mơngế kuăn droh yân ko\ng ki lăm chiân răng pháu, mơngế ki pơlât mâu mô đo#i ki tro rong [ă hía hế. Xuân ai tá mâu vâi droh ki nếo 20 hơnăm, mâu vâi rơtăm tá hâi teăm châ 20 hơnăm, hbrâ rơnáu pleăng dêi tơdroăng rêh ối tơná ăm kăch măng, ăm Pôa Hồ, ăm rơnó Hơngui dêi tơnêi têa.

Vâ khoh kâi châ chiâng mơjiâng Rơnó Hơngui hơnăm 1968 roh mê nah, ki ó rơdêi dêi hdroâng mơngế, ‘nâi hên to lâi mâu vâi kuăn ‘ne\ng hiăng hlâ rong ăm tơnêi têa, mâu vâi kuăn ki hiăng kơtong hlâ vâ kring vế, gak ngăn ăm tơdroăng tơniăn phá krê xêh dêi tơnêi têa, ăm ngiâ méa khên tơnôu dêi Việt Nam châ chêh tối tung chal ki mê nah. Um méa dêi mơngế lêng pro tơleăng le\m hiăng kơtong hlâ a troăng tơ-raih tơ-[ai Tân Sơn Nhất vâ tơnêi têa châ ai to reăng, hơniâp ro koh mơnê môi rơnó hơngui ki le\m ro. Têa mâ xuân ai tá tơdroăng tó ro, mâu tơdroăng ki kuâ râng dêi pó klêi kơ’nâi hâi châ tơnêi têa tơleăng le\m dêi mâu ngế kuăn ki mơhúa ối châ rêh vêh trâm dêi nôu pâ, kơdrâi kuăn, trâm dêi kuăn pơlê.

Kố cho mâu um méa ki ối châ rak vế tung tơdroăng ki tơmiât dêi ngoh Nguyễn Võ Hữu Nghĩa, Đoân droh rơtăm dêi Ko\ng ti pêi cheăng tiô rơnó dêi ôi khu pêi cheăng tiô tơdroăng ki pơxúa.

‘’Cho rơxông nếo, ing roh leh kố xuân ai hên tơ’nôm mâu tơdroăng ki hlê ple\ng ‘na tơdroăng chal roh ton nah. Tơná á xuân athế đi đo hriâm xêh tơdroăng ki nếo pơtối kơdo mơ-eăm pêi pro le\m tro tâ nếo hnoăng cheăng veăng pleăng ăm pơlê kong kân thăm rế hía rế hloh hlê rơkê ple\ng, tơtro, [ă nho\ng o’’.

Tung roh ki hâk tơngăm [ă hiâm mơno rơ-rêk mê, Vi [an ngăn ‘na cheăng kal kí, Kăn pơkuâ hnê ngăn Đảng pơlê kong kân Hồ Chí Minh tối ăm ‘nâi, luâ 25 hơnăm hiăng luâ mê cho roh ki vâ châ ‘nâi ple\ng, mơgêi cheăng [ă pá môi hdroh nếo mơnhên tối, ivá cheăng, ki tơ-[rê [ă mâu [ai mơhriâm chal roh ton nah dêi hneăng tâi tâng lo lăm plâ khu xâ; vâ rêm mâu ngế Việt Nam đi đo hâk tơngăm [ă loi tơngah, pơtối rak vế mâu tơdroăng ki kơnía git ki kân k^n dêi tơdroăng ki kố:

‘’Hneăng Blong plâ [ă xông tơtrâ xâ a Rơnó Hơngui Mậu Thân 1968 đi đo cho tơmeăm hdró ki ối chôu vế dêi hiâm mơno ki khên tơnôu, mơno ki kho\m mơ-eăm dêi tâi tâng Đảng, tâi tâng lêng [ă kuăn pơlê vâ khoh châ tơniăn krê xêh, tơ’lêi hlâu [ă pro dêi tơnêi têa tơdjuôm chiâng môi, pro hơ’lêh re\ng [ă o rơdêi dêi hneăng tơplâ.

Hneăng Blong plâ [ă Xông tơtrâ Rơnó Hơngui Mậu Thân 1968 cho ki xiâm kối ki kân k^n, ó rơdêi tung lâp hdroâng kuăn ngo, cho tơdroăng hơdruê tối ki ôh tá la lâi kâi hía, châ chêh tối [ă hiâm mơno chân, khên tơnôu, tuăn hloh hlê rơkê ple\ng [ă tơdroăng ki ai hiâm mơno mê, mâu lêng, mâu kuăn pơlê dêi péa pâ tơnêi têa hiăng hiêt lôi dêi tơná, [ă hiâm mơno kring vế tơniăn krê xêh dêi hdroâng kuăn ngo, kum dêi tơnêi têa tơru\m chiâng môi, hiâm mơno pói tơngah tơdroăng hơniâp le\m ‘’Peăng Kơnho\ng-Pá Hdroh tơdjuôm môi tuăn, Rơnó Hơngui thăm i ro tâ’’, môi tiah Pôa Hồ hiăng pói vâ.

Kim Dung chêh

Nhat Lisa tơplôu [ă tơbleăng