Kơxêi a kơpong tíu tơkăng kong dế rơt^ng rơtăng, pơ’lăng a 17 chôu  kơxêi, môi hdroh tôu te\ng ne\ng chuât xơtó a kơpong thôn 8, cheăm Thuận Hà, tơring Dak Song, kong pơlê Dak Nông. Pôa Trần Bá Tuyết, kuăn pơlê a kố ăm ‘nâi, mê cho idrâp to\n te\ng ne\ng tơbleăng dêi Khu kring vế gak ngăn kuăn pơlê, vâ tối ăm kuăn pơlê ‘nâi hiăng troh chôu rơnáu lơ ai mâu ki tong tơmeăm. Hdrối nah, drêng hâi tơbleăng pro tơdroăng kố ‘’Idrâp te\ng ne\ng kring vế’’, tơdroăng tong tơmeăm, ‘na pâk chik hlo ai đi đo a kố. Klêi kơ’nâi 2 hơnăm tơbleăng pro tơdroăng kố, tơdroăng kring vế đi đo châ tơniăn, châ mơdât mâu ki tong, kuăn pơlê a kố hiăng ai tơdroăng rêh ối tơniăn.

‘’Hdrối nah hâi ai túa pêi pro ‘’Idrâp te\ng ne\ng kring vế’’, mê tơdroăng rêh ối a kố oh tá tơniăn. Klêi kơ’nâi lối 1 hơnăm ai ‘’Idrâp te\ng ne\ng kring vế’’, drêng lâi tôu, tôu ai tơdroăng klâi, túa ki tôu gá pơrá phá, tơbleăng mâu tơdroăng dêi te\ng ne\ng ăm kuăn pơlê ‘nâi. Ing mê, kơdroh [ă hbrâ rơnáu ing hơngế ‘na mâu tơdroăng khu ‘mêi ing tíu ê troh lăm tong tơmeăm. Troh nôkố, tung thôn ngin oh tá ai xếo tơdroăng tong tơmeăm, tong tiu, tong chó môi tiah hdrối nah. Tơdroăng mơhno túa le\m tro hiăng pêi pro tro tơdroăng pơkâ’’.

Tiô pôa Nguyễn Đình Lượng, Kăn ko\ng an cheăm Thuận Hà, tơring Dak Song tối, thôn 7 prế thôn 8 ai troăng tơkăng kong [ă kong têa Kul bú lối 1 km. Kố cho mâu troăng ki prôk troh a mâu cheăm ki kố ki tá [ă troăng kâ 14B. A pơla rơnó rôe báu alâi kơphế, kuăn pơlê ing tíu ki ê troh lăm pêi cheăng vâi, rêh ối akố đi đo ai tơdroăng ki oh tá tơniăn. Malối cho rôh mơ’nui hơnăm, achê Têt rế ai hên mâu tơdroăng oh tá tơniăn - hmâ ai khu ‘mêi lăm tong tơmeăm pro kuăn pơlê tô tuăn.

Vâ mơdêk hbrâ rơnáu ăm kuăn pơlê tung hbrâ mơdât mâu khu pro xôi, tơniăn tung tơdroăng kring vế pơlê pơla, cheăm bêng, Ko\ng an cheăm hiăng tơbleăng túa pêi cheăng ‘’Idrâp te\ng ne\ng kring vế’’. Tiô pơkâ, troh 17 chôu kơxêi, kô tâng idrâp te\ng ne\ng chuât xơtó, vâi tối tơbleăng ăm kuăn pơlê ‘nâi ai khu ‘mêi tăng tong tơmeăm, kuăn pơlê thế brâ rơnáu  xêh. Troh 10 chôu kơmăng, idrâp te\ng ne\ng chuât têi nếo vâ pơchân rêm ngế, rêm rơpo\ng hngêi pơtê tơdroăng xah hêi, thế koi pơtê, hlối lăm ngăn dêi tung hngêi, a hơlâ hngêi hdrối vâ koi. Malối, rêm hdroh tung pơlê ai khu ‘mêi tong tơmeăm lơ ai tơdroăng klâi ‘lo oh tá tơniăn, mê ngế ki tôu te\ng ne\ng kơbông têi môi nâl vâ tơbleăng ăm rêm ngế lo a troăng vâ ‘nâi tơdroăng. Troh nôkố, thôn 7 [ă thôn 8, cheăm Thuận Hà hiăng krâ kơtúa 5 to te\ng ne\ng a mâu tíu  ki kal. Pôa Nguyễn Đình Lượng, Kăn Ko\ng an cheăm Thuận Hà, tơring Dak Song, kong pơlê Dak Nông, tối. 

‘’Klêi ngin mơjiâng 2 túa pêi pro mê, kuăn pơlê pơtối rak vế tơdroăng ki oh tá tơniăn tung pơlê cheăm a 2 to thôn kố, hlo hiăng kơdroh hên. Malối cho tơdroăng khu ‘mêi tong tơmeăm hiăng hlo kơdroh ing pêi pro tơdroăng tôu te\ng ne\ng tơbleăng hbrâ rơnáú kring toniăn. Kơxo# liăn ‘no pêi 2 tơdroăng kố xua kuăn pơlê veăng tơlo [ă rak ngăn dêi’’.

Tâng pơchông [ă hdrối nah, tơdroăng kring vế tơniăn a cheăm dêi mâu thôn 7 [ă 8 hiăng hlo tơ-[rê, malối sap ing tôu te\ng ne\ng krếo hbrâ rơnáu  hâi hlo ai mâu ki tong. Ki tơ-[rê dêi tơdroăng kố cho tơbâ ki hlê ple\ng dêi kuăn pơlê pêi pro tro luât, mơdêk hbrâ rơnáu, tâng ‘nâi ai mâu ki xôi thế tơbleăng ăm mâu khu râ kăn. Ing mê, kơ koan khu râ pơkuâ cheăng teăm tơplâ mơdât tơdroăng khu ‘mêi vâ pêi pro [ă teăm tơdrêng tơdroăng rup mâu ki pro tơdroăng oh tá tơniăn mê.

Tiô Trung tă Nguyễn Đức Thùy, Kăn pho\ Ko\ng an tơring Dak Song, kong pơlê Dak Nông tối, tơring hiăng mơjiâng [ă pơtối pêi tơ-[rê tơdroăng cheăng dêi hên túa hbrâ mơdât mâu ki pro xôi, môi tiah: ‘’Thôn tơniăn oh tá ai mơngế pro xôi, [ă oh tá ai mâu ki tong, mâu ki pâk chik’’ a cheăm Nâm Njang, ‘’ Idrâp te\ng ne\ng kring vế’’, a pơlê kân Đức An [ă cheăm Thuận Hà, túa ‘’Rak ngăn, kring tơniăn hngêi trung’’, ‘’cheăm ôh tá ai pâk chik trếo ma tu\i’’ a cheăm Dak Ndrung, ‘’Oh tá ai ngế xôi tong tơmeăm, lơ pâk chik’’ a cheăm Trường Xuân [ă ki ê hía.

‘’Ing tơdroăng pêi tơ-[rê dêi túa pro mê, kuăn pơlê hiăng hlê ple\ng hnoăng cheăng rak tơniăn, xuân môi taih mơdêk hiâm tuăn hbrâ rơnáu, kring vế tơniăn kong pơlê. Ing tối tơbleăng pêi pro troh nôkố, mâu tíu tơbleăng pêi mê, tơdroăng ki oh tá tơniăn hiăng kơdroh. Malối a mâu ‘’thôn hiăng tơniăn’’ môi tiah thôn 8 cheăm Trường Xuân, thôn 7 cheăm Thuận Hà, tôh kơpho# 7 [ă 8 pơlê kân Đức An.

Tơdroăng tơbleăng pêi pro ‘’Tâi tâng kuăn pơlê kring vế tơniăn [ă mơjiâng, pơtối rak vế, pêi pro tung mâu túa cheăng hbrâ mơdât khu ngế ki xôi a tơring Dak Song hiăng [ă dế pơtối rak vế pêi tơ-[rê, mơhnhôk mâu khu râ cheăng kal kí veăng tơmâng, mơdêk ki rơdêi dêi tâi tâng kuăn pơlê, pro tíu ki krá tơniăn tung tơdroăng tơplâ mơdât mâu ki xôi, tong tơmeăm, xôi pâk chik trếo ma tu\i a mâu pơlê.

Minh Quỳnh - Bá Hiển  chêh

Gương tơplôu [ă tơbleăng