Thie#u tươ\ng Y Blok Êban kot mâ hơnăm 1921, a [uôn }ư\ Dluê, cheăm Hòa Xuân, pơlê kong krâm {uôn Ma Thuột, nôkố cho pơlê kong kơdrâm {uôn Ma Thuột, kong pơlê Dak Lak tung môi rơpo\ng ai 7 ngế nho\ng o. Cho kuăn hdrui, Y Blok Êban trâm hên tơdroăng ki ôh tá mơhúa drêng 2 hơnăm pâ hiăng lâ lêk. Rơpo\ng hngêi kơtiê, Y Blok Êban athế lăm pêi cheăng vâi. 15 hơnăm, klêi kơ’nâi hriâm klêi râ má môi, Y Blok Êban tro khu xâ Pơhlăng rup pro lêng, gâk a hngêi phâk {uôn Ma Thuột.

A hngêi phâk {uôn Ma Thuột, Y Blok Êban châ trâm mâu khu ngăn ‘na tơdroăng kal kí [ă châ tối tơbleăng, troăng hơlâ kăch măng. Hâi lơ 22/8/1945, Y Blok Êban hiăng pơkuâ trung đo#i lêng khố xanh plâ ‘nhiê rôh koh hlá cơ dêi Trần Trọng Kim xua khu lêng Nhuk mơjiâng chiâng môi tơdroăng mitting to\ng kum kăch măng [ă châ [lêi trâng pơkuâ kuăn pơlê. Tơdroăng pêi ki rơkê ple\ng, khên tơnôu kố dêi Y Blok Êban xua tơdroăng ki hnê mơhno dêi Khu pơkuâ pơtân kong pơlê Dak Lak hiăng pro khu kăn pơkuâ dêi Trần Trọng Kim ôh tá [eăn ví. Tơdroăng ki [lêi trâng rôh apoăng kố hiăng kum Y Blok Êban châ ối tung khu pơkuâ kăch măng. Pôa châ veăng tung Vi [an pơkuâ pơtân dêi kong pơlê Dak Lak.

Kăn pơkuâ ngăn Đảng, Ho#i đồng hnê ngăn, Vi [an hnê ngăn, khu lêng kring vế tơniăn kong pơlê Dak Lak pôu ngăn pôa ngăn pôa Y Blok Êban thie#u tươ\ng, ngế ngoh khên tơnôu dêi khu lêng kring tơniăn kuăn pơlê.

Hơnăm 1954, pôa tơku\m lo a peăng kơnho\ng [ă châ trâm pôa Hồ, Đăi tươ\ng Võ Nguyên Giáp, châ hnê tơ’nôm ‘na tơdroăng le\m dêi kăch măng, malối cho tuăn hiâm tơru\m mâu hdroâng kuăn ngo. Hơnăm 1958, pôa châ krâ kơlo\ng Thươ\ng tă. Hơnăm 1960, pôa vêh ngi Tây Nguyên, rak vế hnoăng cho kăn pho\ pơkuâ ngăn lêng mê nếo Kăn pơkuâ ngăn lêng kơpong 6. Cho ngế ki pơkuâ djâ troăng tung mâu rôh tơplâ tung tơnêi têa, pôa hiăng pro ăm khu lêng ‘mêi drêng tâng troh inâi Y Blok Êban xo vâi hiăng xâu, [ă loi tơngah.

Hơnăm 1974, pôa châ to kơlo\ng Đăi tă, rak dêi hnoăng pơkuâ kăn hnê ngăn Vi [an lêng kong pơlê Dak Lak. Troh khế 1/1975, Khu xiâm pơkuâ tơdroăng kal kí [ă Khu kăn pơkuâ ngăn Đảng lêng Tơnêi têa hiăng pơkâ rah xo {uôn Ma Thuột pro tíu ki xiâm dêi rôh tơplâ Tây Nguyên.

Thie#u tươ\ng Y Blok Êban rơtế [ă kơdrâi pôa hơ’mu\n tối mâu rôh  5 hdro châ trâm pôa Hồ (um xup 2009)

Klăng a 2 chôu 3 phut kơxo má lơ 10/3/1975, rơtế [ă mâu tíu cheăng lêng, Y Blok Êban kăn pơkuâ lêng [ă mâu kuăn pơlê hdroâng kuăn ngo kong pơlê Dak Lak hiăng pe#ng hnêa [â a pơlê kong krâm {uôn Ma Thuột. Troh a 10 chôu hâi lơ 11/3/1975, khu lêng pin hiăng châ pơkuâ tâi tâng pơlê kong krâm. {lêi trâng kố hiăng po troăng ki kal ăm rôh tơplâ tơleăng le\m Tây Nguyên [ă tơleăng le\m tâi tâng peăng hdroh, pro tơnêi têa tơru\m chiâng môi.

Hơnăm 1975, pôa Y Blok pro kăn hnê ngăn Vi [an lêng pơkuâ Dak Lak [ă pơtối mê pro kăn hnê ngăn Vi [an hnê ngăn kong pơlê Dak Lak. Cho kuăn mơngế dêi hdroâng kuăn Rơđế, Y Blok Êban rơtế [ă mâu vâi pú dêi tơná hiăng mơhnhôk kuăn pơlê Tây Nguyên đi đo loi tơngah tiô Đảng, tiô kăch măng.

Hơnăm 1982, pôa Y Blok Êban châ pơkâ to kơlo\ng Thie#u tươ\ng, cho ngế tươ\ng ki apoăng dêi mâu kuăn pơlê hdroâng kuăn ngo a Tây Nguyên.

Kuăn pơlê hdroâng kuăn ngo pâ mơjo kơ ngế tươ\ng pơkuâ ngăn lêng dêi Tây Nguyên.

Hơnăm 1986, pôa vêh pêi cheăng tung hnoăng cheăng rak ngăn lêng, ối tung Khu xiâm pơkuâ tơdroăng kal kí tá troh hâi pơtê cheăng. Pôa ối cho kăn Kuo#k ho#i mâu hneăng má 3 [ă má 4.

Klêi kơ’nâi mâu rôh tamo râ, mơhé hiăng châ rak ngăn kơhnâ, la xua hơnăm hiăng hên, ivá ôh tá mo, pôa hiăng hiăng kơtê hiâm dêi a hngêi a kơxo hâi lơ 13/01/2018, drêng pôa châ 97 hơnăm.

Pôa đi đo cho ngế ki châ hâk tơngăm dêi kơpong Tây Nguyên.

Katarina Nga tơplôu [ă tơbleăng