VOV4.Mông: Năm 2016 dơi mpo\ng lah du năm geh nău khlay gay ma ntơm rvăch tay du trong wăng sa mhe bah Việt Nam geh nău dơi n’hanh ntơr ue\h lôch rơh duh jêr 2011- 2015. Yơn lah, t^ng rnoh mhe mbơh ri hun hao wa\ng sa dôl geh nău mpơl mbrơi tay đah GDP quý 1 năm aơ geh 5,46% dơm- dơn rlău rnoh GDP ndrel khay dja bah ăp năm 2012, 2014- lah rnôk jâng wa\ng sa mâp du\t âk jêr jo\t bah tât khuch w\ang sa lam ntu\r neh. Đah rup gui wa\ng sa quý 1 mô lăng ntơr ang, âk nu^h klach rvê m^n lah nău u\ch tât hun hao GDP 6,7% bah năm aơ ma Quốc hội ndơ\ luh dôl lah ntul rlong têh

Rnoh wa\ng sa têh tâm pe khay bôk năm an saơ, bôl ma nău wa\ng sa le\ dơi geh du đê| nău geh ueh kơt lah: nău kan têh hun hao tay, hao khlay ndơ, prăk mô khlay le\ dơi njrăng, rnoh ndơ do\ng hao ta rnoh đê|; hun hao ta nkuak kơt lah nău kơl kan âk lơn đah khay aơ năm e, tăch ngluh an dak bah dih 2% le\ rnoh prăk tăch ngluh an dak bah dih…yơn lah, n’gâng kan wa\ng sa Việt Nam dôl mâp âk nău jêr jo\t, ntul rlong, na nê| le\ rnoh ndơ do\ng tâm dak (GDP) tâm pe khay bôk năm kanu\ng geh ta rnoh 5,46%- đê| lơn đah rnoh 6,12% bâh khay aơ năm e. du\t nkah lah, hun hao wa\ng sa GDP pe khay bôk năm huch đah khay aơ năm e n’hanh n’huch  ta le\ pe ntrong kan tuch tăm, so\k do\ng ndơ trôm neh n’hanh công nghiệp nkra [ư. Tâm ne\, n’gâng kan tuch tăm mâp âk nău jêr jo\t. t^ng nău mbơh bâh wa Nguyễn Bích Lâm, Tổng cục trưởng Tổng cục thống kê, tuch tăm tă lah nău kan lor bôk năp bâh n’gâng kan wa\ng sa yơn lah rơh bôk năp lôch âk năm, nkual aơ hun hao du\t mbrơi. Rnoh hun hao mbrơi tâm pe khay bôk năm dôl ntêt nkri tât nkô| mpo\ng u\ch hun hao GDP năm 2016 ma Quốc hội ngluh mbơh lah 6,7%. “Hun hao tâm pe khay bôk năp, ua\nh tay nkual tuch tăm mât rong tui ka yor duh phang, dak tiăt boh lăp jêng hun hao lah âm, huch roh 1,23%. Nkual công nghiệp n’hanh rdâk njêng geh rnoh hun hao âk, hao 6,72%, yơn đê| lơn nău hun hao công nghiệp bâh pe khay bôk năm 2015. rnoh pah kan công nghiệp le\ n’gâng kan hao 6,7%, tâm ne\, công nghiệp so\k do\ng ndơ tâm neh huch 1,2%, ngăn lah pring kât huch 1,2% đah khay aơ năm ba năp. Công nghiệp nkret [ư, nkra njêng hao 6,73% yơ lah đê| lơn đah khay aơ năm ba năp.

Mô dơn ta ntrong kan tuch tăm geh tâm rdâng khuch hô đah duh phang, dak tiăt boh lăp [ư an rnoh hun hao huch, ma âk rnoh an saơ, nău wa\ng sa dôl mâp âk nău jêr jo\t, ntul rlong. Ne\ lah nău ngăch tăch ndơ an dak bah dih le\ jur lơn đah khay aơ năm ba năp rnôk ma kanu\ng geh hao 4,1% đah khay aơ năm e, rvăt ndơ bâh dak bah dih huch 4,8% đah khay aơ năm ba năp, an saơ nău u\ch rvăt máy mok, ndơ do\ng an pah kan le\ huch jur. Nu^h way kan wa\ng sa Lê Đăng Doanh mbơh rblang. “Wa\ng sa tâm pe khay bôk năm le\ hun hao đê| lơn đah ntơm nơh. Công nghiệp le\ hun hao mbrơi, nău tăch ndơ an dak bah dih hun hao đê| lơn đo\ng. tuch tăm r^ hun hao âm 1,3%. N’hanh ăp nău mô to\ng mpeh tơm prăk mbra lah ăp nău mô dơi têh bâh doanh nghiệp. mbra dơi geh hao khlay ndơ rnoh prăk mô khlăy, rnoh khlăy ndơ hao n’hanh nău hao nkre mpeh thuế, prăk kan đah doanh nghiệp hao đo\ng.

Bôl ma , hun hao wa\ng sa bâh le\ năm dôl geh nău tât mô dơi yor ăp nău mô ueh le\ ma tâm dak n’hanh dak bah dih. Yơn lah, nău mbơh tơih bâh nău m^n u\ch wa\ng sa ăp năm bâh Ngân hàng phát triển châu Á (ADB) mhe aơ, n’gâng kan wa\ng sa Việt Nam hôm nha geh nău kan ueh, knơm ta 3 nău kan tơm lah: ntuh kơl so\ng dăng an dak bah dih, knơm bâh u^h do\ng ndơ n’hanh nău kơl an ăp năm. Wa Eric Sidgwick, Giám đốc ngih dak Ngân hàng phát triển châu Á ta Viêt Nam an lah: nău hun hao GDP tâm pe khay bôk năm aơ bâh Việt Nam bôl ma ta rnoh đê| ê ho\ di lah njoat hao khlay ma kanu\ng lah du đê| ndơ tâm nkô| [a [ơ tâm ăp rơh hun hao GDP le\ năm. Ngân hàng phát triển châu Á nchroh lor nău wa\ng sa Việt Nam mbra geh mât đăp mpăn tâm năm aơ đah rnoh hun hao 6,7% n’hanh rnoh prăk jur thuk ta rnoh 3%. Gay ma dơi geh nkô| mpo\ng kan aơ, wa Eric Sidgwick ntru\t đă: Tâm du [lât, Chính phủ Việt Nam an geh mât njrăng dơi nău tât bâh n’gâng kan wa\ng sa lam ntur neh hun hao mbrơi, nkre lah  ndâk nsơm tay nkual ta nklang wa\ng sa têh gay ma an Việt Nam n’hao dơi soan tâm rdâng ta năp ăp nău tât mpeh wa\ng sa mhe ta let năp tay. Mpeh đah jo\ jong, an geh nsrôih âk lơn gay ma doh rklaih nău hun hao nău geh đê| bâh Việt Nam n’hanh kơl an ăp doanh nghiệp tâm dak  n’hao nău dơi bâh Việt Nam n’hanh kơl an ăp doanh nghiệp tâm dak hun hao nău dơi lăp kan ndrel ta rnoh wa\ng sa lam ntur neh. Gay ma dơi geh nău aơ, an geh koh n’huch ăp nău ntru\nh dơi geh an lah rse kât tâm nău hun hao wa\ng sa kan êng bâh Việt Nam ta rơh lăp kan ndrel đah ăp dak. Ăp nău ntru\nh di mbra geh kơl nău mât ua\nh doanh nghiệp, yơn lah, lah geh mât lhăt jăp ir mbra jêng tât nău mô dơi m^n mhe bâh âk doanh nghiệp kan êng ta Việt Nam.

Nu^h rblang: Thị Đoắt