Đah nu\ih kan nău kan Thuỷ điện, Tết hôm e pah kan kơt ăp nar. Nô Lê Sỹ Thanh, Kruanh ka kâp uănh thuỷ điện Buôn Kuôp, xă Hoà Phú, Tp BMT, n’gor DakLak nar 1 Tết an g^t mông nar Tết ta ntu\k kan:

Nar 1 Tết, dơi nău uănh kơl bah kruanh ri tâm pă an oh nô nuih n’hâm kâp uănh Tết du\t răm, to\ng ăp tâm pă an oh nô geh play sa, kơt nkao tâm jay máy, oh nô kâp uănh saơ dăch dêh đah rnăk wâl. Nău kơt pah kan du gưl nău rgop bah oh nô kâp uănh đăp mpăn điện an ăp nu\ih, kơt đăp mpăn tâm trong điện bah he”.

Wa Nguyễn Ngọc Sơn-Kruanh Chi nhánh dak bât Buôn Hồ ta mrô 40 trong Phan Bội Châu, phường An Lạc, nkual têh Buôn Hồ nu\ih dôl kâp uănh tết nkoch:

“Nar 2, bôl lah jay gu\ ta Tp BMT yơn mpôl hên ndăn ju\r mbah rhơn tết oh nô, nkre uănh nđôi, ntru\t đă nu nău kâp uănh bah oh nô ta bah dâng. Way [on lan nar 4 tết kônh wa hăn pah kan, khân pơng ntơm srih tăm, mpôl hên nchrăp rho\ an kônh wa du trong ueh ngăn đăp mpăn yan way ơm. Nar ôi taơ, gâp ndăn hăn ju\r bah dâng gay g^t nu nău kơt mbah rhơn tết kônh wa”.

Dak Lak: ngih dak si n’gor đăp to\ng ăp kâp uănh tết

Đah can bộ nu\ih kan ngih dak si n’gor Dak Lak, nău kan bôk năp bah năm mhe dơi ăp nai dak si m^n na nê| lah ngăch [ư t^ng trong kan mât săm ndal, săm an nu\ih ji tâm rơh tết. Nai dak si Bùi Trường Phong, Kruanh ngih dak si n’gor Dak Lak an g^t:

“Tết way ơm lah di geh âk rmôt tâm nđur, rgum r[u\n kơt chop khâl hao âk ri way rơh aơ ăp năm rnoh nu\ih ji hao âk. Ngih dak si m^n đo\ng, nu\ih [on lan răm pâl hôm ngih dak si ri an rho\ do\ng, rgum âk bah nău nchrăp lor, bah ntu\k gu\, bah kâp uănh ăp khoa mô an geh nu\ih ji hăn ăp khoa geh nu\ih ji hao âk ndal gay đăp mpăn nău u\ch lah geh nu nău mô ueh geh tâm rơh lễ tết”.

Gia Lai: Mông nar hăn pah kan ta doanh nghiệp

Jêh ăp nar rlu tết, âk doanh nghiệp ta Gia Lai le\ ntơm pah kan jan sa, tăch rgâl plơ\ tay đah mpo\ng u\ch du năm mhe lôch ueh. Ta ăp ntu\k mât rong ndrôk bah Công ty cổ phần mât rong Gia Lai, rhiăng nu\ih pah kan le\ ntơm pah kan plơ\ tay. Công ty a[aơ dôl mât nklăp 12.000 mlâm ndrôk dak toh, đah 5.000 mlâm le\ so\k dak toh n’hanh geh 100.000-200.000 lít dak toh du nar, ndrel đah ne\ lah nklăp 60.000 mlâm ndrôk poăch gay tong an ntu\k tăch ta Tây Nguyên, Hà Nội n’hanh Tp HCM. Pah kan tâm nar bôk năm mhe, wa Trịnh Ngọc Phúc, ta xă Ayun, nkuăl Mang Yang, a[aơ dôl lah nu\ih pah kan bah Công ty Cổ phần mât rong Gia Lai lah:

“Gâp pah kan ta aơ geh 7 khay hôm, Rnoh prăk khay 6 rkeh n’hanh ntop kơl tay du nar 50.000 prăk sa tay. Mpeh đah công ty ri kơl an nu\ih pah kan du\t ueh, u\ch nta an nu\ih [on lan geh nău kan. Gâp mbra nsrôih pah kan ta aơ jo\ jông”.

{on Sut Mđưng, xă Cư Suê, nkuăl Cư M’gar, n’gor Dak Lal geh 98% nu\ih Êđê đah nău kan khlay lah lo\ mir. Jêh âk nar tết răm đăp mpăn, nu\ih [on lan ntu\k aơ mô ru đah nău kan ăp nar ndrel đah ăp trong nchrăp an du yan mhe, kơt to\ dak an mir cà phê, koh n’ging, ntuh kơl phân poh. Nô Y Hậu Êban, du hê nu\ih [on lan tâm [on an g^t:

“Năm aơ rnăk wâl gâp wơt tết. Jêh Tết mpôl hên mbra koh n’ging cà phê n’hanh to\ dak rơh tal 2 n’hanh mbra cheh phân an cà phê hun hao ueh lơn. Yor âk tơm cà phê le\ ranh hôm. Jêh tết mbra du\t mô ru yor mpôl hên lah nu\ih [ư lo\ mir, kơt nău to\ cà phê, bah năp đaơ mô ho\ geh điện ri đah dak pring, a[aơ geh điện hôm, nău kan dơh lơn. Năm aơ rnăk wâl gâp mbra rwa\t phân poh, dak si tu ndru\ng âk lơn gay ntuh kơl an 1ha cà phê bah nơm geh săk rnglay âk lơn, geh ntop tay an rnăk wâl”.

Rnăk wa Hluynh Byă (amí Huân) ta [on Blăk, xă Cư Pui, nkuăl Krông Bông n’gor Dak Lak geh 2 ha neh tăm bum n’hanh 2 sào lo\ dak 2 yan. Yan ba mhe rlău, rnăk wa geh 28 bao, tăch geh 10 rkeh prăk. Knơm ne\ ma rơh tết năm aơ, rnăk geh tay prăk sa tết ntop hơm răm. Jêh tết lah rnôk ntơm yan srih tăm tăm mhe n’hanh nchrăp tât rôk bum. Yor ne\, wa H Luynh dôl m^n prăk do\ng, nchrăp mông nar gay muh mir jik pih, nchrăp an yan mhe. Wa H Luynh Byă nkoch:

“Jêh sa tết hôm ri ntơm pah kan hôm, hăn tâm mir muih pih, su pih, [ư neh, nchrăp srih tăm, tăm mbo. Nău kan [ư lo\ mir ri srih tăm, mbo, tuh. Jêh ne\ rôk bum, koch ntô ih kro. Tât rnôk ne\ mbra răm ngăn, yor rôk bum geh tay du đêt prăk, geh tay prăk do\ng an rnăk wâl”.

Nar aơ, rnăk nô Điểu Chét, ta [on Dak Rmoăn, xă Dak Rmoăn, nkual têh Gia Nghĩa, n’gor Dak Nông tâm yan năm mhe mât chăm cà phê n’hanh tăm pih mât ndrôk. Điểu Chét an g^t:

“Nar aơ rnăk gâp lăp tâm năm kan mhe mât chăm cà phê, mât chăm điều, tăm pih mât ndrôk. Năm e nơh 1 héc geh 2 tấn. Năm aơ rnăk gâp mbra ntuh kơl mât chăm âk lơn gay n’hao săk geh âk. 1héc cà phê rnăk gâp ntuh kơl rlău 30 rkeh prăk mpeh phân poh, dak si mât play …. Mpo\ng năm mhe cà phê mbra geh âk lơn. Rnăk geh 6 mblâm ndrôk, năm e nơh deh 2 mblâm. Năm aơ rnăk gâp mât an du\t ue\h gay ndrôk deh âk lơn. Mpo\ng ngih dak ntop kơl, nt^m nti kỹ thuật an rnăk gâp”.       

Đah rnăk wa Drưk (50 năm deh) ta [on Đak Trôk, xă Đak Jă, nkuăl Mang Yang, n’gor Gia Lai năm 2015 lah du năm pah kan tuch tăm mô geh sưk rnglay kơt nău u\ch. Ăp năm bah năp rnăk wa geh rlău 150 rkeh/năm bah 5 sào cà phê sa, 400 n’gâng tiêu, 1 ha ba lo\ 2 yan n’hanh mât rong. Yơn lah năm mhe rlău, yor rwa\t phân mô ueh, jêng rlău n’gul mir tiêu (tâm ban 200 n’gâng) bah rnăk kh^t le\, jêng tât nău geh bah rnăk wâl hu\ch, knu\ng geh 70 rkeh prăk. Năm mhe aơ, wa le\ nchrăp na nê| gay hun hao wa\ng sa nâp nâl an rnăk wâl. Wa Drưk ta [on Đak Trôk lah:

“Năm aơ ri gâp mbra ntuh kơl tăm tay tơm cà phê, lah knu\ng tăm tiêu dơm ri rvê ngăn, pơng le\ kh^t lah kh^t le\ [hia\u, jêr jo\t ngăn. Gâp le\ nsrôih [ư hôm, tiêu an geh âk, yơn yor mât chăm, cheh phân mô tâm di tơm kh^t le\, săk rnglay hu\ch yor nê gâp mbra tăm srah tơm cà phê tay njrăng tơm aơ mô geh sa ri he geh sa bah tơm êng, an tăm srah cà phê đah tiêu dơm”.

Nu^h rblang: Thị Đoăt n’hanh Y’Sưng