Xã Đăk Hring, nkuâl Đăk Hà, n’gor Kon Tum geh 11 thôn [on. Lam xã geh 1000ha tơm tăm jong nar, tâm nê êng tơm cao su tât 800ha. Tăm cao su, kơt lah ăp nar hăn tor rtăk cao su da dê, yơn mô di le\ d^ng nu^h tâm [on r[ah g^t kỹ thuật tor rtăk cao su. Wa A Khế, Kruanh Hội Nông dân xã Đăk Hring an g^t, lôch hăn uănh nđôi, nô nău tor rtăk cao su mô di kỹ thuật geh lơn âk ta rnăk [on lan rnoi mpôl đê|:

            “Lôch r[ah g^t nău lư bah Hội Nông dân he ri [on lan he [ư kơt t^ng nău way tâm [on he dơm, mô ho\ g^t kloh du ntil nău. Rnăk tih lah rnăk mô ho\ tât râng, rnăk mô ho\ nti, rnăk mô ho\ hăn tor âk. Yor mhe nti tor dơn geh kơt nê dơm”

            Njok bar ding trong nthoi bah xã Diên Binh, nkuâl Đăk Tô tât xã Đăk Pxi nkuâl Đăk Hà jong bơi 20km lah kro\ng bri cao su. Lơn âk tơm le\ an tor rtăk. Uănh ndal mir cao su bah du rnăk meng saơ du\t n’hoach ngăn. Ta săk tơm cao su bơi 10 năm dôl hao jêng, lah ăp trong têl nduh ndăp tă bah pêh tor rtăk cao su lơh. Mô đêt tơm luh pu\n bah dih mâp trôk mih brâp o lôch nê bu lăp chuh sa. Geh rnăk rlău 1ha cao su, nô A Châu, ta [on Kon Kring, xã Diên Bình, nkuâl Đăk Tô an g^t, geh âk nkô| jêng tât nău tor rtăk cao su mô di kỹ thuật:

            “Ntơm nơh lah oh gâp. Oh gâp hăn kơi năp nti lôch nê păng hăn nti tor rtăk. Saơ păng tor rtăk nê ri gâp saơ păng tor mơ t^ng păng mơ g^t. G^t hôm yơn tor ngăch ir jêng păng geh sôt kơt nê|. Yor du hê tor  mô dơi tât 1ha ôh. Nu^h tor du\t ngăch geh nklăp 300 tơm dơm. Tor le\ mir nê lah rgănh ngăn, mô năn hăn kan jêng khân păng tor kơt nê|. Khân păng m^n lah cao su păng thuk kơt nê| khân păng u\ch ôi tay klak khân păng tor bar, pe năm lôch nê an păng luh rtăk âk oi du đêt lôch nê khân păng sreh”

            Nkoch mpeh nău tât khuch bah tor rtăk cao su mô di kỹ thuật, wa Lục Văn Tua, thôn 11, xã Đăk Hring, nkuâl Đăk Hà an g^t:

            “He tor rtăk geh sôt păng khuch du\t ngăch yor tơm cao su nê he tor le\ geh sôt hôm ri păng mô dơi j^r tay ntô. He ân rlu tor jo\ năm mơ dơi [ư tor tay”.

            Hăn uănh na nê| ta mir tơm an saơ, nău tih way geh ma nu^h [on lan way mâp tâm rnôk tor rtăk cao su lah geh tor sôt, tor jong trong n’hanh rnoh sop nkêng bah trong tor mô di kỹ thuật. nău dja khuch têh tât nău sât j^r tay ntô bah tơm cao su. Ndrel đah nău tih kỹ thuật, nu^h [on lan way hôm tih mpeh nău g^t mât njrăng êng tơm lah lôch geh tor sôt tơm mô h^ng tay dak si gay mât chăm tơm. Aơ lah nkô| jêng tât nău trong tor geh sơh rnoh âk tơm geh tor tâm mir đêt. Wa Dương Văn Khẩu, Groi kruanh Phòng kỹ thuật, Công ty TNHH Một thành viên cao su Kon Tum an lah, nkô| jêng tât nău bah lơ nê du gâl tă bah tâm rnôk nt^m nti tor, [on lan đêt kơt do\ng ngăn; âk ntu\k nti [ư ta tơm si d^l mô kâp ta tơm cao su. Du gâl đo\ng tă bah nău g^t êng, nău kan bah nu^h [on lan mô ho\ jăp:

            “Nău nt^m nti ta ntu\k mbra [ư an nu^h [on lan wât d^l yơn lôch nê rnôk [ư mbrơi mbrơi chuêl. Đah ăp nu^h geh blău ti tor ue\h lôch rnôk nt^m nti bu mbra tor ue\h d^l n’hanh ntơm bah nê jêng du nău way bên. Yơn geh ăp nu^h geh blău ti tor yơn mô g^t êng. Du nar bar nar tor sop nkêng ir ri yor kơt nê| păng jêng du nău way, du nău blău êng tâm săk na nê|. Nhu\p pêh tor lah sop nkêng, lah geh lơh sôt khap tơm n’hanh way geh kơt nê mbro ma mô năn ngăch bât so\ng”.

            Nău nu^h [on lan tor rtăk cao su mô di kỹ thuật, khuch tât săk geh rtăk n’hanh săk ue\h mir tơm ta n’gor Kon Tum. Lah mô geh nău njrăng đă lor, năn ngăch ri khuch khat mpeh wa\ng sa mô dơn lah nău êng bah t^ng rnăk [on lan, ma hôm khuch rnoh tât hun hao ma n’gor Kon Tum ndơ\ luh đah ntil tơm tăm dja./.

Nu^h nchih rblang: Điểu Thân