Mbah kônh wa n’hanh băl mpôl. Jă kônh wa n’hanh băl mpôl djăt nau ngơi Bunong, ntuh tâm nau ngơi rnoi mpôl đê\ tă bah Rađiô VN.

Kêng aơ nar puăn, 24/7/2014. Pơk bôk ntuh nau ngơi nar aơ lah nau mhe tâm dak n’hanh ba dih dak geh âk nkô| nau khlay ba kơi aơ:

Kruanh uỷ ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam Nguyễn Thiện Nhân, khâl pă ndơ ân ăp ta hen sôt rmanh kăl e ta Ntu\k mât chăm n’hâm soan nu\ih geh n’hâm bah n’gotr Bắc Giang.

Rmôt kan Quốc hội n’gor Nghệ An mâp [on lan lah nu\ih Nghệ An ta Dak Lak.

Ntơm pơk Du pơh Văn hoá-păl n’aih Dak Nông.

Tổng thống mhe geh săch Inđônêxia Thống đốc Jakarta, wa Joko Widodo ân gi\t mra nchrăp ndâk Chính phủ mhe.

Iran kuăl jă Ai cập pơk mpông n’har neh Rafah gay pơk trong nơih ân kan pă ndơ sa n’hanh dak si ân nu\ih [on lan nkuăl Gaza.

A[aơ lah nau ntuh na nê \:

Nkhêp nkah ndray 67 năm Nar Thương binh Liệt sĩ (27/7/1947- 27/7/2014), nar ntri (23/7), wa Nguyễn Thiện Nhân, Uỷ viên Bộ Chính trị, Kruanh Uỷ ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam le\ tât khâl, pă nklâm ndơ ăp tahen ơm sôt rmanh, kop ji ta ntu\k rgum mât nu^h geh n’hâm suan n’gor Bắc Giang. Wa Nguyễn Thịên Nhân le\ pă an Ntu\k rgum mât siăm nu^h geh n’hâm suan n’gor Bắc Giang nklâm ndơ n’hanh 10 rkeh prăk, ndơ\ an 24 tahen ơm sôt rmanh, kop ji dơi dôl gu\ săm, ăp nu^h 2 rkeh prăk. Păng chop khâl, djăt nău rgop, nău u\ch ro\ng, dăn đă bah ăp tahen ơm sôt rmanh, kop ji geh tât trong kơl, n’hao nău rêh an nu^h tahen ơm sôt rmanh, kop ji nơm n’hanh rnăk wâl bah khân păng./.

 

Kêng măng naơ 23/7, ta ntu\k kan Quốc hội, Groi Kruanh Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân vơt wa Victoria Kwakwa, Giám đốc ngih dak Ngân hàng lam ntur neh (WB) ta Việt Nam. Ta nar vơt, Groi Kruanh Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân lah ueh wa Victoria Kwakwa rơh rlau aơ ho\ nsôih bonh đă gay Việt Nam lo\ mât tơm prăk manh kơl an bah Rmôt hun hao lam ntur neh tâm Ngân hàng lam ntur neh (tơm prăk IDA), ngăn lah tơm prăk ntuh kơl, hun hao ntu\k ntu, jut jăng ach o. Rnê prêh nau kan tâm boh neh dak Việt Nam-Ngân hàng lam ntur neh rvang nam 2012-2016 n’hanh kan Ngân hàng lam ntur neh ho\ ân Việt Nam 4,2 rmen đôlar prăk manh, Groi kruanh Quốc hội ntoh nau rnơm, nau tâm boh ueh đah Việt Nam n’hanh Ngân hàng lam ntur neh lo\ hun hao nar lơn ngăn n’hanh săk nâp./.

 

Thủ tướng Chính phủ mhe geh ăp nău n’glêh an kơl ntil dêh mbli n’hanh phe bah tơm ntêm nkrem gưl nghih dak an du đêt n’gor. Thủ tướng Chính phủ rđău đă Bộ Công Thương n’gluh phăt dơm 13.600kg găr ntil dêh mbli bah tơm ntêm nkrem gưl nghih dak an 7 n’gor tăm năm 2014- 2015. Ndrel đah nê, Thủ tướng Chính phủ ndơ\ an Bộ Tài Chính n’gluh phăt dơm 401,770 tấn phe bah tơm ntêm nkrem gưl nghih dak an n’gor Gia Lai gay kơl ji ngot an [on lan tâm rnôk khay du\t ntu\r năm 2014 đo\ng. Uỷ ban nhân dân ăp n’gor geh nău dơn kan tâm pă n’hanh do\ng du đêt ntil dêh, rnoh phe t^ng di quy định ntop kơl ngăch, di nu^h./.

 

Dăn nkoch tay nău mhe êng [a [a\ đo\ng:

Ntơm nar 28-31/7/2014, ta nkuăl [on têh Hồ Chí Minh mra geh bôk nau tâm n’ur kon se 3 dak: Việt Nam-lào-Campuchia tal 3 đah nau ntơ “Vang ty băl bên”. Tâm rnoh 221 ntoh măt râng geh 110 nu\ih tă bah Lào ndrel Campuchia. Nau tơm bah bôk nau tâm nur “Vang ty băl bên” lah bôk nau tâm n’ur njỏ mprơ kon se 3 dak Việt Nam-Lào-Campuchia, đah nau njroh mprơ ueh ăp ntil bah kon se. Nô Phạm Hồng Sơn, Groi Bí thư Thành Đoàn nkuăl [on têh Hồ Chí Minh, Kruanh râng kan ngơi:

‘Bôk nau tâm n’ur bah kon se jê| Việt Nam-Lào-Campuchia nkre lah du ntu\k păl gay ân kon se gi\t tât văn hoá bah ăp dak êng. Nau khlay lơn lah gay [ư rhăt jăp tay nau tâm boh đah 3 dak. {ư tâm n’ur ân kon se lah gay rgop nau nti\m nti, gay ăp kon se tă bah jê| ho\ geh nau mi\n mât ueh nau tâm boh tâm rnglăp”./.

 

T^ng [ư bôk nău kan mâp nu^h [on lan đah đại biểu Quốc hội bah dih n’gor, nar ntri (23/7), ta xã Ea Yông, nkuâl Krông Pách n’hanh xã Ea Kpam, nkuâl Chư M’gar, Mpôl đại biểu Quốc hội n’gor Nghệ An le\ geh rơh mâp nu^h [on lan nu^h Nghệ An gu\ rêh n’hanh pah kan ta n’gor Dak Lak. Ta ăp rơh mâp, nu^h [on lan le\ djăt săm[u\t mbơh mpeh jêh geh rơh họp tâl 7, Quốc hội khoá 13, nău kan bah Mpôl đại biểu Quốc hội n’gor Nghệ An n’hanh nô nău hun hao wa\ng sa rêh jêng kon nu^h bah Nghệ An tâm ăp năm dăch aơ. Lơn âk [on lan le\ luh bah [on nơm jo\ đah a[aơ bar pe jât năm t^ng bôk nău kan rdâk njêng wa\ng sa mhe bah Đảng n’hanh Nghih dak, kônh wa du\t u\ch t^ng trong nchrăp dja da dê n’hanh uănh Dak Lak lah [on tơm tâl 2 bah he, dôl nsrôih wa\ng sa rnăk wâl, rgop rdâk njêng n’gor nar lơn ma hun hao da dê. Ta ăp rơh mâp, [on lan dăn đă n’gâng kan bar n’gor ân kan nsum lhăt lơn đo\ng tâm nău nkra chế độ chính sách an ăp rnăk tahen ơm sôt rmanh, der nsong hăn âk tơ\, [ư jêr jo\t an [on lan; u\ch ro\ng n’gor Nghệ An geh tay ăp trong kơl an nu^h [on lan jut jăng ach o, lơn lah nu^h [on lan rnoi mpôl đê| ta ăp nkuâl mpeh yôk yang./.

 

Măng naơ 23/7,ta ntu\k păl n’aih Liêng Nung, xã Dak Nia, nkuăl têh Gia Nghĩa, Uỷ ban nhân dân n’gor Dak Nông ntơm pơk du pơh Văn hoá-păl n’aih đah nkô| “Joi uănh klơ yôk prêh Bunong”. Aơ lah nau kan [ư ti\ng năm păl n’aih neh dak 2014 Tây Nguyên-Đà Lạt, rgum âk nu\ih [on lan tâm n’gor n’hanh bu năch tât râng. Jêh nau ntơm pơk, bơi tât 200 nu\ih njroh mprơ ho\ ntoh ăp nau mprơ, tur chi\ng, njroh bah rnoi Bunong. Tâm nau nteh chi\ng, bu năch hôm saơ ăp bu ranh ndâk tay ăp nau vay ơm kơt lah Ôp branh n’gâng njuh, ôp brah, ôp brah lah ueh, ôp lih n’hâm soan…Lah du hê bu năch rơh bôk năp tât đah nau [ư njroh mprơ bah rnoi Bunong, wa Luân Thị Kiều, tă bah n’gor Qủang Ninh, mpơl nau mi\n:

‘Gâp lah bu năch tă bah ngai n’hanh rơh bôk năp gâp geh râng uănh du nau [ư ti\ng nau vay bah nu\ih Tây Nguyên, gâp saơ geh âk nau ueh nkah ngăn. Gâp u\ch lah ăp nau [ư ti\ng nau ơm kơt aơ mra geh mât ân nâp n’hanh [ư ti\ng ăp nau vay văn hoá bah nu\ih rnoi mpôl tâm Tây Nguyên n’hanh le tât nau tâm boh tâm rnglăp đah ăp rnoi”./.

 

Kêng măng ntri (23/7), Bộ Y tế [ư họp báo gay mbơh g^t ăp nău lư mpeh ăp nkô| geh tât nău kan tâm nchră trong nchrăp Luật njrăng n’gang nău tât khuch bah ngêt lăn âk ir ndrănh bia; rnoh khlay dịch vụ y tế n’hanh đăp mpăn kloh ue\h dak do\ng, kuaih kloh ue\h ntu\k gu\ rêh. Trong nchrăp njrăng n’gang nău tât khuch bah ngêt ndrănh bia ndơ\ luh 3 trong nchrăp gay ma so\k nău rgop bah [on lan n’hanh ăp gưl n’gâng kan. Du\t njrăng lah mô an tăch ndrănh bia ntơm bah 10h măng tât 6h ôi ta du đêt ntu\k t^ng săk nchih. Yơn lah, trong nchrăp dja [ư nu^h [on lan klach rvê nău dơi [ư, yor lah mô geh nău way na nê| mpeh nsong uănh, groi nđôi, mbra jêr lăp tâm nău rêh./.

 

Jêh 5 năm [ư nau rgo\ jă “Nu\ih Việt Nam do\ng ndơ Việt Nam”, Sở công thương n’gor Vĩnh Phúc rgop đah ntu\k kan tăch rgâl [ư 20 tơ\ tăch ndơ Việt, 70 bôk nau kan leo ndơ Việt Nam si\t [on lan n’hanh tăch tâm ăp nkuăl, nkaưl têh, nkual [on têh tâm n’gor. Rơh rgo\ jă “Nu\ih Việt Nam kơl do\ng ndơ Việt Nm” ko\ rgum rlau 1.600 nu\ih tăch rgâl tâm lam n’gor râng, đah nau geh rgum bơi tât 100 rmen n’hanh 725.000 tơ\ nuih râng, rvăt năp. Aơ lah rơh gay nu\ih [on lan gi\t lơn tât nau nâp, nau ntơ bah Việt Nam bah ăp ntu\k ê nkra tăh tăch rgâl tâm dak ê nkra./.

 

Jă kônh wa n’hanh băl mpôl djăt tay nău mhe bah dih dak:

Tổng thống mhe Indonesia, Thống đốc Jakarta, wa Joko Widodo nar ntri 23/7 an g^t mbra ngăch nchrăp njêng chính phủ mhe. T^ng wa Widodo, nău sơch nu^h lăp kan chính phủ săk blău kan bah chính phủ mhe mbra [ư tâm 2 khay n’gul tât aơ tay. A[aơ, păng dôl tâm nchră đah ăp đảng phái êng êng gay ma njêng chính phủ liên minh. Du\t n’hâm đê| 3 đảng an g^t mbra râng lăp kan chính phủ bah Tổng thống mhe dơi kan Widodo./.

 

Nar 23/7, nu\ih kơl nchră nau gưl prêh bah rđau kan nau mi\n Iran Ali Khamêni, wa Akbar Velayati ho\ nkah tay nau kual jă Ai cập pơk mpông n’har neh Rafah gay pơk trong ân nau pă ndơ sa n’hanh dak si ân nu\ih [on lan ta nkuăl Gaza. Wa Velayati lah rjăp, Ai cập lah dak geh nau kan khlay tâm nkuăl, kan dak aơ pơk tay mpông n’har Rafah mra kơl nau hoch bah ndoh ndơ kơl an tă bah aka dak lam ntur neh tât đah nu\ih [on lan Palextin dôl rdâng đah nau ji kuet ach o ta nkuăl Gaza./.

 

Nar ntri (23/7), Uỷ ban mât đăp mpăn nghih dak (NCPO) họp báo mbơh manh do\ng săm[u\t hiến pháp lor năm 2014 bah Thái Lan đah âk nkô| khlay. Uỷ ban mât đăp mpăn gưl nghih dak lah rgâl nău dơi kan du\t têh dơi tahen Thái Lan njêng lôch rnôk rlơt tu\p chính phủ gay [^t juet neh dak, tă bah Tư lệnh lục quân, Đại tướng Prayuth Chan-ocha [ư kruanh. Bản Hiến pháp quy định njêng Hội đồng lập pháp gưl nghih dak le\ rngôch 220 nu^h geh nău dơi nklăch phiếu uănh an [ư du chính phủ./

 

Thủ tướng Ucraina Yatseniuk nar naơ 23/7 mbơh mra [ư ti\ng ăp nau mhal đah ăp nu\ih mo lah ntu\k pah kan bah Nga geh nau tih tât mô lah geh nau kơl an ăp phung [ư rlăng gay rdâng lơi ta hen Ucraina ta mpeh ba dâng dak aơ. Ba năp nê, Mỹ ndrel Liên minh Châu Âu ho\ âk tơ\ [ư ti\ng ăp nau mhal đah ăp nu\ih n’hanh ăp ntu\k kan bah Nga geh tât nau ru\ng răng ta Ucraina. Ucraina n’hanh Phương Tây âk tơ\ ntôn lah Nga dôl kơl an phung no\ng êng nơm ta mpeh ba dâng Ucraina yơn lah Nga dun lơi mô dơn nau ntôn aơ nkre lah rjăp Matxcơva mô geh tât nau [ư geh tâm lơh ru\ng răng ta Ucraina./.

 

Bộ Y tế Ấn Độ mhe an g^t, du rơh ntoh luh nău ji môr ntô rngok le\ geh 340 nu^h ntưp ji, tâm nê 67 nu^h kh^t tâm 2 pơh rlău aơ  ta bang Tây Bengal. Tâm rnoh 67 nu^h kh^t, geh 8 nu^h lah kon se ta nâm 15 năm deh. A[aơ Bộ Y tế Ấn Độ dôl njêng ăp phòng khám săm ji n’hanh [ư nking nchăng măch moih deh rơ\./.

Nkah tay nau mhe ntuh:

Kruanh uỷ ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam Nguyễn Thiện Nhân, khâl pă ndơ ân ăp ta hen sôt rmanh kăl e ta Ntu\k mât chăm n’hâm soan nu\ih geh n’hâm bah n’gor Bắc Giang.

Rmôt kan Quốc hội n’gor Nghệ An mâp [on lan lah nu\ih Nghệ An ta Dak Lak.

Ntơm pơk Du pơh Văn hoá-păl n’aih Dak Nông. Aơ lah nau kan [ư ti\ng năm păl n’aih neh dak 2014 Tây Nguyên-Đà Lạt, rgum âk nu\ih [on lan tâm n’gor n’hanh bu năch tât râng.

Tổng thống mhe geh săch Inđônêxia Thống đốc Jakarta, wa Joko Widodo ân gi\t mra nchrăp ndâk Chính phủ mhe.

Iran kuăl jă Ai cập pơk mpông n’har neh Rafah gay pơk trong nơih ân kan pă ndơ sa n’hanh dak si ân nu\ih [on lan nkuăl Gaza.