Sưng ! dăn mbah kônh wa n’hanh băl mpôl dêh rmên. Jă kônh wa n’hanh băl mpôl djăt nau ngơi bu nong ntuh ta nau ngơi mpôl rnoi đê| tă bah radiô nau ngơi VN. Tâm bôk nău ntuh năng aơ, nar prao 05/07/2014, jêh nău mhe tâm dak n’hanh bah d^h dak, geh nău nkoch mpeh đah mông nar lễ hội way ơm Ramưvan bah kônh wa nu\ih Chăm t^ng chroh Bà-ni ta Ninh Thuận. Nkô| trăch “Thôn [on mhe” nar aơ, kêng lôch nkoch ăp nău rgâl bah xă Sa Loong-xă n’har bri bah nkuăl Ngọc Hồi, n’gor Kon Tum jêh âk năm [ư t^ng ndâk njêng thôn [on mhe ta [on lan.

  Nău mhe tâm dak n’hanh bah d^h dak geh âk nkô| nău khlay bah kơi aơ.

  - Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng pah kan đah cán bộ n’gâng tơm bah n’gor Bình Thuận.

-Groi Thủ tướng Vũ Đức Đam [ư tơm rơh r[u\n mpeh nt^m nău kan an nu\ih pah kan [on lan.

- Mpôl đại biểu Quốc hội n’gor Gia Lai mâp nu\ih [on lan ta xă Gào n’hanh phường Phù Đổng, nkuăl [on têh Pleiku.

- Trung Quốc [ư hao duh jêr tay ta dak lêng.

-          Nhật Bản ntru\nh pơk lhoi nău rmal dak Triều Tiên.

 

A[aơ lah nău ntuh n’hêl na nê|.

Lo\ tâm rơh khâl n’hanh pah kan ta Bình Thuận, Ôi naơ 4/7, Tổng bí thư Nguyễn Phú Trọng pah kan đah cán bộ tơm bah n’gor mpeh nau kan hun hao văng sa-rêh jêng, neh dak-đăp mpăn n’hanh nau [ư ti\ng nau ntru\nh Trung ương 4, gưl 11 đah nau kan ndâk njêng Đảng. Ntoh nau ta nar pah kan, Tổng Bí thư  Nguyễn Phú Trọng kơp dơn: Bình Thuận lah n’gor dôl geh nau hun hao đah nau nsôih ngăn. Tổng Bí thư tâm di đah ăp nau r[o\ng,l nau kan ma n’gor nchrăp luh, nkre đă n’gor gay uănh n’hêl n’hanh mbơh kloh nau kan dăch tât mra geh âk nau jêr jo\t, nkah njrăng lor gay geh ăp nau nchrăp rdâng. Nua kan aơ gay [ư ndrel đah nau kơp uănh, tnru\nh [ư nau kan hôm e ma Nau ntru\nh Đại hội Đảng bộ n’gor Bình Thuận ho\ nchrăp đah nau geh prêh ngăn n’hanh nchrăp ueh Đại hội Đảng bộ ăp gưl tâm rơh tât./.

Kêng măng n’aơ, ta ngih pah kan Chính phủ, Groi Thủ tướng Vũ Đức Đam, Kruanh ban nt^m rđau Trung ương [ư t^ng nău ntru\nh 1956 bah Thủ tướng Chính phủ uănh an đề án nt^m nti nău kan an nu\ih pah kan thôn [on tât năm 2020 [^t joet ta r[u\n bah Ban nt^m rđau. Ntoh ngơi glôn jêh r[u\n, Groi Thủ tướng Vũ Đức Đam đă tâm năm tât, ăp n’gâng kan, [on lan ân ntru\t mât uănh mbơh [ư t^ng nău ntru\nh đă 19 nar 5/11/2012 bah Ban Bí thư, nta an rgâl na nê| mpeh nău wât n’hanh nău [ư bah cán bộ đảng viên, ăp gưl uỷ đảng n’hanh n’gâng kan ăp gưl mpeh [ư t^ng trong kan nt^m nău kan an nu\ih pah kan [on lan lah êng n’hanh hun hao nu\ih kan lah nsum. Knu\ng [ư nt^m nău kan an nu\ih pah kan thôn [on rnôk dơi g^t ntu\k pah kan n’hanh rnoh prăk khay đah nău kan dơi geh jêh nti nau kan.//.

 

Nar 4/7, Rmôt kan Quốc hội n’gor Gia Lai yor wa Ksor Phước, Uỷ viên Rnâng kan Trung ương Đảng, uỷ viên uỷ ban râng kan Quốc hội, Kruanh Hội đồng Dân tộc bah Quốc hội ho\ leo tơm tâm mâp [on lan tra xã Gào n’hanh Phường Phù Đổng, TP Plei Ku. Tâm ăp nau mbơh tâm ăp nar mâp, âk nu\ih [on lan nkaưl [on têh Pleiku ngăn uănh khlay n’hanh nduih lơi ăp nau tih bah Trung Quốc rnôk leo n’gơng lôk tơm pring Hải Dương 981 tâm nkuăl dak lêng n’hnah nkuăl văng sa bah Việt Nam. Nu\ih [on lan đă Trung Quốc rhuăt nkơng lôk tơm pring n’hnah ăp ntil duk, ndẹh mpăr luh bah nkaưl dak lêng bah Việt Nam. Nkre nu\ih [on lan lah rjăp, mra ndrel đah nu\ih [on lan lam dak nsum nsôih mât đăp măpn nau [ư tơm dak lêng bah neh dak. Nu\ih [on lan TP Pleiku rnơm n’hanh âtm di nau đah ăp nau kan nsôih bah Đảng n’hanh Ngih dak gay mât nau [ư tơm, neh ntu tâm luật pháp lam ntur neh. Wa Trần Ngọc Thanh, Groi Bí thư râng kan, Kruanh Hội đồng nhân dân xã Gào, TP Pleiku, ngơi:

‘Nu\ih [on lan ăp rnoi mpôl ta xã Gào tâm rgop du nuih n’hâm, nsum n’hâm ndrel [on lan lam dak nsôih tâm nau kan mât nau [ư tơm gôl dak, dak lêng. Ko\ u\ch , chính phủ he mra geh ăp nau kan nsôih ngăn mpeh nchră nau, nsôih tâm luât pháp lam ntur neh gay ngăch đă Trung Quốc gay rhuăt lơi nkơng lôk tơm pring luh bah nkuăl dak lêng, nkuăl văng sa bah dak he”.

 

Jă kônh wa n’hanh băl mpôl djăt tay nău mhe êng [a [a\ đo\ng:

Ôi n’aơ, ta nkual [on têh Đà Lạt, UBND n’gor Lâm Đồng [ư mbơh nau ntru\nh bah Thủ tướng Chính phủ mpeh [^t joet dăp rgum nsum nkual [on têh Đà Lạt n’hanh nkual kiău ma tât năm 2030 n’hanh uănh tât năm 2050. T^ng dăp rgum mhe, tât năm 2030, nkual [on têh Đà Lạt mbra geh le\ rngôch rnoh neh a[aơ ntop đah ăp nkuăl Lạc Dương, Đơn Dương, Đức Trọng n’hanh du gưl bah nkuăl Lâm Hà, đah ding le\ rnoh neh bơi 336.000 ha; rnoh nu\ih mbra geh nklăp 700.000 tât 750.000 nu\ih. Tât năm 2030, nkual [on têh Đà Lạt n’hanh ăp nkual kiău ma mbra jêng du nkual [on têh ueh mhe. Đà Lạt mbra dâk [ư du ntu\k pah kan hành chính-chính trị, wa\ng sa-văn hoá, khoa học-kỹ thuật. Wa Nguyên Xuân Tiến, Uỷ viên Trung ương Đảng, Kruanh UBND n’gor Lâm Đồng, an g^t, nau ntru\nh aơ bah Thủ tướng Chính phủ pơk trong têh gay nkual [on têh Đà Lạt hun hao têh tâm rgo\ năp, n’hanh n’gor ntơm [ư dil dăp rgum.//.

 

Nar naơ 4/7, Ta TP Buôn Ma Thuột, n’gor Dak Lak, Tơm prăk kơl an kon se Việt Nam rgop đah UBND n’gor Dak Lak n’hanh Công ty Bảo hiểm Nhân thọ AIA [ư bôk nau kan “Nua kan kơl nau rêh” gay nkoch mbơh nau rchăng nau tâm tom ndeh n’hnah kơl an kon se geh nau rêh jêr jo\t. Bôk nau kan geh ntơm ndâk [ư ta Hà Nội ntơm khay 1 năm aơ, n’hanh ho\ tat ăp n’gor Hải Phòng, Thanh Hoá, Nghệ An, Quảng Bình, Đà Nẵng. Ta Dak Lak nar naơ, bôk nau kan ho\ pă 40 bôk ndeh vah jâng, du bôk khay du rkeh pơh rhiăng rbăn n’hanh 40 nklâm ndơ ân kon se ach o, gay kơl kon se dơi hăn nti. Tâm rơh aơ, Tơm prăk kơl an kon se Việt Nam ko\ pă ân n’gor Dak Lạk 2 rmen 400 rkeh gay mât chăm ân kon se geh nau rêh jêr jo\t ngăn./.

 

Ôi aơ, rlău 592 rbăn kon ho\k râng tâm rlong đại học rơh 1, rơh tâm rlong săch nti năm 2014 lăp tâm môn tâm rlong gleh du\t. Ăp kon ho\k tâm rlong khối A tâm rlong môn Hoá, khối A1 tâm rlong môn Tiếng Anh, khối V tâm rlong môn năng khiếu, tâm ne\ môn Hoá n’hanh Tiếng anh tâm rlong t^ng trong trắc nghiệm, mông jo\ [ư [ai 90 mn^t. Tâm nar n’aơ, ăp kon ho\k le\ tâm rlong jêh môn Toán n’hanh Vật Lý, đề tâm rlong dơi âk oh lah geh nău tâm khah t^ng gưl, âk kon ho\k nti g^t, mơ dơi [ư le\ ăp nău ôp bah đề tâm rlong. Mông nar ngih sam [u\t tâm rlong dơi đăp mpăn t^ng nău ntru\nh, ăp hội đồng tâm rlong nta an ueh ngăn an kon ho\k râng tâm rlong. Yơn lah, bôl le\ dơi ăp nu\ih uănh tâm rlong mbơh rblang nău ntru\nh tâm rlong du\t na nê| yơn tâm nar tâm rlong bôk năp, le\ geh 54 kon ho\k [ư tih le\ rmal kỷ luật, tâm ne\ geh 13 kon ho\k le\ khiển trách, 2 kon ho\k le\ mbơh lah an njrăng, 39 kon ho\k le\ an rlu tâm rlong n’hanh 7 kon ho\k tât mbrơi mô dơi râng tâm rlong.//.

 

Kêng măng naơ 4/7, ta Ntu\k thi Đại học ta Đà Lạt n’gor Lâm Đồng geh 2.250 nu\ih ntơm thi môn tal 2, geh 9 nu\ih kon se mô râng rđil mon thi bôk năp tâm ôi naơ. Rnơm ueh nchrăp ăp nau kan, nau [ư thi geh nchẳp nâp nâl, đăp mpăn mro, ndrel đah bri nar tâm di ri nar thi bôk năp ta hội đồng thi Đại học Đà Lạt ho\ geh đăp mpăn, rjăp nâp. Ngăn lah, nau mô ueh tâm rnôk thi n’hanh kol trong hăn tâm mpông ngih săm [u\t Đà Lạt kơt ăp năm ba năp nê ho\ mô hôm geh./.

 

Jă kônh wa n’hanh băl mpôl djăt nău mhe bah dih dak:

Tâm rnôk nau lư lam ntur neh lo\ ntoh nau nduih kan Trung Quốc n’gân kơng lôk tơm pring Hải Dương-981 tâm dak lêng n’hanh nkluăl văng sa bah Việt Nam. A[aơ Trung Quốc hôm geh tay âk nau kan [ư duh jêr tay. Jêh nau mbơh bản đồ njok “rvăn le\” Biển Đông, ndơ\ di\ng le\ Biển Đông tâm nkuăl gay nkah, ri mhe aơ, dak aơ lo\ mbơh [ư jêh nau ndâk ntu\k kan gôl dak ta Hoàng Sa, ndơ\ ndơ mpoh ang tât gôl dak Phú Lâm tâm gôl dak Hoàng Sa kơl an nau kan mêt n’ôi trong dak lêng, rgop đah ntu\k kan dak pring dak ba dih ký nau kan nsum tâm pă ndơ geh ta Biển Đông./.

 

Jêh rơh r[u\n tâm nar n’aơ, chính phủ Nhật Bản le\ na nê| ntru\nh pơk lhoi du gưl nău rmal êng đah dak Triều Tiên, tâm rnôk 2 ding le\ dơi geh âk nău rgâl mhe tâm trong mkra ăp nu nău geh tât nău ăp nu\ih [on lan Nhật Bản geh nhu\p ntu\ng ta neh dak Triều Tiên tâm ăp năm 1970-1980. T^ng nau ntru\nh aơ, Nhật Bản mbra bah nău mô an ăp nu\ih [on lan Triều Tiên luh lăp neh dak Nhật Bản n’hanh an ăp duk mpan bah Triều Tiên njưh ndrâm dak lêng Nhật Bản yor ăp nău u\ch kơl nu\ih. Rlău ma ne\, n’gâng kan Nhật Bản jăng lơi đo\ng nău lah phong tât dak Triều Tiên đah ăp nu\ih [on lan Nhật Bản.//.

 

Ba năp rơh săch kan tâm nar 9/7 tât, 2 nu\ih ân săch Tổng thống Indônêxia dôl nsôih do\ng ăp nau mbơh n’hơ gay jă nau săch nơm. Ta ntu\k kan bah nu\ih nchrăp geh săch, Kruanh ta hen Prabowo Subiato, du rmôt nu\ih pah kan gay đăp mpăn tâm tài khoản Facebook n’hanh Twitterr [ư kan ueh. Tâm rnôk nê, nu\ih u\ch geh săch Joko Widodo, Kruanh ơm nkuăl [on têh Jakarta ko\ uănh trang mạng lah ntu\k păng bonh đă nu\ih săch ân nơm./.

 

Ăp rmôt tahen bah Chính phủ Ukraine a[aơ le\ so\k dơi nău uănh n’ôi 2/3 nkual mpeh Đông tâm nău lơh đah ăp mpôl ly khai. Thư ký hội đồng rnă njrăng ngih dak Ukraine, wa Anđriy Parubiy an g^t, tahen Ukrraine hôm e rdôl lơh ăp ntu\k ly khai. T^ng wa Parubiy, kơp bah rnôk đă rlu pănh le\ mô hôm tam tâm rnôk bôk pơh aơ, rmôt tahen chính phủ le\ dơi so\k uănh n’ôi 17 [on ta mpeh Đông Nam. A[aơ geh 23 tâm rnoh 36 ntu\k ta Đô-nhes-xcơ n’hanh Lu-gan-xcơ dôl geh tâm ty tahen Kiep.//.

 

N’gâng kan tơm prăk  Hilap nar 4/7 ân git, rmôt nu\ih [ư kan ơrô, geh ăp n’gâng klan tơm prăk tă bah 18 dak tâm nkuăl do\ng prăk Ơrô n’hanh ntoh măt ntu\k kan bah Uỷ ban Châu Âu, Ngân hàng Trung ương Châu Âu, ho\ nchră luh nau kan ân manh ti\ng rnoh khlay du rmen ơ-rô (tâm ban 1,36 rmen đôlar) tâm rnoh kơl an HiLạp. Nua ntru\nh aơ geh rmôt kan Ơrô ndơ\ luh ba kơi nau tâm nchră bah năp nê. Rmôt kan aơ lah rjăp, Hilạp ho\ [ư dơi nau u\ch rgâl mhe, tơm prăk lah nau dơi gay ân dak aơ ndơn nau kơl an ta ưbah Liên minh Châu Âu n’hanh tơm prăk lam ntur neh. Nua ntru\nh bah rmôt kan nchrăp geh mbơh ta rơh r[u\n ăp N’gâng kan tơm prăk nkuăl do\ng prăk nsum Châu Âu, [ư tâm nar 7/7 tât ta Brucxel./.

 

A[aơ mpôl hên nkah tay ăp nău mhe khlay le\ ntuh bah lơ nê:

  - Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng pah kan đah cán bộ n’gâng tơm bah n’gor Bình Thuận mpeh nu nău hun hao wăng sa-rêh jêng kon nu\ih, mât njrăng bri dak-rnă njrăng bah n’gor.

-Groi Thủ tướng Vũ Đức Đam [ư tơm rơh r[u\n mpeh nt^m nău kan an nu\ih pah kan [on lan.

- Mpôl đại biểu Quốc hội n’gor Gia Lai yor wa Ksor Phước, Kruanh Hội đồng Dân tộc bah Quốc hội leo trong mâp nu\ih [on lan ta xă Gào n’hanh phường Phù Đổng, nkuăl [on têh Pleiku.

- Trung Quốc [ư hao duh jêr tay ta dak lêng.

-          Nhật Bản ntru\nh pơk lhoi nău rmal dak Triều Tiên.