Điểu Thân dăn mbah kônh wa n’hanh băl mpôl dêh rmên!

            Jă kônh wa n’hanh băl mpôl djăt nău ngơi bu nong ntuh ta nău ngơi rnoi mpôl đê| VOV4 tă bah Radio nău ngơi VN nar bar 9/9/2014, lah nău mhe tâm dak n’hanh bah dih dak geh âk nkô| khlay bah kơi aơ:

Kruanh dak Trương Tấn Sang ndrel mpôl pah kan Trung ương hăn khâl n’hanh pah kan ta Quảng Trị.

Mpôl Kruanh Quốc hội Liên bang Myanmar du\t jêh ue\h lăng hăn khâl dak he.

Ăp n’gor an [ư pah kan rdâng lơh đah n’hach ta dak lêng.

Nu^h ơm g^t kơl kan njrăng n’gang neh dak Mỹ, wa bu ur Susan Rice le\ hăn tât thủ đô Bắc Kinh gay nchrăp an hăn khâl Trung Quốc bah Tổng thống Mỹ B. Obama tâm khay 11 tât aơ tay.

Quốc hội Irắc u\ch đah chính phủ mhe tă bah Thủ tướng Haider Abadi mât bôk.

 

Ntơm nar 7-8/9, Kruanh dak Trương Tấn Sang ndrel rmôt kan Trung ương tât khâl n’hanh pah kan ta Quảng Trị, hăn uănh nau kan [ư [on lan mhe ta xã Vĩnh Thạch, Vĩnh Linh n’hanh nau rêh nu\ih [on lan nkuăl Cồn Cỏ. Ntoh nau ta nar pah kan, Kruanh dak mi\n lah Quảng Trị hôm âk nau jêr jo\t, yơn nau r[o\ng lo\ hun hao hôm lah nau tơm. Ngăn lah mpeh [on lan mhe, Quảng Trị lah ngoai tâm ăp n’gor ndâk âk nau kan mhe, rgop nau jut jăng ach o, rgâl nau geh jêng, r[o\ng tât hun hao mhe ân n’gor. Kruanh dak ko\ nchrăp luh âk nau jêr jo\t a[aơ hôm ntoh luh kơt mpeh GDP, Quảng Trị jêr geh kơt Nau ntru\nh nchrăp luh, rnoh rnăk ach o hôm âk, ntu\k ntu ngih vâl, gung trong u\ch ntuh kơl âk lơn gay hun hao. Nau kan văng sa ti\ng trong rgâl mhe, n’gor Quảng Trị hôm âk nau ko\ kol. Nau aơ hôm u\ch n’gor gay rklaih lơi./.

 

            Tâm rnôk hăn khâl ngăn dak he, măng 8/9, Mpôl Kruanh Quốc hội Liên bang Myanmar tă bah wa Thura U Shwe Mann, Kruanh Hạ viện nkre [ư Kruanh Quốc hội Myanmar leo hăn, le\ râng rơh wơt bah Bí thư Thành uỷ nkual [on têh Hồ Chí Minh Lê Thanh Hải ta Hội trường Thống Nhất. ta rơh wơt, Bí thư Thành uỷ Lê Thanh Hải rnê âk hăn klhâl tâm rnglăp bah wa Kruanh Quốc hội Myanmar, uănh aơ lah ntơm trong hăn chrat ang nău hun hao tâm boh way ơm ue\h lăng đah bar dak. Tâm boh gưl n’gor, ntơm bah năm 2012, rnôk nkual [on têh Hồ Chí Minh ký ton tâm boh đah nkual [on têh Yangon bah Myanmar, tât a[aơ tâm boh đah bar dak du\t geh nău dơi ue\h. êng trong kan tăch rgâl n’gluh n’glăp 3 năm rlău aơ le\ hao âk 3 tơ\; ăp doanh nghiệp têh bôk năp bah nkual [on têh dôl gu\ m^n tay, hăn ngăn ngăn gay joi trong ntuh kơl ta Myanmar. Tâm rnôk 11h 50 mn^t nar aơ (9/9), mpôl kruanh Quốc hội Liên bang Myanmar mbra s^t bah tach ndeh păr Tân Sơn Nhất, du\t jêh ue\h lăng hăn khâl ngăn dak he./.

 

Kơp tât ôi naơ 8/9, rmôt ta hen Biên phòng trong dak lêng rgop đah n’gâng kan ăp nkuăl ho\ mbơh n’hanh nti\m nklăp 30.200 bôk duk gi\t nau geh bah mih sial tâm Biển Đông gay nchrăp der. Êng nkuăl gôl dak Hoàng Sa geh 50 bôk duk bah ăp n’gor, nkual [on têh Đà Nẵng, Quảng Ngãi, Khánh Hoà. Nkuăl êng n’hanh  ndrâm duk geh rlau 30.000 duk mpan. Nchrăp rdâng đah phu\t sial ta Biển Đông, Rnâng kan rđau rchăng phu\t sial dak lip Trung ương-Uỷ ban neh dak joi kơl nu\ih tât khuch đă ăp N’gâng kan, ntu\k kan, ăp n’gor nkuăl [on têh lo\ ntru\nh [ư ăp nau kan rdâng đah phu\t sial dak lip./.

 

            Nchrăp rsdâng lơh đah khay phu\t sial, le\ geh 5 doanh nghiệp ta n’gor Quảng Nam râng ntêm nkre ndơ ngêt sa, đah rnoh âk ndơ ntêm lah: rlău 180 rbăn thùng mì tôm, lương khô, 7000 tấn phe, bơi 3 rkeh lít xăng, pring u\nh., pring diezen…le\ rngôch rnoh khlay bar pe jât rmen prăk. Rlău ma ndơ ngêt sa tă bah ăp doanh nghiệp ntêm nkrem, ăp nkuâl mpeh yôk yang, nkual dơh geh khan yơt êng le\ lor nchrăp ndơ ntêm nkrem jo\ tâm 10 tât 15 nar đo\ng. wa Lê Phước Thanh, Kruanh Uỷ ban nhân dân n’gor Quảng Nam an g^t:

            (Nău khlay lah nu^h kan ta ntu\k lah du\t n’hâm khlay, jêng mpôl hên lor nchrăp an [ư tât tâm dâng pah kan rgo\ jă lam nu^h gay ndrel râng. Nu^h geh ndơ nsrôih kơl nu^h mô lăng geh. Ta ăp nkual geh tât khuch bah phu\t sial lơh ri mpôl hên le\ rđău đă ăp nkuâl ân nchrăp, ngoăy lah ndơ ngêt sa ân ăp to\ng. tâl 2 lah [ư kơl nu^h tâm khay phu\t sial, lah geh nău tât ndal. Tâl 3 lah đah ăp nkual ndrâm dak duk mpan ri way tâm pă geh nu^h gu\ kâp ndăng măng nar ta nê gay mât uănh)./.

 

            Dăn nkoch tay nău mhe êng [a [a\ đo\ng:

Tâm bôk nau kan kơl an kon se tâm rơh Tết Trung thu, n’gor Đàon Dak Lak rgop đah ăp ntu\k kan n’hanh nu\ih ntuh kơl [ư bôk nau kan Măng bo\ng khay tâm âk ntu\k tâm n’gor. Kêng măng 8/9, Ngih văn hoá Kon se jê| n’gor Dak Lak [ư bôk nau Măng bo\ng khay “Khay u\ch ro\ng” ân kon se ach o, kon se rven rvo, rêh kon đơi tâm ăp Ngih pơk kơl an ta nkuăl [on têh Buôn Ma Thuột n’gor Dak Lak. Râng bôk nau kan, ăp kon se geh păl nau vay ơm, tâm rlong [ư kônh Cuội-yuh Hằng n’hanh ndơn vé păl mô roh prăk tâm ăp ntu\k păl bah kon se Bi Bi, Dak Lak. Bah năp nê, ta nkuăl Buôn Đôn, n’gor Đoàn Dak Lak ko\ [ư măng bo\ng khay ân kon se nkuăl n’har bri. Ndrel ăp nau păl m’ak, rnâng kan ho\ pă 50 nklâm prăk, du nklâm 500rbăn, 10 bôk ndeh rlă, 200 nklâm ndơ, rnoh 200rbăn, 250 kata ân kon se geh nau rêh jêr jo\t nti blau n’hanh 1000 nklâm ndơ ân kon se râng păl./.

 

            Nar ntri. 8/9, ta n’gor Long An, le\ [ư sơ kết rlong [ư phe ba khay mih năm 2014, trong nchrăp tăm ba khay puh wai năm 2014- 2015. ta rnôk tâm nchră, Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp n’hanh Phát triển Nông thôn Trần Thanh Nam dăn đă n’gâng kan tuch tăm mât rong ăp n’gor Đồng bằng Sông Cửu Long t^ng [ư tay trong kan n’hao nău dơi [ư ntơh măt ma ăp bôk nău kan nt^m nti, ntop kơl mpeh ndơ năp do\ng kơt lò pâr, ntu\k ih…gay ăp doanh nghiệp rdâk njêng trong nchrăp dâng sre têh hvi [ư geh nău jo\ jong lơn, rdâk njêng nkual tăm ba săk geh, nâp dăng./.

 

Măng 8/9, ta ngih mprơ Trưng Vương, Thành đoàn Đà Nẵng rgop đah Ngih Thiếu Nhi nkual [on têh [ư Măng bo\ng khay đah nkô| “Kon se Việt Nam r[o\ng tât gôl dak [on tơm”. Ta aơ rlau 1000 kon se jê|, kon se ach o bah nu\ih joi nhu\p ka n’hanh mât dak lêng, cảnh sát dak lêng tâm nkuăl [on têh râng. Tâm măng aơ kon se geh tâm n’ur njroh mprơ, nkoch n’ơn đah nkô| “Rhơn măng bo\ng khay”, “Trung thu nkah tât Wa”, “Ang khay u\ch ro\ng”, “Tâm pă nau u\ch năm kon se”..geh uănh njroh lân, tâm n’ur đah yuh Hằng, kônh Cuội. Rơh aơ, Thành đoàn Đà Nẵng, ăp nu\ih ntoh kơl geh pă 200 nklâm ndơ n’hnah prăk, đah rnoh rlau 200 rkeh ân kon se ach o tâm nkuăl [on têh./.

 

Ta nkual [on têh Sơn La, n’gor Sơn La dôl [ư tâm rlong chưng play bu ur dak bah dih rơh 19 năm deh năm 2014 plơ\ s^t. Tâm rlong tă bah n’gor Sơn La lor bôk năp dăn [ư n’hanh aơ lah du gâl tâm trong nchrăp [ư ăp nar văn hoá- thể thao têh bah n’gor tâm năm 2014. tâm rlong geh nău tât râng bah bơi 150 nu^h tâm rlong bah ăp n’gor, nkual [on têh geh dăng chưng play bu ur. Ăp rmôt tâm rlong chưng rvăch 2 tơ\ kơp điểm gay sơch luh rmôt du\t dăng. Tâm rlong lah njuat nchrăp nu^h sơch lăp rmôt U19 gưl nghih dak râng AFF Cup n’hanh tâm rlong bôk năp Asian Cup 2015 [ư tâm kêng du\t năm aơ./.

 

Jă kônh wa n’hanh băl mpôl djăt tay nău mhe bah dih dak:

Măng naơ 8/9, ta Ngih săm [u\t nti bar nau ngơi Nguyễn Du, yor Rmôt nu\ih Việt Thủ đô Viêng Chăn ndâk, kon se nu\ih Việt Nam ho\ geh vơt du măng Tết Trung thu rhơn răm n’hanh đăp mpăn. Ndrel đah Têt Trung thu đah kon se Việt geh ntoh măt ntu\k kan bah Việt Nam gu\ kan ta Lào, Rnâng kan rđau Rmôt nu\ih Việt Thủ đô Viêng chăn, N’gâng kan ntui\m nti nkuăl [on têh Viêng chăn, ăp nu\ih nu\ih Me mbơ\ Việt n’hanh Lào. Tât râng, ăp kon se hôm gi\t tay ăp nau ueh văn hoá tu tơm, mpeh nau u\ch ro\ng n’hanh nau tâm kơl. Ăp kon se ndơn bánh trung thu bah ăp wa, ăp yơ Việt Nam nơm gu\ ta dak ba dih ndrel tâm pă nau jêr jo\t đah ăp băl ach o./.

 

Nu^h ơm g^t kơl kan njrăng n’gang neh dak Mỹ, wa bu ur Susan Rice nar ntri (8/9) le\ hăn tât thủ đô Bắc Kinh gay nchrăp an hăn khâl Trung Quốc bah Tổng thống Mỹ B. Obama tâm khay 11 tât aơ tay. Ta rơh tâm nchră đah Uỷ viên Quốc vụ Trung Quốc Dương Khiết Trì, wa Rice lah rjăp Mỹ nha way uănh Trung Quốc lah du trong kan an [ư lor đo\ng n’hanh hăn khâl bah păng gay nchrăp an bôk nău kan tâm mâp bơi tât aơ tay đah Tổng thống Obama n’hanh Kruanh Trung Quốc Tập Cận Bình. T^ng wa Rice, Tổng thống Obama du\t u\ch kâp tât nar hăn khâl Trung Quốc râng tâm nchră wa\ng sa châu Á- Thái Bình Dương (APEC) tâm ban kơt ăp rơh tâm nchră bar ding khlay đo\ng./.

 

Quốc hội Irắc măng naơ 8/9 ho\ tâm di nau đah Chính phủ mhe yor Thủ tướng Hai-đơ An-ba-đi leo tơm. Yơn lah, ê geh moh săk bah N’gâng kan neh dak n’hanh Nội vụ. Thủ tướng mhe geh đă kan A-ba-di ton mra [ư jêh ăp nau kan aơ tâm du pơh. Wa Abadi ko\ ton mra rgâl nau tâm boh đah Chính phủ ndrel rmôt nu\ih Cuốc ta Irắc, ntru\t dăng bôk nau kan tâm pă nau kan n’hanh ndâk ta hen Irắc. Chính phủ mhe bah Irắc nchrăp rdâng đah âk nau jêr jo\t, tâm nê geh kan in tay ăp nkuăl nu\ih Islam rnoi Săn-ni yor rmôt ta hen Ngih dak Islam n’hanh rmôt êng dôl mât./.

 

Nar ntri (8/9), Ảrập Xê-út sa nkra du mpêr n’gar jong 560km njok t^ng nar bri đah Irắc. aơ lah du gâl t^ng trong nchrăp n’hao dăng mât njrăng bah Ảrập Xê-út. Rlău ma mpêr n’gar njok n’har bri đah Irắc, ntu\k dja geh ăp ntu\k gu\ kâp, ntu\k rgum mât uănh, ntu\k rgum lơh ngăch n’hanh trong ra-đa đo\ng./.

 

N’gâng kan Singapore nar 8/9 ân gi\t, a[aơ nau ntoh luh srê Ebola ta dak aơ dêh ngăn yor ho\ n’huch rnoh nu\ih năch hăn păl n’aih tă bah ăp dak geh srê ta Tây Phi. Ti\ng n’gâng kan dak si Singapore, a[aơ rnoh năch păl n’aih tă bah ăp dak geh srê tât Singapore n’huch. Jêh ntu\k kan dak si lam ntur neh (WHO) mbơh nau kan ndal tât dak si lam ntur neh mpeh srê Ebola, aka tach ndeh mpăr ho\ mô âk mpăr tât ăp dak geh srê ta Tây Phi./.

 

Ăp mpôl hăn kơl dôl ndăn joi hang rhiăng nu^h geh kol khan tă bah mih têh [ư p^ch rlâm neh, dak bu\k ta Ấn Độ n’hanh Pakistan. Ta nkual Cassơmia (Du gâl tă bah Ấn Độ pit mât), rnoh nu^h kh^t le\ hao tât 175 nu^h đah âk nhih jay, ntu\k gu\ nde tahen, nhih dak si geh ndâp băm tâm dak. Tahen Ấn Độ le\ rgum âk ndeh păr kung tât rdeng nu^h [on lan ntrơn du ta ăp ntu\k geh khan yơt êng. Âk ntung geh rlâm, tâm ôp ngơi đah bah dih geh koh tăch gâl./.

 

Dăn nkah tay nău mhe nkoch bah lơ nê:

Kruanh dak Trương Tấn Sang ndrel mpôl pah kan Trung ương hăn khâl n’hanh pah kan ta Quảng Trị, hăn ôp na nê| trong leo [ư rdâk njêng [on lan mhe ta xã Vĩnh Thạch, Vĩnh Linh n’hanh nău rêh tahen [on lan nkuâl gôl dak Cồn Cỏ.

Mpôl Kruanh Quốc hội Liên bang Myanmar du\t jêh ue\h lăng hăn khâl dak he.

Nu^h ơm g^t kơl kan njrăng n’gang neh dak Mỹ, wa bu ur Susan Rice le\ hăn tât thủ đô Bắc Kinh gay nchrăp an hăn khâl Trung Quốc bah Tổng thống Mỹ B. Obama tâm khay 11 tât aơ tay.

Ăp n’gor an [ư pah kan rdâng lơh đah n’hach ta dak lêng.

Quốc hội Irắc u\ch đah chính phủ mhe tă bah Thủ tướng Haider Abadi mât bôk.