Kruanh dak Trương Tấn Sang vơt chánh án Toá án Hungary dôl tât klhâl n’hanh pah kan ta dak he.

            Nar aơ 13/11, Quốc hội tâm nchră ta rmôt mpeh nău nchrăp kan Bộ luật dân sự rgâl mhe, nău  nchrăp kan Luật Tài nguyên, môi trường dak lêng n’hanh gôl dak, n’hanh nău nchrăp Luật thú y.

            Dak Lăk [ư t^ng ăp nău kan ntu\k gu\, ntu\k kan rgum.

            Nga lah tay na nê| ton nău kan bâh dak aơ đah ăp rơh tâm nchră 6 ding.

            Dak Triều Tiên ndu^h rơh nti tahen ăp năm bâh Hàn Quốc.

 

Kêng măng naơ, ta ngih pah kan Kruanh dak, Kruanh dak Trương Tấn Sang wơt Chánh án Ngih phah dôih Hungary wa Darak Peter dôl geh rơh hăn khâl pah kan ta dak he. Ta nar wơt, Kruanh dak mbah rhơn rơh hăn khâl n’hanh pah kan bah Chánh án Ngih phah dôih Hungary n’hanh Mpôl pah kan ta Việt Nam lôch ueh n’hanh lah ueh đah nău kơl bah Hungary đah Việt Nam tâm trong kan lơh n’gang so\k đăp mpăn êng kơt nt^m nti nu\ih kan ndâk njêng n’hanh hun hao neh dak. Kruanh dak an lah, Việt Nam le\ dôl tâm nchră ký ton âk nău ton lam ntur neh; gay tâm di nău u\ch hun hao neh dak kơt tâm rnglăp ndrel lam ntur neh tâm nău kan tư pháp, ri trong kan nt^m nti nu\ih kan, tâm ne\ nt^m nti cán bộ thẩm phán tâm di nău u\ch tâm rnglăp ndrel lam ntur neh lah du\t khlay. Kruanh dak Trương Tấn Sang mpo\ng bar ding ntrôl dăng tâm rgâl mpôl kan gay nt^m nsơm tâm pă nău blău ơm.

 

            Kêng măng nar naơ 12/11, Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng le\ geh rơh tâm mâp ngăn ngen đah Thủ tướng Australia Tony Abbott. Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng dăn đă Australia nta naư nơih an ndơ tăch an dak bah dih bâh Việt Nam, n’hao rnoh học bổng an sinh viên Việt Nam tât nti ta Australia, ua\nh rnê têh nău Australia mât nău kơl hun hao ngăn ngên ODA an Việt Nam n’hanh u\ch Australia geh kơl tay Việt Nam hun hao wa\ng sa- rêh jêng nâp nâl n’hanh tâm rdâng đah rgâl trôk nar mih sial. Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng dăn đă bar dak ơm mbơh bôk nău kan pah kan đah bar dak an lvang mhe atay. Nău ta dak lêng Biển Đông. Thủ tướng Tony Abbott lah tay na ne| nău m^n bâh Australia n’hanh kơl hô an nău m^n bâh ASEAN n’hanh Việt Nam mpeh ntrong kan doh rklaih ăp nău tâm pit bâh ăp ntỏng đăp mpăn, bâh nău luật pháp lam ntur neh, mât nău đăp mpăm, rnă njrăng, đăp mpăn n’hanh hăn nsong duk mpan, hăn kalơ trôk ta nkual dak lêng biển Đông.

 

Nthoi tay rơh r[u\n tal 8 Quốc hội khoá 13, nar aơ 13/11, Quốc hội an le\ nar tâm nchră ta rmôt mpeh nău nchrăp [ư Bộ luật dân sự (nkra rgâl), nău nchrăp [ư Luật Tài nguyên, môi trường dak lêng n’hanh gôl dak, n’hanh nău nchrăp [ư Luật thú y. Ta năp ne\ tâm nar naơ tâm nchră mpeh nau nchrăp [ư Luật Mặt trận Tổ quốc Việt Nam (nkra rgâl), ăp đại biểu nkoch đo\ng nău tâm ban u\ch đah nău nchrăp [ư luật rnôk ndơ\ nkô| nău grôi n’ôi n’hanh mât njrăng n’gang an kon nu\ih tâm nău nchrăp [ư luật. Nkre, g^t aơ lah du njoăt hăn g^t njêng pháp luật mpeh nău [ư tơm groi n’ôi n’hanh mât njra\ng n’gang kon nu\ih bah Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, mpơl di nău [ư tơm, ntu\k gu\ bah Mặt trận tâm di nău u\ch n’hanh nău đă bah ndâk njêng n’hanh mât njra\ng neh dak tâm lvang mhe. Tâm nchră mpeh Nău nchrăp [ư Luật hăn tahen nkra (nkra rgâl), âk đại biểu an lah gay đăp mpăn tâm ban ta nău [ư hăn tahen, Nău nchrăp [ư luật tâm uănh mô tâm ban an ndruch kuăl hăn tahen đah kon ho\k, sinh viên dôl nti ta ăp ngih sam [u\t [on lan rgop [ư mô lah ngih dak [ư gay đăp mpăn tâm ban hăn [ư kahan mât njra\ng bri dak. Tâm nar naơ đo\ng, ăp đại biểu Quốc hội le\ tâm nchră n’hanh rgop mpeh nău nchrăp [ư Luật Đăp mpăn kloh ueh pah kan.

 

Ban dân tộc n’gor Dak Lak an g^t, bâh năm 2009 tât a[aơ, n’gor Dak Lak le\ [ư 4 nău kan ntu\k gu\, ntu\k kan rgum n’hanh 2 nău kan ntu\k gu\ ntu\k kan tâm breh gay ma ntop an đăp mpăn nău rêh an 462 rnăk rđe, 374 rnăk bu nong, 66 rnăk Sedang, le\ rnoh prăk geh [ư a[aơ rlău 29 rmen prăk. Rlău ma ne\, n’gor Dak Lak le\ n’hanh dôl [w 11 nău nchrăp kan đăp mpăn [on lan hăn ntrơn du đăp mpăn, du\t âk lah [on lan rnoi Mông ăp n’gor mpeh Bắc tât gu\ ta Dak Lak bâh năm 2006 tât a[aơ. Le\ rnoh prăk Trung ương kơl an ăp nău kan aơ lah rlău 200 rmen prăk, tâm ne\, prăk kan an hun hao wa\ng sa rêh jêng ntrơn ntu\k gu\ [on lan lah 3 rmen prăk, prăk ntuh kơl ndơ do\ng ntung trong lah rlău 188 rmen prăk. Ua\nh nsum ta ăp nkual le\ geh nchrăp, [on lan đăp mpăn pah kan, đăp mpăn nău rêh jêng.

 

Rnôk dăch aơ, du đêt nu\ih rnoi mpôl đêt ta nkual [on têh Kon Tum, n’gor Kon Tum le\ geh nu\ih m’h^k rlăm ndơ\ hăn ăp n’gor tâm nkual, kơt Dak Lak, Dak Nông n’hanh Lâm Đồng pah kan ta ăp ntu\k kan, Uỷ ban nhân dân nkual [on têh Kon Tum le\ nt^m rđau n’gâng kan dơi kan nking n’gang nău aơ n’hanh joi trong ndơ\ pah kan plơ\ s^t tay ntu\k nơm. Du đêt nu\ih plơ\ s^t an g^t, tă aơ 2-3 khay, du hê bu klô hăn tâm [on săch joi nu\ih peh lêh cà phê, ton mbra geh prăk âk, pah kan dơh. Yơn hăn tât ntu\k, khân pơng an ký sam [u\t rnon đah ăp nu\ih ndranh pah kan bah 1 rkeh 800 rbăn prăk tât 2 rkeh prăk an prăk sa, prăk ndeh hăn trong. Mô u\ch nău [ư rlăm ne\, 9 nu\ih le\ du s^t ntu\k nơm. Ta năp nu nău săch joi nu\ih pah kan mô tâm di aơ, Uỷ ban nhân dân nkual [on têh Kon Tum le\ nt^m rđau kan dơi kan geh trong nking n’gang ơm.

 

Thủ tướng chính phủ mhe geh ntru\nh mbơh ntop wa Phạm Lê Tuấn, groi kruanh n’gâng kan dak si [ư groi kruanh rnâng kan nt^m leo ngih dak mpeh dak si ta dak lêng, gôl dak. Rnâng kan nt^m leo geh nău kan mbơh nău an chính phủ, Thủ tướng chính phủ n’hanh kơl Thủ tướng chính phủ nt^m leo, pă nău, leo kan mbơh [ư ăp nău ntru\nh, nău kơl, ntrong kan têh bâh Đảng n’hanh chính phủ mpeh nău hun hao dak si ta dak lêng, gôl dak, rgum, leo kan mpôl kan, ndơ do\ng kơl an dak si ta lam dak ta ăp nău tât ndal. Ta meng ne\, [ư t^ng nău dơi mât ua\nh, ua\nh nđôi nău leo [ư ntrong kan hun hao dak si dak lêng, gôl dak Việt Nam tât năm 2020.

 

R[o\ng t^ng Nar lam ntur neh nkah g^t ăp nu\ih kh^t yor prah tâm tom ndeh, Ban đăp mpăn ntung trong n’gor Quảng Bình [ư âk nău kan nkoch trêng kơt yông 150 pano, áp phích ta ăp trong têh ta nkual [on têh Đồng Hới đah nău mbơh “Nu nău kon nu\ih lah têh ngăn”, “Nkah g^t tât nu\ih roh-Yor nu\ih dôl rêh”. Ăp ngih sam [u\t ta lam n’gor Quảng Bình [ư âk nău rgum nchră, tâm nkoch mpeh nău geh yor prah tâm tom ndeh [ư, an 1 mn^t nkah g^t n’hanh răk nău mbơh nkah g^t nu\ih kh^t yor prah tâm tom ndeh tâm lễ chào cờ…

 

50 rnăk vâl ta rnoh rnăk ach o ta ăp xã n’har bri nkuăl Sông Mã, n’gor Sơn La ôi nar naơ 12/11 le\ geh pă an ndrôk ntil gay ma geh tay nău nơih hun hao pah kan jan sa an bah ach o. aơ lah nău kan bâh bôk nău kan ndrôk ntil kơl an nu^h ach o n’har bri yor Tập đoàn viễn thông quân đội viettel tâm rgop ndrel đah Bộ tư lệnh Bộ đội Biên phòng, uỷ ban trung ương MTTQ Việt Nam, Trung ương Hội chữ thập đỏ Việt Nam n’hanh Uỷ ban nhân dân 11 n’gor n’har bri mpeh Bắc n’hanh nkual Tây Bắc mbơh [ư. Bôk nău kan gay ma kơl an ăp rnăk vâl ta rnoh ach o ta ntu\k ăp xã nkual n’har bri rlet rlău nău jêr jo\t, n’hao nău pah kan jan sa, hun hao wa\ng sa, geh njoat jut n’huch ach o nâp nâl.

 

 Groi kruanh tâm rnglăp nchră nău Nga wa Sergei Ryabkov mhe an g^t, Nga m^n lah bôk nău kan hạt nhân [ư tâm rlach bah I ran. Wa Sergei Ryabkov lah rjăp, Nga hôm e dôl râng ăp nău tâm nchră hạt nhân bôl nu nău a[aơ 4 tâm rnoh 6 dak râng tâm nchră hạt nhân a[aơ dôl n’gle\ an ăp nău rmal nchro\ng tâm Nga. I ran n’hanh 6 dak tâm rmôt P5+1 nar 11/11, ntơm [ư rwa\ch tâm nchră mhe ta Muscat, Oman gay dơi geh tâm ton le\ rnglôch lor le\ nar 24/11 ơm le\ dơi ăp ding tâm ban u\ch bah năp ne\.

 

 

Dak Triều Tiên nar naơ 12/11 le\ nchu\t dôih rơh nti tahen ăp năm bâh Hàn Quốc. ntơ aơ lah rơh nti tahen nchrăp an rơh tâm lơh. Ndu^h bâh Triều Tiên mbơh ta rnôk n’gâng kan mât rnă njrăng ngih dak Hàn Quốc mbơh [ư t^ng rơh nti tahen mât njrăng Hoguk ăp năm tâm 2 pơh, ntơm bâh nar 10/11 n’hanh ndơ\ an 330 rbăn tahen tât râng. Ntu\k kan uỷ ban dơn nguay tay nău đăp mpăn ta Triều Tiên lah “rơh nti tahen Hoguk lah nău kan pơk bôk an rơh tâm lơh mpo\ng ta Triều Tiên. Hên mbra mô ua\nh dơm an ăp rơh nti tâm lơh tay. Tahen n’hanh [on lan Triều Tiên mbra nsrôih rdâng tay đah ăp nău kan ntul rlong.

 

Nkual [on têh Donetsk, mpeh bah dâng luh nar dak Ukraina, ntu\k ăp tahen chính phủ dak aơ n’hanh rmôt dun rlơn le\ geh ăp nău tâm lơh hô jo\ jông du khay, lo\ mhe rdâng tay ăp rơh phao knong têh hô ngăn. Nar naơ 12/11, du rơh ăp nău pănh rtoh nchro\ng tâm ăp ntu\k bah chính phủ dăch nkual tach ndeh păr bah nkual [on têh Donesk, [ư âk nău rtoh têh. Ăp rơh rdôl lơh aơ geh jêh rnôk ăp nu\ih uănh n’ôi bah Rmôt kan rnă njrăng kan ndrel châu Á mhe mbơh njra\ng, ăp nău tâm lơh hao ta mpeh bah dâng luh dak dak Ukraina bôl kđôi nău tâm ton rlu pănh le\ dơi geh đah chính phủ n’hanh rmôt dun rlơn nar 5/9 mhe rlău.

 

           

Ntu\k kan mbơh nău mhe Reuters mbơh nău bâh ntu\k kan ua\nh nđôi nău dơi kon nu^h Syria geh ntu\k kan ta Anh nar naơ 12/11 an g^t, nău kan rdul lơh yor Mỹ leo hăn mpo\ng ta ăp nkô| mpo\ng kan bâh ngih dak Hồi giáo Syria le\ [ư an 865 nu^h kh^t. T^ng rnoh kơp bâh ntu\k kan aơ, le\ geh 746 tahen bâh ngih dak Hồi giáo le\ geh nkh^t. yơn lah, rnoh aơ mbra dơi geh têh lơn. Ta meng ne\, nău kan rdul lơh le\ [ư kh^t âk an ăp mpôl [ư rlăng êng ta Syria geh tât mpôl [ư rlăng Al –Quaeda n’hanh mặt trân Al Nusra.

 

Bôl nău rdâng lơh Ebola dôl nchih dơn âk nău ueh rnoh nu\ih ntưp mhe ta du dak ntu\k srê lah Libêria nar lơ hu\ch n’hanh du đêt dak t^ng rơh mbơh đo\ng le\ srê. Yơn lah, ta du đêt dak geh tâm ntu\k srê, hôm e geh tay nu\ih ntưp mhe dơi saơ. Nar 11/11, chính phủ Mali le\ ua\nh năl nu\ih kh^t tal 2 yor Ebola ta dak aơ. Aơ lah nău mbơh njra\ng lam ntur neh an n’hao tay ăp nău nsrôih n’hanh kơl ăp dak khuch bah srê Ebola, gay ngăch uănh n’ôi srê aơ ta lam ntur neh.

 

                                                            Thị Đoắt – Y’Sưng răk rblang