VOV4.M’nông: Njok neh dak Việt Nam ăp ntu\k geh ăp n’gâng cờ huêng khlay da dê ma rnôk uănh saơ, tâm nuih n’hâm he hao nuih n’hâm n’hao êng săk rnoi nu^h, nău g^t êng mpeh đăp mpăn- dah ro\ng bah neh dak. Nkhêp nkah ndray 70 năm Cách mạng khay pham n’hanh Quốc khánh 2-9, nău lah, jă kônh wa n’hanh băl mpôl joi g^t ăp nău lư mpeh n’gâng cờ Hà Nội, ngoăy tâm ăp nău nt^t bah nuih n’hâm Việt Nam han săk, dăng janh mbro.

            Ntơm bah ăp năm nha hôm jê|, âk nu^h le\ kăr nău mpr^ng “n’gâng cờ Hà Nội”, trah mon rup gui n’gâng cờ han săk, dăng janh mbro mbrăng nkre đah lịch sử:

            “Nu^h I le\ hăn tât Hà Nội/ hăn kalơ trong Điện Biên Phủ/ saơ hưt prêh/ n’gâng cờ kalơ trôk/ Lha cờ gu\r chril/ kalơ n’gâng loih nâp djhư\n”

            N’hanh” “Uănh saơ lha cờ neh dak/ Uănh saơ [on lan/ Ta nâm n’hâm lha cờ he chuat/Lam ăp ntu\k dăch ngai”…

            Đah kônh wa ăp rnoi mpôl đê| Việt Nam gu\ ngai lor bôk năp hăn khâl tât Thủ đô, mô lah đah ăp năch dak bah dih, chuat jâng lăp uănh g^t n’gâng cờ Hà Nội lah ngoăy tâm ăp ntu\k tât du\t u\ch êng.

            Săk ue\h bah n’gâng cờ Hà Nội ntơm nơh mbra dơi uănh saơ bah ngai, rnôk ma nhih jay prêh dăp wa\r kiău ma mô ho\ hon tâm mpr^p nsum, ăp tơm si têh ơm yău kơt a[aơ mô ho\ ntoh.

            N’gâng cờ Hà Nội gu\ mpeh n’har neh quận Ba Đình, lah ndơ ơm yău ntlơi an, văn hoá ntoh lư bah Thủ đô. T^ng ăp săm[u\t ơm kăl e, n’gâng cờ dja dơi [ư ta neh mpeh bah dâng Hoàng thành Thăng Long, ntơm bah năm 1805 tât năm 1812 ri [ư lôch. Bol ma mpôl prăng lơh hăch rlâm âk ndơ [ư tâm nkual [on têh Hà Nội tâm ăp năm 1894-1897 yơn lap lah, n’gâng cờ Hà Nội mô geh khân păng lơh tât. Tât a[aơ, aơ lah ndơ hôm kơt ơm n’hanh du\t têh ue\h tâm ăp ntil ndơ ơm yău nha ntlơi an Hoàng thành Thăng Long.

            Ăp nu^h gu\ rêh jo\ năm ta Hà Nội nha hôm nkah du\t kloh, nar 10-10-1954, lor bôk năp lha cờ gu\r mănh êr- cờ neh dak mpăr kalơ n’gâng cờ Hà Nội. Ndơ [ư n’gâng cờ Hà Nội mô dơn geh ăp nu^h way chu\p rup joi g^t ma hôm ntoh tâm nău mpr^ng, mprơ, lơn lah hội hoạ đo\ng. Âk hoạ sĩ le\ mpơl dơi săk têh ue\h bah n’gâng cờ. Lơn lah, n’gâng cờ dja hôm dơi n’glăp tâm ăp con tem bưu chính n’hanh dơi in têh khlay ta lha prăk bah Ngân hàng Ngih dak Việt Nam an do\ng lor bôk năp.

            Gu\ kêng meng Thành cổ, tâm rơh nhà Nguyễn, n’gâng cờ Hà Nội hôm geh nău kan khlay đo\ng lah ntu\k  kâp njrăng. Bah kalơ chông n’gâng cờ mbra dơi uănh lam le\ rngôch ăp ntu\k tâm n’hanh bah dih thành cổ.

            Mpeh săk [ư, n’gâng cờ Hà Nội [ư tơm rvoal tâm rdăp prêh, tơm bôch let chông. Săk dăp tâm r^ng nê le\ njêng trong so\ng, nâp dăng. Gu\ ta nâm jâng n’gâng cờ Hà Nội n’gơr uănh he saơ dơi năp tâm lăp, n’gơch n’hơu đah ăp gưl, tơm n’gâng n’hanh ntu\k trôm gu\ kâp. He mô saơ jâk ndôr. Nê lah nău tâm lăp bah nu^h weh [ư.

            Ta ăp gưl, mon ma ăp rup ndrang êng êng, bol mô ir ue\h khlay yơn păng njêng luh ăp trong mpor jôn rbăn n’hanh ue\h êng an t^ng gưl. n’gâng cờ Hà Nội prêh rlău 33m. Kơp le\ ma n’gâng yông cờ ri prêh rlău 41m, le\ rngôch pe dăp rkơl n’hanh du săk n’gâng. Ăp dăp rkơl dru\ng lu\t, bôch mbrơi, tâm rdăp nsum, wa\r nê mon nkrum ma gạch. T^ng nê du dăp bah dâng du di jong 42,5m, prêh 3m, geh bar ntung gung gạch hao; dăp tâl bar ăp ding jong 27m, prêh 3,7m geh 4 mpông; dăp tâl pe ăp ding jong 13m, prêh 5m; geh 4 mpông t^ng trong r[o\ng Đông, Tây, Nam, Bắc. Mô kơp mpông r[o\ng mpeh bắc, ăp mpông [a [a\ geh moh săk êng êng da dê. Mpông r[o\ng mpeh luh nar geh nchih “Nghênh húc” (Wơt măt nar ơm ôi lăp), mpông rle mpeh nhâp nar đah nău nchih “Hồi quang” (Chril nar lăp), mpông mpeh bah dâng đah nău nchih “Hương minh” (R[o\ng mpeh trong ang). Ta mpông mpeh bah lơ dơi [ư bar ntung gung hao tât kalơ chor mpeh bah ma n’hanh bah kiău, ăp ntung gung geh 14 mbah, geh rbo ti ba loih. Kalơ chor dơi n’gar wa\r ma si ndrel đah tường rup kao dang ăp rup puăn blon n’hanh geh rup dru\ng klang n’gul, dơi tâm păch nsum uănh tâm ban kơt ntêng w^l.

            Hôm săk n’gâng cờ tơm pham blon, lhung jong, prêh 18,2m, ăp njônh bah bu\t hvi nklăp 2m. Tâm trôm săk geh ntung gung 54 mbah mon rvoăch rse bret hao tât chông. Le\ rngôch dơi sol ang ma 39 trôm rup kao thị n’hanh 6 trôm rup rvoah sial. Ăp trôm dja dơi [ư njok ăp măt, ăp măt geh 4 tât 5 trôm. Nơm geh ăp trôm luh sial wa\r săk n’gâng jêng way geh sial lăp n’hanh ang aih da dê đo\ng. Chor n’gâng cờ (Trôm gu\ kâp) dơi [ư jêng du dăp rup pham blon, prêh 3,3m, geh 8 mpông đah 8 blon, mbra to\ng an 5-6 nu^h dâk uănh. Ta n’gu\t dăp lah du n’gâng rvoal, têh 0,4m, prêh tât chor jay, lah ntu\k gay ma chu\t mâng cờ (prêh 8m). Ndơ ntưm chor tâm ban ma ndô môk đon, rpaih chor [ư ma bê tông n’gâng loih, ntưm ngói n’hanh n’gul chor ntưm geh du n’gâng loih ndrel đah rse têk gay ma yông cờ. yơn lah, mô di ăp nar năch dơi lap hao tât chông n’gâng cờ đo\ng ôh. Dơn lăp tâm rnôk geh nar khlay tâm năm Bảo tàng Lịch sử Quân sự Việt Nam mơ dơi pơk mpông, n’hanh rnôk nê, năch ân mpr^ng gu\ kâp.

            Rlău 200 năm, n’gâng cờ Hà Nội le\ nkah têl jâng hang rkeh tơ\ nu^h ta âk nkual lam dak. Mô dơn nê, hôm geh nău nkoch lah, Tổng thống Venezuela-wa Hugo Chavez tâm du tơ\ hăn tât Hà Nội rnôk hăn rlău n’gâng cờ rngơ\ ma đă nsru\ng ndeh n’hanh dăn lăp khâl. Nu^h Tổng thống le\ hao tât chông yôch n’hanh du\t rhơn rnê bah năp ndơ [ư khlay mha êng dja.

            Rnôk ăp tơ\ chuat jâng lăp hao ăp mbah gung n’gâng cờ nkah têl jâng mông nar, ăp nău nkoch kăl e nơh ho\ rgum s^t, [ư bu saơ ân chuat njơl jê| lơn ta ăp mbah gung ndơ ơm yău nkoch kăl e.  N’hanh r^, dâk kalơ dăp prêh bah n’gâng cờ Hà Nội, he n’gơr uănh nkual [on têh dêh ro\ng, uănh n’hoch nu^h ndeh rklư ndrel sial mhe tât- sial bah khay djang khay pham…/.

Nu^h rblang: Điểu Thân