Dŏng ăp rup gui way bên bah nău rêh kơt rbâng dak, ndơ uh goh rnoi mpôl đê̆ mô lah hăn săk, nchreng an uănh “Chum show – Tong chŭp bah nău njroh mprơ” ta nkual ƀon têh dak lêng Nha Trang, n’gor Khánh Hòa hôm pơk luh du ntŭk ntĭt mhe, ntŭk văn hóa way ơm dơi ƀư ma sân khấu mhe aƀaơ, nsĭt măng djăt uănh lăp uĕh an nsum mpôl n’hanh năch pâl nđaih.
Mô geh âk nău rŏ, nău ngơi lơn nchreng an uănh Chum show – Tong chŭm bah nău njroh mprơ, leo nuĭh uănh lăp tâm du ntŭk rêh êng, ntŭk ăp rup gui way bên bah nău rêh dơi nkoch tay ma ăp nău hôr bah sân khấu uĕh mhe aƀaơ. Nău nteh ndơ uh goh ăp rnoi mpôl đê̆ ngŭr, klêu, rnôk ri rsănh dănh tĭng ŭnh sol; ăp bu mprơ puăl săk tĭng rse, rvah, mƀơk jŭr, lôch nê têk hao tay tĭng nău tâm râp nteh ndơ uh goh; n’hanh ăp rbâng dak, geh rnôk lah ndơ goh, geh rnôk jêng du gâl bah nău nkoch.
Tĭng uănh mô mƀrêh măt tĭng păk jâng ti ta kalơ sân khấu, wa Bachtijar, du năch nuĭh Nga, mpơl nău ŭch rŏng mbro:
“Gâp lah bah nuih n’hâm, dŭt uĕh blău ngăn. Măng nchreng an uănh dja dŭt mbrơi ngăn. Mpôl hên, ăp năch tât bah dak Nga, dŭt n’hâm dêh rŏng ăp nuĭh tâm măng njroh mprơ”.
Tâm măng ndâp mpơl bah lơp chrat ang ŭnh gŭr ntơr ta sân khấu, ăp rơh nchah rse, mpăr kalơ trôk mô lah ntư lư rbâng dak njêng an măt uănh ntik hvi âk. Ntơm bah săk hăn, tâm dâl đah ndơ uh goh, an tât trong ƀư tơm ntŭk kalơ trôk bah ăp nuĭh nchreng an uănh, lĕ rngôch njêng du trong nkoch bri uĕh mƀak.
Tĭng nô Nguyễn Minh Hậu, nuĭh nchreng an uănh hăn ma săk, gay geh dơi du rân nđơr ndal kalơ sân khấu lah lĕ ma du njăr trong tiăr nti âk jâk r’ah.
“Đah gâp ri păng dŭt jêr, mô dơh du đêt. Mpôl hên ân tiăr nti luh rhal pal mblay, geh rnôk sôt luh mham đŏng, gay wat jêh dơi măng njroh mprơ. Ăp rhơn bah ăp tơ̆ hăn nchreng an uănh lah êng êng, mô geh du tơ̆ tâm ban du tơ̆”.
Mô an nkah uĕh an măt uănh, Chum show hôm njêng du ntŭk nău nteh mha êng. Ta nê, nău nteh ndơ uh goh mô hôm lah gay lhui tĭng bah kơi dơm ôh, ma jêng du gâl bah nău nkoch.
Đah nău tât râng bah ăp bu hăr blău bah âk ƀon lan êng êng, ăp nău nteh way bên bah ăp rnoi nuĭh kơt Rđe, Chăm, Raglai mô lah Yuăn, rnôk dâk êng mbra dŭt sơh rsơn, yơn rnôk lăp tâm ntŭk sân khấu, hôm jêng uănh nkre tâm ban ma dăch dêh, nkre mha êng. Ăp ndơ jêng văn hóa mô tăch luh, ma nkre đah rvah hăn bah ăp nuĭh njroh mprơ, đah nău tâm râp bah sân khấu.
Yuh Trương Thu Hương, nuĭh tơm ƀĭt juet ndơ uh goh bah măng njroh mprơ, nkoch: yor nău nkre kan nsum dja njêng tâng jru nchreng an uănh.
“Dŭt âk rnoi nuĭh tâm aơ n’hanh bah văn hóa bah khân păng, khân păng nsĭt tât ta aơ ăp ndơ uh goh way bên đah nău rêh văn hóa mô lah ndơ uh goh rhŏ dŏng an ôp brah lah yang huêng khlay yơn dơi n’hao ta sân khấu. Mpôl hên joi trong nkre đah lĕ rngôch ndơ nê rlai lăp nsum tay ma nău ăp nuĭh nđơr ndal, nkoch ăp nău nkoch mpeh văn hóa”
Yăng rbâng, ndơ dŏng krêp dêh đah nău rêh rnoi Chăm ta Nam Trung bộ- Tây Nguyên, jêng ndơ ntĭt rgum tơm. Rnôk dơi mpư n’hao, rnôk dơi ntư lư, rnôk he ndơ̆ tâm boh đah kon nuĭh n’hanh ntŭk gŭ rêh, yăng rbâng mô hôm lah ndơ n’gân gŭ du ntŭk hôm ôh, ma jêng du gâl bah nău nkoch, dơi nkoch ma săk hăn, nău nteh n’hanh lơp chrang.
Tĭng wa Nguyễn Thị Thảo Nguyên, ntơh măt jay mprơ Đó, phường Bắc Nha Trang, n’gor Khánh Hòa, măng njroh mprơ dơi rdâk đah nău ŭch rŏng mât ndray tay ăp rnoh khlay văn hóa, yơn ma du trong mpơl mhe.
“Chum show lah du măng show nchreng an uănh mpeh văn hóa nkre đah pe tơm văn hóa Chăm, Tây Nguyên n’hanh Yuăn, geh lĕ rngôch 6 gâl koh jê̆, tâm nê ăp gâl lah du ntil rup hôr, an saơ nău hun hao bah nău rêh. Nău ŭch bah show lah mât kơn mbro, hun hao n’hanh mpư rnê rup uĕh văn hóa ƀon tơm Việt Nam”.
Tâm ntŭk sân khấu uĕh mhe aƀaơ, ăp rnoh khlay văn hóa way ơm dơi mât dŏng tâm di, mô dơn mpơl tay ma hôm dơi ƀư mhe gay tâm di đah nău rêh nar aơ. Ntơm bah nê, ntoh tay n’hanh rêng lam tâm nuih n’hâm lam nsum mpôl, lơn lah đah năch rnôk hăn tât nkual ƀon têh dak lêng Nha Trang./.
Viết bình luận