VOV4.M’Nông :        Chông yôk Mẫu Sơn lôch năm tu\p lêm nku\m mbâl, tơm si mro saơ rup gui tâm tu\k lêm,. Yan sial puh, ta Mẫu ơn geh nar jur tâm dâng 0 độ, vay ji kăt hô, geh nar geh tu\p pler. Hăn păl n’aih gay saơ nau ji kăt bah yôk prệh rlau 100 m rđil đah dak lêng n’hanh u\nh tu\p pler ta Mẫu Sơn tă bah jo\ ho\ jêng nau u\ch bah nu\ih năch. Yuh Đỗ Thị Thái Hà, du hê bu năch tă bah Bắc Giang ân git: Rơh bôk năp ndrel rnăk vâl hăn păl n’aih yan sial puh ta Mẫu Sơn, bol ma ji kăt pler n’ăp ma mpang ty mpang jâng yơn u\ch ngăn lah uănh yôk Mẫu Sơn rnôk mpơl rnôk mô yor tu\k lêm:

             ‘Gâp u\ch ngăn đah nau mhe mhan aơ, rơh bôk napư geh nau saơ ji kăt kơt aơ, ji kăt tât ntô, tât mlay săk ngăn. Gâp u\ch ngăn rnôk tât ta aơ. Gâp mra mbơh ân băl bên gâp tât hăn uănh ta aơ đo\ng”.

            Nau păl n’aih Mẫu Sơn mô êng geh nau jă bu năch đah ntu\k uănh ueh, tu\k lêm lôch năm ma yor nau ueh hăn hoá ăp ntil bah apư rnoi Dao, Nùng Tày rêh ta aơ..Bu năch geh gi\t nau nkra nduih gay ma n’gon ndrăng, geh ngêt ndrănh Mẫu Sơn, geh uănh nau mbơh n’hư ndơ ngêt sa bah ăp rnoi mpôl ta nkuăl yôk kơt, piăng prung, puăch sur gu\ch, djăr gu\ch…Âk bôk nau kan njroh mprơ ko\ leo nsi\t âk nau rhơn răm, [ư ueh nau u\ch bah năch kơt: Mprơ tâm ơh, njroh khèn, mbơh n’hơ võ vay ơm,  nau vay [ư cấp sắc bah nu\ih Dao…Nô Lê Đức Mạnh, ta Hàng Da, Hà Nội hăn păl n’aih ta Mẫu Sơn, ngơi:

‘Gâp ê tât Lạng Sơn ôh, yor ri ma gâp u\ch hăn tât ta nê gay uănh nau ueh m’ak mhâm geh. Gâp saơ Mẫu Sơn ji kăt ngăn, nê ko\ lah nau ma gâp ê tă mâp, gâp saơ ueh ngăn”.

            Đah nau [ư nar păl n’aih yan sial puh Mẫu Sơn năm 2015, N’gor Lạng Sơn u\ch mbơh tat bu năch ăp nau khlay vay ơm, văn hoá, rup ueh bah bri dak, nau ueh tâm nau vau nget sa bah nkuăl neh Lạng Sơn…gay rgum nar lơn âk bu năch tata ta aơ gay ma rlu n’aih ko\ kơt lah ăp nu\ih ntuh kơl ndâk njêng hun hao Mẫu Sơn jêng ngoai tâm 46 ntu\k tâm du ntu\k rgum păl n’aih ueh tâm lam dak, geh âk nau dơi n’hanh geh nau jêng ntu\k păl n’aih gưl kan ngih dak…Wa Bế Thị Thu Hiền, Goi Giám đốc Sở văn hoá, thể thao n’hanh păl n’aih n’gor Lạng Sơn, ngơi:

‘Aơ lah nau kan gay pơk luh ăp nau kan păl na’ih mhe ân nau păl n’aih lah nsum n’hanh ân Lnạg Sơn lah êng. Nkre, ko\ lah du ntil ndơ mhe ân nau kan păl n’aih ăp nkuăl mpeh ba lơ. Nkuăl păl n’aih Mẫu Sơn geh rnê lah geh nau dơi têh ntơm bah jo\. Yor ri, a[aơ n’gor Lạng Sơn dôl ăp noat [ư nau rgum gay kơp dơn nkuăl apưl n’aih Mẫu Sơn geh nau dơi, [ư dơi ăp nkô| nau tâm ăp nkuăl pă n’aih neh dak. Lah ntu\k gay rgum ntuh kơl păl n’aih ko\ kơt lah rgum đah ăp n’gor  tâm lam dak gay pơk jêng ăp ntil bôk nau kan păl n’aih ân ueh ân nau păl n’aih ta Mẫu Sơn”.

Nau geh bah ntu\k ntu bri dak, mih sial bri gle ân an ho\ [ư jêh nau ueh ngăn bah Mẫu Sơn đah bu năch tât păl n’aih. Yơn gay ntu\k păl n’aih Mẫu Sơn jêng ngoai tâm ăp ntu\k ntoh lư geh nau kơp dơn tâm nkuăl, bah neh dak ri u\ch gay geh du nau ntuh kơl ân tâm ndrih. Mô êng lah ndâk ngih rlu ân năch, mi\n tât nau kan ân nacưh sông sa, gu\ rlu, ma nau khlay lah gay rgum geh năch tât uănh gay saơ tâm nau ueh văn hoá, nau mbơh ngơi. Mô êng sial yôk, tu\k lêm klơ yôk Mẫu Sơn, nau ueh ăp ntil tâm nau ndâk njêng ăp ntil ndơ păl na’ih, tât uănh rlu na’ih, nau vay ơm ueh, nau păl n’aih geh huêng khlay, rvăt ndơ, sa âk ntil sa kah..bah n’gor, rgop nsum đah nau rgum tour păl n’aih bah ăp n’gor tâm nkuăl mpeh ba lơ mra nar lơn nthoi jong ăp nhoat jâng bu năch tât đah n’gor Lạng Sơn tâm ăp năm tât aơ tă./.

                                                                        BTV: H’Thi