VOV4.M’nông – Nkuăl ach o, rnoh neh lo\ đêt, tuch tăm mât rong knu\ng tâm mir ba, neh ntu sop yôk, knơm tâm âk tâm trôk nar, jêng ndr^ nău rêh bah nu\ih [on lan ăp rnoi đêt ta Quỳnh Nhai hôm e âk jêr jo\t. Gay n’hao nău rêh bah nu\ih [on lan, Đảng bộ, n’gâng kan nkuăl le\ m^n: Tâm ban đah nău hun hao tuch tăm, mât rong, nkuăl mbra joi nău geh bah nkual rđung dak n’glău thuỷ điện Sơn La têh hvi, hun hao nău kan joi ka n’hanh mât ka tâm nong.

            Năm 2010, Chi hội tui ka bôk năp dơi njêng ta xă Chiềng Bằng, nkuăl Quỳnh Nhai đah 18 nu\ih. Bôk năp, ăp nu\ih le\ u\ch êng rgop soan, rgop prăk, manh prăk gay [ư nong n’hanh mât ka tâm n’glău thuỷ điện. 20 nong ka t^ng di kỹ thuật du nong ka têh 10 m3, m’ơk geh 50 kg ka trắm, ka chép ntil. Rlău ma ndơ sa an ka lah pih, nu\ih mât le\ geh nău m^n êng do\ng ka jêt ta dak me [ư ndơ sa an ka mât tâm nong. Jêh 8 khay mât m’ơk, du nong geh bơi 3 tạ n’gul, ns^t geh rlău 20 rkeh prăk, nku\p le\ prăk do\ng hôm ns^t rnglay bơi 16 rkeh prăk. Săk rnglay wa\ng sa na nê|, âk rnăk [on lan ta Chiềng Bằng, nsing nơm ntuh kơl tâm nău kan mhe.

Wa Tòng Văn Yên, Kruanh Rmôt kan nu\ih [on lan pah kan lo\ mir xă Chiềng Bằng nkah g^t tay ăp nar bôk năp rgo\ jă ăp rnăk râng tâm mât rong ka tâm nong, du đêt nău mô ho\ tă kônh wa dơi m^n, yor bah sa ơm kônh wa ntu\k aơ knu\ng bên đah nău kan mir ba, [ư lo\:  “Rnôk bôk năp ri kônh wa mô ho\ geh nău blău ri du\t jêr, jêng geh nău u\ch tiăr nti bah mpeh ntru\t nsôr mât rong tuch tăm, jêh rnôk dơi tiăr nti ri le\ bên. Trong mkra nu nău, trong mât ka, an ka sa m’hâm [ư”.

            Wa Lò Văn Khặn, [on Co Trăm, xă Chiềng Bằng dơi săch lah ngoay tâm âk rnăk [ư lor. Bôk năp, wa ntuh kơl mât 4 nong ka trắm cỏ n’hanh ka chép, rnoh ndơ geh ring 3,2 tấn du năm, ns^t geh rlău 185 rkeh prăk. A[aơ, wa le\ [ư tre\ hui ntrong kan mât ka n’hanh mât ntop tay âk ntil ka tâm di đah nkual n’glău dak.

Băng: “A[aơ jay gâp geh 12 nong ka, mât ka lăng, ka nheo, ka trắm, ka chép du ntil 5 rbăn kon. Ndơ sa knu\ng ka kon, tui.3 mông ôi le\ hăn dô|t sroh, du nar 50 tât 70 kg, [ư ndơ sa an ka”.

            Jêh bơi 8 năm t^ng đah nău kan mât ka tâm nong, wa Khặn nkoch đah nău blău ơm mât ka: “Rnôk mhe [ư jêr jo\t, nău blău mô geh yơn rlău 2 tât 3 năm ri le\ g^t hôm. Blău mât ka lah an g^t trong mkra nău srê an ka, ngăn lah ka nheo, knu\ng sôt du đêt lah kh^t. Nong hăt ir ri way geh sôt, jêng mât chăt ir, pơng way tâm kăp”.

            Đah ăp nu\ih [on lan nkual yôk ơm way bên đah nău kan tuch tăm mir ba, a[aơ rgâl [ư nău kan mât joi ka, t^ng trong nkra njêng luh ndoh ndơ tăch bơi kơt lah du nău ntu\l rlong têh n’hanh mô di lah ăp rnôk ueh di trôk nar. Nău geh ơm bah nău mât ka tâm nong ta n’glău dak aơ ta nău, n’glău dak geh âk ntil ndơ ka sa âk. Rnoh ô xi, độ PH tâm dak ta n’glău du\t tâm di an âk ntil ka hun hao ta ăp gưl dak. Yor r^, ka tâm nong hun hao du\t ngăch. Yơn lah, mât ka tâm nong ta n’glău thuỷ điện Sơn La n’hanh ta dak me Sông Đà joi geh âk nău blău ơm, g^t wât tâm nău trong dak hoch, lah mô du\t dơh roh dơm. Nău nti ta xă Chiềng Ơn lah du nău nt^t nsa.

            Hợp tác xã mât rong ka xă Chiềng Ơn dơi ndâk njêng năm 2013, đah 10 nu\ih. Wa Điêu Quỳnh Nga, groi kruanh Uỷ ban nhân dân xă Chiềng Ơn an g^t, săk kônh wa nơm n’hanh cán bộ xă ân hăn rgo\ jă, bôch leng mro mơ geh 10 rnăk u\ch tât râng. Yơn rnôk an do\ng geh 8 khay, ka geh bơi 2kg du mlâm, nchrăp so\k tăch ri phu\t sial năm 2013 [ư roh [hia\u le\ rngôch: “Bôl n’glău nâm ơm mô geh rsư\i yơn trong dak mu\r bah dâng dak me du\t dăng, rnôk geh dak rdu\l pơng [ư sat le\ ăp nong ka, nu\ih [on lan roh le\ [hia\u, nu\ih tâm rmôt kan ndrel n’hanh nu\ih tơm kruanh hợp tác xã knu\ng g^t dâk uănh n’hanh luh dak măt”.

Mô ho\ [ư mô ho\ geh nău blău ơm lah nău ne\ mô du, yơn ne\ lah du nău an g^t saơ khlay ngăn, du nău gay rhoăt tay nău blău ơm. “Nău nti aơ lah rnôk [ư nong ka he mô ho\ m^n tât nău geh tât, mô njrăng lor, a[aơ ri ăp nu\ih dôl joi ntu\k rngân sial, dak rngân gay n’gân ntăm nong ka”.

Nu\ih rblang: Y Sưng Phê Ja