VOV4.M’nông – Ơi wa, ndơ lơh tâm sam [u\t uănh an rgop nău tâm nchră tăm mắc ca bah a[aơ tât năm 2020, N’gâng kan tuch tăm mât rong n’hanh Hun hao [on lan knu\ng an tăm 10 rbăn ha rgâl yor 20 rbăn ha kơt bôk năp ?

Groi kruanh n’gâng kan Hà Công Tuấn: Dăp rgum mắc ca le\ dơi [ư năm khay jông, tâm rnôk rnôk [ư du\t njrăng gay đăp mpăn t^ng khoa học. He g^t da dê tơm mắc ca lah tơm jo\ nar, mhe lăp tâm Việt Nam n’hanh lo\ lah tơm tăm u\ch so\k grăp [ư ndơ sa, yor ne\ an uănh m^n bah săk rnglay uănh nđôi gay m^n lah nău tâm rgop di neh ntu t^ng nkual tâm rnôk hao jêng kơt hun hao bah tơm. Nkre uănh m^n le\ rngôch tâm rnôk pe\, nkret njêng, mât prăp gay đăp mpăn ueh kah kơt m^n joi ntu\k tăch gay hun hao mắc ca nâp nâl. Tâm rnôk uănh m^n tay le\ ôp ăp ntu\k kan tâm dak n’hanh dak bah dih bah ne\ mơ m^n lah dơi [ư têh ntơm hun hao mắc ca nâp nâl n’hanh săk rnglay ngăn. He le\ geh âk nău g^t ơm bah dăp rgum ăp tơm êng, yor nê rnôk dăp rgum mắc ca ân dêr nău aơ tăm ôi taơ nklak sreh [ư khuch an nu\ih [on lan.

Kơt wa mhe lah, mắc ca lah tơm tăm mhe n’hanh jông nar jêng mâp nău mpeh ntu\k tăch lah nău dơi geh. Ndr^ he ân uănh tay m’hâm mpeh nău aơ, ơi wa ?

Groi kruanh n’gâng kan Hà Công Tuấn: Di kơt ne\, geh âk nău nchroh lor âk trong: geh nău nchroh an lah ntu\k rwa\t mắc ca mbra pơk hvi n’hanh hun hao nga\ch, yơn bah meng nău nchroh mbơh ne\ geh nău nchroh mbơh an lah nău u\ch hao âk mô di lah bah ntu\k rwa\t tâm dak ma lah du đêt dak lam ntur neh. Nău đăp mpăn nău u\ch đah ntu\k an ta\ch đah nău dơi tăch bah ntu\k rwa\t ri mô ho\ geh du nău n’glôn ngăn ngên tâm di. Yor ne\, hôm e uănh nđôi tay, uanưh lah tâm năm tât. Mắc ca lah tơm tăm gay so\k grăp [ư ndơ sa, yor ne\ mô knu\ng êng lah hao jêng ueh gay geh play ma an hăn ndrel đah pe\, nkret njêng, mât prăp gay grăp mắc ca đăp mpăn ueh kah. Ta n’hêl na nê|, geh âk nău saơ lor du\t na nê| kơt Austrailia tăm mắc ca dơi tăch grăp bah 3 tât 4 đôlar/kg, yơn âk dak ta Châu Phi tăm knu\ng ta\ch geh 1-1,5 đôlar. Đah rnoh khlay aơ, ăp nu\ih way kan uănh lah mbra mô geh sa. Yor ne\, he an [ư tâm rgop rjăp ăp doanh nghiệp đah kônh wa [on lan gay rnôk mắc ca pe\ an dơi ndơ\ nkret njêng dil gay đăp mpăn ueh kah.

Đăp mpăn ueh ntil lah nkô| nău khlay rgop n’hao rnoh khlay bah mắc ca rnôk tăch, yơn lah n’hêl na nê| ta âk ntu\k le\ rngôch ăp ntil mô ho\ dơi uănh năl n’hanh mât uănh le\ n’hanh dôl dơi tăm, ndr^ N’gâng kan bah lơ geh nău nt^m m’hâm đah nu\ih [on lan kơt ăp ntu\k [ư di kơt dăp rgum le\ uănh an [ư, ơi wa ?

Groi kruanh n’gâng kan Hà Công Tuấn: Rnôk bah năp le\ rngôch ntil mắc ca tăm ta nkual Tây Nguyên mô ho\ dơi uănh nđôi ueh mpeh ueh kah. Yor ne\, tâm rnôk dăp rgum bah N’gâng kan tuch tăm mât rong n’hanh hun hao [on lan, trong mkra khlay bôk năp an mât uănh tơm ntil. Na nê| lah 10 ntil mắc ca le\ dơi Ngih dak kơp dơn. Mpôl hên mbra dơi nt^m rđau uănh năl gay m^n lah, kơp dơn tay. Tal 2 ntil mắc ca an ntil dơi nkra njêng đah ndôp măt, lah tăm ntil kon jêt ri mâp âk nău mô lap lah du\t âk. N’gâng kan tuch tăm mât rong n’hanh hun hao [on lan uănh an rnoh neh tăm mắc ca mhe ndơ\ nău nt^m n’hanh r[o\ng trong dăp rgum ntil tơm tăm aơ tâm năm tât. Mpôl hên uănh lah bah a[aơ tât năm 2020 knu\ng tăm nklăp 10 rbăn ha mắc ca. Dăn đă, ăp ntu\k nkual Tây Bắc n’hanh Tây Nguyên t^ng trong r[o\ng dăp rgum nsum bah lam dak ndâk njêng dăp rgum na nê| tât ăp ntu\k n’hanh nt^m kônh wa [on lan bah nău tăm, mât chăm tât pe\ mắc ca. Nkre nta an ăp doanh nghiệp tât râng tâm rgop đah [on lan đăp mpăn rnôk rwa\t n’hanh tăch ndơ du trong săk rnglay ngăn.

Dăn lah ueh wa !

Nu\ih rblang: Y Sưng Phê Ja