Rêm roh rơnó pơtê hriâm, o Lục Thị Thắm, a thôn 6, cheăm Ea Hiu, tơring }ư Kuin, kong pơlê Dak Lak pơtối tiô dêi nôu pâ lăm a chiâk deăng. Mơhé nếo 10 hơnăm laga o hiăng hmâ [a\ mâu tơdroăng pêi môi tiah pôe tah hmo\ng kơphế, rơvât phon, pui nhâ tung kơdrum kơphế. Lục Thị Thắm tối ăm ‘nâi, kơpong o ối ôh tá ai tíu xah hêi. Xua mê, klêi kơ’nâi mơgêi hơnăm hriâm, a rơnó pơtê hriâm mê o nếo troh a hngêi trung vâ xah to pu\ng yu\t, to ning nong, xah hêi kơto a kông plo [a\ veăng mâu tơdroăng xah hêi rơtế [ă ngoh nâ o đoân viên tung cheăm.

‘’Mot tung hâi pơtê hriâm, á hmâ lăm a chiâk deăng kum nôu pâ, hmâ châ lăm hêi a hngêi trung [a\ châ veăng xah hêi rơnó pơtê hriâm rơtế [ă ngoh nâ, droh rơtăm’’.

Tâng môi tiah vâi hdrêng a kơpong pơlê kong kơdrâm lơ mâu kơpong a chê kơpho#, rơnó pơtê hriâm cho chôu vâ veăng mâu lâm ki tơná rơkê lơ mâu hneăng hnê ‘na tơdroăng rêh ối a thôn pơlê, xua tâi tâng nôu pâ mâu vâi o pơrá pêi chiâk deăng, tơdroăng rêh ối pá puât, ôh tá ai liăn vâ ăm dêi kuăn hriâm mâu tơdroăng kố.

Tơdrêng amê, a kơpong thôn pơlê Dak Lak tá hâi ai hên tíu xah hêi ăm vâi hdrêng, xua mê, mâu nôu pâ hmâ djâ dêi kuăn lăm a chiâk deăng. Kố xuân cho túa vâ kum nôu pâ păn rak dêi o, ví tơdroăng ki trâm xía vâ drêng kuăn ‘ne\ng ối xêh a hngêi môi ngế.

Drêng ai tơdroăng kố, vâ mơjiâng tơ’nôm hên tíu xah hêi xuân môi tiah tơku\m po hên mâu tơdroăng xah hêi rơnó pơtê hriâm ăm vâi hdrêng, kơvâ cheăng, mâu khu pơkuâ rêm râ a kong pơlê Dak Lak hiăng ai pơkâ po rơdâ mâu tơdroăng pêi cheăng tơmiât troh vâi hdrêng kơpong hơngế hơngo.

Tung tơdroăng pơtê hriâm hơnăm kố, Khu pơkuâ Đoân droh rơtăm kong pơlê Dak Lak hiăng pơkâ hên hnoăng cheăng [a\ pơkâ ăm mâu râ cheăm, môi tiah: tơku\m po lâm hnê chư a rơnó pơtê hiâm, xah hêi hơdruê xuâng, hnê klê têa tê kơtê,… ăm vâi hdrêng a pơlê cheăm.

Ngoh Y Nhuân {uôn Yă, Kăn pơkuâ hnê ngăn Đoân droh rơtăm kong pơlê Dak Lak tối ăm ‘nâi, rơtế [a\ mâu tơdroăng mơhnhôk to\ng kum mâu hnoăng liăn hriâm rơkê, mơjiâng hngêi kên khêi pâ a rơno\ng, klêi mê tơdroăng mơjiâng kơpong xah hêi ăm vâi hdrêng cho túa pơkâ ki mâu râ xiâm ru\m môi tuăn kal mơ-eăm châ tơ-[rê.

‘’Mơnhên hnoăng cheăng xiâm tung rơnó pơtê hriâm kố má môi, tơku\m po mâu tơdroăng xah hêi rơnó pơtê ăm vâi hdrêng, mơjiâng tíu xah hêi ăm vâi hdrêng [a\ tơku\m po mâu lâm hnê klê têa tê kơtê ăm vâi hdrêng tung rơnó pơtê kố. Pơkâ mơjiâng kơpong xah hêi ăm vâi hdrêng cho tơdroăng ki kal mơ-eăm tung hơnăm kố.

Troh rơnó Khế droh rơtăm mê hiăng pơcháu 16 tíu xah hêi. {a\ tung tơdroăng tơku\m po rơnó pơtê hriâm kố pơtối mơ-eăm sap ing 10 troh 15 tíu nếo mê kô mơ-eăm mơjiâng châ dâng 50 tíu xah hêi ăm vâi hdrêng. Kố cho tơdroăng mơ-eăm dêi khu kăn [o# đoân viên’’.

Xuân tung rơnó pơtê hriâm kố, vâ chê 1.000 ngế vâi hdrêng ai tơdroăng rêh ối pá puât ối tung 8 tơring, pơlê kong krâm, pơlê kong kơdrâm dêi kong pơlê Dak Lak, mê cho: {uôn Ma Thuột, Ea Kar, {uôn Hồ, Krông {uk, M’Drak, Krông Năng, Krông Bông, Ea Súp châ hriâm klê têa tê kơtê.

Tơdroăng kố xua Khu pơkuâ hnê hriâm [a\ hnê mơjiâng tơdroăng rơkê tơku\m po tung vâ chê 2 khế vâ hnê vâi hdrêng túa klê têa [a\ túa hbrâ ví xía vâ, klâk têa a vâi hdrêng.

O Trần Ngọc Giang Linh, 12 hơnăm, ối a cheăm Ea Tal, tơring Ea Kar, sôk ro:

‘’Á kuăn sôk ro ‘nâng xua châ veăng tơdroăng hnê klê têa tê kơtê rơnó pơtê hriâm hơnăm 2018. Tơdroăng kô kum ăm ngin kuăn châ ‘nâi klê têa [a\ ôh tá tro klâk têa, kô kum ngin kuăn chiâng rak dêi châ chăn [a\ kum pú hmâ drêng xah hum tung têa chiâng klê, ivá thăm mo dâi [a\ ‘nâi hên tơdroăng ki pơxúa tung rêh ối’’.

Tiô Khu pơkuâ cheăng pêi – Mô đo#i rong râ [a\ rêh ối pơlê pơla kong pơlê Dak Lak, kong pơlê nôkố ai lối 6.300 ngế vâi hdrêng ai tơdroăng rêh ối pá puât. Sap apoăng hơnăm troh nôkố, kong pơlê hiăng mơhnhôk châ lối 3 rơtal liăn to\ng kum; tơru\m tơku\m po khăm pơlât plâi nuih ăm lối 1.600 ngế vâi hdrêng; to\ng kum pâ pơlât plâi nuih, tơliê, hoăng môh ăm 58 ngế vâi hdrêng. Ing mê hiăng kum ăm lối 5.100 ngế vâi hdrêng pá puât tung kong pơlê.

Pôa Nguyễn Duy Tuyết, Kăn pơkuâ [ơrô rak ngăn vâi hdrêng [a\ ki tơdâng pơla kơdrâi [a\ kơnốu, Khu pơkuâ cheăng pêi – mô đo#i rong [a\ pơlê pơla kong pơlê Dak Lak, Khu cheăng xuân hiăng po rơdâ hên tơdroăng môi tiah: túa ‘’Toăng hngêi tơniăn, hbrâ mơdât trâm xía vâ a vâi hdrêng’’ [a\ tơdroăng mơjiâng cheăm, bêng tơtro [a\ vâi hdrêng. Pơkâ xiâm troh mơ’nui hơnăm kố, lâp kong pơlê kô ai 150/184 cheăm bêng, pơlê kân châ mơnhên tơtro [a\ vâi hdrêng.

Rơtế a mê, mâu Kâu la\k [o# Hnoăng vâi hdrêng [a\ Kâu lăk [o# rak vế vâi hdrêng a mâu tơring châ pơtối rak [a\ hên tơdroăng xah. Ki rơhêng vâ tối, tung khế veăng kum vâi hdrêng hơnăm kố, khu cheăng tơru\m [a\ Vi [an tơring Krông Ana [a\ }ư Mgar hiăng tơku\m po leh mơhnhôk a kong pơlê, diâp rơpâu kơxuô kế tơmeăm khoăng ăm vâi hdrêng pá puât [a\ kơxo# liăn 1 rơtal liăn’’.

‘’Rêm hơnăm mê tơdroăng mơhnhôk veăng tơlo liăn dêi mâu kơ koan, mâu khu cheăng, mâu ngế ai hiâm hơ-ui kum châ tơ-[rê hiăng kum rơpâu ngế vâi hdrêng pá puât, châ kum ‘na khăm pơlât, hnê hriâm. {a\ mâu tơdroăng mê hiăng kơdroh vâi hdrêng pá puât tung kong pơlê hên. Kơxo# vâi hdrêng pá puât châ to\ng kum [a\ hên túa [a\ châ dâng 80%’’.

Ing tơdroăng tơmâng to\ng kum dêi mâu kơvâ cheăng kong pơlê Dak Lak, hên vâi hdrêng kơpong pá puât hiăng pơtối châ xah hêi tung rơnó pơtê hriâm, tơdrêng amê, châ hriâm hên tơdroăng ki kal vâ rak dế châ [a\ pú hmâ, kơdroh tơdroăng ki trâm xía vâ, kum vâi hdrêng châi tamo, châ xah hêi rơnó pơtê hriâm sôk ro [a\ tơniăn./.

H’Xíu H’Mok chêh

A Sa Ly tơplôu [a\ tơbleăng