Ngoh Đinh Kyơi, kăn thôn - pơlê A Chông, cheăm Ayun, tơring }ư\ Sê tối ăm ‘nâi, ngoh hiăng hlo mâu kơpong hno têa tơkâ hluâ klâng dêi tơná tơ’nhê sap ing nếo pơxiâm pro kêi a mơ’nui hơnăm 2019. Troh nôkố, klêi kơ’nâi tơdế rơnó mêi apoăng, hên tíu hiăng tơ’nhê ó ‘nâng. Mâu kơpong tíu tơkoh pơla hno ki cho mơ’no têa xiâm [a\ troăng klo\ng hiăng ai hên tíu rơheăng hên, hên kơpong hiăng tơhnah, tơ’nhê ó.

Drô hno têa ki xiâm, hên kơpong klo\ng, klôh hiăng rơheăng, tơnêi hmốu hiăng tâp kơđu hno têa, tơ’lêi tât troăng têa hiu. Ngoh Đinh Kyơi tối ăm ‘nâi:

‘’Ngin tô tuăn ‘nâng, tá hâi xúa mê hiăng tơ’nhê hên. Pói tơngah khu râ kăn pơkuâ pro ti lâi vâ rơchôa hno têa kố tơniăn vâ kuăn pơlê tôh ai bê têa’’.

Mơhé tơdroăng hno têa tơ’nhê châ re\ng hlo, laga khế 12/2019, Vi [an tơring }ư Sê, khu ki mơ’no liăn cheăng hiăng mơnhên Ko\ng ti pêi cheăng tiô rơnó mơjiâng tơmeăm khoăng Nghĩa Thành – kong pơlê Quảng Nam, tíu ki mơjiâng pro kêi tâi tâng tơmeăm ki mơjiâng pro, tơdrêng amê tơbleăng khu pơkuâ hnôu ‘măn liăn kong pơlê vâ chêl tâi tâng kơxo# liăn rơchôa, hno têa cho 69,9/70 rơtal liăn.

Drêng tơdah tơdroăng ki tơ’nhê rơchôa hno têa ing khu chêh hlá tơbeăng, khu  mơ’no liăn cheăng hiăng pơkâ thế tíu cheăng ki mơjiâng pro rơnêu rơchôa hno têa i ‘mâi rơnêu. Laga, tiô pôa Nguyễn Hồng Minh (ối tung Ko\ng ti pêi cheăng tiô rơnó Nghĩa Thành) pơkuâ tơdroăng séa ngăn mơjiâng pro rơchôa hno têa, ki ôh tá dâi le\m, xua môi tơdroăng nếo cho séa, rak ngăn ôh tá kơhnâ khât:

Môi tíu ki tơ’moê klo\ng troh a hno dế châ ‘mêi rơnêu

‘’Rơchôa hno têa xo\n ‘nâng, mê ôh tá kâi vâ rak ngăn tâi tâng, xua mê ai drêng khu ki mơjiâng pro ôh tá krâu, têa hiu tro tơhnah, tro tơ‘nhê ó, ai tíu ki khu chêh hlá tơbeăng chêh tối mê ngin hiăng rơnêu. Ngin ăm pâm, vêh meăn, tôh [ê tong. Trăng ki kâng tât mê vêh ok me\n [ê tong nếo. Tơdroăng mê dâng hâi lơ 21/8 kêi đeăng tơdroăng rơnêu’’.

Lăm ngăn a rơchôa hno têa Plei Keo, ngin hlo ai tíu ki rơheăng, tơhnah. Prêi xúa vâ rơnêu rơchôa hno têa ai hên tơnêi tê. Ai tíu ‘na hiăng châ pik, pơkrêa nếo, kô chiâng puât [a\ ko\ng, xua bu ai 1 râ xơmong hơtăng pik pakong kong [a\ tơnêi trâp.

Jâ Rơmah H’Glar, Kăn pho\ pơkuâ hnê ngăn cheăng Đảng tơring }ư\ Sê, kong pơlê Gia Lai (hneăng hơnăm 2010 - 2025) tối ăm ‘nâi: Ayun cho cheăm đông kăch măng, laga xua pá puât ‘na têa xua mê lối 80% cho rơpo\ng kơtiê [a\ vâ chê kơtiê. Tơdroăng mơ’no liăn mơjiâng pro rơchôa hno têa a cheăm Ayun mơhno tơdroăng ki tơmâng, to\ng kum dêi Tơnêi têa, ai pơxúa khât vâ cheăm mơnhông mơdêk cheăng kâ.

Tiô jâ H’Glar, tơdroăng pơkuâ ôh tá kơtăng, lôi rơchôa hno têa tơ’nhê, tơdroăng rơnêu bu pơtân tê, ôh tá xê to tơdjâk kân troh pơkâ kơdroh kơtiê dêi cheăm, mê ối pro kuăn pơlê ôh tá loi tơngah:

‘’Á hlo mâu ngế ki mơjiâng pro rơchôa hno têa kố pêi ôh tá ai hiâm mơno, ôh tá pôu râng hnoăng cheăng. Pêi [a\ kơxo# liăn tơnêi têa, mơjiâng pro rơchôa hno ăm vâi krâ hdroâng kuăn ngo kơpong hơngế hơngo, kơpong pá puât mê pêi ôh tá tơmiât nhên, pêi ôh tá pôu râng hnoăng cheăng mê tơdjâk tơmeăm khoăng dêi tơnêi têa, pro kuăn pơlê ôh tá loi tơngah xếo, ôh tá pói vâ xếo’’.

Nguyễn Thảo chêh

Sa Ly tơplôu [a\ tơbleăng