VOV4.Sêdang - Kong a Kơpong rak vế Ea Sô, tơring Ea Kar, kong pơlê Dak Lak, tơkăng ƀă mâu kong pơlê Gia Lai ƀă Phú Yên dế tro kếo ‘nhê râ ó. Hlo drêng ai pơreăng COVID-19 dế xông tâ tú ó, chât ngế tong kếo loăng ing kong pơlê Gia Lai hiăng mot tung kong Ea Sô rêm hâi. Mâu ngế tong loăng kong kố rế kếo tong loăng, rế pĕng lúa kuăn kiâ kong, kếo tâi tâng loăng kơnía ƀă kuăn kiâ kong. Mâu ngế ki tong loăng kong kố khên tơnôu, ôh tá bê xâu kơbố, ai hên pú há, râng pháu hơnêa, đi đo hbrâ hnó tơvêh, thăm nếo ai hên pú ki tŏng kum dêi pó, tong tơmeăm khoăng. Mâu loăng kong ilâng cho tíu rêh ối dêi mâu ro kong ki bu ối iâ êt a Tây Nguyên dế tro mơngế ki tong kếo loăng pĕng lúa, rup kơdê.

Môi hâi mơ’nui khế 8, tâng tối ai hên khu ‘mêi mot tong ko loăng tung kong ki rak ngăn loăng Ea Sô, a xá 616, kơpong achê tíu tơkăng kong ƀă kong pơlê Gia Lai, kăn pơkuâ Khu rak ngăn Ea Sô tơdrêng mê mơ-eăm prôk tơkâ luâ 90km troăng mot tung kong vâ râ hmuâ ngăn. Dâng 18 chôu, tâng tối tơbleăng a tíu ai khu ‘mêi dế vâ lo ing kong, 5 ngế kăn ƀô̆ hiăng gak ngăn ƀă châ hlo lối chât ngế khu ‘mêi tong ko loăng dế chơ dêi loăng. Tơdrêng hlo ‘nâi ai vâi gak, vâi kơtâu hdâ hlối mot tung kong kân, tôh pêi cheăng bu châ rup 1 ngế.

Klêi châ rup 1 ngế ƀă mâu tơmeăm cho 6 toăng rơxế ki vâi nếo  hriăn pro xêh, 2 toăng kơmăi uâ loăng, 1 toăng pháu ki vâi tăng hriĕn pro xêh ƀă lối 1 tă loăng kơdrâ ki kơnía, Kăn hnê ngăn Kơpong rak ngăn loăng Ea Sô hiăng krếo phôn kơ Khu xiâm rak ngăn loăng kong tơring Krông Pa, kong pơlê Gia Lai pâ thế veăng kum, tơleăng pơxâu phak.Dâng 3 chôu kơ’nâi mê, tơkéa vâ tối dâng 21 chôu kơmăng, Khu cheăng Rak ngăn kong tơring Krông Pa ối kơtăn ing tíu vâi tong ko loăng mê vâ chê 50km mê nếo prôk troh a tíu mê, vâ tơdah xo mâu ngế ki tong ko loăng ƀă djâ mâu xơxế tơmeăm mâu ki mê vêh a tơring Krông Pa vâ tơleăng mơnhên pơxâu phak.

Khu ‘mêi ko loăng brôk hên dêi rơpó mot tung kong Ea Sô tong ko loăng

Hâi kơ’nâi, tíu rak ngăn kong 616 ai hlo nếo môi khu tong ko loăng ki ê chơ hên loăng kơnía ing kong ki rak ngăn prôk vêh ngi  kong pơlê Gia Lai. Châ ‘nâi kăn ƀô̆ rak ngăn kong, khu ‘mêi ki tong ko loăng ƀă chât toăng rơxế ki vâi nếo hriĕn pro xêh mê, dâng 15 ngế hiăng to rơxế kơtâu hdâ. Klêi dâng 10 phut rơdât tiô vâi, kăn bô̆ rak ngăn kong hiăng châ rup 1 ngế ki chơ tơmeăm ƀă môi pŭm loăng cẩm lai ki kơnía. La drêng kố, vâi hiăng troh a tơnêi dêi kong pơlê Gia Lai, ôh tá xê tung kơpong ki Khu rak ngăn kong pơkuâ rak ngăn. Ngế ki vâi châ rup ga mê gá ôh tá vâ tơrŭm, khăng ko tơpeăng hlối krếo phôn ăm dêi pú troh veăng kum. Hâi teăm châ 30 phut, hlo chât ngế râng mâu hơkê, loăng prôk dêi rơpó troh.

Ngoh Trần Khánh, ngế cheăng a Tíu rak ngăn kong xô̆ 2, kơpong kong rak ngăn Ea Sô, châ mơdêk ƀă kring gak kong 616, achê tơkăng kong dêi kong pơlê Gia Lai ăm ‘nâi, hiăng ai hên tơdroăng ki môi tiah, khu ‘mêi ki tong ko loăng tơkŭm dêi pú tơbriât xo dêi tơmeăm.

‘’Mâu pơkuâ cheăng, hnoăng cheăng pêi dêi Khu rak ngăn koăng kong bú chiâng ối to tung kong dêi tơná tê, hnoăng pơkâ ăm dêi tơná pêi ối pá, mê chiâng xơpá tung tơdroăng prôk lăm rơdât rup khu ‘mêi ki tong ko loăng. Malối cho khu ‘mêi ki tong ko loăng vâi tối Khu rak ngăn kong ôh tá chiâng rup vâi a tung tơnêi dêi kong pơlê Gia Lai, vâ tối tơdroăng mê pá ‘nâng. Vâi hlĕng llêi, tơtrâ ó llêi vâ tơbriât xo dêi tơmeăm, loăng, rơxế vâi’’.

  Ai mâu ngế ki châ rup drêng dế ko loăng tung kong

Pôa Bàn Tiên Thái, Ngế xiâm phŏ rak ngăn a tíu rak ngăn kong kơxô̆ 3 Kơpong rak ngăn kong Ea Sô, châ mơdêk ăm lăm gak ngăn a  kong 616, xuân tối ăm ‘nâi, khu ‘mêi ki tong ko loăng a kơpong tíu tơkăng kong, malối cho tung kong pơlê Gia Lai, rế ton vâi rế ôh tá xâu kơbố ƀă vâi pro ăm pin kơdrâ tê. Hiăng ai hên hdrôh vâi ôh tá xâu ki klâi, thăm nếo ối tơxiăn pro bê vâ hlâ hlối ngế kăn ƀô̆ ki rak ngăn kong, pro ăm mâu vâi ngoh ki gak ngăn kong chiâng tô tuăn xâu rơ-iô, ôh tá khên xếo:

“A kơpong rak ngăn kong mê ai 2 ngế tro khu ‘mêi pĕng, 3 ngế tro pâk. Môi tiah ngoh Cao, kơhâi lăm tăng rup khu ‘mêi ki ko loăng dế uâ loăng, troh  a kơmăng ngế ki ‘mêi lăm troh a tíu vâi gak ngăn pĕng ga hlối. Má péa nếo cho ngoh Hoàng, kơmăng lăm tăng rup khu ’mêi tung kong, klêi mê tro khu ‘mêi pâk hloh xôu. ‘Na ngoh Tùng, xuân lăm troh akố xo pêi hnoăng cheăng, rup mâu ki tong ko loăng ki hâi hnah vâi ngoh prôk, troh kơmăng khu ‘mêi brôk dêi  rơpó vâ châ hrĭng ngế lăm xiăn ngoh Tùng, lo mơheăm hên hĭn bê vâ hlâ. Hâi ki mê tâng ôh tá teăm djâ pơlât tơdrêng ngoh Tùng hiăng hlâ’’.

Mâu rơxế ki vâi tăng độ xêh chơ loăng kơdrâ ki kơniá

Pôa Lê Minh Tiến, Ngế pơkuâ Khu rak ngăn kong loăng Ea Sô ăm ‘nâi, xúa tơdroăng dế ai tâ pơreăng COVID-19, khu ‘mêi brôk dêi rơpó hên ngế lăm tong ko loăng a poh xá dêi tíu gak ngăn. Vâi ko hên mâu loăng ki kơnía dêi kong kân Ea Sô vâi tăng ko mâu loăng kơdrâ, loăng cẩm lai, loăng rơnâng ƀă hlối tăng pêi, rup kuăn kiâ kong. Tơdroăng mê tô tuăn ó ‘nâng drêng tơdroăng rak ngăn kong, nhâ loăng kuăn kiâ dêi Khu rak ngăn kong ki kố dế trâm hên xơpá xua ôh tá ai hên ngế veăng kring gak, ôh tá ai tŭm tơmeăm, ôh tá ‘no liăn mơjiâng tŭm tơmeăm khoăng. Kơpong kong ki rak ngăn mê ai vâ chê 27 rơpâu ha kong, tung mê ai vâ chê 6 rơpâu ha kong ki achê ƀă kong pơlê Gia Lai ƀă Phú Yên.

Nôkố tơdroăng rak ngăn kong achê tíu tơkăng kong thế prôk ví troăng ki ê, luâ péa to kong pơlê Gia Lai ƀă Phú Yên. Rup mâu khu ‘mêi a kơpong ki achê tíu tơkăng kong vâ tối ôh tá châ djâ ngi Dak Lak vâ tơleăng pơxâu phak. Tiô pôa Lê Minh Tiến, ai péa tơdroăng ki xiâm kal thế tơmâng hnê mơhno dêi kong pơlê Dak Lak xuân môi tiah péa to kong pơlê Gia Lai ƀă Phú Yên mê cho:

‘’Xuân púi vâ mâu khu râ kơvâ cheăng kong pơlê pú mơdêk hnoăng cheăng séa ngăn, xuân môi tiah pro tíu gak ngăn vâ mâu khu ‘mêi pôi tá châ mot. Tâng châ mot ki chôa hmuâ prôk xuân ôh tá chiâng vâ djâ mâu tơmeăm, kơmăi uâ loăng ôh. Má péa nếo, pêi tơdrêng cho kal thế ‘no liăn mơjiâng pro rơnêu troăng prôk ing Tíu rak ngăn loăng kong xô̆ 5 troh a Tíu gak ngăn loăng kong kơxô̆ 9 vâ ngin tah xĕn dêi tíu gak ngăn peăng Gia Lai vêh, vâ tối thế ai hên ngế vâ drêng châ hlo khu ‘mêi ki tong ko loăng pin kô rup djâ vâi a kơpong gak ngăn vâ hnê tối pơxâu phak troh tui lui. Nôkố tah tíu gak ngăn a peăng Gia Lai, tâng châ hlo mâu ngế ki tong ko loăng, ngin djâ mâu ki mê prôk luâ mâu pơlê dêi tơná mâu ki mê, ti mê gá pá’’.

Hlo drêng ai pơreăng tâ tú rơ-iô ƀă hlo drêng dế trâm pá dêi mâu khu rak ngăn kong ôh tá ai hên ngế veăng kring gak, ôh tá ai tŭm tơmeăm ƀă ôh tá ai khu ki tơrŭm dêi kong pơlê, drêng ti mê mâu khu ‘mêi ki ối a mâu pơlê cheăm tơring tíu tơkăng kong Gia Lai ƀă Phú Yên dế brôk dêi rơpó mot tung kong ko loăng a kong Ea Sô, ko tâi mâu loăng ki kơnía git, tăng lúa kuăn kiâ kong. Tơmeăm khoăng kong hên hĭn nah, mâu loăng ki hiăng kân, hiăng krâ kâk rêh ton hơnăm ki pơtối dêi kong ngo a tơbăng ƀă kơpong kĭng têa kơxĭ tơdế, cho tíu ki ai hên mâu kuăn kiâ môi tiah ro kong ki iâ hlo a Tây Nguyên xua dế tro khu ‘mêi tăng lúa, rơ-iô ó ‘nâng. Tơdroăng mê kal thế ai veăng tơmâng dêi 3 to kong pơlê, cho Dak Lak, Gia Lai ƀă Phú Yên vâ pơtối rak ngăn kong Ea Sô châ tơniăn.

VOV Tây Nguyên

Gương tơplôu ƀă tơbleăng