VOV4.Xơ Đăng - Hơnăm kố cho hơnăm apoăng lối 150 rơpŏng mơngế Mông a hno rơchôa long têa kân Krông Păč thươ̆ng, kong pơlê Dak Lak châ tơdah hơnăm nếo a pơlê ki nếo pro xĕn hơngế ing tíu ton. Mâu khu râ pơkuâ ing cheăm troh kong pơlê dế ăm tơdroăng ki tơmâng kum má môi ƀă chôa ‘lâng mơjiâng xiâm kối krá tơniăn vâ kuăn pơlê rêh ối tơniăn, tăng cheăng pêi, tơkêa môi tơdroăng rêh ối lĕm tro tâ. Klăng roh hơnăm nếo 2022, ngế chêh hlá tơbeăng dêi Rơ’jíu Việt Nam ai ƀai chêh ‘’Rơnó hơngui a thôn ki xĕn pơlê ối nếo hơngế ing hno rơchôa long têa Krông Pač thươ̆ng’’.

Hâi apoăng hơnăm nếo 2022, ngoh Ma Văn Cỡ, kuăn ngo Mông, thôn Yang San, cheăm Čư San, tơring Ea Kar, kong pơlê Dak Lak lăm ngăn klâng, Klâng 5 sao nếo klêi mơdâ rôh pêt báu Xeăng Tô châ tơdế khế, ngoh châ xoăng ăm tiô tơdroăng pro pơlê nếo dêi tơdroăng tơkêa bro Krông Pač thượng. Môi pâ cho rơchôa pêng to têa, môi pâ ƀăng klâng báu drêh lĕm, báu dế xông drêh  lĕm, ngoh Cỡ tối kuăn pơlê kô ôh la lâi tô tuăn xếo ‘na oh tá ai phái kâ. Tâng a rơchôa, mâ hbeăng ngăn klâng dêi pơlê, ngăn ngiâ méa phiu ro hlối tối, Tơnêi têa tơbleăng pro pơlê nếo tiah mê cho tơ-tro khât, kơpong pêi chiâk pakĭng kơpong pro pơlê nếo, tơ’lêi hlâu ăm kuăn pơlê.

Klêi kơ’nâi 6 khế pơ’lêh ‘na thôn pơlê ki pro pơlê nếo, rơpŏng hngêi hiăng pơxiâm tơniăn tung rêh ối, hngêi trăng lĕm. Ngoh Cỡ loi khât ƀă tơdroăng mơ-eăm dêi tơnêi têa rơtế ƀă tơdroăng mơ-eăm dêi rêm rơpŏng hngêi, tơdroăng rêh ối dêi kuăn pơlê rế ton rế mơnhông tơ-brê:

“Kuăn pơlê rêh ối akố vâ tối kô rêh ối ta ah, nôkố mơ-eăm pêi cheăng tê, pơ’lêh tơdroăng rêh ối. Xuân rơkâu ăm tâi tâng mâu nhŏng o, kuăn pơlê ki troh lăm ối a kố ai tơdroăng rêh ối tơniăn ƀă cheăng kâ trâm tơdroăng pon mơhúa” .

Pôa Vàng Seo Sàng, kăn thôn pơlê nếo Yang San, cheăm Čư Ea Lang, tơring Ea Kar, kong pơlê Dak Lak ăm ‘nâi, kuăn pơlê hlê plĕng tơdroăng pơtối pro pơlê nếo, môi hdroh ăm hrĭng rơpŏng kuăn pơlê pro pơlê nếo, ƀă rơpâu rơpŏng cho tơdroăng ki xơpá ƀă kal hên hâi khế. Tung mâu hơnăm hdrối nah, mâu kăn cheăm tơring hiăng mơ-eăm vâ kum kuăn pơlê ƀă mâu rơpŏng ki lăm pro pơlê nếo lo ing long Krông Pač Thượng, dêi cheăm Čư San, tơring M’Drak ing mâu cheăm Čư Ea Lang, tơring Ea Kar.

Rôh apoăng, mâu rơpŏng ki pro pơlê nếo hiăng tơniăn tung rêh ối. Malối, tơdroăng ‘no liăn hnhâng kơxái on tơhrik, pro troăng prôk, pro hngêi trung, hngêi pơkeăng dêi kơpong pro pơlê nếo, kuăn ‘nĕng hriâm hlối amê, kum kuăn pơlê hmiân tuăn pêi cheăng kâ. Nôkố mâu rơpŏng kuăn pơlê hiăng châ ăm tơnêi pêt báu ƀă dế tơkôm xoăng ăm tơ’nôm tơnêi pêi chiâk.

La kuăn pơlê xuân ôh tá tơkôm to tơdroăng tŏng kum, ƀă kơlo liăn chêl thiăn tâng riân pá xôp 1 rơtal liăn 1 rơpŏng drêng xĕn lo ing long rơchôa, hên rơpŏng hiăng ‘nâi hriăn rôe xêh chêh, kơdrum, tơdroăng pêi cheăng kâ akố tơ’lêi hlâu xua ai têa hên dêi rơchôang Ea Rớt, môi pâ dêi tơdroăng tơkêa Krông Pač Thượng, châ riân ing apoăng ki vâ tối cho tơdroăng mơ’no ăm têa kơpong pro pơlê nếo, ai pơxúa ƀă lĕm tro.

Tâng ối tơdế kơpong pro pơlê nếo, pôa Vàng Seo Sàng tối tiah kố, pá vâ hlo kơpong pro pơlê nếo ai mâu hngêi pro ăm lĕm môi tiah a kơpong pro pơlê nếo ki kố. Mâu tơdroăng rêh ối tơ’lêi hlâu hên kum ăm kuăn pơlê ai tuăn mơ-eăm pêi cheăng kâ vâ mơnhông tơ-ƀrê.

“A loi khât tiah kố kuăn pơlê mơ-eăm pơtối rak vế, mơ-eăm xua kuăn ‘nĕng. Ƀă kuăn pơlê rêh ối ‘na kố ki hôm gá ai troăng prôk hlâu hlối ai on tơhrik, têa xúa ƀă hngêi trung hriâm xuân ai, kuăn pơlê kô mơ-eăm vâ tơdroăng cheăng kâ rế tơ-ƀrê”.

Pôa Mã Văn Cương, Kăn phŏ hnê ngăn Vi ƀan cheăm Čư Ea Lang, tơring Ea Kar, kong pơlê Dak Lak ăm ‘nâi, nôkố hiăng ai 160/230 rơpŏng kuăn pơlê a cheăm Čư San, tơring M’Drak troh pro pơlê nếo kơxô̆ 1 Tơdroăng tơkêa pro rơchôa Krông Pač thượng. Tâi tâng mâu rơpŏng kuăn pơlê troh akố xuân châ mâu kăn cheăm, mơhno ăm khu tŏng kum kuăn pơlê pro hngêi, chôa lâng mơnhông tơniăn tung rêh ối apơlê nếo.

Pôa Cương châ xoăng pro Kăn hnê ngăn thôn pơlê nếo, ing mê ‘nâi tơdroăng púi vâ dêi kuăn pơlê, teăm tơleăng mơnhên lơ pâ thế mâu tơdroăng ki kân ‘na tŏng kum rêh ối dêi kuăn pơlê a pơlê nếo hiăng châ tơleăng  mơnhên tiô púi vâ.  Nôkố bú ối tơdroăng ‘na tơnêi pê kâ, kuăn pơlê hiăng châ xoăng 5 sào tơnêi báu, ối 5 sào tơnêi pêi chêk kuăn pơlê xuân dế tơkôm xoăng ăm. 

Pêi klêi tơdroăng cheăng mê nếo cho kơpong pro pơlê nếo hiăng ro. Vâ mơhnhôk kuăn pơlê drêng tơdah lo hơnăm nếo apoăng a kơpong pro pơlê nếo, tơring hiăng ƀă cheăm hiăng xo liăn ngân, mơhnhôk tăng liăn pơlê pơla, hbrâ mâu tơmeăm khu ăm, rôa chu, rôe í kum kuăn pơlê tơdah lo hơnăm nếo tung tơdroăng tơtô, hơniâp ro:

“Tơring xuân tơrŭm ƀă cheăm ƀă tơdroăng kal kí dêi thôn, akố mơjiâng xuân hiăng klêi, ing chi bộ, mâu ngế pơkuuâ xuân hiăng mơjiâng khế 9/2021, vâ tối hiăng tŭm tâi. Kum kuăn pơlê ƀă tơmeăm khoăng, mơhnhôk tơ’nôm mâu khu mơdró tung tơring kong pơlê vâ ai liăn rôe tơmeăm hbru ăm. Mơ-eăm vâ kuăn pơlê châ kâ Tết hơniâp ro sôk suâ”.

Hơnăm nếo 2022 hiăng vâ troh, tơdroăng rêh ối dêi kuăn pơlê a pơlê nếo kơxô̆ 1 rơchôa Krông Pač thượng, cheăm Čư Ea Lang, tơring  Ea Kar, kong pơlê Dak Lak xuân dế châ mơnhông ai tơdroăng rêh ối cheăng kâ. Mâu hngêi lĕm hiăng ƀă dế mơjiâng pro, mâu klâng báu drêh lĕm, mâu kơdrum loăng krui ƀŏng ƀă mâu kơdrum pêt loăng plâi kâ dế xông ngiât, ƀă tơdroăng hâk ro kô ai tơdroăng rêh ối lĕm tâ dêi kuăn pơlê a pơlế nếo Čư Ea Lang.

Công Bắc chêh

Gương tơplôu tơbleăng