Bơhiàn tơrkă khà (dan prăp bồ) tàm Tây Nguyên
Thứ bảy, 05:00, 19/07/2025 Cau cih mờ mblàng: Lơ Mu K'Yến/ VOV Tây Nguyên Cau cih mờ mblàng: Lơ Mu K'Yến/ VOV Tây Nguyên
VOV4.K’Ho- Nàng tơrkă khà gam geh hòi là dan prăp bồ ờ gơtìp gơ tam gơl lơh gơlik ală jơnau gơlời wơl kơn jơ̆ gơ wèt mờ ală bơyô kơnòm să, ală nam do, tàm càr Lâm Đồng mờ ală ƀòn lơgar neh lơh broă lơh tơrlòng lài “Đơs ờ mờ jơnau tơrkă khà” mờ mpồl “4 ờ”: ờ tơrkă khà, ờ bau gờñ, ờ bau mờ cau rềp jơi nòi bal mờ ờ càn sa priă cồng uă. Ală mpồl bè “Cau ùr mờ kơrnoăt boh lam” dong mblàng yal gĭt wă, hòi jà bơhiàn ñô bau jak chài rlau. Bàr pe jơnau hìu đah klau gàr wơl phan prăp bồ jăt bơhiàn bè sơmbiăt màh, ñòng kòng mờ jàu wơl priă măt halà jàu wơl ai ùr bơklau pa bau in lơh priă sơnđờm mŭt lơh broă mơkung prăp gàr wơl bơhiàn ờs mờng bơh yau mờ tơrmù ƀà tai bơta kơn jơ̆ ai hìu đah ùr in.
Video Player is loading.
Current Time 0:00
/
Duration 0:00
Loaded: 0%
Progress: 0%
Stream Type LIVE
Remaining Time -0:00
 
1x

Đơs bè bơhiàn tơrkă khà, dan sa bồ sa gơl halà dan prăp bồ, kơ̆t phan kơ̆t bau tàm ƀòn lơgar kòn cau K’Ho Cil dê, ồng Rơ Ông Ha Jràng ơm tàm sàh Dam Rong 2, càr Lâm Đồng pà gĭt, jơnau gơtha bơh chờm bơh bơhiàn do dê niam bơnĕ ngan:

Mờ jơnau đơs bơh kòn cau bol hi dê den prăp bồ tơrkă khà hơ̆ là kah tus dà kơlhề mè dê kong roh dà kơntă dà mhàm nàng deh geh he, dà kơlhề ròng siam bòl glar ngan bơh cau bèp dê bơh tŭ pa deh tus dì tŭ dờng jak. Tài bè hơ̆, hìu bơnhă đah ùr pal kah tus dà kơlhề deh dùh ròng siam do bơh hìu đah klau dê. Tài bè hơ̆ hìu đah klau hơ̆ sồng dan prăp bồ.

Kung jăt ồng Rơ Ông Ha Jràng sơl, tàm rài kis pa, làng bol ƀòn lơgar pal prăp gàr wơl jơnau gơtha niam bơnĕ bơh bơhiàn tơrkă khà dê, hơ̆ là broă gĭt ưn ngài, kah wơl dà kơlhề bơh mè bèp dê. Mơya ờ gŏ di tài bè hơ̆ mờ tơrkă khà kơn jơ̆ ir bè phan bơna, lơh ală ùr bơklau pa bau gơtìp dồs kơnòl priă jền mờ gơtìp gơ ơm tàm rài kis kal ke sơlơ kal ke rlau.

“Rài yau cau sồr prăp bồ mờ cing mờ drăp yang, ngai do hìu đah klau dan hìu đah ùr prăp bồ mờ biàng, rơ̆ ngan rlau jơh là 1 kơi mờ nggùl, êt là 2, 3 sơmbiăt. Mìng là đơs bè hơ̆ gời lơm lơh pơnyơu lơm gơ dê mờ ờ gŏ di là rồn bơklơn yơ. Đơs ngan là tàm nđàc sơngĭt tàm wă wờng bal, ờ gam đơs kơn jơ̆ kơn năng ir mờ gơ̆p ờ. Bè hìu bơnhă añ do do, geh bàr nă kòn bơrtơu mơya tài bơh hìu bơnhă rƀah rƀừp ngan den tàng cau kung ờ gŏ rồn bơklơn sơl, khi kung chờ hờp sơl mờ hìu bơnhă añ".

Bal mờ ală jơnau kơlôi sơnơng jak chài bè hơ̆, uă yô ùr bơklau pa bau neh geh bàr đah hìu bơnhă dong kờl bơ̆t bơtàu rài kis gơboh gơbài. Bi Lơ Mu Li Via mờ Liêng Hót Ha Sơn, kòn cau K’Ho Cil tàm thôn Srê Đăng, sàh Tân Hội, càr Lâm Đồng tàm kờñ is mờ neh tơnggơs hìu bơnhă neh rlau 10 nam do. Bi Li Via pà gĭt, bơh sơnrờp hìu bơnhă đah klau kung sồr pal prăp bồ sơl mơya sồr hìu đah ùr pal prăp bồ uă ngan. Mơya tŭ gŏ bàr nă ùr bơklau tàm kờñ ngan den tàng hìu bơnhă kung sơnđàc sơl mờ ai gơnoar. Tơnơ̆ hơ̆, hìu đah klau ờ mìng ờ lơh kal ke ai hìu đah ùr in mờ gam jơh nùs jơh tồr dong kờl broă lơh broă sa ai ùr bơklau pa bau in bơh broă pà 1 sàu sre mờ 2 sàu ù sươn mờ dong kờl dùl bơnah tàm rài kis đah bơnah puăc să tàm rài kis. Bi Lơ Mu Li Via, chờ hờp yal:

“Hìu bơnhă añ kal ke rƀah lơ ời ngan, mơya añ bơtuah ngan tìp hìu bơnhă bơklau geh bồ tơnggoh kơlôi sơnơng pa tàm bơta tam bau. Hìu bơklau ờ gŏ sồr hìu đah ùr pal prăp bồ kơn jơ̆, ờ gŏ sồr ờ dan sa sur ơnŭt siăt klŏ, halà ñòng gur mang lơi halà phan bơna dờng lơi ndai. Khi chờ hờp mờ wă rò añ, khi wă wờng mờ nđàc sơngĭt ai hìu bơnhă añ in, añ chờ hờp ngan mờ mìng cèng dồ êt phan tus hờ hìu đah klau nàng gơ in lơh pơn yơu gời lơm…Añ gŏ hìu bơnhă đah bơklau añ wă wờng ngan mờ gĭt wă ngan tàm bơhiàn tơrkă khà prăp pồ prăp gơl, añ gơlơh chờ hờp ngan”.

Mò Ka Nhék kòn cau K’Ho Sre ơm tàm thôn 15, sàh Bảo Lâm 3, càr Lâm Đồng pà gĭt, tŭ bơta gơboh bơh bàr nă ùr ơruh klau pơnu dê, bàr đah hìu bơnhă rơ̆p ring bal ngai ñô bau. Dơ̆ ñô bau geh lơh tàm hìu đah ùr neh crăp rơcăng ai dơ̆ ñô bau wă rò kòn bơrtơu rê ơm mờ he. Jăt mò Ka Nhék, broă tơrkă khà là pal geh jăt bơhiàn bơh yau mơya ờ gŏ di sa kơn jơ̆ ir rlau:

Tŭ bơyai lơh ñô bau, den hìu đah ùr pal rơcăng ală phan neh hơ pà hìu đah klau in. Mơya ờ gŏ di là hìu cau klau dan kàr lơi he prăp jơh kàr hơ̆ ờ, bơta do là bơhiàn bơh rài yau mò pàng he dê là ờ rơgơi lơh tơn roh, he pal lơh jăt gơ jăt bơta lơh pơnyơu gời lơm nàng tơnggŏ bơta gĭt ưn ngài hìu đah klau neh pà he in ròng siam gơgơs bơnus jak chài kòn bơrtơu ai hìu đah ùr in. Tơrkă khà là bơhiàn niam chài pal prăp gàr mờ lời wơl ai rơnàng tơnơ̆ do in, mơya tơrkă khà ờ gŏ di là bơta kơn jơ̆ ờ mờ là pal geh dồ êt bơta tàm kờñ gơboh đah bàr hìu bơnhă prui sơmbàr bal mờ gơ̆p.

Gơ wèt mờ cau K’Ho tàm Lâm Đồng là bè hơ̆. Ai gơ wèt mờ mpồl bơtiàn cau Rơđê tàm Dăk Lăk den bơhiàn tơrkă khà kung gam rơhời geh tam gơl sơl, pơgồp bơnah tơrmù ƀà bơta kơn jơ̆ phan prăp bồ tàm broă tam bau. Bi H’Nga Kpơr kòn cau Rơđê ơm tàm ƀòn Kruê A, sàh Êa Knuêch, càr Dăk Lăk, đơs:

Gơ wèt mờ cau Rơđê bol hi tàm ƀòn lơgar do, bơh yau geh bơhiàn tơrkă khà kơn jơ̆ ngan, mơya tŭ do hìu bơnhă đah klau khi ờ gam kơn jơ̆ tai gơ wèt mờ phan prăp bồ hìu đah ùr dê pal prăp ai hìu đah klau in. Bè hìu bơnhă bol hi do, geh oh klau rê hờ hìu pơ ùr dê, mơya bol hi kung chờ hờp sơl tŭ mè bèp pà ù ai oh klau bol hi dê in ndrờm bal mờ oh mi ùr tàm hìu. Rài kis pa tŭ do neh bơtàu tơngguh rao, bol he pal dùl nùs bal dong kờl ai hìu bơnhă pa bau in, mờ ờ gŏ di pal lơh kơn jơ̆ ir broă prăp bồ tềng hơđăng pơ nì ùr bơklau pa bau dê.

Tơrkă khà là bơhiàn niam pơgồp bal mờ rài rê bao hìu cau ùr dê, nting bơto kòn bơnus geh nùs nhơm git ưn ngài gơwèt mờ mè bèp neh deh dùh mờ ròng siam. Bŭ lah bè hơ̆, tàm tiah lơi hơ̆ kung gam geh broă tơrkă khà, lơh ùr bơklao pa bao gơtìp dồs tàm rài kis. Bè hơ̆, lơh bè lơi nàng broă tơrkă khà ờ gam là jơnau kơlôi rơcang tai gơrềng tus mờ ală ùr ơruh tŭ tus sơnam jòi bao. Kờñ ngan geh tai uă ală bồ tơngoh gơguh jak tàm ală mpồl bơtiàn làng bol jơi bơtiàn ờ gal cau kis tàm Tây Nguyên dê.

Cau cih mờ mblàng: Lơ Mu K'Yến/ VOV Tây Nguyên

Viết bình luận

TIN CÙNG CHUYÊN MỤC