Tung mâu hâi ki kố, kuăn pơlê a pơlê Bu Prăng, cheăm Quảng Trực, tơring Tuy Đức dế tơku\m mơdâ pêt báu rơnó xeăng tôu. Lối 15 hơnăm hdrối, châ veăng kum hên ing đông mố đo#i gak tơkăng kong Dak Dang ki pro achê pơlê rơtế [ă mâu cheăm pơlê, kuăn pơlê hiăng hlê kih thuât pêt báu klâng.

Kăn [o# mâu lêng đông tơkăng kong Dak Dang kum kuăn pơlê mơdâ pêt báu

Pôa Điểu Toi, ối a pơlê Bu Prăng, ăm ‘nâi, môi hơnăm pêi péa rơnó báu ki xiâm, xuân péa hdroh mô đo#i gak tơkăng kong troh veăng pêi kum kuăn pơlê, mơdâ, veăng pêt. Klêi mê hnê rơvât phon, xôh pơkeăng kơdê ôa drong [ă hên ki ê, đi đo ai mâu mố đo#i veăng pêi hnê mơhno. Kơnôm ing [ăng klâng Dak Huýt, kuăn pơlê a tíu tơkăng kong ki hơngế hơngo má môi dêi kong pơlê Dak Nông nôkố ôh tá tro kơklêa môi tiah nah xếo:

‘’Pơlê ngin nôkố pêt 35 ha báu, hdrối hơnăm 2010 a hâi ‘nâi mơdâ pêt báu mê bú pêi to chiâk tê. To rơpo\ng a pêt báu bê tu\m kâ plâ hơnăm ăm dêi rơpo\ng. Nho\ng o tung đông mô đo#i Dak Dang troh veăng kum rơpo\ng hngêi ki xahpá, hnê kih thuât mơdâ pêt báu, veăng pôe báu, hlê ple\ng tung tơdroăng rơtế kâ ối [ă vâi krâ nho\ng o,  hnê kih thuât mơdâ pêt báu, pôe báu, rơtế kâ ôu, ối [ă kuăn pơlê, hnê kih thuât. Hên hơnăm lăm a klâng nôkố hlo hên êak krêng, vâi ngoh o xuân hnê kuăn pơlê rôe puâ, rôe phon vi sinh ăm tơtro vâ kuăn pơlê pơtối pêi’’.

Thie#u tă Phạm Minh Tuấn, Kăn pơkuâ khu mơhnhôk kuăn pơlê – Đông mố đo#i gak tơkăng kong Dak Dang ăm ‘nâi, mơngế M’nông a kơpong tơkăng kong Tuy Đức hdrối nah bú hmâ [ă tơdroăng pêi chiâk. Kum kuăn pơlê pêi báu klâng, mâu kăn [o# mâu lêng thế rơtế kâ ối, rơtế pêi cheăng, hriâm nâl kuăn ngo [ă hlối mơ-eăm hnê kuăn pơlê kih thuât pêi cheăng kâ.

Thie#u tă Phạm Minh Tuấn tối, kơ’nâi hên hơnăm pêi pêt, rơnó xeăng têa kố nah báu kơdroh tâ tâng vâ pơchông [ă hdrối. Châ hlo a klâng hiăng ai hên êak krêng, mố đo#i gak tơkăng kong rơtế [ă kuăn pơlê hnê kuăn pơlê mơ’no têa ing têa plông hlối xế puâ vâ xếo ki chôu tung klâng, hdrối vâ mơdâ pêt báu rơnó xeăng tô.

‘’Hdrối nah, ối to kong ngin po pông tơnêi, mơdâ pêt báu, pôe báu vâ pêi krúa ăm kuăn pơlê, chôa ‘lâng kuăn pơlê hlê ple\ng túa pêi pro. Ki khât gá xuân ai khoa hok kih thuât [ă kuăn pơlê hâi chiâng pêi [ối mê mâu nho\ng o ngin xuân hriâm ing hlá mơ-éa, hlá tơbeăng, Rơ’jiu, um tơvi vâ kum kuăn pơlê.

Đông xuân rah thế mâu kăn [o# lăm troh a pơlê hnê kuăn pơlê, hnê mâu droh rơtăm [ă mâu ngế pleăng hnoăng tơná lăm kum kuăn pơlê, rơkong hnê ko\ng hlối pê, thế kuăn pơlê kui tah trâp drô thông tê, mơ’no têa xếo tah êak krêng hdrối vâ mơdâ pêt báu la ngiâ’’.

Pôa Đoàn Hồng Quân, Kăn xiâm hnê ngăn Vi [an cheăm Quảng Trực tối: Tơdroăng hnê tối kuăn pơlê a đông tơkăng kong Dak Dang hiăng pro pơxúa khât tung cheăm. Kum kuăn pơlê akố, mô đo#i ối achê [ă kuăn pơlê, hnê kuăn pơlê mâu troăng hơlâ, luât dêi Đảng [ă tơnêi têa, rak tơniăn kơpong tơkăng kong. Hơ’lêh nhên má môi cho kum kuăn pơlê ai tuăn ‘nâi tơmiât tung pêi cheăng, chôa lâng mơdêk tơ-[rê tung rêh ối a tíu tơkăng kong tơnêi tê.

‘’Pak^ng tơdroăng cheăng hnê tối ăm kuăn pơlê, tơná kuăn pơlê pêi pro tro troăng hơlâ dêi Đảng , luât Tơnêi têa mê mâu mố đo#i ối veăng kum kuăn pơlê ‘na mơnhông pêt báu klâng. Troh rơnó po klâng mơdâ pêt báu khu mô đo#i ối veăng hnê kuăn pơlê ngăn dêi báu, hnê pêt báu pro ti lâi vâ ăm báu xông kân le\m kơpâu hên tâ...’’

Tơdroăng ‘mâi pêt klâng Dak Huýt hiăng kum kuăn pơlê hluăn ing hrâ mơnguâ kơtiê, hên hơnăm hlối chiâng tíu ki tơdjêp dêi mâu lêng mố đo#i a tíu tơkăng kong [ă kuăn pơlê hdroâng kuăn ngo pơlê Bu Prăng. Mố Đo#i gak tơkăng kong Dak Dang hiăng chiâng ngế hmâ dêi kuăn pơlê a tíu tơkăng kong.

Hoàng Qui chêh

Gương tơplôu [ă tơbleăng