Tơdroăng ing Khu râng liăn mơhá hnoăng rak ngăn [ă mơnhông pêt kong dêi kong pơlê Kon Tum ăm hlo, tung hơnăm 2019, ai lối 5.000 rơpo\ng, 192 khu rơpo\ng, 336 khu kuăn pơlê ki hên to kuăn ngo [ă 5 khu ki xo rak ngăn kong châ mơhá ăm dâng 130 rơtal liăn. Kơxo# liăn châ xo rêm hơnăm tâng riân hơnăm 2019 rêm rơpo\ng xo rak ngăn kong ing mâu tíu pêi cheăng pơkuâ rak kong ai khu ngăn, Vi [an mâu cheăm, pơlê kân ai 13 rơtuh liăn, kuăn pơlê a mâu thôn dâng 160 rơtuh liăn; khu mâu rơpo\ng ai dâng 98 rơtuh liăn [ă mâu khu rak ngăn ki ê dâng 500 rơtuh liăn.
Nâ Y On, kăn thôn pơlê Kon Plong, cheăm Hiếu, tơring Kon Plong ăm ‘nâi, kơnôm rak ngăn lối 900 ha kong, kuăn pơlê tung pơlê châ xo hôm há kơxo# liăn mơhá ăm rak ngăn kong:
‘’Kuăn pơlê hiăng hlê, ‘nâi tí tăng rak ngăn kong i krâu tâ vâ châ xo tơ’nôm kơxo# liăn. Mâu rơpo\ng ki veăng rak ngăn kong ôh tá ai rơpo\ng ki lâi pro xôi, ko kếo muih kong pêi chiâk hmâng vâ’’
Tơdroăng pêi pro pơxúa tơ-[rê ing luât pơkâ mơhá liăn ăm hnoăng rak ngăn kong mâu hơnăm hdrối nah xuân môi tiah hơnăm 2019 hiăng kum rơpâu rơpo\ng kuăn pơlê hdroâng kuăn ngo, hr^ng rơpo\ng kuăn pơlê [ă mâu khu rơpo\ng a kong pơlê Kon Tum ai tơdroăng rêh ối rêm hâi tơniăn tâ. Kơxo# liăn châ xo ing rak ngăn kong veăng mơdêk tơdroăng cheăng pêi [ă pê klêi mâu pơkâ tung tơdroăng mơjiâng thô pơlê nếo. Tối ‘na ki pơxúa dêi luât pơkâ mơhá ăm hnoăng rak ngăn kong [ă kuăn pơlê hdroâng kuăn ngo a cheăm kố, pôa Bùi Văn Viên, Kăn hnê ngăn cheăm Đăk Na, tơring Kon Plong ăm ‘nâi:
‘’Tung cheăm Đăk Na kong châ pơcháu ăm kuăn pơlê thôn rak ngăn xuân môi tiah rơpo\ng kuăn pơlê rak ngăn krâu khât. Vâi châ ‘mâi hơ’lêh tơdroăng cheăng kâ xuân ing mê ai kơxo# vâ kơdroh kơklêa, xăm kơtiê. Kuăn pơlê hiăng hnê tơdroăng cheăng xuân môi tiah ki pơxúa ăm tơná tung tơdroăng xo rak ngăn kong. Drêng hlo tơdroăng ki pơxúa mê hnoăng cheăng vâi kô châ mơnhông tơ-[rê’’.
Hơnăm 2019 Khu râng liăn mơhá hnoăng rak ngăn [ă mơnhông pêt kong dêi kong dêi kong pơlê Kon Tum hiăng châ xo lối 266 rơtal liăn luâ tơdroăng pơkâ. Ing kơxo# liăn châ xo mê pro tơniăn mơhá ăm tơdroăng rak ngăn lối 360 rơpâu 600 ha kong, châ dâng 63% tung tâi tâng deăng kong tung lâp kong pơlê. Pôa Hồ Thanh Hoàng, Ngế xiâm pơkuâ Khu râng liăn mơhá hnoăng rak ngăn [ă mơnhông pêt kong dêi kong dêi kong pơlê Kon Tum ăm ‘nâi, tơdroăng pơtối pêi châ tơ-[rê luât pơkâ mơhá liăn ăm hnoăng rak ngăn kong hiăng kum rơpâu rơpo\ng kuăn pơlê hdroâng kuăn ngo ‘mâi mơnhông tơdroăng rêh ối [ă ’no liăn mơnhông cheăng kâ ăm dêi rơpo\ng hngêi:
‘’Kơxo# liăn mơhá ăm hnoăng rak ngăn kong dêi mâu rơpo\ng xo rak ngăn pak^ng kuăn pơlê xua vâ ‘mâi monhông tơdroăng rêh ối vâi mê vâi ối tơru\m [ă kơxo# liăn ki ê dêi rơpo\ng hngêi pêi lo vâ mơnhông cheăng kâ, môi tiah pêt kong ki vâ xo loăng pro tơmeăm khoăng, klêi mê pêt pôm loăng hdrê nếo, păn chu, pêt loăng ‘mốu, pêt priât ing mê mơdêk châ xo tơ’nôm kơxo# liăn ki pơxúa ing kong. Veăng tơ’nôm a kơxo# liăn pêi lo ki ê vâ xúa tơniăn tung rêh ối a mâu kơpong ki ai mơhá liăn ăm hnoăng rak ngăn kong’’.
Ki khât gá ăm hlo hơnăm 2019 mơhé yă tâi tâng mâu tơmeăm pêi lo ing chiâk deăng a kơlo ki rơpâ, păn mơnăn trâm hên xahpá xua pơreăng tâ tú, la rơpâu rơpo\ng kuăn pơlê hdroâng kuăn ngo a kơpong ki xahpá dêi Kon Tum xuân ai tơdroăng rêh ối tơniăn [ă mơnhông tơ-[rê. Ai tiah mê kơnôm ing kong pơlê Kon Tum hiăng pêi tơ-[rê luât pơkâ mơhá liăn ăm hnoăng rak ngăn kong. Ki tơ-[rê cheăng kâ ing luât pơkâ mơhá liăn ăm hnoăng rak ngăn kong cho tơdroăng ki vâ mơhnhôk kân ăm kuăn pơlê tung hơnăm 2020 pơtối veăng rak ngăn kong krâu khât tâ.
Hơnăm 2020, Kon Tum kô pêi pro tiô pơkâ mơhá liăn ăm hnoăng rak ngăn kong môi tiah lâi? Tơdroăng tơpui tơno dêi Ngế chêh hlá tơbeăng [ă pôa Hồ Thanh Hoàng, Ngế xiâm pơkuâ Khu râng liăn mơhá hnoăng rak ngăn [ă mơnhông pêt kong dêi kong pơlê Kon Tum vâ ‘nâi tơ’nôm mâu tơdroăng ‘na mâu tíu ki nếo tung tơdroăng pêi pro tiô luât pơkâ mơhá liăn ăm hnoăng rak ngăn kong, tối tơdroăng cheăng pêi ki tơ-[rê dêi liăn mơhá tung pái khế apoăng hơnăm [ă tối mâu tơdroăng cheăng vâ pêi tung pái khế pơtối dêi hơnăm 2020.
-Mơnê hdrối kơ pôa Hồ Thanh Hoàng, Kăn pơkuâ khu xiâm râng liăn mơhá hnoăng rak ngăn [a\ mơnhông pêt kong dêi kong pơlê Kon Tum hiăng mơdoh chôu ăm roh tơpui tơno kố? Ô pôa, hơnăm 2020 tơdroăng pêi pro troăng hơlâ mơhá hnoăng rak ngăn [a\ mơnhông pêt kong a kong pơlê Kon Tum hôm ai drăng tíu ki nếo há tâng pơchông [a\ hơnăm hdrối?
Hơnăm 2020 pêi pro troăng hơlâ mơhá rak ngăn [a\ mơnhông pêt kong a kong pơlê Kon Tum tíu ki nếo tâng pơchông [a\ mâu hơnăm hdrối môi tiah a kơ’nâi kố:
Má môi, cho pơtối [a\ hơ’leh nếo tơdroăng xúa kong nge# thong tin tung tơdroăng mơnhên poh, xá kong vâ ăm liăn mơhá hnoăng rak ngăn [a\ mơnhông pêt kong dêi peăng ăm liăn mơhá hnoăng rak ngăn [a\ mơnhông pêt kong .
Má péa, pêi pro tơdroăng pơtroh, tơdah mơ-éa ing kơmăi đie#n tưh (Vi-en-pi-ti I-ô-fis) VNPT Eoffice troh mâu tíu cheăng, tơring ai tu\m pơkâ tơdah mơ-éa đie#n tưh.
Má pái, cho pêi pro mơhá liăn hnoăng rak ngăn [a\ mơnhông pêt kong ing tai khoăn hngêi arak liăn: Khu rak liăn rak ngăn [a\ mơnhông pêt kong tơru\m [a\ mâu Hngêi arak liăn, mâu Khu mơhá hnoăng rak ngăn [a\ mơnhông pêt kong tơring, pơlê kong kơdrâm [a\ Vi [an mâu cheăm, pơlê kân mơhá hnoăng liăn rak ngăn [a\ mơnhông pêt kong ăm ngế pơkuâ gâk ngăn cho mâu rơpo\ng, ngế krê châ Tơnêi têa pơcháu tơnêi, pơcháu kong ing tai khoăn hngêi arak liăn [a\ troăng mơhá ôh tá xê môi tíu; [a\ mâu ngế pơkuâ rak ngăn kong tơdjuôm a mâu thôn Khu pơkuâ gâk ngăn kơxo# liăn mơhá hnoăng rak ngăn [a\ pêt mơjiâng kong dêi kong pơlê mơhá ing tai khoăn hngêi arak liăn pơlê pơla hiăng po tiô pơkâ.
Má pu\n, tơku\m po mâu Hneăng hôp pơtâp, hnê mơhno tơdroăng pêi cheăng ‘na kih thuât tung pê pro tiô troăng hơlâ mơhá hnoăng liăn rak ngăn [a\ mơnhông pêt kong ăm Khu pơkuâ rak ngăn [a\ mơnhông pêt kong tung pơlê, mâu kăn [o# dêi Vi [an mâu cheăm, pơlê kân châ Tơnêi têa pơcháu hnoăng pơkuâ rak ngăn kong.
Má pơtăm, pêi pro tơdroăng séa ngăn mơnhên tíu tơkăng dêi mâu tíu mơjiâng kơmăi kơmok ai xúa têa kum tung mơjiâng pro kơmăi kơmok thế chêl kơxo# liăn mơhá hnoăng rak ngăn [a\ pêt mơjiâng kong tung kong pơlê tiô pơkâ.
Má tơdrốu, xêo tâi tâng kơxo# liăn ối che#n liăn mơhá hnoăng rak ngăn [a\ mơnhộng pêt kong ki nếo dêi mâu tíu cheăng, tơbleăng ăm Vi [an kong pơlê séa ngăn, hnê mơhno mâu kơvâ cheăng ai troăng xo hnoăng liăn mê tiô pơkâ.
Má tơpah, po rơdâ pơkâ pơtâng tối ‘’Rơtế kum vâi o troh a hngêi trung’’ troh tâi tâng mâu vâi o hok tro tung kơpong ki ăm liăn mơhá hnoăng rak ngăn [a\ mơnhông pêt kong.
-Pôa ai mơnhên môi tiah lâi ‘na ki châ tơ-[rê tơdroăng pêi cheăng dêi Khu pơkuâ kơxo# liăn rak ngăn [a\ mơnhông pêt kong dêi kong pơlê Kon Tum tung pái khế apoăng hơnăm 2020?
Tiô á, ki châ tơ-[rê dêi tơdroăng pêi cheăng dêi Khu pơkuâ kơxo# liăn rak ngăn [a\ mơnhông pêt kong dêi kong pơlê Kon Tum tung pái khế apoăng hơnăm 2020 hiăng châ tơ-[rê hên, pêi kêi đeăng tiô pơcháu. Ki nhên:
‘Na tơdroăng xo hnoăng liăn, mơhá kơxo# liăn hnoăng rak ngăn [a\ mơnhông pêt kong sap apoăng hơnăm 2020 troh hâi lơ 18/3/2020 cho 65,48 rơtal liăn (châ 26,86% tâng pơchông [a\ hnoăng pơcháu). Tung mê, xo hnoăng liăn tung kong pơlê: 8,71 rơtal liăn (châ 20,33% tâng pơchông [a\ pơkâ). Kơxo# liăn ing tơnêi têa ăm vâ mơhá; 56,77 rơtal liăn (28,25% tâng pơchông [a\ pơkâ). Mơhá hnoăng rak ngăn xo hdrối kơxo# liăn mơhá hnoăng rak ngăn [a\ mơnhông pêt kong hơnăm 2019 ăm mâu ngế pơkuâ rak ngăn kong (xêo troh hâi lơ 17/3/2020) cho 16,2 rơtal liăn.
‘Na tơdroăng pơtâng tối: Pêi pro tiô pớcháu ki hiăng mơ’no a hơnăm 2020, tung pái khế apoăng hơnăm 2020, Khu râng liăn mơhá hnoăng rak ngăn [a\ mơnhông pêt kong a kong pơlê Kon Tum hiăng k^ tơkêa pơtâng tối troăng hơlâ mơhá liăn hnoăng rak ngăn [a\ mơnhông pêt kong [a\ mâu kơ koan thông ta#n, khu chêh hlá tơbeăng dêi tơnêi têa [a\ kong pơlê; hbrâ rơnáu xêh rah chêh tơdroăng xiâm vâ hbrâ tơku\m po 50 Hneăng hôp pơtâng tối troăng hơlâ mơhá liăn hnoăng rak ngăn [a\ mơnhông pêt kong tung tăng cheăng pêi tơtro [a\ nôkố dêi kong pơlê; pơtối tơbleăng mâu tơdroăng nếo ai, tơdroăng kal ki tơdjâk tung trang thông tin điên tưh.
Má pái, tung pái khế apoăng hơnăm ối pêi pro mâu hnoăng cheăng, môi tiah: Séa ngăn mơnhên tíu tơkăng kong tơdjâk dêi 16 tíu mơjiâng kơmăi kơmok tiô pơkâ; Séa ngăn, mơnhên tơdroăng a kơ-[ăng pơtâng tối pêi pro troăng hơlá mơhá hnoăng liăn rak ngăn [a\ mơnhông pêt kong tung kong pơlê; Pro mơ-éa tơbleăng ‘na liăn ngân hơnăm 2019 dêi Khu pơkuâ kơxo# liăn mơhá hnoăng rak ngăn [a\ mơnhông pêt kong dêi kong pơlê; tơru\m [a\ Khu pơkuâ ‘na chiâk deăng [a\ mơnhông thôn pơlê tơbleăng Vi [an kong pơlê séa ngăn, hnê mơhno tơdroăng séa ngăn ‘na pơkuâ, xúa kơxo# liăn mơhá hnoăng rak ngăn [a\ mơnhông pêt kong cho khu tơru\m cheăng, Khu pơkuâ kơxo# liăn mơhá hnoăng rak ngăn [a\ mơnhông pêt kong dêi cheăm, pơlê kân [a\ Vi [an cheăm tung lâp kong pơlê.
-Mot tung pái khế pơtối mê dêi hơnăm 2020 Khu pơkuâ kơxo# liăn mơhá hnoăng rak ngăn [a\ mơnhông pêt kong dêi kong pơlê Kon Tum kô tơku\m pêi pro mâu hnoăng cheăng xiâm ki lâi, ô pôa?
Tung pái khế pơtối hơnăm 2020, Khu râng liăn mơhá hnoăng rak ngăn [a\ mơnhông pêt kong dêi kong pơlê Kon Tum tơku\m pêi pro mâu hnoăng cheăng xiâm kơ’nâi kố:
Kô mơhá kơxo# liăn mơhá hnoăng rak ngăn [a\ mơnhông pêt kong hơnăm 2019 ăm mâu khu pơkuâ rak ngăn kong cho khu pú hên, Vi [an mâu cheăm, pơlê kân châ Tơnêi têa pơcháu hnoăng pơkuâ, rak ngăn kong, khu pơkuâ rak ngăn kong cho mâu rơpo\ng, mâu ngế krê, pơlê pơla a thôn châ Tơnêi têa pơcháu ăm rak ngăn kong.
Tơru\m [a\ Hngêi arak liăn, mâu Khu pơkuâ kơxo# liăn mơhá hnoăng rak ngăn [a\ mơnhông pêt kong dêi tơring, pơlê kong kơdrâm, Vi [an cheăm [a\ kăn thôn, pơlê tơku\m mơhá liăn a hên tíu kơxo# liăn hnoăng rak ngăn [a\ mơnhông pêt kong hơnăm 2019 ăm mâu rơpo\ng, khu ngế krê.
Tơru\m [a\ kơ koan xiâm pơkuâ rak ngăn kong, Tíu rak ngăn [a\ mơnhông pêt kong dêi mâu tơring, pơlê kong kơdrâm, Vi [an mâu cheăm, pơlê kân, mâu khu pơkuâ rak ngăn kong cho tơku\m po pơtâng tối troăng hơlâ mơhá liăn hnoăng rak ngăn [a\ pêt mơjiâng kong ăm khu pơkuâ rak ngăn [a\ mơnhông pêt kong a mâu pơlê cheăm, mâu kăn [o# dêi Vi [an mâu cheăm, pơlê kân châ Tơnêi têa pơcháu hnoăng pơkuâ rak ngăn kong; pơtối tơru\m [a\ mâu kơ koan thông ta#n, khu chêh hlá tơbeăng thăm mơnhông tơdroăng pơtâng tối tơdroăng pơkâ, troăng hơlâ mơhá liăn hnoăng rak ngăn [a\ mơnhông pêt kong.
Tơbleăng tơdroăng mơhá liăn hnoăng rak ngăn [a\ mơnhông pêt kong hơnăm 2019 ăm mâu tíu ki xúa kơxo# liăn mơhá hnoăng rak ngăn [a\ pêt mơjiâng kong ‘nâi tiô pơkâ.
Hnê mơhno Vi [an mâu cheăm, pơlê kân mơjiâng troăng pơkuâ, rak ngăn kong [a\ xúa kơxo# liăn mơhá hnoăng rak ngăn [a\ mơnhông pêt kong hneăng hơnăm 2021 – 2025.
Mơhnhôk mâu tíu xúa mơngế rak ngăn [a\ mơnhông pêt kong chêh xo inhên, nâp kơxo# liăn rak ngăn [a\ mơnhông pêt kong tro tiô pơkâ; k^ tơkêa pơcháu ăm mơhá liăn hnoăng rak ngăn [a\ mơnhông pêt kong [a\ mâu tíu xúa kơxo# liăn mơhá hnoăng rak ngăn [a\ pêt mơjiâng kong mê nếo pêi cheăng.
Tơru\m [a\ Khu pơkuâ ‘na pêi chiâk deăng [a\ mơnhông thôn pơlê séa ngăn tơdroăng pơkuâ, xúa kơxo# liăn mơhá hnoăng rak ngăn [a\ pêt mơjiâng kong dêi khu pơkuâ rak ngăn cho khu pú hên.
Tơru\m [a\ mâu Vi [an tơring, pơlê kong kơdrâm séa ngăn tơdroăng pơkuâ, xúa kơxo# liăn mơhá hnoăng rak ngăn [a\ pêt mơjiâng kong dêi Vi [an mâu cheăm, pơlê kân.
Mơnê kơ pôa Hồ Thanh Hoàng!
Gương-A Sa Ly tơplôu [a\ tơbleăng
Viết bình luận