Klôh têa kơ’nâi hngêi nâ Nguyễn Thị Thu, tíu pro 3 ngế o ối ku\n hlâ a hâi lơ 28/1/2016

Nâ Nguyễn Thị Thu, a pơlê kân Ea Pô], tơring }ư Mgar, kong pơlê Dak Lak hiăng tơbâ hơnăm má péa ăm kuăn kơdrâi hdrui dêi tơná cho Nguyễn Thị Thanh laga xuân ối tâ châi tung hiâm mơno. {riê lo têa mâ, nâ Thu pâ vế a kơxê ki mê lơ 28/1/2016, drêng mê, bu ối 10 hâi nếo cho Têt Lo hơnăm nếo Bình Thân, kuăn kơdrâi châ pơtê hiâm tơ’nôm, xua mê 3 ngế pú hmâ ki ê troh a hngêi xah hêi. Drêng mâu vâi o dế ôu kâ, xah hêi kơ’nâi hngêi mê tro klêh tung klôh têa ku\n. Mâu kăn bu teăm kum 2 tung 5 ngế o, 3 ngế o ki ê kuâ râng a ko\ng vâi la pá kâi teăm, vâi hnối krăm tung têa. Têt chiâng hâi mơdâm kiâ, chiâng tơdroăng s^ng khéa lâp kơtâu. Maluâ hiăng lối 2 hơnăm, laga nâ xuân hêng hôu dêi châ:

‘’Kơxê mê a 3 chôu, hluâ tâ 3 chôu, vâi troh a kố kơdrâm, á lăm a deăng kơxu ôh tá ‘nâi ki klâi. Tâng pơ’lok mê lăm ngăn. Klêi mê vâi tông djâ a hngêi á ôh tá lăm a klôh têa. Ối ‘nân tơkôm, vâi tông xo kuăn kơdrâi, vâi djâ a hngêi. {a\ 2 ngế ki tá tâng tối nâ gá klêh tung klôh, gá tâng kơbông krếo mê gá chu râng loăng toi 2 ngế pú hmâ o gá. Toi châ 2 ngế ối ku\n lo ing klôh u ối pái ngế krăm mê toi lo pá kong. Tơmiât hên, ôh tá ‘nâi pro ki klâi, vâi krâ kum tâi tâng, s^ng khéa ‘nâng’’.

Ngoh Y Rem Bdap mơhno tíu kuăn hdui Y Tai Hlong hlâ klâk têa a hâi lơ 22/7/2017

Ngoh Y Rem {dap, ối a [uôn Chuah A, cheăm Yang Réh, tơring Krông Bông, kong pơlê Dak Lak xuân hía dêi kuăn kơnốu xua klâk têa kơtăn kố ai vâ chê 1 hơnăm. Ngoh hêng hôu dêi châ, tâng kâng mơdât tâ tá klôh têa kơ’nâi hngêi mê kô ôh tá trâm tơdroăng kuăn hdrui nếo 17 khế Y Tai Hlong klêh tung mê.

‘’On veăng dế pêi, klêi kơ’nâi tâ dêi kế tơmeăm pêi lo ing chiâk deăng, mê tăng dêi kuăn ôh tá hlo u lâi. Môi iâ kơ’nâi nâ gá hlo dêi o đông tung klôh têa pa ro\ng hngêi. A tông xo gá klêi mê hlu\m a rơkong gá, ôh tá hiâm xếo, mê á pin gá vêh a hngêi, klêi mê á kơtong hlối’’.

Tiô xêo ngăn dêi Khu pơkuâ ‘na cheăng pêi – Mô đo#i rong râ hlâ hía [a\ Rêh ối pơlê pơla kong pơlê Dak Lak, tung 2 hơnăm 2016 – 2017, lâp kong pơlê ai 2.046 vâi hdrêng tro trâm xía vâ, tung mê ai 112 ngế vâi hdrêng hlâ. Hlâ xua klâk têa ai 97 ngế, châ 86% vâi hdrêng hlâ xua trâm xía vâ. Ki hên mâu roh klâk têa cho a vâi hdrêng sap 10 troh 14 hơnăm, hên roh trâm xía vâ khéa ‘nâng 2- 3 môi hdroh. Xiâm kối cho xua mâu vâi o lăm hum a klôh têa, rơchôa, long têa. Ai ki ‘nâ xua mâu vâi o tro hliâk chêng kơtong lơ ôh tá chiâng klê têa, tro plôm mâ laga nôu pâ tơvâ lăm a chiâk deăng, ôh tá ai kơbố rak ngăn lơ lăm kât kuăn, lăm xếo plâi [ơr mê tro kơtong klêi mê hlâ klâk têa.

Pôa Nguyễn Duy Tuyết, Kăn pơkuâ [ơrô kring vế, rak ngăn vâi hdrêng [a\ rak tơdâng tơ’mô pơla kơdrâi [a\ kơnốu, Khu pơkuâ cheăng pêi – Mô đo#i rong râ [a\ Rêh ối pơlê pơla kong pơlê Dak Lak tối ăm ‘nâi, kong pơlê ai têa kroăng, têa ku\n, hno têa, klôh têa hên vâ kum tung tôh kế tơmeăm khoăng. Tơdroăng rêh ối ‘na kế tơmeăm, hiâm mơno dêi kuăn pơlê, ki rơhêng vâ tối vâi krâ hdroâng kuăn ngo kơpong hơngế hơngo ối trâm hên pá puât, ôh tá vâ tơmâng tơdroăng rak ngăn dêi kuăn ‘ne\ng. Tơdroăng mơ’no liăn tung hnê kuăn ‘ne\ng klê têa ôh tá ai. Hên pơlê ôh tá ai tíu xah hêi ăm vâi hdrêng. Mê cho mâu pơloăng mơnúa kân tung tơdroăng hbrâ mơdât klâk têa a vâi hdrêng.

‘’Pin kal thế pơtâng tối a pơlê pơla. Má péa, kal hnê mơhno mơdêk tơdroăng hlê ple\ng [a\ nôu pâ xuân môi tiah [a\ mâu vâi o vâ châ hriâm klê têa, vâ ai túa hbrâ mơdât. Ki rơhêng vâ tối, vâ tơleăng mơnhên tơdroăng kố mê thế ai tơdroăng mơ’no liăn dêi tơnêi têa xuân môi tiah to\ng kum, pêi pro dêi mâu khu tê mơdró [a\ mâu ngế ai tuăn hiâm hơ-ui kum. Pin thế mơjiâng mâu tíu klê têa, tơku\m po hnê klê têa tê kơtê ăm vâi hdrêng tối tơdjuôm, ki rơhêng vâ tối vâi hdrêng a kơpong hơngế hơhngo, kơpong ki pá puât’’.

 Kong pơlê Dak Lak kơdo mơ-eăm troh hơnăm 2020 kơdroh 15% kơxo# vâi hdrêng hlâ xua klâk têa tâng pơchông [a\ hơnăm 2015. Tơdroăng ki mê pơkâ ai mâu túa ton xo\n, châ tơ-[rê vâ rế vâ pơtâng tối, mơdêk hlê ple\ng ‘na tơdroăng klâk têa a vâi hdrêng, rế hnê ăm mâu vâi hdrêng klê têa [a\ ai rơkê ví tơdroăng ki klâk têa, tơdrêng amê, mơjiâng ăm vâi hdrêng tíu xah hêi tơtro. Vâ ôh tá ai mâu roh klâk têa hlâ mơngế, ôh tá ai xếo tơdroăng ki khéa hơ’nêng dêi mơngế ki ối rêh [a\ tơniăn tơdroăng rêh ối ăm vâi hdrêng.

            H’Xíu H’Mok chêh

A Sa Ly tơplôu [a\ tơbleăng