Roh têa rơlêa cho a kơxo gâ hâi lơ 9/8 a tơring tơkăng kong Ia H’Drai, kong pơlê Kon Tum bu ai to lâi chôu la mơhúa ôh tá ai mơngế hlâ, la mâu hngêi trăng, kế tơmeăm dêi kuăn pơlê ki tro tơ’nhê ga hên ó. Rơtế [ă lối chât toăng hngêi tro têa lân trâu, têa mơhiu; vâ chê tâi mâu long, klôh têa păn ká, klâng báu tro têa lân klúa tâi, ai hên tíu drô troăng ki lăm pơtrui, gak ngăn tíu tơkăng kong, troăng ki lăm troh a tíu pêi chiâk pêi deăng, troăng prôk a mâu cheăm: Ia Đal, Ia Tơi [ă Ia Dom hiăng tro tơhnah tơhnâp. Ngoh Nguyễn Văn Tương dế lo tôm, xo mâu kế tơmeăm a môi toăng hngêi kơmăi uâ loăng rơdâ châ hr^ng met karê, tối ăm ‘nâi:

‘’Sap ing 5 chôu troh 7 chôu, nho\ng o ngin dế koi ối pơtê a xoăng koi, ôh tá ‘nâi ki klâi, kơdrâ hlo ai têa rơlêa lân pro tơ’nhê hngêi trăng akố. Ôh pá teăm vâ hbrâ dêi kế tơmeăm tung hngêi’’.

Hnoăng cheăng 'mâi mơnhông hngêi trăng, rơnêu tơmeăm khoăng ăm kuăn pơlê klêi kơ'nâi tro têa rơlêa lân kân a tơring Ia H'Drai, kong pơlê Kon Tum

Klêi kơ’nâi roh têa rơlêa lân mê, ai lối 100 ngế kăn [o#, mâu lêng dêi mâu khu lêng gak tơkăng kong, lêng gak pơlê pơla [ă Ko\ng an tơring Ia H’Drai hiăng ai mâ a mâu rơpo\ng hngêi kum kuăn pơlê ‘mâi rơnêu dêi hngêi trăng, tôm xo dêi kế tomeăm tro têa lân. Khu kăn pơkuâ cheăm Ia Đal hiăng thâ re\ng to\ng kum ăm mâu rơpo\ng ki trâm pá mê. Pôa Ngụy Đình Phúc, Kăn hnê ngăn Vi [an cheăm Ia Đal tối ăm ‘nâi:

‘’Tơná ngin ki tơnăng prôk troh a mâu tíu ki tơnêi tơhnah tơhnâp, kơpong ki tro têa lu vâ to\ng kum. Ki hdrối tâ, ngin pơtroh mâu phái, kế kâ, xup kơxo\ng khăng, têa ôu, bung, kơmung [ă liăn veăng kum ăm mâu rơpo\ng ki tram pá xua tro têa lân lu mê’’.

{ă hnoăng kơdo mơ-eăm dêi mâu khu râ, kơvâ cheăng, pơla mê, kong xuân chía hiăng kơdroh mêi, 7 to thôn a cheăm Ia Đal hiăng châ hluăn ing tơdroăng tro têa lân lu tâ tá. Maluâ ti mê, khu kăn pơkuâ ngăn dế pơtối kơdo mơ-eăm to\ng veăng vâ ai phái, kế kâ hbruô ăm kuăn pơlê. Pôa Bùi Văn Nhàng, Kăn pho\ hnê ngăn Vi [an tơring Ia H’Drai tối ăm ‘nâi:

‘’Tơring hiăng hnê mơhno khu râ, kơvâ cheăng a pơlê cheăm pêi pro tiô tơdroăng pơkâ ‘’pro 4 hnoăng cheăng ki ai a dêi pơlê tơná’’, Ki má moi veăng kum phái kế kâ ăm kuăn pơlê tơdrêng. Tơniăn ‘na phái, kế kâ, pơkeăng [ă rak vế tơniăn ăm tơdroăng rêh ối’’.

Tơdrêng [ă tơdroăng kơdo mơ-eăm ôh tá lôi kuăn pơlê pá ai kế kâ, têa krúa, mê tơring Ia H’Drai, kong pơlê Kon Tum pơtối mơhnhôk mâu khu râ, kơvâ cheăng veăng kum kuăn pơlê ‘mâi rơnêu hngêi trăng, tơmeăm khoăng. A tíu ki rơlêa kân ó a Ia Đal, ai 4 toăng hngêi achê têa ku\n hiăng châ ting tông troh a tíu ki tơniăn. Khu kăn pơkuâ ngăn cheăm hiăng mơhnhôk rêm râ, kơvâ cheăng veăng tolo rôe 10 ta#n xơmong [ă 100 kơtâ tôl bruô kum ăm kuăn pơlê pro hngêi. Pak^ng mê, a tâi tâng mâu kơpong ki kuăn pơlê rêh ối nhôm tro têa rơlêa lân a 2 to cheăm Ia Tơi [ă Ia Dom xuân pơrá ai mâu khu ki gak ngăn vâ veăng kum ăm kuăn pơlê. Trung tă Nguyễn Văn Sơn, Kăn ngăn ‘na cheăng Kal kí dêi Đông gak tơkăng kong Suối Cát, Mô đo#i gak tơkăng kong dêi kong pơlê Kon Tum tối ăm ‘nâi:

‘’Ngin ăm vâi nho\ng o lăm troh a mâu pơlê cheăm. Lăm troh a tơrêm rơpo\ng hngêi vâ ‘nâi nhên klâng báu chiâk prá alâi, í peâp, mâu tơmeăm hía hên iâ to lâi. Veăng kum ăm kuăn pơlê mâu kế tơmeăm, liăn ngân, veăng to\ng pêi mâu tơdroăng cheăng. Khăm pơlât tơdroăng châi tamo, bruô pơkeăng ôh tá xo liăn ăm kuăn pơlê, kơpuih văng krúa le\m hngêi trăng, troăng klông. Tơru\m [ă mâu khu râ, ôh tá lôi ai pơreăng xông tâ tú tung pơlê cheăm’’.

Drô troăng kân dêi kong pơlê kơxo# 675A, tơring Ia H’Drai dế tơku\m hên kuăn mơngế [ă mâu kơmăi, rơxế vâ ‘mâi rơnêu mâu tơmeăm tro tơ’nhê xua kong mêi kân, têa rơlêa lân. Maluâ ti mê, xua tơnêi hmốu tơhnah tơhnâp hên, tiô tối hdrối tung to lâi hâi la ngiâ nếo châ po troăng tơdjêp pơla péa thôn 9 [ă thôn Ia Dơr, cheăm Ia Dom.

Tơdrêng [ă tơdroăng thâ re\ng ‘mâi rơnêu tơmeăm khoăng klêi kơ’nâi têa rơlêa lân a kơpong kố, tơring Ia H’Drai, kong pơlê Kon Tum xuân ăm mâu ngế pơkuâ cheăng lăm séa mơnhên ngăn mâu pơlê cheăm ki tơ’lêi tro têa rơlêa lân kân drêng ai kong mêi kân, ton hâi. Tơring pơla kố xuân hiăng pơkâ hdró 68 tíu ki kuăn pơlê lăm rêh ối tung tơnêi ki rơdâ châ lối 2 rơpâu 200 ha vâ ‘mâi xe\n kuăn pơlê châ hluăn ing tíu ki xâu xía mê.

Khoa Điềm chêh

Nhat Lisa tơplôu [ă tơbleăng