Nếo achê pơla kố nah, vâi krâ-nhŏng o hdrông Jarai a pơlê Kép 1, cheăm Ia Ly, kong pơlê Gia Lai tơkŭm po mơdĭng mơjiâng klêi kuât nếo, tung tơdroăng ki hơniâp ro, sôk suâ ai ta idrâp chêng koăng ki dri drih dri drih. Kuăn pơlê a tíu kố hâk tơngăm ‘nâng ƀă dêi kuât ki nếo mơjiâng pro kân xŏn a ‘ngêi, ki lĕm dêi mơngiơk ki drêh kơbâng lĕm dêi deăng kơphế. Tĭng to kuât nếo vâi tơkŭm po tiô khôi túa, vêa vong dêi hdrông Jarai, tung mê, ai tĭng kâ kơpôu. Khu kăn hnê ngăn kong pơlê Gia Lai ƀă kơdrâm kơdrĕng mâu tơmối ing kong pơlê ki ê rơtế hơniâp ro troh pôu ngăn a pơlê Kép 1 kố. Jâ Linh Nga Niê Kdăm, Nhak sih-Ngế hriăn plĕng ‘na túa lĕm tro tiô khôi túa vâi krâ roh nah dêi Tây Nguyên tâ phoih ƀriê tung i hiâm mơno tối:

“Á hiăng châ tơmâng mâu tơdrá chêng koăng ki hơniâp ro dêi Jarai. Mê cho mâu tơdrá chêng ki mơhno tối tơdroăng ki hơniâp ro păng ‘nâng. Ki xiâm dêi túa lĕm tro xuân ối châ mot tung hiâm mơno dêi kuăn pơlê Kép 1. Tơdroăng ki kơnía má môi, bu kal ai roh ki toh chôu, ai tơdroăng ki tơ’lêi hlâu, mê pơlê pơla, cheăm bêng pin kô châ vêh mơnhông khôi túa, vêa vong ki kal git mê. Ing mâu ngê̆ thuât pơchên hmê kơchâi troh a hngêi ối, ilâng kiâ ta troh a mâu hâi leh mơdĭng, pro tĭng ƀă hên mâu tơdroăng xah hêi ro ki ê. Mê cho mâu tơdroăng ki tơxâng mơnê nhoăm”.

Kuât dêi pơlê Kép 1 ối tung tơdroăng tơkêa bro mơjiâng tơdroăng ôm hyô pơlê pơla a cheăm Ia Ly, kong pơlê Gia Lai ai tâi tâng kơxô̆ liăn mơ’no lối 12 rơtal liăn, ai hên kơlo cheăng, tung mê, hngêi trá, mâu um loăng ki mơdâng tung ilâng kiâ, kơno têa, mâu troăng prôk ƀă mâu pơlê cheăm tâ tá. Akố, tơmối kô châ lăm pôu ngăn mâu kơbong, hngêi ki ‘măn tơbleăng mâu tơmeăm khoăng ‘na túa lĕm tro, mâu tơmeăm, tơdroăng ki kơnía roh ton nah; châ hlo, châ ngăn, châ ‘nâi nhên mâu túa lĕm tro dêi kuăn ngo a kơpong kố. O Khanh, sinh viên hriâm ‘na Kơvâ Ôm hyô, Hngêi trung Kao đẳng Gia Lai mơhriâm tơdroăng cheăng ki ai păng ‘nâng a pơlê, ƀă hnoăng cheăng cho tối tơbleăng ăm tơmối ôm hyô ngăn, ai tối tiah kố:

“Á tối tơbleăng ăm tơmối ki troh ôm hyô hlê plĕng nhên ‘na khôi túa, vêa vong tiô khôi hmâ dêi mơngế Jarai ki lĕm kơnía. Á tối tơbleăng ăm tơmối châ lăm ngăn a kơno têa, ngăn vâi nâ o hdrông Jarai lăm hnêng têa, tối ăm tơmối hlê plĕng nhên ‘na um méa vâi droh Jarai ki hlê plĕng ‘na tĕn hmôu jiâ, vâi kơnốu mê rơkê  tĕn pong, chêa, kơtum, kơtŏn, tâng rơkê rơneăm um lĕm mê vâi droh kô rah xo vâi rơtăm ki mê pro dêi kơnốu. Mâu vâi rơtăm ngăn vâi droh ki ai kơpeăng kŏng rơkê teăn rơneăm um lĕm a mâu hmôu, jiâ, ai hên mơngiơk bâ eăng mê vâi rơtăm kô rah xo vâi droh ki mê pro dêi kơdrâi. Pakĭng mê, á pói rơhêng vâ tơbleăng tối ăm tơmối ôm hyô i ‘nâi nhên, i hlê plĕng ‘na tơdroăng rêh kâ ối dêi kuăn pơlê hdrông Jarai akố há”.

Pơlê Kép 1, cheăm Ia Ly, kong pơlê Gia Lai cho tíu ki tơmối nguân vâ troh hlê plĕng mâu khôi túa, vêa vong lĕm tro dêi mơngế Jarai. Jâ Rcŏm Xuân-Kăn Chi hô̆i ngăn vâi kơdrâi pơlê Kép 1 tối ăm ngin ‘nâi, ing apoăng hơnăm 2026, pơlê kố hiăng po rơdâ môi tung mâu tơdroăng ki vâ mơnhên tối tro tiô troăng hơlâ ki trâu rơdâ vâ tí tăng hlê plĕng ‘na túa lĕm tro dêi hdrông Jarai. Tơmối ôh tá xê to châ lăm ngăn, lăm troh a kuât mê ối châ ngăn, châ hlo mâu tơmeăm ki mơđah mê, thăm nếo ối lăm troh a hngêi kuăn pơlê vâ tí tăng hlê plĕng mâu tơdroăng ki pêi chiâk pêi deăng, veăng pế pơchên hmê kơchâi kâ tiô khôi hmâ dêi mơngế Jarai:

“Tơmối troh ôm hyô vâi hmâ tối ăm ngin ‘nâi ahdrối vâ kâ mâu kế kâ tiô khôi hmâ, ngin xing xoăng dêi pó pêi viâ mâu tơdroăng ki pơchên hmê kơchâi kâ. Tơmối cho mâu pú ki hơngế troh ôm hyô akố, ngin athế koh tơdah ƀă i hiâm mơno ki hơniâp ro, tơbleăng tối ăm tơmối, nhŏng o hlê plĕng nhên ‘na pơlê pơla, cheăm bêng, ‘na khôi túa, vêa vong dêi kuăn pơlê, ‘na tơdroăng rêh kâ ối dêi kuăn pơlê. Kơnôm mâu vâi pú ki lo ing mâu kong pơlê ê troh pôu ngăn akố, mê khoh gum ăm vâi nâ o châ tơniăn tung tơdroăng po ôm hyô. Mâu tơmối, nhŏng o troh lăm pôu, ôm hyô ngăn akố xuân hên hĕng ‘nâng, kơdrâm ‘nâng. Châ lăm ngăn a hâi leh mơdĭng, châ hlo a hâi rơkâu xối, po mơdĭng a ilâng kiâ, lơ châ ‘nâi mâu khôi túa, vêa vong tung tơdroăng ki ‘mế kiâ, tôu chêng, tơgôu koăng, lơ lo lăm a chiâk a deăng, lăm ngăn klâng chiâk, kriê kơchâi kong djâ vêh a hngêi rơtế pế kâ. Ing mâu tơdroăng ki mê, ngin hlo tơmối hơniâp ro khât, ngin xuân tâ phiu niu, sôk suâ mâu tơdroăng ki ngin hiăng pêi pro”.

Kơtăn ing pơlê Kép 1, cheăm Ia Ly ai dâng 15km a Troăng kân kơxô̆ kân 661 cho hiăng troh a pơlê Mrông Yố 1, cheăm Ia Phí, kong pơlê Gia Lai. Tung tơdroăng ki ôh tá pơ’lok pơ’lâ ki klâi hên, tơmối xuân rơhêng vâ tơmâng mâu idrâp chuât dêi têng nêng ki ro dêi pôa Rơ Châm Nha-Ngê̆ nhân, xuân cho krâ pơlê, ‘na mâu tơdroăng ki hơniâp ro ‘na khôi túa, vêa vong lĕm tro ki ‘ló păng ‘nâng ‘na ki lĕm tro dêi mơngế Jarai. Vâ chê 85 hơnăm, ki hloh hlê rơkê plĕng, mê pôa Rơ Châm Nha – Krâ pơlê ôh tá xê to ngế ki rơkê mơjiâng pro, mơđah mâu prôa dêi hdrông kuăn ngo, mê pôa ối chiâng rơngê rơngối, hơ’muăn hdrôu ăm kuăn pơlê ƀă tơmối i tơmâng.

“Dế nôkố, ki kơnía dêi tơmeăm ôm hyô cho kal, xua mê, rêm xoh ai tơmối mot ôm hyô troh akố, mê ngin pơrá koh tơdah, mơđah, tơveăng gum ăm tơmối i châ ngăn, châ hlo, châ ‘nâi ‘na tơdroăng rêh kâ ối dêi hdrông kuăn ngo Jarai chal hdrối nah ga ti lâi, nôkố ga ti lâi. Túa lĕm tro ki kơnía git khât dêi mơngế Jarai pin trối chêng koăng, mâu prôa, têng nêng, rơvŏng, khiê̆n hlŭm, mơđah ăm tơmối i tơmâng, i ngăn. Tung mê, ai chêng koăng, ai tá Prôa Amâm, Proâ Uâ, Prôa Dung, Têng nêng, Klŏng Không ƀă hên mâu túa prôa ki ê. Tơmối ôm hyô lăm troh ngăn, pin koh tơdah, chôa ‘lâng pêi pro hên mâu tơdroăng cheăng, klêi mê, hnối tơdah ăm tơmối mot tung hngêi, rơtế ôu kâ, rơtế châ hlo, châ ngăn, châ tơmâng vâ ‘nâi nhên ‘na tơrêm túa prôa dêi hdrông kuăn ngo; thăm nếo ăm tơmối mơnúa pêi pro, rơtế tôu, rơtế rêi prôa”.

Mơngế Jarai a pơlê Mrông Yố 1, cheăm Ia Phí ối rak vế mâu túa hngêi trá ki kân xŏn. Hên rơpŏng hngêi ối pơtối châ rak vế dêi hmôu, jiâ, ếo pơtâk ƀă kơhnâ khât tung mơhriâm, mơđah tôu chêng tôu koăng. Ai drêng ‘nâ châ pơtê, vâi kơdrâi tung pơlê vâi kơhnâ khât tung tơdroăng ki mơđah tĕn dêi tơmeăm khoăng, ing mê, mơjiâng chiâng um rơneăm ki ai tơdjâk troh ‘na tơdroăng rêh kâ ối ‘na loi tĭng, tiô khôp. Ƀă mâu vâi kơnốu tung pơlê xuân ối pơtối rak vế dêi khôi túa, vêa vong tiô khôi hmâ, tơdroăng ki hbleăng loăng bro um mơngế ƀă hnê tối ăm khu rơxông nếo i pơtối chiâng pêi pro ƀă rak vế. Jâ Rơ Châm H’Ken-Phŏ Kăn hnê ngăn Ƀơrô Đảng ủi cheăm Ia Phí, kong pơlê Gia Lai cho ngế ki pơkuâ ngăn Tíu ôm hyô pơlê pơla cheăm Ia Phí, xuân cho Kăn hnê ngăn Kâu lăk ƀô̆ Tĕn hmôu jiâ dêi pơlê Mrông Yố 1 ai tối tiah kố:

“Vâi krâ kuăn pơlê hmâ mơdâ pêt kế tơmeăm, ai báu phái, châ kriê xo dêi kơchâi cho tơmeăm khoăng ki krúa vâ djâ vêh ăm tơmối, nhŏng o i ôu kâ lơ ai mâu pú ki rôe djâ dêi ngi hngêi vâ tơbâ vế. Tơmeăm ki mơhno túa lĕm tro mê, ối cho cheăng tĕn hmôu jiâ, tĕn mơjiâng mâu pong, chêa, kơtum, kơtŏn tiô khôi hmâ dêi kuăn ngo, xua tơná vâi krâ-nhŏng o Jarai pêi mơjiâng. Mâu hmôu, jiâ, kơtong yĭng ki ăm mâu vâi nâ o tĕn tung rơpŏng hngêi ƀă dêi Tôh ngăn na ôm hyô pơlê pơla dêi pơlê. Kơnôm ai tơmối troh lăm pôu ngăn, ôm hyô a pơlê pơla, mâu vâi nâ o khoh pêi lo liăn ngân ƀă xuân châ tơniăn ăm tơdroăng ki tơveăng gum dêi pó. Pakĭng mê, ối ai mâu ngế ki veăng pêi viâ mâu kế kâ tiô khôi hmâ, khu tôu chêng tôu koăng-kơhnhon xuăng ối châ trâm, tơpui tơno ƀă tơmối ôm hyô pơrá pêi lo liăn ngân”.

Ing tơdroăng ki mơđah tôu chêng tôu koăng, ing mâu kuât, troh a tơdroăng tĕn tơmeăm khoăng, ƀă mâu leh mơdĭng tiô khôi hmâ, tơmeăm khoăng dêi mơngế Jarai hiăng châ mơđah tơbleăng, pơtối mơdêk chiâng tơmeăm khoăng ôm hyô pơlê pơla ki lĕm krip. Ôh tá pơtê to a mâu tơdroăng ki rak vế pêi pro mâu tơdroăng cheăng dêi Hơnăm Ôm hyô tơnêi têa a Gia Lai, troăng hơlâ kố dế châ po rơdâ thăm ‘na túa rêh ối, cheăng kâ krá tơniăn, ton xŏn ăm tơná kuăn pơlê, drêng ing tơná vâi krâ-nhŏng o cho mơngế ki xiâm vâ pơtối rak vế, mơđah, mơhno, tơbleăng ƀă châ pêi pro, châ mơnhông ki kơnía git dêi khôi túa lĕm tro tơná.