Mâu hâi kong mêi kân ton, a ngo Một, bêng Quy Nhơn, kong pơlê Gia Lai, xuân đi đo tô tuăn xâu tơnêi tơhnah. A hbêa ngo, hên toăng hngêi ối a 'ngêi. A chêng ngo, mâu hngêi tro tơnêi hmốu ki tơhnah kơđu môi iâ, hên rơpŏng athế lăm ối tíu  ê.

Jâ Phạm Thị Thùy, Ngế pơkuâ tôh kơphô̆ 19, bêng Quy Nhơn ăm 'nâi, ki hên hngêi ối tung kơpong kố xua kuăn pơlê chiâ xo tơnêi, mơjiâng pro xêh klêi mê tê, pơcháu pơ’lêh hên hdroh. Hơnăm 2025, drêng tơdroăng tơnêi tơhnah ó, hiăng ai 9 rơpŏng châ ối a tíu ê, nôkố ối 27 rơpŏng ki ối akố. Tơdroăng ôh tá ai hlá mơ-éa ăm phêp tro tiô luât pro tơdroăng tŏng kum, tăng mơhno tíu ối ăm kuăn pơlê trâm xơpá:

“Troăng hơlâ dêi kong pơlê 'na tơdroăng ki djâ kuăn pơlê lăm ối tíu ê  ki hên mâu rơpŏng kuăn pơlê vâ môi tuăn. La ai mâu rơpŏng kuăn pơlê ôh tá vâ môi tuăn xua vâi muih kong po pông tơnêi pêi kâ pro hngêi mê vâi thế ăm tơnêi. Tung pơla mê kong pơlê bu tŏng kum môi iâ tê, xua kuăn pơlê ôh tá ai hlá mơ-éa xúa tơnêi mê tiô pơkâ bu tŏng gum môi iâ liăn ngân ki vâ mơjiâng hngêi lơ ối a mâu tíu tơniăn tâ, ôh tá ối a mâu tíu ki rơ-iô tơnêi tơhnah tơhnâp”.

Kơpong kuăn pơlê rêh ối a ngo Một mơjiâng ối akố hiăng lối 20 hơnăm. Hlo rơ-iô tơnêi rế hía rế tơhnâp, cheăm bêng kong pơlê dế thâ tơrŭm ƀă Khu xiâm mơjiâng tơmeăm khoăng,

Khu xiâm ngăn Chiâk deăng ƀă Hyôh kong prâi Gia Lai séa ngăn, pơkâ troăng hơlâ djâ mâu rơpŏng kuăn pơlê tung kơpong ki rơ-iô lăm ối tíu tơniăn, hlối tăng ‘nâi troăng hơlâ 'mâi rơnêu, pro lĕm kơpong.

Pôa Nguyễn Đức Toàn, Kăn hnê ngăn Vi ƀan bêng Quy Nhơn, ăm 'nâi:

“Nôkố kong pơlê dế hnê mơhno thâ rĕng pơcháu mâu kơvâ cheăng ƀă Vi ƀan bêng Quy Nhơn séa ngăn, pơkâ mơ'no troăng hơlâ vâ pêi pro hnoăng cheăng xĕn mâu rơpŏng kuăn pơlê tung kơpong kố. Drêng kong mêi têa lân lu bêng hiăng hbrâ rơnáu troăng hơlâ xĕn tâi tâng mâu rơpŏng kuăn pơlê ối tung kơpong ki tơ'lêi tro tơnêi tơhnah kô châ lăm ối a tíu tơniăn”.

Tơdroăng ki xĕn kuăn pơlê lo ing kơpong tơnêi tơhnah tơhnâp ngo Một ôh ti xê to tơdroăng ki kal vâ rak vế châ chăn, tơmeăm khoăng, mê kal thế ai troăng hơlâ tŏng gum ƀă mơhno ăm tíu pro pơlê nếo tơtro, tơniăn tơdroăng vâ rêh ối ton xŏn ăm kuăn pơlê. Vâ tơdroăng ki púi vâ chiâng ai khât, khu kăn pơkuâ ƀă mâu kơvâ cheăng kal rĕng tah lôi pá puât, mơdêk rĕng mâu troăng hơlâ djâ kuăn pơlê lăm ối tíu ê, kum kuăn pơlê tơniăn tung tơdroăng rêh ối.