Pơlê Ia Nueng ối a kĭng tíu ki lĕm Biển Hồ, nôkố ai lối 200 rơpŏng ƀă lối 1.000 pơ’leăng mâ mơngế, tung mê mơngế Jarai châ lối 90%. Pơlê xuân ối rak vế hên túa lĕm tro chal krâ, hngêi trá, kuât, mâu xiâm loăng ki hiăng lối hrĭng hơnăm, kơno têa chal krâ rơtế ƀă cheăng tĕn hmôu, po rơgi loăng, tĕn ếo pơtâk, tŏn chêng koăng, pế kế kâ.

Tung mâu kế tơmeăm ki kơnía git dêi túa lĕm tro, tơmeăm ôm hyô pơlê pơla, pơlê Ia Nueng châ mơjiâng pro chiâng tíu ki lăm ôm hyô ngăn, lăm troh a Biển Hồ, pơlê pơla, hngêi hôp tơdjuôm, kơno têa chal krâ, kơpong tíu pêi cheăng chal krâ troh mâu tíu ki pro homestay. Tiô tơdroăng kố, tơmối châ tăng ‘nâi túa lĕm tro ‘na tŏn chêng koăng, veăng kơhnhon xoăng, mơnúa tĕn ếo pơtâk chal krâ, tĕn pong chêa; veăng tung mâu tơdroăng pêi chiâk deăng môi tiah pêt báu, poê báu, pêi báu, prông tơxông.

Mot tung rơnó krí kơphế, tơmối châ mơnúa krí ngăn kơphế, kơ-óu, uâ ƀă bro hơ’lâk ôu xêh kơphế; tơdrêng amê hlối châ kâ mâu kế kâ a tíu kố, trâm mâ kuăn pơlê ƀă tăng ‘nâi tíu ối pơtê.

Ƀă kuăn pơlê tung pơlê, mơnhông ôm hyô pơlê pơla ôh tá xê to po troăng mơdêk pêi lo liăn mê ối pro ivá rak vế, hnê mơhno cheăng tiô khôi vâi krâ nah ƀă túa lĕm tro hdroâng kuăn ngo ăm rơxông ối nếo. Nâ Rơ Lan Han, kuăn pơlê pơlê a pơlê Ia Nueng ăm 'nâi:

“Rơhêng vâ vâi krâ nhŏng o kô rơtế môi tuăn, tơrŭm veăng mơnhông ôm hyô pơlê pơla hên tâ, tối ăm dêi rơpó túa cheăng tĕn hmôu jiâ ăm khu rơxông nếo vâ mâu vâi pú 'nâi hên tâ khôi túa lĕm tro. Kal ai tơdroăng hnê mơhno mâu vâi pú hơnăm ối nếo vâ chiâng ngế ki hnê mơhno ôm hyô vâ vâi 'nâi ƀă tơbleăng 'na khôi túa lĕm tro dêi hdroâng kuăn ngo Jarai".

Pôa Đặng Khánh Toàn, Phŏ kăn hnê ngăn Vi ƀan cheăm Biển Hồ ăm 'nâi, cheăm mơnhên kuăn pơlê cho ngế ki xiâm tung mơjiâng ƀă mơnhông tơmeăm ôm hyô pơlê pơla. Tung la ngiâ, cheăm Biển Hồ pơtối pêi klêi tơdroăng ki dâi lĕm, mơnhông tíu ối, kơchâi kâ, tơmeăm pro ƀă kŏng tiô khôi vâi krâ nah, tơdjêp ƀă mâu khu mơdró lăm ôm hyô ƀă mơdêk tơbleăng. Tơdrêng amê, tơdjêp pơlê Ia Nueng ƀă mâu tíu troh môi tiah Biển Hồ, xiâm loăng hngó ki hrĭng hơnăm, kơdrum chế ƀă ngo on Chư Đang Ya, mơjiâng mâu troăng ôm hyô tơdjêp, veăng 'no hên tơmeăm ƀă mơdêk ivá tơ'mot ăm ôm hyô Gia Lai.

“Pơlê ôm hyô pơlê pơla Ia Nueng ngin mơnhên tiah kố kuăn pơlê cho ki xiâm dêi pơlê ôm hyô pơlê pơla, xua kuăn pơlê hiăng mơjiâng túa lĕm tro, mê tơmeăm pêi lo ing chiâk deăng krúa, tour, troăng ôm hyô, prôa vâ rơtế ƀă Tơnêi têa vâ djâ tơmeăm ôm hyô pơlê pơla troh ƀă tơmối. Ing mê, gum mơdêk pêi lo liăn, tơniăn gâk kring kal kí, tơniăn tung pơlê, veăng gum djâ Biển Hồ rế hía rế mơnhông mơdêk."

Klêi kơ'nâi leh tơbleăng, kăn teăng mâ, kuăn pơlê ƀă khu tê mơdró lăm ôm hyô veăng tơdroăng lăm ngăn, mơnúa ngăn mâu tíu mơhno túa lĕm tro ƀă mâu tơdroăng ki má môi tung tơmeăm ôm hyô pơlê pơla a pơlê Ia Nueng.