VOV4.Xơ Đăng - Tiô tơdroăng ki tơ-ƀrê mơnhên tối kơlo ki tơbriât tê mơdró râ kong pơlê hơnăm 2021, PCI dêi kong pơlê Dak Nông hiăng tâk 8 kơlo tâng vâ pơchông ngăn ƀă hơnăm hdrối, ing kong pơlê ki ối má mơ’nui nôkố hiăng to châ ối tơdế tâng vâ riân ngăn tơdjoâm ƀă mâu kong pơlê ki ê tung lâp tơnêi têa. Pơtối pêi pro tơdroăng ki ƀlêi chiâng kố, Dak Nông dế kơdo mơ-eăm ‘mâi rơnêu ó rơdêi túa ki mơ’no liăn kum ăm tơdroăng tê mơdró vâ tơ’mot mâu khu mơdró mơ’no kiăn cheăng, mơjiâng chiâng ivá cheăng ki rơdêi tung mơnhông pêi cheăng kâ-rêh ối pơlê pơla.

Pôa Nguyễn Đức Lộc, Kăn xiâm ngăn Kŏng ti pêi cheăng tiô rơnó, môi tung khu Vạn Thương – Dak Nông, tối ăm ‘nâi, khu mơdró kâ kố hiăng châ tơrŭm ƀă Dak Nông ing 3 hơnăm hdrối, la athế troh mơ’nui hơnăm 2021 nếo châ pơkâ pêi pro 2 tơdroăng tơkêa bro mơ’no liăn kum ăm kong pơlê.

‘’Klêi kơ’nâi pêi pro tơdroăng cheăng ki pói rơhêng châ mê dêi Dak Nông mê á hiăng ‘nâi nhên tơdroăng ki hơ’lêh ki kân ing khu kăn pơkuâ kong pơlê troh a mâu khu râ, kơvâ cheăng hiăng veăng tơpui tối, hnê khĕn tơdroăng kố rơdêi ‘nâng tâng vâ ngăn ƀă hdrối nah, hiăng thâ rĕng tŏng kum mâu tơdroăng tơkêa bro ki hiăng ai hlá mơ-éa phêp mơ’no liăn cheăng, tung mê, ai môi kơpong ki pêi chiâk deăng xúa kơmăi kơmok ki dâi lĕm a Gia Nghĩa ƀă môi toăng hngêi kơmăi uâ loăng, kơlá ki mơdiê pơklêp a Tuy Đức’’.

Tơdroăng ‘’Pói rơhêng vâ Dak Nông’’tơkŭm po a khế 10/2021, môi troăng hơlâ ki tơtro khât tung mơ’no liăn kum dêi kong pơlê

Dế pơkâ mơjiâng pro adrêng môi hdroh 2 hngêi pơkeăng a Pơlê kong kơdrâm Gia Nghĩa ƀă tơring Čư̆ Jut, pơrá ối a Dak Nông, Tiê̆n sih, ƀok thái pơkeăng Nguyễn Văn Châu, Kăn pơkuâ ngăn khu ki pro hngêi pơkeăng Xuyên Á tối tiah kố, ki tơ’ló apoăng drêng troh a kong pơlê kố, hlo ai tơdjâk hên troh tơnêi tíu ki ai pơkâ dêi khu mơdró kâ vâ mơ’no liăn tŏng kum, pêi pro mâu tơmeăm khoăng. Pơtih, ‘na tơdroăng trâm Kăn hnê ngăn VI ƀan kong pơlê Dak Nông, pôa tối ăm ‘nâi, tơdroăng ki kơhnâ dêi khu kăn kong pơlê hiăng pro ăm khu mơdró kâ khoh mơ’no liăn mơjiâng pro tơ’nôm 1 toăng hngêi pơkeăng ăm kong pơlê kố.

Tơdế hơnăm 2022, kong pơlê Dak Nông hiăng tơ’mot 11 tơdroăng tơkêa bro, tâi tâng kơxô̆ liăn ki mơ’no 1.000 rơtal liăn

Ki kal dế nôkố, mê cho rơkong tơpui ki rơkê dêi khu kăn hnê ngăn kong pơlê, ai pro mơdêi ăm mâu khu râ, kơvâ cheăng, ing mê, xuân chiâng vâ pêi pro hên túa cheăng tung pơla mơ’no liăn cheăng, mơjiâng pro môi drêng. Tơdroăng ki pro hlá mơ-éa rĕng, tơ-ƀrê, dâi khât, tí xê to hiâm mơno pói vâ, ki khŏm mơ-eăm dêi kong pơlê, mê ối kum mâu khu mơdró kâ châ rĕng hlo, hbrâ pêi pro mâu tơdroăng ki ai tơdjâk ki ê nếo.

Pôa Nguyễn Văn Châu ai tối tiah kố:

‘’Khu mơdró kâ pói rơhêng vâ môi tơdroăng ki kân, mê cho: Rĕng! La tâng vâ rĕng mê athế tơdrăng, tơleăng, mơhno tối nhên, athế rĕng pêi pro đi đo rêm tơdroăng cheăng vâ pro tiah lâi peăng khu mơdró kâ mê châ pêi pro ki tơ-ƀrê má môi. Maluâ mâu túa chêh pro hlá mơ-éa tiô pơkâ mê ga ai hên, kal athế tơbleăng tối nhên, tơdroăng ki mơ’no pêi pro kố kal ai hên hô sơ, mơ’no liăn tŏng kum ki kố tiah lâi athế tơleăng mơnhên. Rế tơleăng mơnhên, tơdrăng mê tơdroăng pêi pro thăm rế loi tơngah, tơpui tối rế nhên mê kô thăm rế tơngah loi cho khât, drêng mê kô ôh tá xâu lơ tro xôi’’.

Tiô tơdroăng ki mơnhên ngăn kơlo ki mơ’no tơbriât râ kong pơlê a hơnăm 2021, PCI dêi kong pơlê Dak Nông châ 61.95 điêm, châ ối má 52/63 kong pơlê, pơlê kong kân tung lâp tơnêi têa, tâk 8 kơlo tâng vâ pơchông ngăn ƀă hơnăm nah. Ing kơvâ ối má mơ’nui, mê kong pơlê hiăng kơdo mơ-eăm xông tơtêk ối tụng khu ki pêi cheăng ối pơla dế.

Pôa Đậu Anh Tuấn, Kăn xiâm phŏ chêh tôm xo rơkong tơrŭm tê mơdró kâ ƀă cheăng kơmăi kơmok Việt Nam tối tiah kố, Dak Nông hiăng ‘mâi rơnêu rơkê kơlo ki tơbriât mơdró kâ dêi râ kong pơlê, tơtro ƀă tŭm têk. Tung mâu kơlo ki mê ai 7 kơlo ki tâk điêm, 6 kơlo ki tâk hên; ki má môi mâu kơlo ‘na ki rơkê djâ troăng hdrối dêi khu kăn pơkuâ, tơdroăng ki rĕng pêi pro dêi hâi khế, tơdroăng ki pơkâ dêi luât tâk lối 20 kơlo tâng vâ pơchông ngăn ƀă hơnăm hdrối. Ki pêi pro tiah dế nôkố dêi khu mơdró kâ cho vâ mơ’no liăn a mâu kong pơlê ki tá hâi teăm ai mơjiâng pro ki klâi hên, môi tiah Dak Nông, mê cho roh ki vâ kong pơlê chiâng mơjiâng ƀai hriâm ki ƀlêi chiâng nếo:

‘‘Tiô á, Dak Nông tá hâi teăm cho kong pơlê ki djâ troăng hdrối tung tơdroăng tơ’mo liăn ngân la Dak Nông kô châ prôk rĕng. Ki hmâ hlo, mâu khu mơdró kâ kô rah xo tơ’mot tung kong pơlê kố amê tơ’lêi hlâu ăm mâu tơdroăng ki tê mơdró kâ, ki mê ti xê to cho ki rơkê hlâu mê vâi kô hlo ai tơdroăng ki tơkêa păng ‘nâng dêi khu kăn pơkuâ hnê ngăn. Dak Nông xuân hiăng pói vâ ƀă hiăng pơkâ tơdroăng cheăng ki nhên vâ krếo khĕn, mơnhông, tơ’mot khu mơdró kâ mơ’no liăn cheăng ki hên, ƀă ngăn kố cho troăng hơlâ ki ton xŏn kô mơjiâng chiâng tơdroăng ki hơ’lêh kân dêi kong pơlê tung la ngiâ kố ah’’.

Ai hên tơdroăng ki châ pêi pro bâ tơ’lêi tung chiâ xo tơmeăm khoăng tung tơnêi, cheăng chiâk deăng, ôm hyô, Dak Nông pói tơngah kô mơjiâng troăng hơlâ ki vâ tơ’mot liăn, mơnhông pêi cheăng kâ pơlê pơla

Tiô pôa Hồ Văn Mười, Kăn hnê ngăn Vi ƀan kong pơlê Dak Nông tối, mâu tơdroăng ki ‘mâi hơ’lêh PCI pơla hdrối kố nah hiăng mơjiâng chiâng tơdroăng ki chía pá vâ ing mê, kong pơlê kal athế hơ’lêh dêi ó rơdêi tâ. Khu kăn pơkuâ  kong pơlê xuân môi tiah mâu khu râ pơtối trâm khu mơdró kâ, tí tăng mơnhên, tah lôi mâu tơdroăng ki ối xahpá, tơvâ tơvân. Ƀă hiâm mơno pói rơhêng vâ châ pơtối mơdêk, Dak Nông hiăng hbrâ vâ tí tăng tơmâng rơkong tơpui tối ing mâu khu mơdró kâ, tơdroăng ki êng mơnhên dêi mâu khu ki hriăn rơkê, hriâm ki hlê plĕng ing mâu kong pơlê ki ối top má môi ‘na PCI ƀă hên ki ê hía vâ tăng troăng mơ’no liăn cheăng.

Pôa Hồ Văn Mười vêh mơnhên, Dak Nông khŏm mơ-eăm pro ăm tơdroăng ki mơ’no liăn cheăng, tê mơdró kâ păng ‘nâng bâ troăng, tơdrăng, mơjiâng tơdroăng ki loi tơngah dêi khu mơdró kâ pêi cheăng tơniăn ƀă mơnhông tơtêk:

‘’Maluâ hiăng ai tơdroăng ki rơkê tơkâ luâ, laga athế vêh mơnhên ngăn mê cho ki ƀlêi chiâng roh apoăng tiah mê. Nôkố tâng vâ tối ‘na Dak Nông mê ngế ki lâi xuân mơnhên tối kong pơlê kố ai xêh kế tơmeăm tơ’lêi hlâu, la xuân ối trâm tơdroăng xahpá, pơloăng kân ó. Pin athế tăng troăng vâ ‘mâi rơnêu mâu tơdroăng ki ối tơvâ tơvân, xahpá mê, mê cho tơdroăng ki kơdo mơ-eăm tơrŭm hên tâ nếo. Dế nôkố, ki nhên ga, khu kăn hnê ngăn kong pơlê ƀă mâu khu râ kơvâ cheăng dêi kong pơlê Dak Nông athế mot pêi cheăng kơhnâ rơdêi tâ veăng kum ăm khu mơdró kâ, la tơdroăng ki pro kơtăng mê tá hâi teăm bê tŭm, rêm râ, kơvâ cheăng kal athế troh pôu, hnê mơhnhôk tơrêm bêng, cheăm, pơlê pơla vâ rơtế khŏm mơ-eăm môi tuăn tung tơdroăng pêi pro, drêng mê ah, á loi tơngah tơdroăng ki vâ pêi pro kô châ ƀlêi chiâng’’.

Minh Huệ chêh

Nhat Lisa tơplôu ƀă tơbleăng