Nê lah nău nteh treh kông bah rnăk wa Đinh Văn Cần n’hanh wa Đàng Thị Mỹ Trâm ta thôn Bàu Trúc, xã Ninh Phước, n’gor Khánh Hoà. Bah meng ndring jay, yuh Kinh Thị Mộng Ngưng – du hê kon bah wa Cần n’hanh wa Trâm dôl nđơn tay nău kan yău ye kăl e. Mô geh máy móc, dơn geh du mblâm mphat n’hanh me nôp dơm, tâm du ƀlât hŏ njêng luh rup ndơ geh ƀư hôm. Yuh Ngưng an gĭt, ăp nar bôk năp mhe nti ntŭk ƀư khuch ntŭk nê, aƀaơ ri hŏ way bên ti hôm, ƀư uĕh nhanh jêng nuĭh blău ƀư tơm hôm. Nău nteh treh rup ndrang kông koh aƀaơ hŏ jêng way bên tâm nău rêh ăp nar bah rnăk yuh.
“Lor bôk năp kơt nti, treh mbro treh mbro ma păng mô jêng luh du ntil ndơ ơm. Yơn ăp nar ƀư du đêt, yor nău kan dja ân ƀư ndê na nê̆ mô plơ̆ rŭch mơ ƀư dơi. Dŭt jêr lah treh rup ndrang bâr ka mel đâng mblu. Mê̆ gâp moh ndơ ƀư blău da dê, hôm bơ̆ gâp kâp ma ntrŭp jêng dơm. Ŭch rŏng kon său jêh aơ tay mbra geh nuĭh kơt tĭng nti, lah mô roh lĕ nău kan.
Wa Kinh Văn Cần n’hanh wa Đàng Thị Mỹ Trâm năm aơ hŏ rlău 70 năm deh, lĕ bar hê ur sai ndrel rlău ăp năm khay druh ndăm đah nău treh rup ndrang dak kông đŏng. Aƀaơ ta năm hŏ rdo wăm, ăp nar khân păng nha hôm dêh rôn nhôn lĕ ma bu mom mô dơi ban tĭng đŏng. Ăp ndơ geh ƀư jêng lah ăp ndơ đâng kơt: ndơ đâng mblu, dĭng soh dak mblu, dông kông… Nê lah ăp ndơ dŏng dơi nuĭh Chăm dŏng dŭt âk tâm lễ hội Katê, Ramưwan, ăp nău way tâm bôk năm mô lah tâm nđăp, tâm nsao...
Wa Đàng Thị Mỹ Trâm an gĭt, ndơ dŭt jêh ri đâng sila, ndơ têh ri pla play do, lĕ rngôch gay n’hơr an brah yang, u che, yău ye dơm. Rup ndrang ta ăp ndơ dŏng dja njuăl tâm nê ăp nău hôr jru bah nuĭh Chăm.
“Lor bôk năp lah bơ̆ ƀư, lôch nê lah trêng ntĭm tay an gâp. Bah kơi nơh gâp geh sai ri trêng nti tay an sai. Lôch bơ̆ gâp roh, ur sai gâp nđơn mât tay nău kan tât aƀaơ. He dơn gĭt ƀư jêng dơm, geh nuĭh tât sŏk ri tăch ta âk ntŭk, bah dih n’gor geh đŏng. Nơm geh nău kan dja ma mât dơi 9 mblâm kon hăn nti, aƀaơ khân păng geh nău kan lĕ.
Ma nău đăng hăr, uĕh măt uănh tĭng ndơ geh ƀư ntop đah nău nsing nơm tâm nău kan jêng năch bah ur sai khân păng mô dơn ta n’gor Khánh Hòa ma hôm ta ăp n’gor êng ƀa ƀă đŏng kơt Lâm Đồng, Đồng Nai, Tây Ninh, Nkual ƀon têh Hồ Chí Minh tât nchăm lor đă ƀư. Nô Bá Minh Truyền, di sản viên Bảo tàng Khánh Hoà an gĭt, nău kan treh rup kông nuĭh Chăm ntoh lư ntơm nơh, aƀaơ hŏ roh hêng, lap hôm du rnăk nuĭh Chăm ta Bàu Trúc hôm mât nău kan.
“ Đah nuĭh Chăm ăp ndơ dŏng treh rup ma kông dŭt khlay. Ntĭt kơt ăp ka mel đâng sila, đâng mblu sila, rbâng ŭnh… nê lah ăp ndơ dŏng ma nuĭh Chăm dŭt uănh khlay, tâm rnôk ôp brah khlay mơ n’gluh đâng ăp ndơ gay ôp mbah an u che, yău ye; mpơl nău uănh khlay đah nuih n’hâm, u che, yău ye.
Rlău 40 năm krêp dêh đah nău kan treh rup ndrang dak kông, ur sai wa Kinh Văn Cần hŏ rgop mât ndray nău kan way ơm bah rnăk wâl n’hanh rhŏ dŏng ngăn ngăn an nău rêh văn hóa huêng khlay bah nsum mpôl nuĭh Chăm.
Wa Đàng Chí Quyết, Bí thư Chi bộ thôn Bàu Trúc, xã Ninh Phước, n’gor Khánh Hoà an gĭt, ta ntŭk aƀaơ geh bar ƀon hăr blău ti kan ntoh lư lah nău kan mon uk Bàu Trúc n’hanh nău kan cheh tanh bok brai Mỹ Nghiệp. Êng ta thôn Bàu Trúc hôm geh tay nău kan treh rup ndrang dak kông dŭt ntoh lư. Nău kan dja hŏ dơi n’gâng kan ta ntŭk rƀŏng trong n’glăp tâm bôk nău kan gay hun hao pâl nđaih ndrel đah nău kan mon uk đŏng.
“Mpŏng n’gâng kan ăp gưl, ăp n’gâng kan uănh khlay trong kơl ntĭm nti nău kan, tâm ban kơt nta trong dơh gay ƀư hồ sơ kơp dơn ur sai wa Cần n’hanh wa Trâm lah Nghệ nhân Ưu tú. Gay ntrŭt nsôr nuih n’hâm ur sai khân păng, rgop trêng nti tay nău kan an rơh kơn bah kơi tay.
Lah dơi uănh khlay ntuh kơl, nău kan treh rup ndrang dak kông bah nuĭh Chăm mbra dơi dâk rêh tay ndrel đah nău kan mon uk Bàu Trúc njêng luh ăp ndơ geh ƀư pâl nđaih uĕh êng, nê lah nău tâm rlai lăp nsum đah drăp ndơ ơm yău ntlơi an tay Chăm Pa ndrel đah tĭng nău way ta ntŭk n’hanh nău kan ma jâng ti way ơm, rgop njêng luh săk ntơ luh pâl nđaih văn hóa bah n’gor Khánh Hòa.
Viết bình luận