Dêh n’hanh têh tâm ntŭk văn hóa chĭng gông, bah jêt wa Đinh Hdot (ta ƀon Đak Pơkao, xă Tơ Tung, n’gor Gia Lai) lĕ dơi djăt nteh chĭng n’gŭr răm tâm ăp lễ hội rhơn ba mhe, tâm nsông mô lah ăp măng rgum rƀŭn nsum mpôl ta jay nhih. Đah wa, nteh chĭng mô knŭng lah nteh ma hôm nău ngơi bah u che, huêng phan bah rnoi nuĭh Ba Na. Yor nău rŏng hô nĕ lĕ ntrôl wa dâk ndâk njêng ăp rmôt chĭng n’hanh rmôt mprơ Ba Na ta ntŭk gay trêng ntĭm an rơh druh ndăm. Nung nar wa ƀư mir, măng tât rgum druh ndăm ta jay nhih gay ntĭm tŭr chĭng n’hanh nău mprơ.

Ăp năm bah năp, ăp bôr chĭng ơm dơi nkra, jut kloh; ăp nău mprơ rnoi đêt kơt lĕ chuêl aƀaơ lŏ ntoh n’gŭr răm tâm ăp măng rgum rƀŭn nsum mpôl. Lơn lah, âk oh jêt tâm ƀon lĕ jêng ŭch văn hóa rnoi mpôl nơm lơn jêh râng ăp rmôt njroh mprơ. Nghệ nhân Đinh Hdot nkoch:

Gâp mĭn mro lah rơh druh ndăm mô trêng tay ri rơh druh ndăm mbra mbrơi roh chuêl văn hóa bah rnoi mpôl nơm. Nteh chĭng, nău mprơ mông knŭng gay njroh tŭr ma hôm lah nău ơm kăl e, lah huêng phan bah nuĭh Ba Na. Yor rĭ bôl ŏk r’ah gâp hôm nsrôih mât ăp rmôt chĭng, rmôt mprơ gay kon sau bah kơi aơ gĭt tât tu tơm bah nơm. Ăp rnôk saơ ăp oh jêt ŭch nti tŭr chĭng mô lah nău mprơ, gâp saơ dŭt răm n’hanh geh tay nuih n’hâm gay nthoi tay nău kan aơ.

Nău nkoch bah nghệ nhán Đinh Hdot an saơ nău ŭch hô ngăn bah wa đah văn hóa way ơm. Mô knŭng ntĭm nău blău tŭr, wa hôm rblang an ăp oh tŭr tâm ăp wât nkô̆ nău bah tĭng nău mprơ, tĭng nău nteh chĭng tâm nău rêh bah nuĭh Ba Na. Tĭng wa, ŭch mât văn hóa ri lor lah ƀư an rơh druh ndăm wât n’hanh ntô̆ n’hao mpeh nău uĕh văn hóa rnoi mpôl nơm.

Aƀaơ, ăp rmôt chĭng n’hanh rmôt mprơ yor wa Đinh Hdot ndâk njêng ƀa ƀơ tŭr tâm ăp lễhội văn hóa ta ntŭk, n’hanh râng tâm nđŭr tâm n’hanh bah dih n’gor. Nô Đinh Văn Anging, nuĭh rmôt chĭng n’hanh mprơ nău mprơ rnoi mpôl đêt an gĭt:

Bah năp đaơ oh knŭng djăt wa mprơ nău mprơ rnoi mpôl đêt mô geh mĭn nơm mbra râng mprơ. Jêh rnôk dơi wa Đinh Hdot ntĭm, oh wât tay dŭt âk mpeh văn hóa Ba Na. Wa ntĭm mpôl oh dŭt gơih, bah trong nsôr n’hâm sŏk nău mprơ tât nkô̆ nău bah tĭng nău mprơ. Knơm râng rmôt mprơ ma oh nsing nơm lơn rnôk dâk ta năp âk nuĭh n’hanh lơ ŭch nău ngơi, văn hóa bah rnoi mpôl đêt nơm. Oh mpong bah kơi aơ mbra nti tay gay trêng ntĭm an ăp oh jêt êng tâm ƀon.

Mô knŭng kơl druh ndăm rchong wât lơn mpeh văn hóa way ơm, ăp rmôt njroh mprơ hôm geh ntŭk pâl uĕh, tĭngf nsum mpôl n’hanh rdâk nău ntô̆ n’hao rnoi mpôl đêt tâm rơh druh ndăm. Du măng jêh pah kan, nteh chĭng ta jay nhih. Nuĭh têh gơih nđơr ntĭm, rơh druh ndăm ŭch tiăr nti, jêng ntŭk nkre dăch dêh nkre âk nău uĕh văn hóa. Nô Đinh Plih, nuĭh rmôt nghệ nhân chĭng gông n’hanh nău mprơ rnoi mpôl đêt bah ƀon Pơkao nkoch:

Wa Đinh Hdot lah nuĭh dŭt n’hâm đah văn hóa rnoi mpôl đêt. Wa nĕ an âk mông nar gay hăn rgŏ jă druh ndăm râng rmôt chĭng, rmôt mprơ. Geh rnôk đêt nuĭh râng yơn wa nĕ mô ntlơi. Knơm nău nsrôih nĕ ma aƀaơ ƀon nơm geh rmôt chĭng dŏng ƀa ƀơ, ăp mon jêt gĭt tŭr chĭng n’hanh mprơ âk lơn bah năp. Kônh wa tâm ƀon ăp nuĭh ŭch wa nĕ mĭn an nsum mpôl n’hanh an văn hóa rnoi mpôl Ba Na.

Wa Đinh Plơnh, bu ranh ƀon Đak Pơkao, an gĭt, nghệ nhân Đinh Hdot lah “Ntŭk khlay” bah ƀon. Mô knŭng mât nău ƀư tŭr chĭng, njroh mprơ, wa hôm nsrfôih joi n’hanh trêng tay âk nău mprơ yău bah nuĭh Ba Na.

Ăp nău rgop bah nghệ nhân Đinh Hdot geh nkô̆ nău dŭt têh tâm trong kan mât ndrăy văn hóa way ơm bah ƀon lan nuĭh Ba Na. Nău ndâk njêng n’hanh mât ăp rmôt chĭng, rmôt nău mprơ lĕ kơl âk druh ndăm wât n’hanh ŭch nău uĕh văn hóa rnoi mpôl nơm. Aơ lah ntrong ƀư an dơi ntrŭt nsôr n’hanh pơk hvi gay văn hóa chĭng gông Tây Nguyên dơi mât ndrăy tay, mât na nao tâm nău rêh mhe.

N’gul đah nău rêh rgâl tĭng nar, ăp nuĭh kơt nghệ nhân Đinh Hdot ta xă Tơ Tung, n’gor Gia Lai hôm e mât ndrăy chĭng, nău mprơ kơt mât rrbăy huêng phan bah ƀon lan. Nău dŭt n’hâm n’hanh nău rŏng văn hóa bah wa lĕ rgop khlay kơl nău uĕh văn hóa Ba Na dơi jao trêng n’hanh rêng hvi.