VOV4.Sêdang - Ô vâi krâ nho\ng o [a\ pú hmâ!

            Hâi lơ 10 khế 3 hơnăm 1975 cho tơdroăng a hơnăm ki mê nah, mơnhên tơdroăng châ [lêi trâng tơplâ xâ tơleăng le#m hdrông kuăn ngo, pro tơnêi têa tơru\m chiâng môi. Mê cho tơplâ xâ châ [lêi trâng a {uôn Ma Thuột – cho pơxiâm vâ xông tơplâ xâ a Tây Nguyên [a\ châ [lêi trâng kân rơnó hơngui hơnăm 1975.

Um ki 1: Tâ tá pơlê kong kơdrâm Buôn Ma Thuột dế nôkố.

            40 hơnăm klêi kơ’nâi tơplâ xâ, {uôn Ma Thuột hiăng chiâng tíu ki ối túa má 1, cho môi tung 10 pơlê kong kân krúa le#m má môi lâp tơnêi têa, cho tíu ki ai kơxo# kơphế rêm hơnăm tê ke#n kong têa hên má môi dêi Việt Nam. Tơraih tơ-[ai Hoà Bình, cho kơpong ki tơplâ tơplong ó má môi, mê nôkố chiâng tíu tơraih tơ-[ai rơxông nếo, tơdjêp [a\ lâp kơpong peăng tơdế tơnêi têa, peăng kơnho\ng tơnêi têa.

            Mơd^ng tơbâ hâi tơleăng le#m pơlê kong kơdrâm hơnăm kố châ tơku\m po rơtế [a\ leh mơd^ng kơphế {uôn Ma Thuột, pơlê kong kơdrâm tơdah hên pú hmâ, tơmối ki ối achê, hơngế, laga kơbố xuân hlo ki tơ’lêi drêng to tơ-[ai a tơriah tơ-[ai rơxông nếo. {a\ drêng ‘nâi tơdroăng mơnhông tơtêk, kơbố xuân hlo ki le#m dêi pơlê kong kơdrâm krâ pul on tơhrik le#m krip vâ tơku\m po leh mơd^ng kơphế.

            Pơ’lăng mơd^ng tơbâ 40 hơnăm [lêi trâng {uôn Ma Thuột, Minh Châu, ngế chêh hlá tơbeăng cheăng tung Rơ’jíu Việt Nam kơpong Tây Nguyên ai [ai chêh dó inâi: ‘’Buôn Ma Thuột tơkâ hluâ tơplâ tơplong [ă mơjiâng tơ-raih tơ-[ai ki le#m krip klêi kơ’nâi hâi tơnêi têa châ tơleăng le#m’’.

To tơ-[ai ho\ng Hà Nội chu a tơraih tơ-[ai {uôn Ma Thuột, mố đo#i hneăng hdrối nah Nguyễn Đức Thịnh, ối a thôn 1 cheăm }ư Ea Buôr, pơlê kong kơdrâm {uôn Ma Thuột tối ăm ‘nâi, hdrối [a\ kơ’nâi tơleăng le#m, poâ [a\ mâu mố đo#i ki ê, ôh tá ai kơbố tơmiât tơraih tơ-[ai Hoà Bình chiâng tơraih tơ-[ai {uôn Ma Thuột, cho tíu ki poâ vâ prôk vêh pơla Tây Nguyên [a\ mâu kơpong pơlê peăng kơnho\ng tơnêi têa. Pơxiâm mot hlo {an Mê Thuột le#m krip kân rơdâ, pơchốu ko\ng khe#n kơdeăn hiăng hơ’lêh [a\ tiu rơxông nếo. Nah tơraih tơ-[ai kố to nhâ, ilá lim hên ‘nâng, ôh tá kân rơdâ krip tiah rơxông nếo mơtiah kố. Hlo tiah kố sôk ro ‘nâng. Tối tơjuôm tơnêi têa mơ’no liăn mơjiâng pro troăng kân tiu chal nếo, chơ phut prôk lăm pơla péa kơpong peăng hdrôh [a\ pá kơnho\ng tơnêi têa xun tơ’lêi hlâu tâ hdrối nah.

            Poâ Thịnh ‘mu\n tối, veăng tung rôh tơplâ xâ {uôn Ma Thuột, poâ pêi cheăng ton a Đăi đo#i 1, Tiêuh đoân 7, Trung đoân 149, sư đoân đăk kông 316. Klêi kơ’nâi pơlê kong krâm {uôn Ma Thuột châ tơleăng le#m, hâi lơ 14 khế 3 hơnăm 1975 poâ rơtế [ă mâu mố đo#i a Trung đoân 149 châ pơkâ thế veăng tơplâ xâ rơtế [ă Trung đoân 198 [a\ hnoăng cheăng tơleăng le#m tơraih tơ-[ai Hoà Bình. Poâ Thịnh xuân tro rong a roh tơplâ kố:Tung roh tơplâ xâ hâi lơ 14 khế 3 mê a châ pơcháo hnoăng cheăng cho ngế ki pơkuâ vâ xông tơplâ. Cho khât cho Trung đo#i 1 laga ngế ki pơkuâ Trung đo#i tro rong veăng pá kơ’nâi, mê Trung đo#i á ai hnoăng cheăng a kơpong hngêi tôl tung tơraih tơ-[ai vâ krâ ‘măn mâu hnêa ki pe#ng răng on rơtâ tá, mơdât ôh tá pe#ng răng on lo pá kong mố đo#i pin. Dế tơplâ, pơcháu ăm mố đo#i pe#ng B50 pe#ng tơ-[ai dế pơxiâm xông kơneăng, xua ôh tá tro á nếo xo hnêa B50 pe#ng klêi mê pe#ng mơdât răng on mê a tro rong.

            Tơraih tơ-[ai Hoà Bình ối tối cho tơ-raih tơ-[ai Phụng Dực, rơxông mê nah khu lêng Việt Nam ko\ng hoa mơnhên cho tíu ki kal má môi, cho tíu ki pơtroh ăm mâu pháu hnêa, kế kâ ăm mâu sư đoân, xua mê châ gâk kring kơtăng. Achê mê cho đông mố đo#i Trung đoân 53 ngu\i ối peăng mâ hâi lo pá hdroh tơraih tơ-[ai, kâng 5-7 râ kơxái meăm ilá, tung tơdế mâo tíu kố cho [om min. Mơnât meăn [a\ tơnêi rơtâ tá đông hbo, mâu pơ kôt [a\ mâo hnêa, kơno\ng  ‘măn tung mơnât tơnêi. Hbrâ rơnáo hdrối kố dêi khu lêng kong têa ê, roh tơplâ tơleăng le#m tơraih tơ-[ai Hoà Bình chiâng roh tơplâ ki ó má môi dêi khu lêng tơnêi têa pin tung roh tơplâ tơleăng le#m {uôn Ma Thuột rơxông mê nah, pâ mâu roh tơplâ ó má môi a kơpong tơ-raih tơ-[ai Hoà Bình: Tíu mê cho tíu đông dêi Trung đoân 53, Sư đoân 23 ngu\i. Sap kơxo hâi lơ 10 khế 3 troh kơhâi dế hâi lơ 11 khế 3, tơleăng tâi tâng pơlê kong krâm. Hâi lơ 13 pơtối, Trung đo#i 445 pơtối tơplâ troh kơmăng hâi lơ 16 [a\ kơxo hâi lơ 17, khu ki tơplâ xiâm cho trung đo#i 453, 2 trung đoân dêi sư đoân 316 [a\ sư đoân 10 plâ [â vâ châ tơleăng le#m a trung đoân 53 [a\ tơraih tơ-[ai. Tối tơjuôm kố cho môi roh tơplâ ki ó xua tâi tâng khu lêng kơpong kố tơku\m to a mê.

            Nôkố, tơraih tơ-[ai Hoà Bình tíu ki tơplâ ó má môi hiăng chiâng tơraih tơ-[ai rơxông nếo râ má 4C tiu pơkâ dêi Khu tơru\m pơkuâ tơ-[ai pơto kuăn pơlê lâp plâi tơnêi, troăng tơ-[ai kơtâu xo\n 3 km, ai ivá tơdah mâo tơ-[ai ki krâ kơvâ mơtiah: A320/A321 ATR-72 [a\ hía hé. Rêm hâi, tơraih tơ-[ai tơdah 20 roh tơ-[ai troh [a\ prôk, pơto châ 800 ngế tơmối tung môi roh prôk, tơdâng 2 rơtuh ngế tơmối rêm hơnăm. Poâ Phan Văn Đình, môi tung mâu ngế mố đo#i dêi đông pơkuâ tơraih tơ-[ai Hoà Bình mâu hơnăm klêi kơ’nâi tơleăng le#m, drêng mê nah pro kăn pơkuâ tơ-raih tơ-[ai {uôn Ma Thuột, hlo tâi tâng mâu tơdroăng hơ’lêh kân kố: Nôkố hiăng hơ’lêh mơnhông tơtêk ó, drêng pơxiâm to troh nôkố ôh tá [e#ng ê mơnhông mơdêk ó mơtiah kố. Troăng kân sap tơraih tơ-[ai troh sư đoân 470 drêng mê nah to loăng nhâ. Klêi kơ’nâi to lâi chât hơnăm mơnhông mơdêk tiah kố a hlo mơnhông mơdêk re#ng ‘nâng, troăng mot tung tơraih tơ-[ai cho le#m má môi lâp tơnêi. Hngêi ăm tơmối ối tơkôm mơhé ku\n, bố 7 rơpâo 50 mêt karê laga mơjiâng pro le#m mơnâ mâ ngăn, kong kế tíu kố pro ăm tơmối hlo ki phuâng le#m tâ hdrối nah.

            Rơtâ tá tơraih tơ-[ai cho kơdrum kơphế, mâo tôl hngêi mơngiơk tu\m túa le#m krip. Tơdroăng rêh ối rế tu\m, troăng kân ăm tơ-[ai kơtâu vâ kơneăng le#m mơnâ mâ ngăn, mâu kuăn pơlê ki rêh ối a kố sap hdrối tơleăng rế ôh tá kâi piu ki pá puât, tơplâ tơplong tơleăng le#m tơ-[ai Hoà Bình: Péa pâ tơplâ ó khât, răng [om đi đo pơtôu bê klêk tuăn, a tơnêi pe#ng răng on, tơ-[ai kơneăng a rơvâ plêng kơ’neh [om, hngêi trăng răng [om pe#ng ‘nhê tâi tâng, mot tung mê ôh tá hlo ai ki klâi xếo, to kơdjâ meăm [om tung hngêi. Mê cho roh tơplâ ki ó dêi hdrông mơngế, vâ tơleăng le#m, châ tơniăn krê.

            Kơxo, kơxê, kơmăng, lâp kơpong tơraih tơ-[ai {uôn Ma Thuột tâng to tơ-[ai kơneăng. Rơxế ôtô ki kơnâ liăn pơto mơngế lo a tơraih tơ-[ai, mâu tơmối sôk ro tó lăm troh a kố, [a\ mâo mố đo#i, mâu mố đo#i ki tơplâ xâ hiăng lo mơheăm chá vâ châ tơleăng le#m tơraih tơ-[ai Hoà Bình, tơleăng le#m {uôn Ma Thuột. Mâu kuăn pơlê rêh ối a kố klêi kơ’nâi hiăng hluâ rơxông tơplâ xâ, mê hiăng châ rêh ối tung rơxông nếo hơ’lêh hên, xuân ôh tá kâi piu tơdroăng ki tơplâ xâ dêi khu lêng [a\ kuăn pơlê pin tung roh tơplâ kố, ‘mu\n tối ăm kuăn cháu tơná. Poâ Quách Bình, ối a thôn 2, cheăm Hoà Thắng, pơlê kong kơdrâm {uôn Ma Thuột, kơtăn ôh tá hơngế tơraih tơ-[ai {uôn Ma Thuột tối: Nôkố kuăn cháu xuân thế ‘nâi ‘na tơdroăng tơplâ xâ nah, nôkố vâi ‘nâi hiăng ai tơraih le#m, laga ôh tá ‘nâi nah tơplâ tơplong pá puât tiah lâi, xua mê thế tối ăm vâi cháu ‘nâi tơraih tơ-[ai nah mơtiah lâi, ôh tá xê tơ’lêi vâ ai, poâ pâ pin hiăng xông tơplâ nếo ai, thế hriâm kuăn ‘ne#ng mơtiah mê.

Um ki 2: Kơpong ki pro hlá mơ-éa a hngêi tê ve\ tê tơ-[ai.

            Lăm a troăng ki tơplâ tơplong, mơnhông tơtêk troh a tơraih tơ-[ai {uôn Ma Thuột nôkố, rêm ngế ngăn hlo péa pâ hơhlâ troăng pêt loăng kía prăng le#m mơnâ mâ ngăn. Hên ngế hlo le#m, drêng hlo a xiâm loăng xuân u ối tru\m răng pháu. U ối hlo tíu răng pháu  pe#ng tro drăng loăng, laga loăng xuân ối xông kân tiu khế hơnăm, kâi trâng mơ-eăm cho tơdroăng mơnhông mơdêk dêi pơlê kong kơdrâm khế 3 khên tơnô./.

Um ki 3: Tâ tá kơpong tơ-raih tơ-[ai Buôn Ma Thuột.