VOV4.Sêdang - Ô vâi krâ nho\ng o [a\ pú hmâ! Dak Lak cho troăng prôk ki xiâm dêi mâu kong pơlê kơpong Tây Nguyên, tơdjêp kơpong peăng tơdế [ă pêa mâ hâi lo pá hdroh tơnêi têa, la tơdroăng ki pơto tơmối hlo hmếu pơ hmâng vâ, ôh tá tơnie#n. Malối cho mâu rơxế pơto tơmối ôh tá tro tiêu tơdroăng pơkâ,  hlo ai hên h^n tung lâp lu, la ôh tá tro kơ koan ki ai tơdjâk pơxâu phâk. {ai ‘’Dak Lak: Tơdroăng rơxế tơbriêt pơto tơmối ôh tá êa rôe ve\’’, ôh tá kâi mơdât, hmếu pơ lôi tiah mê, xua khu chêh hla tơbeăng cheăng tung Rơ’jiu Việt Nam a Tây Nguyên ai chêh tối ‘na  tơdroăng mê.

          Xăp ho\ng kơxo má, a bo cheăng tơraih rơxế kong pơlê Dak Lak hiăng hlo hên rơxế pơto tơmối, xăp ho\ng rơxế ku\n troh rơxế kân, ‘măn rơxế pơtăng dêi rơpó dro troăng kân, klêi mê, rơxế prôk klêng tê klêng hía tăng tơmối ki vâ to rơxế dro troăng kân. Rơtế amê cho mâu ngế ki tí tăng kơbong krếu tơmối ki vâ to rơxế, ối hmuâ a mâu hơkôp tê kế tơmeăm, tê têa ôu, kế kâ; drêng hlo tơmối vâ to rơxế mê vâi tơbriêt dêi rơpó hrot toi tơmối, pro chiâng tơxie#n tơpâm dêi rơpó a bo cheăng tơraih  rơxế. Ôh tá xê to mâu rơxế ku\n, mê kơpong kố hlo ai hên tá rơxế ki kân, rơxế ki ai xoăng koi dâi le#m’’ kơtâu troăng rơhngế, prôk troh peăng kơnho\ng tơnêi têa, mơtiah: Hồng Ánh, Hùng Phi, Sỹ Hùng rơtế pơto tơmối kơtâu troăng Gia Lai, Kon Tum, Đà Nẵng, Bình Định, mơtiah rơxế: Anh Dũng, Lệ Thanh, Phúc Sinh, Anh Tuấn, Mỹ Thanh, Thiên Ân, Bảo Đạt, Vi Đạt, Toàn Phát, Hồng Ánh, Hải Hoà, Thành [a\ hía hé, xun tơku\m ối a bo cheăng rơraih rơxế kong pơlê Dak Lak, ti tăng tơmối ki vâ to rơxế, laga ôh tá mot ‘măn rơxế tung tơraih. Mâu rơxế ki lăm dro troăng ti tăng tơmối vâ to rơxế kố pro ôh tá tơnie#n troăng prôk [a\ rơxế kơtâu, ối tơdjâk kân troh tơdroăng pơkuâ cheăng dêi khu pơkuâ ‘na tơraih rơxế [a\ mâu rơxế ki pơto tơmối ki tro tiêu pơcháu. Poâ Nguyễn Dương, ngế vê rơxế pơto tơmối tung tơraih tối: Xăp 5 chơ troh 7 chơ, lơ 8 chơ ai hên rơxế tot a tíu tê têa châu têa kơxa\ng, ai tơ’nôm mâu ngế ki ti tăng kơ-êng tơmối vâ to rơxế dro mê, pro chiâng ôh tá tơnie#n, pro tơmối ôh tá châ vâ mot tung tơraih rơxế vâ roê ve\ to rơxế tung tơraih; mâu ngế ki ti tăng kơ-êng tơmối vâ to rơxế tơbriêt tơmối [a\ dêi rơpó, xăp ‘na kố troăng troh ‘na tá troăng, pro ôh tá tơnie#n troăng prôk [a\ rơxế kơtâu, pơla khu ki pơkuâ tơraih rơxế [a\ mâu ngế ki ti tăng kơ-êng tơmối vâ to rơxế xun tơbriêt dêi rơpó ‘na tơmối. Chiâng ai tơdroăng mâu ngế ki ti tăng kơ-êng tơmối toi hrot tơmối lo pá gong, klêi mê, tong lie#n mâu ngế tơmối [a\ hên tơdroăng xía vâ ki ê.

            Dak Lak cho tíu ki hên rơxế kơtâu dêi lâp kơpong Tây Nguyên, cho tíu ki tơdjêp pơla peăng hdroh tơnêi têa, pơlê kong kân Hồ Chí Minh [a\ pêa má hâi lo pá hdroh tơnêi têa, xua mê ai hên mâu rơxế pơto tơmối pêi cheăng ôh tá tro tiêu pơkâ. Prôk troăng rơhngế peăng kơnho\ng, lăm ke#n mâu kong pơlê Gia Lai, Kon Tum [a\ peăng tơdế tơnêi têa, mâu rơxế ki pơto tơmối pêi cheăng ôh tá tro tiêu pơkâ ối kơtâu troăng Nha Trang, Phú Yên, Đà Lạt, mâu rơxế ki kơtâu troăng ki mê, cho rơxế Thanh Hoà, Hương Khuê, Ái Ly, Việt Thanh, Tuấn Anh [a\ hên rơxế pơto tơmối ki ê, ôh tá ai inâi, xun tơbriêt ti tăng toi hrot tơmối ki vâ to rơxế, kơtâu klêng tê klêng hía a mâu troăng kân Nguyễn Văn Cừ, Nguyễn Tất Thành, Phạm Văn Đồng, troh mâu kơchơ kân siêu th^, hngêi pơkeăng, hngêi trung, rơthăm nếu kơtâu troăng tung kơtâu [a\ tơbriêt tơmối dro mâu tíu tơkôm rơxế buis. Poâ Đặng Văn Xiêm hiăng hên hdroh tro mâu ngế ki ti tăng kơ-êng tơmối vâ to rơxế toi hrot, poâ ôh tá châ mot tung tơraih rơxế roê ve\ to rơxế dêi tơraih, vâi mơnhâu poâ, poâ tối: Rơxế dro troăng hên h^n. Tơvâ hên ‘nâng, ki má lối drêng khu ngế ki ti tăng êng tơmối vâ to rơxế, vâi toi hrot, thế pin to rơxế ki kố, ki tá, hên hdroh ôh tá ăm pin châ prôk lăm. Drêng pin ối amê tơkôm rơxế, mê vâi hrot pin, thế pin to rơxế ki vâi, ôh tá ăm pin to rơxế vâi ki ê. Pin vâ tơnie#n thế lăm tung tơraih rơxế roê ve\ dêi tơraih vâ to, to rơxế ối dro troăng tiah kố, cho rơ-iêu, trâm xâu xía, tơpá ăm pin tê.

            Tơdroăng ki rơxế tot dro troăng vâ tí tăng tơmối hên h^n tiah kố a kong pơlê Dak Lak, mê cho mâu rơpo\ng pơkuâ rơxế kơtâu troăng pêa hdroh, vâi tê dêi ve\ [a\ ăm tơmối to rơxế a hngêi krê tơná tâng ôh a tíu pêi cheăng dêi ko\ng ti. Krê a pơlê kong kơdrâm {uôn Ma Thuột, ai hên hngêi rơxế mơtiah Thu Đức, Năm Thuỳ, Anh Khoa, Kumho Samco, Dung Nghĩa [a\ hía hé, [a\ kơxo# rơxế ai xoăng koi, tăng koi châ hrie#u toăng. Ôh tá xê pơto to tơmối, mê mâu rơxế kố vâ pơxúa ăm dêi tơná, ối pơto kế tơmeăm khoăng hên h^n, pro chôm troăng kân, pro ôh tá tơnie#n troăng prôk [a\ rơxế kơtâu. Ki má lối mơtiah rơxế Thu Đức, rêm kơxo má, hên h^n rơxế ki ai xoăng koi, rơxế kân ‘măn pơtăng dêi rơpó a troăng kân Trần Hưng Đạo, djâ ‘măn kế tơmeăm khoăng hmâng vâ, hâ ho dro rơhlâ troăng. Ki ê nếu, mơtiah rơxế Tuấn Anh, kơtâu troăng Đà Lạt, hlá pơto kế tơmeăm khoăng, hlá tê ve\, tơmối ối tơkôm a troăng kân Nguyễn Văn Cừ hên h^n vâ to rơxế, pro chôm troăng kân, chiâng rơ-iêu troh ivá châ chăn.

            Tơdrêng amê, tơraih rơxế peăng hdroh pơlê kong kơdrâm {uôn Ma Thuột, châ môi khu tê mơdró ho\ng pơlê kong kân Hồ Chí Minh mơ’no lie#n vâ chê 30 rơtal lie#n vâ mơjiâng tơraih rơxế tung tơnêi rơdâ 2 ha, tiêu rơxông nếu, laga ôh tá hlo tơmối troh a kố roê ve\ vâ to rơxế. Lối chât tíu tê ve\, tá hâi pêi cheăng. Poâ Lâm Ngọc Tuấn-kăn pơkuâ [urô pơkuâ tơraih rơxế peăng hdroh tối ăm ‘nâi:Tơraih rơxế peăng hdroh {uôn Ma Thuôt châ mơjiâng xăp hnăm 2010, tiêu tơdroăng pơkâ kơbông krếu mơ’no lie#n cheăng dêi kong pơlê Dak Lak, vâ tơnie#n troăng prôk [a\ rơxế kơtâu. Klêi kơ’nâi hiăng mơjiâng pro kêi đeăng troh nốkố, kơxo# tơmối roê ve\ akố vâ to rơxế iâ, ôh tá hlo ai kơbố, xua nốkố Khu pơkuâ troăng prôk [a\ rơxế kơtâu ối ăm rơxế tot pơtê dro troăng kơpho# vâ ti tăng tơmối to rơxế. Ki nhên cho mâu rơxế dêi khu, mơtiah Thu Đức, Năm Thùy, Anh Khoa, Kumho Samco [a\ hía hé, tơdah tơmối tung pơlê kong kơdrâm, [a\ lăm k^ mơ-éa vâ prôk pơlê kong kân Hồ Chí Minh [a\ mâu kong pơlê pêa hdroh, xua mê tơmối ôh tá vâ lăm a tơraih rơxế kố vâ roê ve\.

            Tơdroăng ki rơxế pơto tơmối pêi cheăng ôh tá tro tiêu pơkâ ai hên h^n lâp kơpho#, bêng, pro ôh tá tơnie#n, tơdjâk troh tơdroăng kâk kring, chiâng pro tơbriêt ôh tá tro tơdroăng tung tê mơdró ‘na pơto tơmối, tơnêi têa ôh tá châ xo tu\m hnoăng lie#n mơhá. Poâ Lê Công Chức, kăn pơkuâ khu xéa ngăn ‘na troăng prôk [a\ rơxế kơtâu kong pơlê Dak Lak tối, tơdroăng rơxế pơto tơmối pêi cheăng ôh tá tro tiêu pơkâ ai xăp ho\ng ton nah, laga kơvâ cheăng ôh tá ‘nâi vâ tơleăng tiah lâi: Tơdroăng pơto tơmối pêi cheăng ôh tá tro tiêu pơkâ tơku\m hên má môi cho a péa tíu, mê cho tơraih rơxế pêa kơnho\ng [a\ tơraih rơxế peăng hdroh; ki nhên khât tơdroăng kố nốkố ai hên khât. Pơkâ cheăng dêi kong pơlê, mê cho ai 2 tơraih tơ-[ai, tơraih rơxế peăng kơnho\ng [a\ tơraih rơxế pêa hdroh, pơkâ tơdah [a\ dju tơmối a tơraih rơxế peăng kơnho\ng [a\ peăng hdroh, laga mâu khu ki pơkuâ rơxế ôh tá pêi pro tiêu pơkâ. Hnăm 2014, ngin hiăng pơxâu phâk khu pơkuâ rơxế tơdah [a\ dju tơmối ôh tá tro tiêu pơkâ. Má péa nếu, xôi ‘na tíu ‘măn rơxế, mê pơxâu hngăm ó, pơxâu châ chât rơtuh lie#n. Laga túa pơxâu phâk xun tá hâi kơtăng khât, mê pro vâi ôh tá bê xâu.

            Têt Nguyên đăn A$t Mui hiăng vâ chê troh, tơdroăng prôk vêh rế hên, tâng kơvâ cheăng dêi kong pơlê Dak Lak pơtối pro pơhôi tung pơkuâ mâu rơxế ki pơto tơmối, mê tơdroăng rơxế pơto tơmối pêi cheăng ôh tá tro tiêu pơkâ, [a\ xun ôh tá tơnie#n ‘na troăng prôk [a\ rơxế kơtâu akố’’.

A Sa Ly tơplôu