VOV4.Sêdang - Ô vâi krâ nho\ng o [a\ pú hmâ!  Hdrối hơnăm 1975 nah, pơlê kong krâm Pleiku tối phá xêh [ă kong pơlê Gia Lai tối tơdjuôm cho tíu ki tơku\m hên khu lêng ngu\i, cho lêng dêi Việt Nam Ko\ng hòa, pơkuâ ngăn lâp  kơpong Tây Nguyên. Laga, pák^ng tơdroăng ki tơku\m khu lêng [ă mâu tơdroăng vâ kum ăm kơ koan pơkuâ ngăn tơdroăng tơplâ, mâu tơdroăng cheăng kâ, rêh ối pơlê pơla dêi Pleiku, Gia Lai rơxông ki mê nah ki hên ôh tá ai ki klâi. Cheăng kâ rêh ối pơlê pơla bu châ mơjiâng bro păng ‘nâng cho sap ing hâi tơnêi têa châ tơleăng le#m, [ă troh nôkố, Pleiku hiăng chiâng kơpho# ki [e#n [e#ng, rơkê pêi cheăng tiu rơxông nếo nôkố; Gia Lai cho kong pơlê ki đi đo djâ troăng ahdrối tung mơdêk cheăng kâ rêh ối ki apoăng dêi kơpong Tây Nguyên. 40 hơnăm klêi kơ’nâi hâi tơnêi têa châ tơleăng le#m, Gia Lai hiăng ai hên hnoăng cheăng ki hơ’lêh tơviah khât. Công Bắc, ngế chêh hla tơbeăng cheăng tung Rơ’jiu Việt Nam a Tây Nguyên ai chêh tối ‘na tơdroăng mê.

Plông kân dêi pơlê kong kơdrâm Pleiku, tíu meăn um Poâ Hồ [a\ mâu hdrông kuăn ngo kơpong Tây Nguyên, mâu hâi kố tơdah hên tơmối lo lăm ơm hyô, mâu mố đo#i hneăng hdrối nah lăm pôu tíu tơplâ xâ nah, pơ’lăng mơd^ng tơbâ 40 hơnăm tơleăng le#m kong pơlê Gia Lai, 40 hơnăm hâi tơleăng tâi tâng peăng hdroh tơnêi têa, tơnêi têa tơru\, chiâng môi. Hên ngế ôh tá [e#ng ê drêng pơlê kong krâm, plâ hâi plâ măng tâng to rơxế lêng chuât akố, nôkố hiăng chiâng môi kơchơ tê mơdró rơxông nếo, kân rơdâ. Mố đo#i hneăng hdrối nah Vũ Đình Phú, kăn pho\ pơkuâ ‘na to\ng kum Trung đoân 95A, măt tra#n Tây Nguyên, rơtế môi tuăn, sôk suâ tơdroăng hơ’lêh dêi pơlê kong kơdrâm: Pơlê kong kơdrâm Pleiku klêi kơ’nâi 40 hơnăm tơleăng le#m, mê nôkố tâng vâ tối hiăng hơ’lêh châ hr^ng hdroh, ôh tá xêh chât hdroh. Nôkố hiăng ai to hngêi kân le#m rơdâ, péa pái râ, kuăn pơlê sôk suâ pêi cheăng kâ.

            Tâng pơchông [a\ kơchơ tíu xiâm, hơ’lêh a kơpong tíu tơkăng kong kong pơlê Gia Lai cho ó rơdêi. Klêi kơ’nâi hâi tơleăng le#m, Đảng [o#, kuăn pơlê mâu hdrông kuăn ngo péa tơring tíu tơkăng kong }ư Prông [a\ Đức Cơ, kong pơlê Gia Lai hiăng rơtế [a\ khu tê mơdró [a\ mâu kơ koan lêng dêi {inh đoân 15 tơku\m go#m mâu kơdrêa [om tung tơplâ xâ, pêi báu, loăng plâi ton hâi ki kơnâ liăn. Troh nôkố, kơpong tíu tơkăng kong kơtiê mê nah hiăng chiâng kơpong pêt loăng plâi ton hâi [a\ ối má môi dêi kơpong Tây Nguyên, [a\ 3 túa loăng plâi ki kơnâ liăn, mê cho kơxu, kơphế [a\ tiu; tơdroăng cheăng kâ dêi 2 tơring tíu tơkăng kong, tơdroăng rêh ối kuăn pơlê mâu hdrông kuăn ngo xuân hôm tâ tâng pơchông [a\ tâi tâng mâu tơring ki ê tung kơpong. Poâ Rơmah {ơn, ối a pơlê Chan, cheăm Ia Pnôn, mơngế hdrông kuăn ngo Jarai apoăng a tơring tíu tơkăng kong Đức Cơ veăng pêt loăng kơxu [a\ mố đo#i, sôk suâ tối: To lâi chât hơnăm {inh đoâng pêt kơxu akố, sap ho\ng mê nah troh, á tâ sôk ro ‘nâng. Kuăn pơlê akố tơdroăng rêh ối hiăng hơ’lêh nếo, kơdroh kơklêa, xăm kơtiê, ôu kâ, kế tơmeăm khoăng tung rơpo\ng hiăng tu\m tâi tâng.

            Lo ho\ng kơpong tíu tơkăng kong peăng mâ hâi lâ, vêh peăng mâ hâi lo, troh tơring K[ang, pơlê ngế khên tơnô cho pôa Núp, kơpong kăch măng dêi kong pơlê Gia Lai xuân hiăng hơ’lêh ó rơdêi klêi kơ’nâi 40 hơnăm tơleăng le#m. Troăng kân Đông Trường Sơn hơnăm mê nah, nôkố hiăng châ tôh chá kơxu, [ê-tông, kum tung tơru\m tê mơdró [a\ mơhnhôk mơnhông mơdêk cheăng kâ dêi kuăn pơlê mâu hdrông kuăn ngo tung kơpong. On tơhrik, troăng, hngêi trung, hngêi pơkeăng cheăm troh a pơlê, hnê hriâm, khăm pơlât pơrá mơnhông mơdêk. {a\ kuăn pơlê mâu hdrông kuăn ngo a tơring K[ang, xuân tối troh pôa Núp khên tơnô, môi ngế hok tro ki rơkê dêi Poâ Hồ, môi ‘’krâ pơlê Tây Nguyên’’ rơkê má môi, môi um méa ‘na tơru\m môi tuăn, mơ-eăm, rế hía rế ó rơdêi, cho mơhno tơdroăng mơ-eăm, mơjiâng tơdroăng rêh ối phâi tơtô, hơniâp le#m. Poâ Đinh Rinh, môi ngế mố đo#i hneăng hdrối nah a pơlê Tung, cheăm kơpong kăch măng Kroong, tơring K[ang, tối: Sap nah, kuăn pơlê pin tơmâng tiu Đảng, tiu kăch măng tơkâ hluâ pá puât troh nôkố hiăng tơniăn, phâi tơtô. Nôkố, kuăn pơlê môi tuăn, tơchuôm ivá mơjiâng pơlê, mơjiâng pơla, ru\m môi tuăn, kum dêi pó mơnhông mơdêk cheăng kâ, rơtế mơnhông mơdêk.

            A kong pơlê Gia Lai, mơni ôh tá ai troăng ki lâi tơplâ tơplong ó má môi, môi tiah troăng kân kơxo# 7, cho troăng kân kơxo# 25, tơdjêp pơla Gia Lai [a\ Phú Yên nôkố. Troăng kân kố cho tiu tơplâ má mơ’nui dêi roh tơplâ Tây Nguyên, drêng lêng pin tât plâ, kơdê khu lêng xâ, ki hên cho khu lêng dêi Kuân khu 2, khu lêng Việt Nam Ko\ng hoa dế kơtâu hdâ, [a\ lối 28 rơpâu 500 ngế lêng xâ hiăng kơtâu hdâ ôh tá khên tơplâ.

            Pu\n chât hơnăm hiăng hluâ, troăng ki tơplâ xâ kố nah hiăng hơ’lêh tâi tâng. A go troăng achê troăng kân kơxo# 14 ai tơring }ư Sê, kố cho kơpong pêt tiu kân má môi lâp tơnêi têa; drô troăng kân kố, pơlê kong krâm Ayun Pa, tơring Ia Pa, tơring Phú Thiện, tơring Krông Pa, cho kơpong pêi báu klâng [a\ pêt kơtếo kân má môi Tây Nguyên, plâ hơnăm xo têa ho\ng rơchoâ long hno têa Ayun Hạ [a\ rơchoâ long hno têa Ia Mlá vâ tôh. Mâu [a\ng pêt kơtếo kân rơdâ, klâng báu ngiât le#m, chêm ko téa  kơneăng a rơvâ plêng cho mơhno tơdroăng ki phâi tơtô dêi mâu hdrông kuăn ngo a kơpong tơnêi kố. Krâ pơlê Ksor Nhi, ối a pơlê Ama Hing, cheăm khên tơnô Đất Bằng, tơring Krông Pa, tối: Kơnôm ai tơdroăng pơkâ hơ’lêh ối, xe#n ăm ối a pơlê hiăng mơnhông mơdêk tâ hdrối nah, tơdroăng cheăng kâ mơnhông mơdêk, troăng kân troh a mâu cheăm, prôk lăm tơ’lêi, vâi hdrêng châ hriâm tu\m, pơlê tâ sôk suâ ‘nâng. Ngin kô pơtâng tối, mơhnhôk kuăn ‘ne#ng cháu chái mơ-eăm hriâm tơtro tâ, vâ la ngiâ mơjiâng pơlê kro mơdro\ng tâ.

            Klêi kơ’nâi châ tơleăng le#m, kong pơlê Gia Lai hiăng hơ’lêh ó rơdêi. Lâp mâu kơpong peăng mâ hâi lo – peăng mâ hâi lâ – peăng hdroh  [a\ peăng kơnho\ng kong pơlê, ôh tá ai tơdroăng ki tơplâ tơplong nah xếo, to mâu klâng báu ngiât le#m, tơdroăng rêh ối dêi kuăn pơlê phâi tơtô, tơxâng cho tíu ki má môi dêi peăng kơnho\ng Tây Nguyên tung rêm túa cheăng./.

A Sa Ly tơplôu