Tiô tối mơhno dêi kuăn pơlê a tơring, ngin prôk tiô troăng kong pá kơdâm mâu kong kân dêi kong kơpong 82, kong ki ối tung Ko\ng ti pêi cheăng tiô rơnó môi tung khu rak ngăn kong Krông Pa, tơring K[ang, kong pơlê Gia Lai. Kố cho kơpong kong ki ai hên loăng rơnâng hiăng krâ, ton t^n sap nah. Kơ’nâi 3 chôu mot tung kong, tơkâ têa, ngin pơxiâm troh a mâu tíu ai kong loăng rơnâng ki hiăng tro vâi ko, uâ, hlo xúa loăng ối nếo. 

Mâu loăng rơnâng kân xâ péa pái met hiăng tro ko

Mâu loăng mê ngăn a xiâm gá kân troh péa pái met la hiăng tro vâi ko. Ai mâu loăng ‘nâ drêng vâi ko, khu ki ko nếo xo môi péa dri a xâm loăng tê, ki tơdế loăng tơngi klêng hâi teăm châ xo  xuân ối hlo môi tiah mê. Ối tâng a k^ng xiâm loăng rơnâng ki xiâm loăng lối 2 mét nếo tro vâi ko, ngế chêh hlá tơbeăng ai tơpui [ă môi ngế kuăn pơlê ki djâ mơhno troăng :

-Loăng kố tro kko xua khu ‘mêi hiăng hmâ mâu ki rak ngăn loăng kong hôm cho? Ngế ki mê ăm ‘nâi:

-Pâ phep kăn yôh, mâu ki mê ti ai kơbố khên ôh. Ối akố, rak ngăn kong ai tơru\m dêi pó, kăn xăm ‘nôi mê nếo khên ko, tâng kăn ôh tá ăm ngế ki lâi khên?

Uâ loăng tung kong

 Rế prôk trâu tung dế kong dêi Kơpong 82 xua Ko\ng ti pêi cheăng tiô rơnó môi tung khu rak ngăn kong Krông Pa rak ngăn, kơxo# loăng rơnâng tro kong rế hên. Akố, tâng xêo tá ki ton [ă nếo, ai troh chât xiâm loăng rơnâng ki kân hiăng ton hơnăm hiăng tro vâi ko, ai loăng ki ‘nâ hiăng tro vâi lâk troh a rêi, hlối xo djâ pơtâi tá rêi.

Tiô pôa Võ Ngộ, Ngế pơkuâ ko\ng ti pêi cheăng tiô rơnó môi tung khu rak ngăn kong Krông Pa, riên sap ing hơnăm 2015 a kong ki Ko\ng ti pơkuâ ai lối 400 xiâm loăng rơnâng kân. Troh mơ’nui hơnăm 2018, kơxo# loăng ki mê châ chêh ‘măn tung khu loăng kơnía git mê ôh tá châ 300 xiam xếo,  [ă loăng ki mê rế vâ tâi a nâu khế apoăng hơnăm 2019. 

Môi tíu ki hlo loăng rơnâng  kân nếo tro uâ [ă xo tâi loăng

Drêng ai tơdroăng ko loăng rơnâng  rế ó. Ki hdrối hên ngế tối ía ‘nâng tơdroăng ki ôh tá tro, tí tăng lông pâ ing mâu ki rak ngăn kong dêi Ko\ng ti kum ăm mâu ki ‘mêi ko loăng, pôa Võ Ngộ tối tiah kố, kô pêi cheăng inhên vâ pơxâu phak kơtăng:

‘’Drêng ai tơdroăng kố, mâu kăn tơring hiăng krếo phôn ăm vâi nho\ng o ‘na tơdroăng séa ngăn. Tâng châ ‘nâi ai tơdroăng ki ôh tá tro ngin kô mơnhên ngăn, lơ mơ’no tah, xua kố cho mơngế pêi cheăng. Tâng ôh, akô thế mâu ko\ng an séa ngăn rup tơleăng’’.

Ăm hlo ki tơbriât tíu ko loăng rơnâng

Pôa Võ Văn Phán, Kăn hnê ngăn Vi [an tơring K[ang, kong pơlê Gia Lai ăm ‘nâi, tung mâu hơnăm 2016-2018 tơdroăng ko loăng rơnâng kân a tơring châ séa ngăn krâu, kơxo# loăng tro khu ‘mêi ko hiăng iâ tâ. Laga, mâu khế apoăng hơnăm kố, tơdroăng ko loăng chiâng rế ó, tơring hiăng hnê mơhno ăm mâu kơvâ cheăng pêi kơtăng. Ing mê, hiăng châ hlo [ă rup mâu ngế ki tơdjâk troh. Tơring dế pơtối hnê mơhno, séa ngăn, mơnhên [ă tăng rup mâu khu, mâu ki djâ xiâm ai tơdjâk troh tơdroăng ko mâu loăng rơnâng ki kơnía:

‘’Tơring hiăng lăm troh amê [ă hiăng pơcháu ăm ko\ng an, khu ko\ng an tơring, khu rak ngăn kong [ă mâu cheăm séa ngăn tơdrêng a mâu tíu. {ă kố nah hiăng châ rup môi ngế [ă dế séa ngăn mơnhên khu ki ‘mêi, gá pơxiâm ing apoăng hơnăm [ă ki xiâm. Troăng hơlâ dêi tơring [ă pro klêi, pro kho\m chiâng’’.

T

Troăng lăm troh a tíu vâi ko loăng rơnâng cho pá khât

Kong dêi tơring K[ang cho tíu ki má môi a kong pơlê Gia lai ối ai mâu loăng rơnâng loăng kân [ă loăng rơdâ péa pái hơkâ. Tung pơla mê, nôkố, ki pơxúa dêi loăng rơnâng cho hên, [ă lối 100 rơtuh liăn môi met, khu ko loăng dế tăng troăng vâ tăng mâu loăng kơnía, rêm loăng kô châ péa pái rơtal liăn. Tâng ôh tá ai mâu troăng hơlâ pêi kơtăng, ôh tá ton khu ‘mêi kô ko tâi mâu loăng kơnía dêi kong ilâng Tây Nguyên.

Công Bắc  chêh

Gương tơplôu [ă tơbleăng